Trafik Kazası Hukuku

Hayvana Çarpma Trafik Kazası: Zararı Kim Öder, Dava Kime Açılır?

Hayvana Çarpma Trafik Kazası: Zararı Kim Öder, Dava Kime Açılır

Hayvana çarpma trafik kazası, zararın kimden isteneceği belli olmadığı için çoğu sürücünün peşini bırakmadan kapattığı bir dosyadır. Oysa kanun bu olayda tek bir muhatap tanımaz: çarpılan hayvan sahipliyse hayvanı bulunduran kişi, sahipsiz bir sokak hayvanıysa gözetim yükümlüsü idare, yaban hayvanıysa yolu yapmak ve güvenli tutmakla görevli kurum sorumluluk çemberine girer. Hangi kapının çalınacağını hayvanın türü, yolun sınıfı ve kaza yerindeki fiziki eksiklik belirler.

Makale İçeriği

İnternette dolaşan bilgilerin bir kısmı bu ayrımı atlıyor ve tek bir kuruma işaret ediyor. Dahası, sıkça dayanak gösterilen madde numarası da çoğu zaman yanlış. Aşağıdaki bölümlerde hem sorumluluğun kanuni kaynağı hem de davanın hangi yargı kolunda görüleceği, mevzuat metinleri ve güncel yargı kararlarıyla tek tek ayrıştırılıyor.

Kısa değerlendirme

Hayvana çarpma trafik kazasında zararı kimin ödeyeceği, hayvanın statüsüne ve yolun türüne göre değişir.

  • Sahipli hayvan: Hayvanı bulunduran kişi, Türk Borçlar Kanunu m.67 uyarınca kusuru aranmaksızın sorumludur; kurtulmak için gerekli özeni gösterdiğini ispatlamak zorundadır.
  • Yaban hayvanı: Otoyollarda kafes tel çit çekmek ve uyarıcı levha koymak Karayolları Genel Müdürlüğünün kanuni görevidir (2918 sayılı Kanun m.7/1-l, m, n).
  • Sahipsiz hayvan: Toplama ve bakımevine götürme yükümlülüğü yerel yönetimdedir (5199 sayılı Kanun m.6).
  • Yargı yolu: Uyuşmazlık Mahkemesinin güncel kararlarına göre, davalı bir idare olsa bile trafik kazasından doğan tazminat davaları adli yargıda görülür (2918 sayılı Kanun m.110/1).
  • Kendi aracınızın hasarı: Zorunlu trafik sigortasından değil, kusurlu taraftan veya kasko poliçenizden karşılanır.

Hayvana Çarpma Trafik Kazası: Zararı Kim Öder?

Zararı, hayvanın yola çıkmasını engellemekle yükümlü olan taraf öder. Bu yükümlülük her olayda aynı kişide değildir. Bir ineğin, atın ya da koyunun yola girmesinde yükümlü kişi hayvanın bakımını üstlenen kimsedir. Şehir içinde bir sokak köpeğinde yükümlülük, sahipsiz hayvanları toplamakla görevli belediyededir. Otoyolda karşınıza çıkan bir yaban domuzunda ise yolun çevre güvenliğini sağlamak, yani teli çekmek ve bakımını yapmak zorunda olan kurum devreye girer.

Bu üç ihtimalin hepsinde ortak nokta şudur: sorumluluk, hayvanın kendisinden değil, hayvanın orada bulunmasına imkân veren ihmalden doğar. Kanun hayvana ceza vermez; hayvanın yola çıkmasını önleme ödevini yerine getirmeyen kişiye veya kuruma yükümlülük yükler. Bu nedenle dosyanın ilk sorusu her zaman aynıdır: kaza anında yolda bulunmaması gereken hayvan, kimin ödevinin ihlali sonucunda oradaydı?

İkinci nokta, sorumlunun tek olmak zorunda olmamasıdır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.88, bir kazada üçüncü kişinin zararından birden fazla kişinin yükümlü olması hâlinde bunların müteselsil sorumlu tutulacağını düzenler. Hayvan sahibinin hayvanı serbest bıraktığı, yol idaresinin de kopuk teli aylardır onarmadığı bir olayda her ikisine birden dava açılabilir; zarar gören, tazminatın tamamını dilediğinden isteyebilir.

Çarpılan hayvanMuhatapKanuni dayanak
Sahipli büyükbaş/küçükbaş hayvanHayvanı bulunduran kişiTBK m.67, 5199 s.K. m.5, KTK m.69
Sahipli kedi/köpekHayvan sahibiTBK m.67, 5199 s.K. m.5
Sahipsiz sokak hayvanıİlgili belediye5199 s.K. m.6
Yaban hayvanı (domuz, geyik, tilki)Yolun yapım ve bakımından sorumlu kurumKTK m.7/1-a, f, h, l, m, n
Ücretli otoyolda her tür hayvanKarayolları Genel Müdürlüğü veya işletici şirketKTK m.7, 6001 s.K. m.2 ve m.15

Sahipli Hayvana Çarpma ve Hayvan Sahibinin Sorumluluğu

Sahipli hayvana çarpma hâlinde sorumluluğun kaynağı, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.67’dir. Madde açıktır: bir hayvanın bakımını ve yönetimini sürekli veya geçici olarak üstlenen kişi, hayvanın verdiği zararı gidermekle yükümlüdür. Burada aranan şey hayvan sahibinin kusuru değildir; sorumluluk, hayvanı bulundurma olgusuna bağlanmıştır. Çoban, hayvanın maliki olmasa bile sürüyü fiilen yönetiyorsa aynı hükmün muhatabıdır.

İkinci dayanak 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu m.5’tir. Hüküm, hayvan sahiplerinin insanlara verilebilecek zarar ve rahatsızlıkları önleyici tedbirleri almakla yükümlü olduğunu, zamanında ve yeterli seviyede tedbir alınmamasından kaynaklanan zararları tazmin etmek zorunda olduklarını söyler. Yani hayvan sahibinin sorumluluğu iki ayrı kanunda birbirini tamamlayan biçimde kurulmuştur.

Üçüncü dayanak trafik mevzuatındadır ve kusur tespitinde belirleyici olur. Yargıtay kararlarında, yola başıboş hayvan bırakan kişinin tam kusurlu sayıldığı çok sayıda dosya vardır. Kasko sigortacısının ödediği hasarı hayvan sahibinden rücuen istediği bir dosyada davalının yüzde yüz kusurlu kabul edilmesi (17. Hukuk Dairesi E.2014/9637 K.2014/8906), aydınlatması bulunmayan bir yola hayvan bırakan kişinin tam kusurlu sayılması (17. Hukuk Dairesi E.2015/12081 K.2016/1509) ve yol kenarında otlatılan hayvanın karayoluna girmesi üzerine hayvanı idare eden kişinin tam kusurlu bulunması (17. Hukuk Dairesi E.2014/12352 K.2014/10890) bu çizginin örnekleridir.

Başıboş hayvan ne demek?

Trafik hukukunda başıboş hayvan, gözetim altında tutulması gerekirken denetimsiz biçimde karayoluna çıkabilecek durumda bırakılmış hayvandır. 2918 sayılı Kanun m.69 bu durumu iki ayrı fiil olarak tarif eder: hayvanı sürme yeteneğinden yoksun kimselerin yönetimine vermek ve hayvanı başı boş bırakmak. Tanımın merkezinde hayvanın cinsi değil, üzerindeki denetimin kalkmış olması vardır.

Kavramın sınırı pratikte önemlidir. Ağıldan kaçan bir hayvan da, yol kenarında otlatılırken kontrolden çıkan bir hayvan da aynı kategoriye girer. Hayvanın kaçmış olması, bulunduranın sorumluluğunu kendiliğinden kaldırmaz; tersine, kaçmasını önleyecek tedbirin alınmadığını gösteren bir olgu olarak değerlendirilir.

