Apartmanda Evcil Hayvan Beslemek Yasak mı, Komşu Şikâyet Ederse Ne Olur?
Apartmanda evcil hayvan beslemek, genel olarak bir kanunla yasaklanmış değildir. Belirleyici olan, binanın yönetim planıdır. Yönetim planında kedi, köpek gibi hayvanların beslenmesi açıkça yasaklanmışsa Yargıtay bu yasağı uygular. Hayvan kimseyi rahatsız etmese bile mahkeme hayvanın uzaklaştırılmasına karar verebilir. Yönetim planında böyle bir yasak yoksa hayvan beslemek serbesttir. Bu durumda tek sınır, Kat Mülkiyeti Kanunu’nun komşuları rahatsız etmeme yükümlülüğüdür.
İnternette bu soruya verilen cevaplar iki uca savrulur. Bir kısmı “hayvan beslemek temel haktır, yönetim planıyla yasaklanamaz” der, bir kısmı da her havlamaya ağır para cezası biçer. İkisi de yanlıştır. Üstelik 2024 sonunda yürürlüğe giren bir yönetmelik, barınaktan köpek sahiplenmeyi ve petshoptan köpek almayı yöneticiden alınacak bir izin belgesine bağladı. Bu yazıda yönetim planının gücünü, kedi ile köpek arasındaki farkı, ortak alanda sokak hayvanı beslemeyi, şikâyet ve dava yolunu güncel Yargıtay kararlarıyla birlikte anlatıyoruz.
Apartmanda evcil hayvan beslemek: kısa cevap
- Kısa cevap: Kanun apartmanda hayvan beslemeyi yasaklamaz. Yönetim planında açık bir yasak varsa, Yargıtay’a göre hayvan rahatsızlık vermese bile yasak uygulanır. Yasak yoksa ölçüt, komşuların rahatsız edilip edilmediğidir.
- Ne yapmalı: Önce tapuda kayıtlı yönetim planını ve kat malikleri karar defterini okuyun. Barınaktan veya petshoptan köpek alacaksanız 13 Aralık 2024 tarihli yönetmelik gereği yöneticiden izin belgesi istenir.
- Dikkat: Yönetici evcil hayvanı tek başına binadan çıkaramaz. Bunun yolu önce arabulucuya, anlaşma olmazsa sulh hukuk mahkemesine başvurmaktır. Mahkeme hayvanın uzaklaştırılmasına karar verirse hayvan sahibine bunu yerine getirmesi için bir süre verir.
Apartmanda Hayvan Besleme ile İlgili Kanun: Evcil Hayvan Beslemek Yasak mı?
Apartmanda hayvan besleme ile ilgili kanun arayanların ilk öğrenmesi gereken şey, apartmanda evcil hayvan beslemek konusunda doğrudan bir yasak bulunmadığıdır: Ne Kat Mülkiyeti Kanunu ne de 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu, bir dairede kedi veya köpek beslemeyi yasaklar. Ancak iki kanun da hayvanın sahibine bir hak tanıyan açık bir hüküm de içermez. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi de 2024 tarihli bir kararında bunu tespit etmiştir. Hayvanları Koruma Kanunu’nda ev hayvanlarının bağımsız bölümde beslenebileceğine dair bir hüküm bulunmadığını, Türkiye’nin taraf olduğu Ev Hayvanlarının Korunmasına Dair Avrupa Sözleşmesi’nde de böyle bir düzenleme yer almadığını belirtmiştir. Yargıtay 5. Hukuk Dairesi bu kararı onamıştır (E.2025/1224, K.2025/6361).
Boşluğu dolduran kural Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 18. maddesidir. Buna göre kat malikleri bağımsız bölümlerini, eklentilerini ve ortak yerleri kullanırken doğruluk kurallarına uymak, özellikle birbirini rahatsız etmemek, birbirinin haklarını çiğnememek ve yönetim planı hükümlerine uymakla yükümlüdür. Bu cümlenin iki ayağı vardır ve evcil hayvan uyuşmazlıklarının hepsi bu iki ayaktan birine dayanır:
- Yönetim planına uymak: Yönetim planında hayvan beslemeyi yasaklayan veya bir izne bağlayan madde varsa o maddeye uyulur.
- Rahatsız etmemek: Yönetim planında hiçbir hüküm yoksa hayvan beslenebilir, ama koku, gürültü, kirlilik veya tehlike komşuların katlanması beklenemeyecek bir düzeye çıkarsa beslemenin önlenmesi istenebilir.
Hayvan sahibinin yükümlülükleri ayrıca Hayvanları Koruma Kanunu’nda yazılıdır. Kanunun 5. maddesine göre hayvan sahipleri, hayvanlarından kaynaklanan çevre kirliliğini ve insanlara verilebilecek zarar ve rahatsızlıkları önleyici tedbirleri almakla yükümlüdür. Zamanında ve yeterli tedbir almamaktan doğan zararları da tazmin etmek zorundadır. Yani kanun hayvan beslemeyi serbest bırakırken, bunun bedelini de hayvanın sahibine yükler.