Sahipsiz hayvanlar bakımından ise tablo değişir. Sokakta yaşayan bir köpek için hukuken bir bulunduran yoktur; bu hayvanların toplanması, bakımı ve gözetimi 5199 sayılı Kanun ile yerel yönetimlere bırakılmıştır. Bu ayrım, tazminat talebinin kime yöneltileceğini doğrudan belirler.

Başıboş hayvan bırakma yasağına riayet etmeyerek trafik kazasına sebebiyet vermek ne anlama gelir?

Bu ifade, 2918 sayılı Kanun m.69’un ikinci fıkrasından gelir. Fıkra, başıboş hayvan bırakma yasağına uymayarak trafik kazasına sebebiyet veren fail için, madde metnindeki genel para cezasından ayrı bir yaptırım öngörmüştür. Metinde bu yaptırım üç ay hafif hapis olarak yazılıdır; ancak hüküm 1997 yılından kalmadır ve bugün olduğu gibi uygulanmaz.

Sebebi 5252 sayılı Kanun m.7/1’dir: kanunlarda hafif hapis veya hafif para cezası olarak öngörülen yaptırımlar idari para cezasına dönüştürülmüştür. Yani başıboş hayvan bırakarak kazaya neden olan kişi bugün hapis cezasıyla değil, idari para cezasıyla karşılaşır. Yargıtay 8. Ceza Dairesi de bu sonucu açıkça teyit etmiştir: yerleşim birimi dışındaki karayolunda başıboş hayvan bırakarak trafik kazasına sebebiyet veren sanığın eylemi, Türk Ceza Kanunu m.177/1’deki hayvanın tehlike yaratabilecek şekilde serbest bırakılması suçunu oluşturmaz, 2918 sayılı Kanun m.69/1-2 uyarınca kabahat oluşturur (E.2019/17771 K.2021/691).

Aynı kararda ikinci bir ayrıntı daha vardır ve mağdurlar bakımından kritiktir: fiil kabahat sayıldığı için 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.20 uyarınca soruşturma zamanaşımı işlemiş, süre dolduğu için idari para cezası verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Kabahatler Kanunu m.20/2, soruşturma zamanaşımını cezanın miktarına göre üç, dört veya beş yıl olarak belirler; hangi bendin uygulanacağı somut cezanın tutarına bağlıdır. Ceza yolundaki bu zamanaşımı, hukuk davasındaki tazminat hakkını ortadan kaldırmaz; iki süre birbirinden bağımsız işler.

Hayvan sahibi sorumluluktan kurtulabilir mi?

Kurtulabilir, ama bunun için ispat yükünü taşıması gerekir. Türk Borçlar Kanunu m.67/1’in ikinci cümlesi, hayvan bulunduranın zararın doğmasını engellemek için gerekli özeni gösterdiğini ispat etmesi hâlinde sorumlu olmayacağını söyler. Uygulamada bu kurtuluş kanıtı kolay kabul edilmez; ağılın kilitli olduğu, sürünün ehil bir kişiye teslim edildiği, hayvanın üçüncü bir kişi tarafından salıverildiği gibi somut deliller aranır.

Maddenin son fıkrası ayrıca bir rücu imkânı tanır: hayvan bir başkası veya başkasına ait bir hayvan tarafından ürkütülmüşse, bulunduranın bu kişilere rücu hakkı saklıdır. Yani sorumluluktan kurtulamayan hayvan sahibi, zararı ödedikten sonra hayvanı ürküten kişiye dönebilir.

Sürücü açısından pratik sonuç şudur: hayvan sahibinin savunması ne olursa olsun, dava açılırken kusur oranı tartışmasına hazırlıklı olmak gerekir. Bilirkişi incelemesinde hem hayvan sahibinin tedbirsizliği hem de sürücünün hızı ve görüş şartlarına uyumu birlikte değerlendirilir.

Başıboş Hayvan Bırakma Cezası Ne Kadar?

Başıboş hayvan bırakma cezası, 2918 sayılı Kanun m.69 kapsamında kesilen bir trafik idari para cezasıdır. Kanun metnindeki rakam 1997 yılında belirlendiği için bugünkü tutarı yansıtmaz; trafik idari para cezaları her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenir ve güncel tutarlar Emniyet Genel Müdürlüğünün yıllık ceza rehberinde ilan edilir. Bu nedenle tebligatta yazan rakamı, kesildiği yılın resmi tarifesiyle karşılaştırmak gerekir.

Başıboş hayvan bırakma para cezası, kazaya sebebiyet verilmemiş olsa bile kesilebilir. Yerleşim birimleri dışındaki karayolunda taşıt yolu üzerinde zorunlu haller dışında hayvan bulundurmak, maddenin ilk fıkrasına göre tek başına yasaktır. Kaza meydana gelmişse, yukarıda anlatılan ikinci fıkra devreye girer ve yaptırım ağırlaşır.

Bu idari para cezasının tazminatla ilişkisi dolaylıdır ama önemlidir. Ceza tutanağı, hayvanın yolda başıboş bulunduğunu ve failin kim olduğunu resmi bir belgeyle ortaya koyar. Tazminat davasında bu tutanak, kusurun ispatı bakımından güçlü bir delil olarak kullanılır.

Güncel tutar için resmi kaynak: Emniyet Genel Müdürlüğü Trafik İdari Para Cezası Rehberi

Başıboş hayvan yasası ve başıboş hayvan kanunu hangileridir?

Tek bir başıboş hayvan kanunu yoktur; konu üç ayrı metne dağılmıştır. Trafikteki yasak ve cezası 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.69’da, hayvan sahibinin yükümlülükleri ve sahipsiz hayvanlara ilişkin düzenlemeler 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’nda, erişme kontrolü uygulanan yollara ilişkin yaptırım ise 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’da yer alır.

Kamuoyunda başıboş hayvan yasası olarak anılan düzenleme ise genellikle 5199 sayılı Kanun’da 2024 yılında yapılan değişikliklerdir. Bu değişiklikler sahipsiz hayvanların toplanması ve bakımevlerine alınması usulünü yeniden kurgulamıştır; trafikteki sorumluluk rejimini doğrudan değiştirmemiştir.

Üç metnin birlikte okunması gerekir. Çünkü bir olayda hem trafik cezası (2918), hem idari yaptırım (6001), hem de tazminat yükümlülüğü (5199 ve Türk Borçlar Kanunu) aynı anda gündeme gelebilir. Bunlar birbirinin alternatifi değil, ayrı sonuçlar doğuran paralel rejimlerdir.

Kanun metinleri: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu

Başıboş büyükbaş hayvan cezası ayrı mı düzenlenmiştir?

Ayrı bir büyükbaş hükmü yoktur. 2918 sayılı Kanun m.69, hayvanları, hayvan sürülerini ve binek hayvanlarını aynı fıkrada sayar; inek, at, koyun ya da köpek ayrımı yapmaz. Dolayısıyla başıboş büyükbaş hayvan cezası da aynı maddeye dayanır.

Fark, cezada değil zararın büyüklüğündedir. Büyükbaş bir hayvana çarpan aracın hasarı çoğu zaman pert sınırına yaklaşır, yaralanma ve ölüm riski belirgin biçimde artar. Bu nedenle büyükbaş hayvanlı dosyalarda tazminat kalemleri ve bilirkişi incelemesi daha kapsamlı olur.

Maddenin üçüncü fıkrası ayrıca taşıt yolunu kullanmak zorunda olan hayvan sürü ve kümelerini sevk ve idare edenlerin yönetmelikte belirtilen usul ve şartlara uymak zorunda olduğunu söyler. Sürünün gece karayolunu geçirilmesi gibi hâllerde bu fıkraya aykırılık, kusur değerlendirmesinde ayrıca tartışılır.

Başıboş hayvan idari yaptırım kararına itiraz nereye yapılır?

Trafik idari para cezasına itiraz, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.27/1 uyarınca kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren en geç on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine yapılır. Bu süre hak düşürücüdür; kaçırıldığında ceza kesinleşir ve tahsil aşamasına geçilir.

İtirazın konusu genellikle fiilin sabit olup olmadığıdır. Hayvanın gerçekten başıboş bırakılıp bırakılmadığı, tutanağı düzenleyen görevlinin tespitinin somut olguya dayanıp dayanmadığı tartışılır. Kazaya karışan sürücünün bu dosyadaki tespitleri, açacağı tazminat davasında da işine yarar.

Cezanın hiç kesilememesi ihtimali de vardır. 5326 sayılı Kanun m.20/2’ye 6111 sayılı Kanun m.22 ile eklenen cümle, aralarında 2918 ve 6001 sayılı kanunların da sayıldığı düzenlemelerde, idari para cezasını gerektiren fiilin işlendiği tarihi takip eden takvim yılının son günü bitimine kadar ceza verilerek tebliğ edilmezse idari yaptırım kararı verilemeyeceğini öngörür. Yani yıl sonuna kadar tebliğ edilmemiş bir trafik cezası artık kesilemez.

Ceza dosyasındaki sonucun, hukuk davasını tamamen bağlamadığını da eklemek gerekir. İdari para cezasının zamanaşımı nedeniyle verilememesi ya da itiraz üzerine kaldırılması, hayvan sahibinin tazminat sorumluluğunu kendiliğinden sona erdirmez.

Sahipsiz Hayvana Çarpma ve Belediyenin Gözetim Ödevi

Sahipsiz hayvana çarpma hâlinde muhatap, o hayvanı toplamakla görevli yerel yönetimdir. 5199 sayılı Kanun m.6, sahipsiz veya güçten düşmüş hayvanların en hızlı şekilde yerel yönetimlerce kurulan veya izin verilen hayvan bakımevlerine götürülmesinin zorunlu olduğunu düzenler. Aynı Kanun m.4/j, yerel yönetimlere bakımevi kurma ve hayvanların bakımını sağlama ödevi yükler.

Buradaki sorumluluk, hayvanın mülkiyetinden değil gözetim ödevinin ihlalinden doğar. Aynı noktada tekrar tekrar şikâyet edilmiş, ihbar kayıtlarına geçmiş ve buna rağmen toplanmamış bir hayvan sürüsünün yol açtığı kazada idarenin savunması zayıflar. Bu yüzden ihbar ve şikâyet kayıtları, dosyanın en değerli delilleri arasındadır.

Sahipsiz hayvanın verdiği zararla, sahipli hayvanın verdiği zarar arasındaki fark yalnızca muhatabın kimliğinde değildir. Sahipli hayvanda kusursuz sorumluluk esası işlerken, idarenin sorumluluğunda gözetim ödevinin ne ölçüde ihlal edildiği ve bunun zararla bağlantısı ayrıca tartışılır. Benzer bir değerlendirme, hayvanın saldırısı sonucu doğan zararlarda da yapılır; konunun ısırma boyutu için köpek ısırması tazminat davası yazımız ayrıntılı bir çerçeve sunar.

Başıboş hayvanlar nereye şikayet edilir?

Sahipsiz hayvanlar için ilk adres, olayın gerçekleştiği yerin belediyesidir. Büyükşehirlerde veteriner işleri müdürlüğü, ilçelerde ise belediyenin çözüm merkezi başvuruyu kayda alır. Başvurunun yazılı yapılması ve kayıt numarasının alınması, ileride açılacak bir tazminat davası için delil üretir.

Sahipli hayvanlar başıboş dolaşıyorsa muhatap değişir. Karayolunda başıboş hayvan bulunduran kişi hakkında işlem yapma yetkisi trafik zabıtasındadır; trafik polisinin görev alanı dışındaki yerlerde jandarma yetkilidir. Bu nedenle şehirlerarası yolda görülen sürü için jandarmaya, şehir içinde görülen hayvan için belediyeye başvurmak daha hızlı sonuç verir.

Üçüncü bir kanal da Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi üzerinden yapılan başvurulardır. Bu yol, hem belediyeye hem valiliğe aynı anda ulaşmayı sağlar ve başvurunun elektronik kaydı tutulur. Tekrarlanan başvurular, idarenin bilgisi olduğu hâlde tedbir almadığını göstermek bakımından değerlidir.

Başıboş hayvan ihbar hattı hangisidir?

Karayolunda trafiği tehlikeye düşüren bir hayvan varsa acil ihbar hattı 155, jandarma bölgesinde 156’dır. Yol üzerindeki tehlikenin derhal giderilmesi gereken hâllerde ilk aranacak numara budur; ihbar kaydı aynı zamanda olayın saatini ve yerini belgeler.

Acil olmayan durumlarda, yani hayvanın toplanması talebi için belediyenin çağrı merkezi kullanılır. Bu başvuruların önemi, kaza sonrası ortaya çıkar: aynı güzergâhta daha önce yapılmış ihbarların varlığı, idarenin durumu bildiği hâlde tedbir almadığını ortaya koyar.

Otoyolda veya devlet yolunda tel çit kopukluğu görüldüğünde ise ihbar, yolun bakımından sorumlu kuruma yapılır. Bu ihbarın kaydı, ilerideki bir kazada hizmet kusurunun tarihini geriye taşır ve idarenin bilgisizlik savunmasını ortadan kaldırır.

Başıboş hayvan nereye şikayet edilir?

Sahibi belli olan bir hayvan karayolunda başıboş dolaşıyorsa şikâyetin muhatabı kolluktur; yapılan tespit üzerine hayvan sahibine tutanak düzenlenir. Şikâyette hayvanın görüldüğü yer, saat ve varsa sahibine ilişkin bilgi belirtilmelidir.

Sahipsiz hayvanlarda muhatap belediyedir ve başvuru hayvanın toplanması talebiyle yapılır. Aynı noktada tekrarlanan başvuruların kaydı, sonradan doğacak bir zarar bakımından idarenin bilgisini ispatlar.

Başıboş hayvan bırakma para cezası nasıl tebliğ edilir?

Tutanak olay yerinde düzenlenip ilgilisine tebliğ edilebileceği gibi, sonradan posta yoluyla da tebliğ edilebilir. Tebliğ tarihi, hem itiraz süresinin hem de peşin ödeme indiriminden yararlanma süresinin başlangıcıdır.

Tebliğ edilmeyen ceza sonsuza kadar bekletilemez. Yukarıda anılan yıl sonu kuralı, fiilin işlendiği takvim yılının sonuna kadar tebliğ edilmemiş cezanın artık verilemeyeceğini öngörür.

Yabani Hayvana Çarpma: Karayolları Genel Müdürlüğü Sorumlu mu?

Yabani hayvana çarpma olaylarında sorumluluk tartışması, yolu yapan ve bakımını üstlenen kurumun kanuni görevleri üzerinden yürür. 2918 sayılı Kanun m.7, Karayolları Genel Müdürlüğünün bu Kanunla ilgili görevlerini sayar. Maddenin (a) bendi, yapım ve bakımından sorumlu olduğu karayollarında can ve mal güvenliği yönünden gerekli düzenleme ve işaretlemeleri yaparak önlemleri almak ve aldırmak görevini verir. (f) bendi trafik kazalarının oluş nedenlerine göre gerekli önleyici teknik tedbirleri almayı, (h) bendi ise kaza analizi sonucuna göre önerilen önlemleri almayı düzenler.

Asıl belirleyici hükümler 2018 yılında eklenmiştir. 7153 sayılı Kanun’un 9. maddesiyle m.7’ye eklenen (l), (m) ve (n) bentleri sırasıyla şunları öngörür: otoyolların habitatları böldüğü yerlerde yaban hayvanlarının geçişine izin verecek menfez ve ekolojik köprü benzeri tesisleri yapmak, otoyollarda yaban hayvanlarından kaynaklanacak trafik kazalarını önlemek maksadıyla kafes tel çit yapmak, yaban hayvanlarının muhtemel yaşam alanlarının bulunduğu bölgelerdeki karayollarında uyarıcı levhalara yer vermek.