Apartmanda hayvan beslemek yasal mı, yönetim planında yasak yoksa ne olur?
Beslenebilir. Yönetim planında hüküm bulunmayan hallerde uyuşmazlık Kat Mülkiyeti Kanunu’na ve genel hükümlere göre çözülür (KMK m.28/3). Bu durumda komşunun hayvanı uzaklaştırtabilmesi için hayvanın gerçekten rahatsızlık verdiğini ispat etmesi gerekir. Yargıtay, yönetim planında yalnızca “kuş, balık gibi evcil hayvanlar” dışındaki hayvanların rahatsızlık vermemek şartıyla beslenebileceğinin yazılı olduğu bir sitede, köpeğin çevreye rahatsızlık verdiği kanıtlanamadığı için davanın reddedilmesini doğru bulmuştur (18. HD, E.2014/6465, K.2014/12547).
Rahatsızlığın ispatı tanık, tutanak, belediye veya kolluk kaydı, bilirkişi incelemesi ve görüntü kaydıyla yapılır. Tek bir havlama ya da bir defalık koku, katlanılması gereken olağan komşuluk sınırını aşmaz. Mahkemelerin kabul ettiği örnekler çoğunlukla süreklilik taşıyan durumlardır: Dairede onlarca kedi barındırılması, ortak alanda yoğun besleme nedeniyle oluşan kirlilik, otoparktaki araçlara verilen zarar gibi.
Site Yönetim Planı Evcil Hayvan Beslemeyi Yasaklıyorsa Ne Olur?
Yönetim planı, Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 28. maddesine göre bütün kat maliklerini bağlayan bir sözleşme hükmündedir. Kat maliklerinin külli ve cüzi haleflerini, yani daireyi sonradan satın alanları ve mirasçıları da bağlar. Site yönetim planı evcil hayvan beslemeyi yasaklıyorsa ya da kat malikleri kurulunun iznine bağlıyorsa, Yargıtay bu maddeyi uygular ve apartmanda evcil hayvan beslemek o binada ancak bu maddeye uygun olarak mümkün olur.
Yargıtay’ın bu konudaki kuralı, kat mülkiyeti uyuşmazlıklarına bakan daire 20. Hukuk Dairesi’nden 5. Hukuk Dairesi’ne geçtikten sonra da değişmemiştir. Daire 11 Şubat 2025 tarihli kararında şu ilkeyi açıkça tekrar etmiştir: Yönetim planında bağımsız bölüm ve eklentilerinde kedi, köpek gibi hayvanların beslenmesi açıkça yasaklanmışsa, bağımsız bölümde beslenen kedi ve köpek çevreye rahatsızlık vermemiş olsa dahi uyuşmazlık halinde mahkemece yönetim planının uygulanması zorunludur (5. HD, E.2024/6506, K.2025/1722). Aynı ilke daha önce kapatılan 18. Hukuk Dairesi ve 20. Hukuk Dairesi kararlarında da yer almıştı (18. HD, E.2013/5134, K.2013/7314; 20. HD, E.2017/2855, K.2018/2441).
Bu kararın pratik anlamı büyüktür. Bir dosyada davacı, karşı dairedeki kedinin tüy ve salgılarının kendisinde alerjiye yol açtığını ileri sürmüş, ancak bilirkişi böyle bir bulgu tespit edememiştir. Mahkeme buna rağmen, yönetim planı kedi beslemeyi kat malikleri kurulunun iznine bağladığı için kedinin bağımsız bölümde beslenmesinin önlenmesine karar vermiş, Yargıtay da bu kararı onamıştır (20. HD, E.2017/2534, K.2018/1257). Yani yönetim planında yasak varsa “hayvanım kimseyi rahatsız etmiyor” savunması tek başına yeterli değildir.
“Apartmanda evcil hayvan beslemek yönetim planıyla yasaklanamaz” şeklindeki iddia bu nedenle Yargıtay uygulamasıyla örtüşmez. Hayvan hakları ve kişilik hakkı açısından bu yasakların sınırlanması gerektiğini savunan akademik görüşler bulunmaktadır. Ancak yürürlükteki kanun ve yerleşik içtihat, kat maliklerinin bu konuda yönetim planıyla kural koyabileceği yönündedir.
Yönetim planı sizi gerçekten bağlıyor mu?
Yasağın uygulanabilmesi için yönetim planının geçerli ve size karşı ileri sürülebilir olması gerekir. Yönetim planı ve sonradan yapılan değişiklikler tapuda kat mülkiyeti kütüğünün beyanlar hanesinde gösterilir (KMK m.28). Yargıtay, tapuya işlenmemiş, davalının malik olmasından sonra düzenlenmiş ve onun imzasını taşımayan bir yönetim planının davalıyı bağlamayacağına karar vermiştir. O davada yönetici, bu yönetim planına dayanarak davalının bahçesinde beslediği kedi ve tavukların sınırlandırılmasını istemişti; dava, yöneticinin bu yönetim planıyla dava açma yetkisi kazanamayacağı gerekçesiyle reddedilmiştir (20. HD, E.2017/9381, K.2018/2034).