Bu üç bent, sosyal medyada sıkça tekrarlanan tel örgü yükümlülüğünün gerçek kaynağıdır. Kopuk ya da hiç çekilmemiş bir tel, eksik uyarı levhası veya yapılmamış ekolojik geçit, doğrudan bu bentlere aykırılık oluşturur ve idarenin sorumluluğunun tartışılmasını sağlar. Bentlerin metninde yaban hayvanı ifadesinin kullanıldığını da not etmek gerekir; sahipli ya da sahipsiz hayvanlarda dayanak, maddenin genel bentleridir.

Otoyolda hayvana çarpma hâlinde tel çit yükümlülüğü nasıl ispatlanır?

Otoyolda hayvana çarpma dosyalarında ispatın omurgası, hayvanın yola nereden girdiğinin gösterilmesidir. Kopuk telin, açık kalmış servis kapısının veya hiç çekilmemiş çit hattının fotoğraflanması, kaza tutanağına bu hususun yazdırılması ve mümkünse koordinat bilgisinin kaydedilmesi gerekir.

Delil zamanla kaybolur. İdare, kazadan sonraki günlerde teli onarabilir; bu onarım kusuru ortadan kaldırmaz ama ispatı zorlaştırır. Bu nedenle kaza yerindeki fiziki durumun aynı gün kayda alınması, gerekirse mahkemeden delil tespiti istenmesi önemlidir. Aynı mantık yol bozukluğundan doğan hasarlar için de geçerlidir; çukura düşen araç hasarı tazminatı yazımızdaki delil yöntemi bu dosyalarda da kullanılır.

Üçüncü delil kaynağı, aynı kesimde daha önce yaşanmış kazalardır. Kanunun (h) bendi kaza analizine dayalı önlem alma görevi verdiği için, aynı noktada tekrarlanan hayvan kazaları idarenin ihmalini güçlü biçimde ortaya koyar. Bu bilgi, jandarma ve trafik kayıtlarından istenebilir.

Otoyola hayvan girmesi neden yasaktır?

Otoyol, mevzuatta erişme kontrollü karayolu olarak tanımlanır. 2918 sayılı Kanun m.3’teki tanım, bu yolların yaya, hayvan ve motorsuz araçların giremediği yollar olduğunu açıkça söyler. Aynı tanım 6001 sayılı Kanun m.2/1-(e)’de de tekrarlanır.

Yasağın yaptırımı ise özel bir hükümde düzenlenmiştir. 6001 sayılı Kanun m.30/2, erişme kontrolü uygulanan karayollarında kısıtlanan ve yasaklanan işleri veya hareketleri yapanlar ve yaptıranlar ile koruma alanı içine giren hayvan sahiplerine idari para cezası verileceğini öngörür. Cezayı Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, bunların görev alanı dışındaki yerlerde jandarma personeli keser.

Bu hüküm, otoyola hayvan girmesi yasağının muhatabının kim olduğunu da gösterir: yaptırım, yolu işletene değil hayvan sahibine yöneliktir. Yolu işletenin yükümlülüğü ise yasağın fiilen uygulanmasını sağlayacak fiziki tedbirleri almaktır. İki yükümlülük birbirini dışlamaz; bir kazada her ikisi de ihlal edilmiş olabilir.

Metin için: 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun

Özel otoyol işletmecisine karşı talep ileri sürülebilir mi?

Sürülebilir. 6001 sayılı Kanun m.2/1-(ı), işletme hakkı verilen veya devredilen Türkiye’de kurulmuş sermaye şirketlerini işletici şirket olarak tanımlar. Aynı Kanun m.15/3, işletme hakkı verilen erişme kontrollü karayollarının bu niteliğinin sözleşme süresince korunacağını belirtir. Yani ücretli bir otoyolun işletmesi bir şirkete devredilmişse, yolun güvenli tutulmasına ilişkin edimlerin bir kısmı o şirkete geçmiştir.

Bu durumda muhatabın belirlenmesi sözleşmeye bakılarak yapılır. Çitin bakımı, aydınlatma, devriye ve yol üzerindeki engellerin kaldırılması gibi edimlerin hangi tarafta olduğu, işletme sözleşmesinin yükümlülük maddelerinde yazılıdır. Dava açılırken hem Genel Müdürlüğün hem işletici şirketin husumet yönünden değerlendirilmesi, sonradan husumet itirazıyla karşılaşmayı önler.

Hukuki nitelendirme bakımından işletici şirkete karşı ileri sürülen talep özel hukuk sorumluluğudur. Karayolu ve üzerindeki koruma yapıları birer yapı eseri olduğundan, Türk Borçlar Kanunu m.69’daki yapı malikinin sorumluluğu da tartışma alanına girer: yapımdaki bozukluk veya bakımdaki eksiklikten doğan zarar, malik tarafından giderilir.

Hayvana Çarpma Trafik Sigortası Kapsamında mı?

Hayvana çarpma trafik sigortası bakımından yanlış anlaşılan bir konudur. Zorunlu mali sorumluluk sigortası, sizin aracınızın üçüncü kişilere verdiği zararları karşılar; kendi aracınızın hasarını karşılamaz. Dolayısıyla hayvana çarpan sürücünün aracındaki hasar, kendi zorunlu trafik sigortasından ödenmez.

Poliçenin devreye girdiği yön terstir: çarptığınız hayvan sahipliyse ve hayvanın ölümü ya da yaralanması nedeniyle sahibi sizden tazminat isterse, bu talep sizin zorunlu trafik sigortanızın maddi zarar teminatı içinde değerlendirilir. Yargıtay kararlarına yansıyan dosyalarda hayvan sahiplerinin telef olan hayvanın bedelini araç sürücüsünden istediği ve bu talebin kısmen kabul edildiği görülmektedir (17. Hukuk Dairesi E.2016/6929 K.2019/3394).

Üçüncü ihtimal, hayvanın sahibi belliyse onun sorumluluğudur; ancak hayvan sahiplerinin bu riski kapsayan bir zorunlu sigortası bulunmadığından tazminat doğrudan kişinin malvarlığından tahsil edilir. Bu da icra aşamasında tahsil güçlüğü anlamına gelebilir. Karşı tarafın güvencesiz olduğu hâllerde izlenecek yol için trafik kazasında karşı taraf sigortasız çıkarsa ne yapılır yazımıza bakılabilir.

Hayvana çarpma sigorta karşılar mı?

Sorunun cevabı hangi poliçeden söz edildiğine bağlıdır. Zorunlu trafik sigortası karşı tarafın zararını, kasko ise kendi aracınızın hasarını karşılar. Hayvana çarpma olayında kendi aracınızdaki hasarın sigortadan karşılanması ancak kasko poliçesiyle mümkündür.

Ölümlü dosyalarda daha ağır bir sonuç ortaya çıkabilir. Başıboş hayvana çarparak hayatını kaybeden sürücünün mirasçıları, kendi araçlarının zorunlu trafik sigortacısından destekten yoksun kalma tazminatı istediklerinde talep reddedilmiştir: genel şartlar uyarınca destekten yoksun kalma teminatı için ölen kişinin üçüncü kişi olması gerekir, kendi aracının sürücüsü bu tanıma girmez (4. Hukuk Dairesi E.2021/19050 K.2022/14249).

Bu tür taleplerde poliçe tarihi belirleyicidir ve uygulamada farklı yönde kararlara da rastlandığı için her dosyanın kendi poliçe metni üzerinden değerlendirilmesi gerekir. Yine de bu karar, hayvan kazalarında sigorta beklentisinin neden çoğu zaman boşa çıktığını gösterir. Tazminatın gerçek muhatabı sigorta şirketi değil, hayvanın yola çıkmasından sorumlu kişi ya da kurumdur. Sigortacıya karşı açılacak davaların sınırları için trafik kazası sonrası sigorta şirketine karşı dava açılabilir mi yazımız ayrıntı sunar.

Köpeğe çarptım trafik sigortası karşılar mı?