Bu nedenle bir yasakla karşılaştığınızda ilk iş, tapu müdürlüğünden yönetim planının tapuya şerh edilmiş son halini edinmektir. Yöneticinin elinden aldığınız fotokopiyle tapudaki metin farklı olabilir.
Yönetim planına sonradan hayvan yasağı eklenebilir mi?
Eklenebilir, ama kolay değildir. Yönetim planının değiştirilmesi için bütün kat maliklerinin beşte dördünün oyu şarttır (KMK m.28/4). Bu çoğunluğa ulaşmayan bir kurul kararı, yönetim planını değiştirmiş sayılmaz. Aynı kural tersine de işler: Yönetim planındaki bir hayvan yasağını kaldırmak isteyen kat malikinin de beşte dört oyu toplaması gerekir.
Hayvan beslemeyle ilgili bir kurul kararına itiraz etmek isteyen kat maliki, toplantıya katılıp aykırı oy kullanmışsa karar tarihinden, katılmamışsa kararı öğrendiği tarihten itibaren bir ay içinde ve her halde karar tarihinden itibaren altı ay içinde sulh hukuk mahkemesinde iptal davası açabilir (KMK m.33/1). Sürelerin nasıl işlediğini ve davanın nasıl açılacağını apartman genel kurul kararının iptali yazımızda ayrıntılı anlattık.
“Kat malikleri kurulunca izin verilmedikçe” maddesi ne anlama gelir?
Yönetim planlarının çoğunda mutlak bir yasak değil, şu kalıp bulunur: “Kat malikleri, kendi bağımsız bölüm ve eklentisi ile ortak yerlerde kat malikleri kurulunca müsaade edilmedikçe kedi, köpek ve tavuk gibi hayvanlar besleyemezler.” Bu kalıpta hayvan beslemek kurulun iznine bağlıdır. Karar defterinde böyle bir izin yoksa, hayvan beslemek yönetim planına aykırı sayılır. Yargıtay, karar defterinde izin kararı bulunmayan bir binada köpek beslenmesinin önlenmesine dair kararı onamıştır (20. HD, E.2017/4614, K.2017/9940).
Kurul izni verirken şart da koyabilir. Ankara’daki bir sitenin yönetim planı hayvan beslemeyi kurulun iznine bağlamış, kurul da 2011 tarihli toplantısında belirli köpek cinslerinin yetiştirilmesini yasaklamıştı. Mahkeme keşifte veteriner bilirkişiye inceleme yaptırdı. Davalının köpeklerinin yasaklı cinslerden olmadığı ve bahçedeki özel bölmelerde başıboş bırakılmadan beslendiği anlaşıldı. Bunun üzerine dava reddedildi, Yargıtay da bu sonucu onadı (5. HD, E.2025/1224, K.2025/6361). Bu karar, yasağın kapsamının dar yorumlandığını gösterir: Yönetim planı veya kurul kararı neyi yasaklıyorsa yalnız o yasaktır.
Apartmanda Kedi Beslemek Yasak mı?
Apartmanda kedi beslemek de köpek beslemekle aynı kurallara tabidir; apartmanda evcil hayvan beslemek için geçerli olan yönetim planı ölçütü kediler için de aynen uygulanır. Yönetim planında yasak yoksa kedi beslenebilir. Yasak veya izin şartı varsa ona uyulur. Kedi beslemenin cezası diye ayrı bir yaptırım yoktur. Yaptırım, yönetim planına veya komşuluk kurallarına aykırılık hâlinde mahkemenin vereceği önleme kararıdır.
Apartmanda kedi beslemek Yargıtay kararları
Yargıtay kararları incelendiğinde, uyuşmazlıkların çoğunun tek bir kediden değil, kedi sayısının ve beslemenin yarattığı etkiden çıktığı görülür. Yargıtay, yönetim planı kurul izni olmadan kedi beslemeyi yasakladığı halde dairesinde 28 kedi barındıran ve apartman bahçesindeki kedileri de besleyen kat malikine karşı verilen tahliye kararını onamıştır. Kararda, çok sayıda kedinin bir kısım kat maliklerini rahatsız ettiği de ayrıca vurgulanmıştır (5. HD, E.2020/10691, K.2021/2145).
Kediler için köpeklerden farklı olan önemli bir nokta vardır. Aşağıda anlatacağımız 2024 tarihli yönetmelikteki yönetici izin belgesi şartı yalnızca köpekler için konulmuştur. Barınaktan kedi sahiplenirken ya da kedi satın alırken yönetim planı ve yönetici izni istenmez. Bu, kedi beslemenin her durumda serbest olduğu anlamına gelmez. Yönetim planındaki yasak kediyi de kapsıyorsa yasak geçerlidir.
Apartmanda Köpek Beslemek Yasak mı? 2024’ten Beri Yönetici İzin Belgesi İsteniyor
Köpekler için de belirleyici olan yönetim planıdır, ancak 2024 sonunda yeni bir kural geldi. 13 Aralık 2024 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Hayvanların Korunması Hakkında Uygulama Yönetmeliği, köpek edinmenin iki yolunu yönetim planına ve yöneticinin iznine bağlamıştır:
| Durum | Ne isteniyor? | Dayanak |
|---|---|---|
| Belediye barınağından (hayvan bakımevi) köpek sahiplenmek | Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamındaki yönetim planı ve bu doğrultuda bağımsız bölümde köpek bulundurulabileceğine dair yöneticiden alınan izin belgesi | Yönetmelik m.7/1-g ve m.10/1-h |
| Ev hayvanı satış yerinden (petshop) köpek satın almak | Aynı belgeler; satış ancak meskende köpek beslenmesi uygun olduğu hallerde yapılabilir | Yönetmelik m.11/1-c |
| Kedi sahiplenmek veya satın almak | Yönetim planı ve yönetici izni şartı yok | — |
Yönetmelik yöneticiye ayrı bir takdir yetkisi tanımaz. İzin belgesi “bu doğrultuda”, yani yönetim planına göre düzenlenir. Yönetim planında köpek beslemeyi yasaklayan veya izne bağlayan bir hüküm yoksa, yöneticinin izni reddetmesi için yönetmelikte bir dayanak bulunmaz. Yönetim planı köpek beslemeyi kat malikleri kurulunun iznine bağlamışsa, yönetici kendi başına izin veremez, konunun kurula götürülmesi gerekir.
İzin belgesi, sahiplenme veya satın alma işlemi sırasında barınağa ya da satış yerine verilen bir belgedir. Yönetmelik bu belgeyi yalnızca bu iki yol için öngörmüştür; bir yakınınızdan veya tanıdığınızdan aldığınız köpek için böyle bir belge düzenlenmemiştir. Ancak her iki durumda da yönetim planındaki yasak varsa geçerliliğini korur. İzin belgesi şartı, yönetim planının yerine geçen yeni bir yasak değil, yönetim planına uyulduğunun baştan kontrol edilmesini sağlayan bir belgedir.
Köpek sahiplerinin binada uyması gereken diğer kurallar da aynı yönetmelikte yazılıdır. Buna göre köpek sahipleri, köpeklerini dijital kimliklendirme yöntemiyle kayıt altına aldırmak, il hayvanları koruma kurulu kararlarına uymak, halka açık yerlerde köpeklerini tasma ile kontrol altında dolaştırmak, dışkılarını temizlemek ve hayvanlarıyla birlikte yaşadıkları meskenlerde ilgili mevzuat hükümlerine uymakla yükümlüdür (Yönetmelik m.10/1). Bakanlıkça belirlenen tehlike arz eden hayvanlar ise hiç sahiplenilemez (Yönetmelik m.10/3).
Apartmanda Köpek Beslemek Kime Şikayet Edilir?
Apartmanda köpek beslemek kime şikayet edilir diye soranlar için başvurulacak yer, şikâyetin konusuna göre değişir. Yönetim planına aykırılık, gürültü, kayıt eksikliği ve hayvana kötü bakım farklı mercilerin görev alanına girer:
| Şikâyetin konusu | Başvurulacak yer | Sonuç |
|---|---|---|
| Yönetim planına aykırı hayvan besleme | Önce yönetici ve kat malikleri kurulu, sonra arabulucu, anlaşma olmazsa sulh hukuk mahkemesi | Beslemenin önlenmesi, hayvanın uzaklaştırılması |
| Sürekli havlama, gürültü | Kolluk (polis, jandarma) veya belediye zabıtası | Kabahatler Kanunu m.36/1 idari para cezası |
| Kayıt ve çip eksikliği, hayvanın bakımının ihmali | İl veya ilçe tarım ve orman müdürlüğü | Hayvanları Koruma Kanunu m.28 idari para cezası |
| Hayvanın saldırması, yaralama | Kolluk veya Cumhuriyet başsavcılığı; zarar için hukuk mahkemesi | Ceza soruşturması ve tazminat |
Apartmanda köpek beslemek şikayet dilekçesi
Şikâyet dilekçesi yazılacaksa, dilekçede hangi bağımsız bölümde kaç hayvan beslendiği, rahatsızlığın ne zamandan beri ve hangi saatlerde sürdüğü, yönetim planının ilgili maddesi ve varsa kurul kararları yazılmalıdır. Elinizdeki tutanak, fotoğraf ve tanık isimleri dilekçeye eklenmelidir. Ortak alanlardaki kamera kayıtlarına nasıl ulaşılacağını site yönetimi kamera kayıtlarını kimlere izletebilir yazımızda anlattık.
Apartmanda köpek havlaması suç mu?