Köpeğe çarpan sürücünün kendi aracındaki hasar, zorunlu trafik sigortasından karşılanmaz. Buna karşılık köpek sahipliyse ve sahibi hayvanının ölümü nedeniyle sizden tazminat isterse, bu talep sizin trafik sigortanızın kapsamında değerlendirilir.

Sahipsiz bir köpek söz konusuysa tazminat talep edecek bir malik bulunmadığından bu yön kapanır. Geriye kendi hasarınızı kimden isteyeceğiniz sorusu kalır ve muhatap, hayvanı toplamakla görevli belediyedir.

Poliçenizde ihtiyari mali mesuliyet teminatı varsa, zorunlu sigortanın limitini aşan karşı taraf zararları bu teminattan karşılanır. Bu ayrım özellikle yüksek bedelli hayvanlarda ve sürü kazalarında önem kazanır.

Köpeğe çarptım sigorta karşılar mı?

Karşılayıp karşılamayacağı, hangi poliçeye başvurduğunuza ve ihbar süresine uyup uymadığınıza bağlıdır. Kasko poliçelerinde hasarın belirli bir süre içinde sigortacıya bildirilmesi öngörülür; geç ihbar, ödemenin gecikmesine ya da tartışmaya yol açabilir.

Başvuru sırasında kaza tutanağı, olay yeri fotoğrafları ve varsa hayvanın bulunduğu noktayı gösteren kayıtlar istenir. Kolluk çağrılmadan olay yerinden ayrılmak, sigortacının hasarın nasıl oluştuğunu tartışmaya açmasına imkân verir.

Yabani hayvana çarpma sigorta kapsamına girer mi?

Kendi aracınızdaki hasar bakımından kapsam kasko poliçesiyle sınırlıdır; zorunlu trafik sigortası bu zararı karşılamaz. Yaban hayvanının maliki bulunmadığı için karşı taraftan tahsil imkânı da doğrudan doğmaz.

Geriye kalan yol, yol güvenliğinden sorumlu kuruma yönelen taleptir. Bu talebin başarısı, kafes tel çit ve uyarıcı levha yükümlülüğünün ihlal edildiğinin gösterilmesine bağlıdır.

ZararZorunlu trafik sigortasıKasko
Kendi aracınızdaki hasarKapsam dışıTeminat grubunda
Telef olan sahipli hayvanın bedeliMaddi zarar teminatıKapsam dışı
Kendi bedensel zararınızKapsam dışıFerdi kaza teminatı varsa
Yolcunun bedensel zararıTeminat kapsamındaPoliçe şartına göre
Aracınızın değer kaybıKusurlu taraftan istenirKural olarak kapsam dışı

Hayvana Çarpma Kasko Teminatı

Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları A.1 maddesi, teminat kapsamındaki riskleri sayar. (b) bendi, gerek hareket gerek durma hâlinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazaları teminat altına alır. Yola çıkan bir hayvana çarpma bu bendin kapsamındadır.

Ancak genel şartlar, kasko ürününü tek tip saymaz. Aynı bölümde dar kasko, kasko, genişletilmiş kasko ve tam kasko ayrımı yapılır. Dar kasko, teminat gruplarından yalnızca bir kısmı için teminat verilen üründür. Poliçenizin adı bu yüzden önemlidir: aldığınız ürün dar kasko ise çarpma teminatının kapsam dışında kalmış olma ihtimali vardır.

Genel şartlar, poliçe başlığının en az on altı punto büyüklüğünde harflerle ürün ismini içermesini ve satılan ürün isminin verilen teminatla uyumlu olmasını zorunlu tutar. Hasar reddiyle karşılaşan sürücünün ilk bakacağı yer, poliçe başlığındaki bu ürün adıdır.

Köpeğe çarptım kasko öder mi?

Çarpma teminatını içeren bir kasko poliçeniz varsa, köpeğe çarpma sonucu araçta oluşan hasar kural olarak ödenir. Hayvan sahipsiz olsa bile teminat işler; kasko, zararın kimden kaynaklandığına değil, riskin gerçekleşip gerçekleşmediğine bakar.

Ödemeden sonra sigortacı, zarardan sorumlu kişiye rücu eder. Yargıtay kararlarına yansıyan dosyaların önemli bir kısmı tam da budur: kasko sigortacısı ödediği bedeli, hayvanı başıboş bırakan kişiden icra takibiyle istemekte ve mahkemeler takibin devamına karar vermektedir.

Kasko kullanmanın bedeli hasarsızlık indiriminin kaybıdır. Karşı tarafın belli ve ödeme gücünün yeterli olduğu dosyalarda, doğrudan sorumluya dava açmak çoğu zaman daha avantajlıdır. Aracın piyasa değerindeki azalma bakımından da fark doğar; bu ayrımı araç değer kaybı hesaplama sayfamızdaki ölçütlerle birlikte değerlendirmek gerekir.

Yabani hayvana çarpma kasko kapsamında mıdır?

Yabani hayvana çarpma da genel şartlar bakımından aynı bende girer; domuz, geyik veya tilki ile çarpışma, hareketli bir cisme çarpma olarak değerlendirilir. Hayvanın yabani olması teminatı kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Farklılık rücu aşamasında ortaya çıkar. Sahipli hayvanda sigortacının başvuracağı bir kişi vardır; yaban hayvanında böyle bir malik bulunmadığı için rücu, ancak yolun güvenliğinden sorumlu kuruma yöneltilebilir. Bu da tel çit ve levha eksikliğinin ispatına bağlıdır.

Sürücü açısından sonuç değişmez: kasko ödemesini alır, ardından kusurlu tarafa karşı talep sigortacıya geçer. Kasko kapsamı dışında kalan kalemler, örneğin değer kaybı ve araç mahrumiyeti, sürücünün kendi talebi olarak sorumluya yöneltilmeye devam eder.

Araçla hayvana çarpma kasko poliçesinde nasıl değerlendirilir?

Poliçe bakımından belirleyici olan hayvanın kimliği değil, olayın ani ve harici bir etkiyle meydana gelmiş olmasıdır. Bu yüzden sürücünün iradesi dışında gerçekleşen çarpma, genel şartlardaki çarpma teminatı içinde kabul edilir.

Muafiyet uygulanan poliçelerde hasarın bir kısmı sigortalının üzerinde kalır. Hasar bedeli muafiyet tutarına yakınsa, kasko yerine doğrudan sorumluya başvurmak daha makul olabilir.

Hayvana Çarpma Değer Kaybı İstenebilir mi?

Hayvana çarpma değer kaybı talebi, kusurlu tarafın belirlenebildiği hâllerde gündeme gelir. Onarılan aracın piyasa değerindeki azalma, ayrı bir zarar kalemi olarak sorumludan istenebilir. Hayvan sahipliyse muhatap hayvanı bulunduran kişidir; hayvan sahipsiz ya da yabani ise gözetim veya yol güvenliği yükümlüsü kurumdur.

Talebin dayanağı, hasarın giderilmiş olmasına rağmen aracın kayıt sistemine düşen hasar bilgisiyle birlikte değer kaybetmesidir. Bu nedenle onarım faturası, değişen parçaların listesi ve hasar kaydı belgesi dosyanın zorunlu ekleridir. Kayıtların nasıl sorgulanacağı için araç hasar kaydı sorgulama yazımız yol gösterir.

Otoyolda hayvana çarpma değer kaybı taleplerinde ek bir zorluk vardır: muhatabın bir kurum olması hâlinde talep, kurumun kusurunun ispatına bağlıdır. Tel kopukluğu veya levha eksikliği ispat edilemezse yalnızca kasko ödemesiyle yetinilmesi gerekebilir.

Köpeğe çarptım değer kaybı alabilir miyim?

Köpek sahipliyse ve sahibi tespit edilebiliyorsa değer kaybı bu kişiden istenebilir. Talep, onarım bedelinden bağımsızdır; aracınız tamir edilmiş olsa bile piyasa değerindeki düşüş ayrıca hesaplanır.