Apartmanda köpek havlaması kural olarak suç değildir. Başkalarının huzur ve sükûnunu bozacak şekilde gürültüye neden olmak Kabahatler Kanunu’nun 36. maddesinde düzenlenen bir kabahattir ve idari para cezası gerektirir. Bu cezaya kolluk veya belediye zabıta görevlileri karar verir. Kanun metnindeki tutar her yıl yeniden değerleme oranında artırılır ve 2026 yılı için 1.764 TL’dir.
Bazı kaynaklarda köpek havlamasına 2872 sayılı Çevre Kanunu’ndaki konut gürültüsü cezasının uygulanacağı ve bu cezanın 2026’da 13.847 TL olduğu yazılmaktadır. Bu bilgi yanlıştır. Çevre Kanunu’nun ilgili hükmü, yönetmelikle konulmuş gürültü standartlarını aşan teknik kaynaklara ilişkindir ve komşunun ev içindeki olağan yaşamından çıkan sese uygulanmaz. İki ceza arasındaki farkı ve 2026 tutarlarının tam listesini rahatsız eden komşu karşısında şikayet ve dava yolları yazımızda tablo halinde gösterdik.
Havlama kasıtlı olarak, örneğin komşuyu rahatsız etmek için hayvanı kışkırtarak ve ısrarla sürdürülüyorsa, olay Türk Ceza Kanunu’nun 123. maddesindeki kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçu kapsamında değerlendirilebilir. Bu ihtimal istisnaidir ve suçun unsurlarının ayrıca oluşması gerekir.
Apartmanda Kedi Beslemenin Cezası, Evde Köpek Beslemenin Cezası Var mı?
Apartmanda evde köpek veya kedi beslemenin kendisi için öngörülmüş bir para cezası yoktur. Yönetim planına aykırı hayvan beslemenin yaptırımı da para cezası değil, hâkimin müdahalesi yoluyla verilen önleme kararıdır. Ancak bazı yükümlülüklerin ihlali ayrıca cezalandırılır:
- Kayıt yükümlülüğü: Kedi ve köpek sahipleri, hayvanlarını dijital kimliklendirme yöntemleriyle kayıt altına aldırmakla yükümlüdür (5199 m.4/k). Kanunun geçici maddesindeki son tarih 31 Aralık 2025’ti. Kaydı yaptırmayan hayvan sahibine hayvan başına idari para cezası verilir (5199 m.28/a). Kanun metninde bu tutar 1.200 TL olarak yazılıdır.
- Bakım ve önlem yükümlülüğü: Hayvanın ihtiyaçlarını karşılamamak veya hayvandan kaynaklanan zarar ve rahatsızlıkları önleyici tedbirleri almamak da idari para cezası gerektirir (5199 m.5 ve m.28/b). Kanun metnindeki tutar hayvan başına 1.000 TL’dir.
- Mahkeme kararına uymamak: Hâkimin müdahalesi kararını tespit edilen süre içinde yerine getirmeyen kişiye aynı mahkemece idari para cezası verilir (KMK m.33/3).
Hayvanları Koruma Kanunu’ndaki tutarlar 2021 yılında belirlenmiştir. İdari para cezaları her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında artırılarak uygulandığından (Kabahatler Kanunu m.17/7), bugün uygulanan tutarlar kanun metninde yazanlardan yüksektir. Bu cezalar tekrar hâlinde bir kat, daha fazla tekrarda üç kat artırılır (5199 m.30).
Sitede Kedi Beslemek Yasak mı? Ortak Alanda Sokak Kedisi Beslemek
Sitede ortak alanda kedi beslemek, apartmanda kedi beslemekten ayrı bir sorudur. Burada söz konusu olan genellikle bir kat malikinin kendi hayvanı değil, bahçede, otoparkta veya merdiven boşluğunda beslenen sokak kedileridir. Hayvanları Koruma Kanunu sahipsiz hayvanların sokakta veya bir sitenin bahçesinde beslenmesini yasaklayan bir hüküm içermez. Ortak alanın nasıl kullanılacağına ise Kat Mülkiyeti Kanunu, yönetim planı ve kat malikleri kurulu kararları karar verir.
Yargıtay bu konuda da komşuluk ölçütünü uygular. Kiracı olduğu dairede 5-6, apartmanın bahçesinde ise 10-15’ten fazla kedi beslediği ve kedilerin otoparktaki araçlara, bahçedeki çiçeklere zarar verdiği ileri sürülen bir kişi hakkında, ortak alanlarda kedi beslenmesinin önlenmesine dair karar onanmıştır. Gerekçe, yoğun beslemenin apartman sakinlerini rahatsız etmesi ve kat maliklerinin birbirini rahatsız etmeme yükümlülüğüdür (20. HD, E.2017/3262, K.2018/4327).
Ortak alana kedi evi, mama kabı istasyonu veya barınak kurmak ayrı bir sorundur. Kat maliklerinden biri, bütün kat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızası olmadıkça ortak yerlerde tesis yaptıramaz (KMK m.19/2). Yargıtay, bir kat malikinin site bahçesinde barındırdığı kedilerin doğal yaşam alanlarına bırakılmasına ve ortak alanlara kurulan kedi evleriyle eklentilerinin kaldırılmasına dair kararı onamıştır. Aynı davada, kedileri beslemek için çalıştırılan kişilerin apartmandan çıkarılması talebi ise reddedilmişti (5. HD, E.2020/7822, K.2020/11061). Ortak yerlerdeki her türlü değişikliğin aynı rıza kuralına tabi olduğunu cam balkon komşu izni yazımızda da ele aldık.
Kısacası sokak hayvanını ortak alanda ölçülü biçimde, kirlilik bırakmadan beslemek kendiliğinden hukuka aykırı değildir. Ancak yönetim planı veya kurul kararı ortak alanda beslemeyi düzenlemişse ya da besleme komşuları rahatsız edecek boyuta ulaşmışsa, mahkeme beslemenin önlenmesine karar verebilir. Bazı illerde il hayvanları koruma kurulları sahipsiz hayvanların beslenmesine ilişkin bölgesel kararlar da almaktadır. Bu kararlara uymak yönetmelikte hayvan sahiplerinin yükümlülükleri arasında sayılmıştır.
Site yönetimi kedileri atabilir mi?
Site yönetimi sokak kedilerini kendi başına toplayıp götüremez. Sahipsiz ve güçten düşmüş hayvanların korunması, toplatılması ve bakımevlerine götürülmesi kanunla yerel yönetimlere verilmiş bir görevdir (5199 m.6). Sahipsiz hayvanların kanuni istisnalar dışında öldürülmesi yasaktır. Bir ev hayvanını kasten öldürmek altı aydan dört yıla kadar hapis cezası gerektiren bir suçtur (5199 m.28/A). Hayvana kötü davranmak, aç ve susuz bırakmak gibi fiiller de yasaklar arasındadır (5199 m.14).
Sitede sokak hayvanlarından kaynaklanan bir sorun varsa yönetimin izleyeceği yol, belediyenin veteriner işleri birimine başvurmak ve ortak alanda beslemeyi düzenleyen bir kurul kararı almaktır. Kat maliklerinden biri bu karara uymazsa hâkimin müdahalesi istenebilir.
Kiracı Evcil Hayvan Besleyebilir mi?
Apartmanda evcil hayvan beslemek kiracı için de aynı kurallara bağlıdır. Kat Mülkiyeti Kanunu’nda kat maliklerinin borçlarına dair hükümler, bağımsız bölümlerdeki kiracılara, oturma hakkı sahiplerine ve bu bölümlerden herhangi bir şekilde devamlı olarak faydalananlara da uygulanır. Bu borçları yerine getirmeyenler kat malikleriyle birlikte müteselsil olarak sorumlu olur (KMK m.18/2). Yönetim planındaki hayvan yasağı bu nedenle kiracıyı da bağlar. Yargıtay, annesine ait dairede oturarak köpek besleyen kişi hakkında verilen önleme kararını da onamıştır (20. HD, E.2017/4614, K.2017/9940).
Kiracı açısından ikinci bir ilişki daha vardır: ev sahibiyle yapılan kira sözleşmesi. Kira sözleşmesinde hayvan beslenmeyeceği kararlaştırılmışsa ya da hayvan nedeniyle konutta hasar oluşuyorsa, bu durum kira hukuku bakımından ayrıca değerlendirilir. Kiracı, kiralananı özenle kullanmak ve taşınmazda oturan kişilere ve komşulara gerekli saygıyı göstermekle yükümlüdür (TBK m.316/1). Kiracının verdiği zarar ve kira ilişkisinden doğan uyuşmazlıklar için kira hukuku avukatı sayfamızda nasıl çalıştığımızı anlatıyoruz.
Dava Yolu: Arabuluculuk, Sulh Hukuk Mahkemesi ve Hâkimin Müdahalesi
Yönetici, yönetim planına aykırı beslenen bir hayvanı tek başına binadan çıkaramaz. Uyuşmazlığın hukuki çözüm yolu şöyledir:
- Kurul kararı ve ihtar: Yönetici veya şikâyetçi kat maliki, konuyu kat malikleri kuruluna taşır. Yönetimin dava açabilmesi için kurulun yöneticiyi yetkilendirmesi gerekir. Hayvan sahibine yazılı ihtar çekilmesi, sonraki aşamada iyi bir delildir.
- Arabuluculuk: Kat Mülkiyeti Kanunu’ndan kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır (6325 sayılı Kanun m.18/B-1-c). Arabulucuya gitmeden açılan dava usulden reddedilir.
- Sulh hukuk mahkemesi: Arabuluculukta anlaşma olmazsa, anagayrimenkulün bulunduğu yerin sulh hukuk mahkemesinden hâkimin müdahalesi istenir (KMK m.33/2). Hâkim, Kanuna ve yönetim planına, bunlarda hüküm yoksa genel hükümlere ve hakkaniyete göre karar verir.