Köpek sahipsizse muhatap belediyedir ve talebin kabulü, gözetim ödevinin ihlal edildiğinin gösterilmesine bağlıdır. Aynı bölgede yapılmış ihbarlar ve toplama faaliyetinin yetersizliğine ilişkin kayıtlar bu noktada belirleyici olur.

Her iki ihtimalde de değer kaybı, bilirkişi incelemesiyle hesaplanır. Aracın yaşı, kilometresi, hasarın ağırlığı ve değişen parçaların niteliği hesaba doğrudan etki eder.

Otoyolda hayvana çarpma değer kaybı nasıl istenir?

Talep, onarım bedelinden ayrı bir kalem olarak yolun güvenliğinden sorumlu kuruma yöneltilir. Başvuruya ekspertiz raporu, onarım faturası ve hasar kaydı eklenir; ayrıca kazanın çit veya levha eksikliğiyle bağlantısı ortaya konur.

Bu dosyalarda değer kaybının reddedilmesinin en sık sebebi, kusurun ispat edilememesidir. Yolun fiziki durumuna ilişkin kayıtlar ne kadar erken toplanırsa talep o kadar güçlenir.

Köpeğe Çarptım, Ne Yapmalıyım?

İlk yükümlülük hayvana ilişkindir. 5199 sayılı Kanun m.21, başlığı Trafik kazaları olan hükmünde, bir hayvana çarpan ve ona zarar veren sürücünün onu en yakın veteriner hekim ya da tedavi ünitesine götürmek veya götürülmesini sağlamak zorunda olduğunu düzenler. Bu, hayvanın sahipli veya sahipsiz olmasına bakılmaksızın geçerli bir yükümlülüktür.

İkinci adım, olayın belgelenmesidir. Aracı güvenli bir yere çekip trafik kolluğunu çağırmak, tutanağa hayvanın türünü, yolun sınıfını ve varsa çit ile levha eksikliğini yazdırmak gerekir. Kaza yerinin fotoğraflanması, hayvanın konumu ve fren izleri dâhil olmak üzere kayıt altına alınması ileride kusur tartışmasını belirler.

Üçüncü adım, hasar ve zarar kalemlerinin tespitidir. Ekspertiz raporu, onarım faturası, çekici bedeli ve araçsız kalınan sürenin belgelenmesi, açılacak davanın miktar kısmını kurar. Kaza sonrasındaki ilk hamlelerin sırası için trafik kazası sonrası ilk 24 saatte ne yapılmalı yazımız bütünlüklü bir sıralama sunar.

Köpeğe araba çarptı kimi aramalıyım?

Hayvan yaralıysa önce en yakın veteriner hekime ulaşmak gerekir; belediyelerin veteriner işleri birimleri bu çağrılara müdahale eder. Yol üzerinde trafiği tehlikeye düşüren bir durum varsa aynı anda 155 veya jandarma bölgesinde 156 aranır.

Maddi hasar varsa ve zararınızı talep edecekseniz, kolluğun olay yerine gelmesini istemek gerekir. Taraflar arasında anlaşmalı tutanak düzenlenmesi, karşı tarafın bir hayvan sahibi olduğu hâllerde çoğu zaman mümkün olmaz; resmi tutanak bu boşluğu doldurur.

Hayvanın sahibi olay yerindeyse kimlik ve iletişim bilgisi mutlaka tutanağa geçirilmelidir. Sahibi bilinmeyen hâllerde çevredeki tanıkların beyanı ve varsa güvenlik kamerası kayıtlarının yeri tespit edilmelidir.

Köpeğe çarptım köpek kaçtı ne yapmalıyım?

Hayvan olay yerinden uzaklaşmışsa veteriner yükümlülüğünü fiilen yerine getirmek mümkün olmayabilir; bu durumda yapılması gereken, durumu kolluğa ve belediyenin ilgili birimine bildirmektir. Bildirim, hem hayvanın bulunup tedavi edilmesini sağlar hem de sürücünün yükümlülüğünü yerine getirdiğini belgeler.

Kendi aracınızdaki hasar bakımından ise hayvanın kaçmış olması tazminat hakkınızı ortadan kaldırmaz. Kaza tutanağı, hasarın bir hayvan çarpması sonucu oluştuğunu ortaya koyduğu sürece kasko başvurusu yapılabilir.

Sahipli bir hayvan söz konusuysa, hayvanın kaçması sahibinin sorumluluğunu etkilemez. Tam tersine, hayvanın denetimsiz biçimde dolaşabildiğini gösteren bir olgu olarak değerlendirilir.

Köpeğe çarptım öldü, ne yapmalıyım?

Hayvanın ölmesi hâlinde de olayın kayda geçirilmesi gerekir. Kolluğa haber verilmesi, hem sizin hasarınızın hem de hayvanın ölümünün tutanakla belgelenmesini sağlar. Sahipli bir hayvansa, sahibinin ileride açabileceği tazminat davasında bu tutanak kusur oranının belirlenmesinde kullanılır.

Sürücünün kasten hayvana zarar verdiği hâller ayrıdır ve bu yazının konusu değildir. Kaza niteliğindeki çarpmalarda sürücü hakkında yürütülecek işlem, trafik kurallarına aykırılık ve varsa 5199 sayılı Kanun m.21’deki yükümlülüğün ihlali üzerinden yürür.

Ölen hayvanın bedeli talep edilirse, bu talep sizin zorunlu trafik sigortanızın maddi zarar teminatı kapsamında değerlendirilir. Sigortacıya ihbar süresine uymak, sonradan doğacak uyuşmazlıkları azaltır.

Köpeğe araba çarptı, ağzından kan geldi: ilk ne yapılır?

İç kanama belirtisi gösteren bir hayvanın yerinden oynatılması riskli olabilir; öncelik, en yakın veteriner hekime ulaşmak ve onun talimatıyla hareket etmektir. 5199 sayılı Kanun m.21’deki yükümlülük, hayvanın götürülmesini sağlamayı da kapsadığı için belediyenin veteriner ekibinin çağrılması da bu yükümlülüğü karşılar.

Trafik güvenliği ikinci önceliktir. Aracın dörtlü flaşörleri yakılmalı, reflektör konularak arkadan gelen araçlar uyarılmalıdır. Özellikle bölünmüş yollarda ikinci bir çarpışma riski yüksektir.

Bu süreçte fotoğraf ve kısa video kaydı almak, hem hayvanın durumunu hem de kaza yerindeki fiziki şartları belgelemek açısından değerlidir. Bu kayıtlar sonradan hem sigorta hem tazminat dosyasında kullanılır.

Arabayla köpeğe çarptım ne yapmalıyım?

Hayvana ilişkin yükümlülüğü yerine getirdikten sonra sıra hasar dosyasına gelir. Kasko poliçeniz varsa sigortacıya ihbarda bulunulur; hasar tespiti için aracın anlaşmalı servise yönlendirilmesi istenebilir.

Onarıma başlamadan önce hasarın ekspertizle tespit edilmesi önemlidir. Parçalar değiştirildikten sonra hasarın boyutunu geriye dönük ispatlamak güçleşir ve değer kaybı talebi zayıflar.

Köpeğe çarptım nereyi aramalıyım?

Aranacak numara, öncelikli ihtiyacın ne olduğuna göre değişir. Yaralı hayvan için veteriner hekim veya belediyenin veteriner işleri birimi, yol güvenliği için 155 ya da jandarma bölgesinde 156, insan yaralanması varsa 112 aranır.

Hasar tazmini düşünülüyorsa kolluğun olay yerine gelmesi talep edilmelidir. Telefonla yapılan ihbarın kaydı, olayın saatini ve yerini gösteren bağımsız bir delil oluşturur.

Köpeğe araba çarptı ne yapmalıyım?

Olayı gören üçüncü kişi bakımından yükümlülük farklıdır: 5199 sayılı Kanun m.21’deki veteriner yükümlülüğü çarpan sürücüye aittir. Buna karşılık hayvanın yaşama hakkını korumaya yönelik genel ödev, olayı görenin de duruma müdahale etmesini gerektirebilir.