- Süre verilmesi: Mahkeme hayvanın uzaklaştırılmasına karar verirse, bunun yerine getirilmesi için hayvan sahibine kısa bir süre vermek zorundadır. Yargıtay süre verilmeyen kararları bu yönden düzeltmiş, uygulamada 10 gün ve 30 gün gibi süreler tanınmıştır (18. HD, E.2013/5134, K.2013/7314; 20. HD, E.2017/2428, K.2018/2429).
- Karara uyulmazsa: Süre içinde karara uymayana idari para cezası verilir (KMK m.33/3). Hâkimin emrine rağmen yükümlülüklerini yerine getirmeyerek diğer kat maliklerinin haklarını bir yıl boyunca ısrarla ihlal eden kat malikine karşı ise bağımsız bölümün mülkiyetinin devri davası açılabilir (KMK m.25/3-b).
Mülkiyetin devri davası son çaredir ve uygulamada nadiren işletilir. Ancak hâkimin müdahalesi kararına bir yıl boyunca direnilmesi, kanunun “çekilmezlik” saydığı hallerden biridir. Bu yolun şartlarını ve kiracı komşuya karşı izlenecek farklı yolu rahatsız eden komşu yazımızda anlattık.
Hayvanın komşuya veya bir çocuğa zarar vermesi ise ayrı bir sorumluluk konusudur. Bu durumda hayvanın sahibi ya da hayvanı gözetimi altında bulunduran kişi, Türk Borçlar Kanunu’nun hayvan bulunduranın sorumluluğuna ilişkin 67. maddesi uyarınca zararı tazmin eder. Tazminatın kime karşı açılacağını köpek ısırması tazminat davası yazımızda, köpeği gezdiren kişi başkası olduğunda sorumluluğun nasıl paylaştırıldığını köpek sahibinin sorumluluğu yazımızda ele aldık.
Apartmanda Evcil Hayvan Beslemek: Hayvan Sahibi ve Komşu İçin Kontrol Listesi
Apartmanda evcil hayvan beslemek yüzünden çıkan bir uyuşmazlığın hangi tarafında olursanız olun, ilk adımlar aynıdır:
- Yönetim planını tapudan edinin. Yöneticinin verdiği kopyaya değil, tapuya şerh edilmiş son metne bakın. Hayvanla ilgili maddenin mutlak bir yasak mı, kurul iznine bağlı bir kural mı olduğunu tespit edin.
- Karar defterini inceleyin. Kurulun hayvan beslemeye izin veren veya belirli cinsleri yasaklayan bir kararı olabilir.
- Köpek edinecekseniz izin belgesini önceden alın. Barınak ve petshop, yönetmelik gereği bu belgeyi isteyecektir.
- Kayıt ve aşı belgelerini hazır tutun. Kayıt yükümlülüğünün son tarihi 31 Aralık 2025’te dolmuştur.
- Şikâyetçiyseniz rahatsızlığı belgeleyin. Tarih ve saatli not, tutanak, fotoğraf ve tanık bilgisi olmadan, yönetim planında yasak bulunmayan bir binada dava kazanmak zordur.
- Yönetimle doğrudan çatışmadan önce arabulucuya gidin. Arabuluculuk hem dava şartıdır hem de çoğu zaman en hızlı çözümdür.
Sıkça Sorulan Sorular
Apartmanda kedi beslenir mi?
Beslenir. Apartmanda evcil hayvan beslemek için kanunda genel bir yasak yoktur, kedi de bu kurala dahildir. Yönetim planında kedi beslemeyi yasaklayan veya kat malikleri kurulunun iznine bağlayan bir madde varsa ona uyulması gerekir. Yasak yoksa kedi, komşuları rahatsız etmemek şartıyla beslenebilir.
Apartmanda kedi beslemek nereye şikayet edilir?
Önce yöneticiye ve kat malikleri kuruluna başvurulur. Sorun çözülmezse arabulucuya gidilir, anlaşma olmazsa sulh hukuk mahkemesinden hâkimin müdahalesi istenir. Hayvanın bakımının ihmal edildiğini düşünüyorsanız il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne başvurabilirsiniz.
Yönetim planında yasak var ama hayvan kimseyi rahatsız etmiyor, yine de çıkarılır mı?
Yargıtay’a göre evet. Yönetim planında kedi, köpek gibi hayvanların beslenmesi açıkça yasaklanmışsa, hayvan çevreye rahatsızlık vermemiş olsa dahi mahkeme yönetim planını uygular. Mahkeme hayvanın uzaklaştırılması için sahibine bir süre verir.
Apartmanda köpek havlaması suç mu?
Kural olarak suç değil, kabahattir. Başkalarının huzurunu bozacak gürültüye Kabahatler Kanunu’nun 36. maddesi uyarınca kolluk veya zabıta idari para cezası verir. Bu ceza 2026 yılı için 1.764 TL’dir. Çevre Kanunu’ndaki konut gürültüsü cezası komşu gürültüsüne uygulanmaz.