Sürücü durmadan uzaklaşmışsa plaka bilgisinin not edilmesi ve kolluğa bildirilmesi, hem hayvanın tedavisi hem de hayvan sahibinin tazminat talebi bakımından belirleyici olur. Tanık beyanı, bu dosyalarda çoğu zaman tek delildir.

Yolda köpeğe çarptım ne yapmalıyım?

Şehirlerarası yolda ve bölünmüş yollarda ilk adım güvenliği sağlamaktır: araç mümkünse emniyet şeridine alınır, dörtlü flaşör yakılır ve reflektör konur. Yüksek hızlı kesimlerde ikinci bir çarpışma riski gerçek bir tehlikedir.

Yerleşim yeri dışındaki yollarda jandarma yetkilidir; tutanağın burada düzenlenmesi istenir. Ayrıca hayvanın hangi noktadan yola girdiğinin belirlenmesi, sorumlunun tespiti bakımından kritik bir ayrıntıdır.

Hayvana Çarpmak Suç mu, Cezası Var mı?

Kaza niteliğindeki bir çarpma, kural olarak suç değildir. Sürücünün cezai sorumluluğu, ancak trafik kurallarına aykırı bir davranışla kazaya sebebiyet verdiği ve bu sonuçta insan yaralanması ya da ölümü meydana geldiği hâllerde gündeme gelir. Hayvanın ölümü bakımından ise sürücü hakkında işletilecek rejim, kasten zarar verme hâlleri dışında idari yaptırım alanındadır.

Bu noktada 5199 sayılı Kanun m.21’deki yükümlülük yeniden önem kazanır. Çarptığı hayvanı veteriner hekime götürmeyen ya da götürülmesini sağlamayan sürücü hakkında idari para cezası uygulanır. Ceza, hayvan başına hesaplanır.

Yolda başıboş hayvan bırakan kişi bakımından ise durum yukarıda anlatıldığı gibidir: fiil kabahat niteliğindedir ve idari para cezasıyla karşılanır. Olayda ölüm veya yaralanma varsa, taksirle işlenen suçlar bakımından ayrıca soruşturma yürütülür.

Hayvana çarpma idari para cezası hangi hâlde kesilir?

Sürücüye kesilecek idari para cezasının iki kaynağı vardır. Birincisi 5199 sayılı Kanun m.21’deki veteriner yükümlülüğünün ihlalidir. İkincisi, kazanın oluşumunda ihlal edilen trafik kuralıdır; hız kuralına aykırılık veya şerit ihlali gibi.

Hayvan sahibine kesilen ceza ise bundan bağımsızdır ve 2918 sayılı Kanun m.69’a dayanır. Otoyol ve erişme kontrollü yollarda ayrıca 6001 sayılı Kanun m.30/2 uygulanır.

Aynı olayda hem sürücüye hem hayvan sahibine ceza kesilmesi mümkündür. İdari yaptırımların bu şekilde ayrışması, tazminat davasındaki kusur paylaşımının da habercisidir.

Trafikte sahipli hayvana çarpma cezası var mıdır?

Sahipli hayvana çarpan sürücüye, yalnızca çarpma nedeniyle kesilen özel bir ceza yoktur. Ceza, ancak trafik kuralı ihlali veya veteriner yükümlülüğünün yerine getirilmemesi hâlinde söz konusu olur.

Buna karşılık hayvan sahibi, hayvanını karayoluna başıboş bırakmışsa cezanın muhatabı olur. Uygulamada tutanağın kime kesildiği, tazminat dosyasında kusurun hangi tarafta yoğunlaştığını gösteren ilk işarettir.

Hayvanın sahibi bilinmiyorsa ceza kesilemez; bu durum sürücünün tazminat hakkını etkilemez ancak muhatabın tespitini zorlaştırır. Böyle hâllerde köy muhtarlığı kayıtları ve kulak küpesi numarası üzerinden yapılan araştırma sonuç verebilir.

Yabani hayvana çarpma cezası uygulanır mı?

Yabani hayvana çarpma nedeniyle sürücüye kesilen bir ceza bulunmaz; ortada bir sahip ve dolayısıyla bir yasak ihlali yoktur. Sürücünün yükümlülüğü, hayvanın yaralı olması hâlinde yine 5199 sayılı Kanun m.21 çerçevesinde doğar.

Bu tür kazalarda asıl tartışma, yolun güvenliğini sağlamakla görevli kurumun sorumluluğudur. Kafes tel çitin bulunmaması, kopuk olması ya da uyarıcı levhaların eksikliği, kanunun açık görev bentlerine aykırılık oluşturur.

Av mevzuatı yönünden ayrı bir sorumluluk doğup doğmadığı ise hayvanın türüne göre değişir ve kaza hâlinde çoğunlukla gündeme gelmez. Kaza niteliğindeki çarpmalar, avlanma fiili sayılmaz.

Trafikte hayvana çarpma cezası kesilir mi?

Çarpma fiilinin kendisi için kesilen bir trafik cezası yoktur. Ceza, kazanın oluşumunda ihlal edilen kurala bağlanır; hız kuralına aykırılık veya şerit ihlali tespit edilirse tutanak bu ihlal üzerinden düzenlenir.

Tutanağın içeriği tazminat dosyasını da etkiler. Sürücüye kesilen bir ceza, karşı tarafın kusur savunmasını güçlendirdiği için itiraz hakkının süresinde kullanılması önem taşır.

Hayvana araba çarpma cezası kime kesilir?

Ceza, kuralı ihlal eden tarafa kesilir. Hayvanını karayoluna başıboş bırakan kişi 2918 sayılı Kanun m.69 kapsamında, kural ihlali yapan sürücü ise ihlal ettiği maddeye göre yaptırımla karşılaşır.

Her iki tarafın da kusurlu bulunduğu olaylarda iki ayrı tutanak düzenlenmesi mümkündür. Bu durum, tazminat davasında kusurun paylaştırılacağının ilk göstergesidir.

Başıboş hayvan cezası hangi hâlde uygulanır?

Yerleşim birimleri dışındaki karayolunda taşıt yolu üzerinde zorunlu haller dışında hayvan bulundurulması, kaza olmasa dahi yaptırıma bağlanmıştır. Erişme kontrolü uygulanan yollarda ise koruma alanına giren hayvanın sahibine ayrıca idari para cezası verilir.

Cezanın muhatabı, hayvanın bakımını üstlenen kişidir. Hayvan başkasına emanet edilmişse fiilî gözetimi elinde tutan kişi sorumlu tutulur.

Yola Çıkan Hayvana Çarpan Araçta Oluşan Hasarın Tazmini

Talep, sorumlu tarafa yöneltilen bir maddi tazminat davasıyla ileri sürülür. Dava açılmadan önce zararın belgelenmesi gerekir: ekspertiz raporu veya onarım faturası, hasar kaydı, çekici ve otopark giderleri, araçsız kalınan süreye ilişkin belgeler.

Sorumlunun bir kurum olduğu hâllerde, dava öncesinde ilgili kuruma yazılı başvuru yapılması uygulamada yararlıdır. Başvuru hem talebin tarihini sabitler hem de idarenin olaydan haberdar olduğunu belgeler. Talep reddedilse dahi dosyaya giren yazışmalar, sonraki aşamada kusurun ispatına katkı sağlar.

Delil toplama aşaması, bu dosyalarda sonucu belirleyen bölümdür. Hangi belgenin nereden isteneceği ve hangi kayıtların süreyle sınırlı olduğu konusunda trafik kazası tazminatında delil toplama rehberi yazımız ayrıntılı bir çerçeve verir.

Hangi zarar kalemleri istenebilir?

Maddi zarar kalemleri arasında onarım bedeli, değer kaybı, çekici ve kurtarma gideri, araçsız kalınan süre için araç mahrumiyeti bedeli ve varsa taşınan yükte oluşan zarar sayılabilir. Aracın onarımının ekonomik olmadığı hâllerde pert bedeli ile sovtaj değeri arasındaki fark talep edilir.