Komşumun köpeği çok havlıyor, ne yapabilirim?
Havlamanın saatlerini ve süresini not edin, mümkünse kayıt alın. Gece saatlerinde süren gürültü için kolluğu veya zabıtayı arayabilirsiniz. Sorun sürekli hâle gelmişse yöneticiye yazılı başvurun. Ardından arabuluculuk ve sulh hukuk mahkemesi yolu açıktır.
Site yönetimi kedileri atabilir mi?
Hayır. Sahipsiz hayvanların toplatılması ve bakımevine götürülmesi kanunla belediyelere verilmiş bir görevdir. Site yönetimi sorun yaşıyorsa belediyeye başvurmalı ve ortak alanda beslemeyi düzenleyen bir kurul kararı almalıdır. Hayvana zarar vermek suç oluşturabilir.
Yönetici evcil hayvanı binadan çıkarabilir mi?
Kendi başına çıkaramaz. Yönetim planına aykırı beslenen bir hayvanın uzaklaştırılmasına ancak sulh hukuk mahkemesi karar verebilir. Yönetimin dava açabilmesi için kat malikleri kurulunun yöneticiyi yetkilendirmesi ve dava öncesinde arabulucuya başvurulması gerekir.
Barınaktan köpek sahiplenmek için yöneticiden izin gerekir mi?
Evet. 13 Aralık 2024 tarihli yönetmelik, barınaktan köpek sahiplenmek isteyenlerden yönetim planını ve bağımsız bölümde köpek bulundurulabileceğine dair yöneticiden alınmış izin belgesini istemektedir. Petshoptan köpek alırken de aynı belgeler istenir. Kedi için bu şart yoktur.
Apartman bahçesinde köpek beslemek yasak mı?
Bahçe ortak alansa, bahçede köpek beslemek yönetim planına ve kurul kararlarına tabidir. Bahçe bağımsız bölümün eklentisiyse yine yönetim planındaki hayvan maddesine bakılır. Yargıtay, köpeklerin bahçedeki özel bölmelerde başıboş bırakılmadan beslendiği ve yasaklı cinsten olmadığı bir olayda davayı reddetmiştir.
Müstakil evde köpek beslemek yasak mı?
Müstakil evde Kat Mülkiyeti Kanunu ve yönetim planı uygulanmaz. Köpek beslenebilir, ancak Türk Medeni Kanunu’nun 737. maddesi uyarınca komşuların hoş görülebilecek dereceyi aşan koku ve gürültüyle rahatsız edilmemesi gerekir. Kayıt ve bakım yükümlülükleri müstakil evde de geçerlidir.
Köpeğimi kayıt ettirmezsem ceza var mı?
Evet. Kedi ve köpeklerin dijital kimliklendirme yöntemiyle kayıt altına alınması zorunludur ve kanundaki son tarih 31 Aralık 2025’te dolmuştur. Kaydı yaptırmayan hayvan sahibine hayvan başına idari para cezası verilir. Kanun metnindeki tutar 1.200 TL’dir ve her yıl yeniden değerleme oranıyla artırılır.
Komşum köpeğimi şikayet etti, ne yapmalıyım?
Önce yönetim planının tapudaki son halini ve karar defterini inceleyin. Yasak yoksa, şikâyetçinin hayvanın gerçekten rahatsızlık verdiğini ispat etmesi gerekir. Yasak varsa kurulda izin kararı alınmasını talep edebilirsiniz. Arabuluculuk aşamasında bahçe düzeni, gezdirme saatleri gibi uzlaşma şartları da konuşulabilir.
Kaynaklar: 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu m.18, 19, 25, 28, 32, 33 · 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu m.4, 5, 6, 14, 28, 28/A, 30 ve geçici madde (7332 ve 7527 sayılı Kanunlarla yapılan değişikliklerle) · Hayvanların Korunması Hakkında Uygulama Yönetmeliği, RG 13/12/2024-32751, m.7, 10, 11 · 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.17/7, 36 · 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/B · 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.737 · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.67, 316 · Yargıtay 5. HD E.2024/6506 K.2025/1722; E.2025/1224 K.2025/6361; E.2020/10691 K.2021/2145; E.2020/7822 K.2020/11061 · 20. HD E.2017/2534 K.2018/1257; E.2017/2855 K.2018/2441; E.2017/3262 K.2018/4327; E.2017/4614 K.2017/9940; E.2017/9381 K.2018/2034; E.2017/2428 K.2018/2429 · 18. HD E.2013/5134 K.2013/7314; E.2014/6465 K.2014/12547.
Bu yazı ne değildir? Binanızdaki hayvan uyuşmazlığının sonucunu öngören bir değerlendirme değildir; sonuç, yönetim planınızın tam metnine, karar defterine ve delillere göre değişir. Anılan Yargıtay kararları yalnızca kendi dosyalarının taraflarını bağlar. Metin genel bilgilendirme niteliğindedir; dava veya arabuluculuk sürecine girmeden önce elinizdeki belgelerle bir avukata danışın.