Bedensel zarar varsa tablo genişler: tedavi giderleri, geçici iş göremezlik zararı, kalıcı maluliyet hâlinde sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri gündeme gelir. Yaralanmalı dosyalarda istenebilecek kalemlerin tamamı için yaralamalı trafik kazasında hangi tazminatlar talep edilebilir yazımıza bakılabilir.

Manevi tazminat, bedensel zarar veya ölüm hâllerinde ayrıca istenir. Yalnızca araç hasarıyla sonuçlanan olaylarda manevi tazminat kural olarak kabul edilmez; bu talep, kişilik değerlerine yönelen bir ihlalin varlığına bağlıdır.

Sürücünün kusuru ne ölçüde dikkate alınır?

Hayvan kazalarında sürücüye kusur verilmesinin temel dayanağı 2918 sayılı Kanun m.52’dir. Madde, sürücülerin hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorunda olduğunu söyler.

Gece seyrinde bu kural, aracın farının aydınlattığı mesafede durabilecek hızla sürülmesi biçiminde uygulanır. Bilirkişi raporlarında sürücüye kusur verilmesinin en sık gerekçesi budur. Hız sınırının altında seyredilmiş olması tek başına yeterli sayılmaz; belirleyici olan, görüş mesafesine uygun hızın seçilip seçilmediğidir.

Kusurun paylaştırılması tazminatı doğrudan etkiler. Sürücüye yüzde otuz kusur verilen bir dosyada, hükmedilecek tazminat aynı oranda indirilir. Kusur oranı tartışmasının nasıl yürüdüğü konusunda tek taraflı yaralamalı trafik kazasında tazminat alınır mı yazımız karşılaştırmalı bir bakış sunar.

Dava Hangi Mahkemede Açılır: Adli Yargı mı, İdari Yargı mı?

Bu soru, hayvan kazalarında en çok hata yapılan noktadır. Karşı taraf bir belediye ya da genel müdürlük olduğunda ilk akla gelen idare mahkemesinde tam yargı davası açmaktır. Oysa 2918 sayılı Kanun m.110/1, işleteni veya sahibi Devlet ve diğer kamu kuruluşları olan araçların sebebiyet verdiği zararlara ilişkin olanları dâhil, bu Kanundan doğan sorumluluk davalarının adli yargıda görüleceğini düzenler.

Uyuşmazlık Mahkemesi bu hükmü geniş yorumlamaktadır. Yolda biriken suya girilmesi nedeniyle araçta oluşan hasar ve değer kaybının belediyeden istendiği bir dosyada Mahkeme, uyuşmazlığın Karayolları Trafik Kanunu’nda düzenlenen ve davalı idarenin yükümlülükleri arasında sayılan yol bakım ve onarım sorumluluğundan kaynaklandığını, bu kanundan doğan sorumluluklara dair uyuşmazlıklara aynı Kanun’un 110. maddesi uyarınca adli yargı mercilerinin bakmakla görevli olduğunu belirtmiştir (E.2025/318 K.2025/494).

Aynı çizgi, doğrudan hayvan kaynaklı bir olayda da sürdürülmüştür. Kaldırımda yürürken sahipsiz köpeklerin saldırısı üzerine kendini yola atan ve seyir hâlindeki motosikletin çarpmasıyla yaralanan kişinin, sahipsiz hayvanlar üzerinde denetim ve gözetim yükümlülüğü bulunduğu gerekçesiyle idarelere karşı açtığı davada Mahkeme, zararın bir trafik kazası sonucunda doğmuş olması nedeniyle adli yargının görevli olduğuna karar vermiştir (E.2025/337 K.2025/504).

Ölçütün dayandığı Anayasa Mahkemesi kararı

Uyuşmazlık Mahkemesi bu sonuca varırken, 2918 sayılı Kanun m.110/1’in iptali istemiyle yapılan itiraz başvurularını inceleyen Anayasa Mahkemesinin kuralı Anayasa’ya aykırı görmeyerek iptal istemini oybirliğiyle reddettiği 26/12/2013 tarihli kararını esas alır (E.2013/68 K.2013/165).

Maddenin bugünkü hâli 11/1/2011 tarihli 6099 sayılı Kanun m.14 ile getirilmiştir. Bu tarih önemlidir: 2011 öncesine ait olaylarda idari yargıyı işaret eden kararlarla karşılaşılması, o dönemin hukuki durumundan kaynaklanır.

Bu nedenle eski tarihli bir emsal karara dayanarak yargı yolu seçmek risklidir. Dosyanın açılacağı yargı kolu, olayın tarihine ve güncel içtihada göre belirlenmelidir.

İdari yargıda görülen örnekler neden var?

Çünkü uygulama tekdüze değildir. Yola çıkan hayvan ve uyarı levhası eksikliği iddiasıyla Karayolları Genel Müdürlüğüne karşı asliye hukuk mahkemesinde açılan bir davada, yerel mahkeme iddiaların hizmet kusuru mahiyetinde olduğu gerekçesiyle dava dilekçesini yargı yolu yönünden reddetmiş, Yargıtay da bu kararı onamıştır (17. Hukuk Dairesi E.2013/8125 K.2014/7515).

Benzer biçimde, otoyola giren domuz sürüsü nedeniyle meydana gelen ölümlü kaza sonrasında açılan dava idari yargıda görülmüş ve idarenin hizmet kusuru bulunduğu sonucuna varılmıştır. Bu örnekler, yargı yolunun pratikte her zaman tek çizgide ilerlemediğini gösterir.

Görev uyuşmazlığı çıktığında son sözü Uyuşmazlık Mahkemesi söyler. Bu nedenle güncel ölçüt bakımından esas alınması gereken, o Mahkemenin son yıllardaki kararlarıdır. Kuşku duyulan hâllerde, süreleri kaçırmamak için her iki yolun süre rejimi birlikte takip edilmelidir.

Görevsizlik kararı verilirse ne olur?

Yanlış yargı kolunda açılan dava, yargı yolu yönünden reddedilir. Bu karar kesinleştikten sonra dosyanın doğru mercie taşınması zaman kaybına yol açar ve bu sırada delillerin durumu zayıflar.

Bir mahkeme görevsizlik kararı verir, diğeri de kendini görevsiz sayarsa olumsuz görev uyuşmazlığı doğar ve dosya 2247 sayılı Kanun hükümleri uyarınca Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilir. Bu süreç aylarla ölçülür.

Kanun bu ihtimal için bir yumuşatma getirmiştir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.13/1, idari eylemden doğan zararlarda dava açılmadan önce bir yıl ve her hâlde beş yıl içinde idareye başvurulmasını, isteğin reddi veya otuz gün içinde cevap verilmemesi hâlinde dava açılmasını öngörür. Aynı maddenin ikinci fıkrasına göre ise görevli olmayan adli yargı merciine açılan tam yargı davasının görev yönünden reddi hâlinde, sonradan idari yargıda açılacak davada bu idareye başvurma şartı aranmaz.

Riski azaltmanın yolu, dava açılmadan önce olayın niteliğini doğru kurmaktır: zarar bir trafik kazasından mı doğmuştur, yoksa trafikten bağımsız bir hizmet kusurundan mı? Hayvanın araca çarpması hâlinde birinci ihtimal söz konusudur.

ÖlçütTrafik kazası niteliğindeki olayTrafikten bağımsız zarar
ÖrnekYola çıkan hayvana araçla çarpmaSokak hayvanının yayaya saldırması
Görevli yargı koluAdli yargıİdari yargı
MahkemeAsliye hukuk mahkemesiİdare mahkemesi
Dava türüMaddi ve manevi tazminatTam yargı davası
Süre rejimi2 yıl / 10 yıl1 yıl / 5 yıl ve 30 gün

Hangi yer mahkemesi yetkilidir?

2918 sayılı Kanun m.110/2, motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davaların sigortacının şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın meydana geldiği yer mahkemesinde de açılabileceğini düzenler.

Bu özel yetki kuralı, genel yetki kurallarına eklenir. Yani davalının yerleşim yeri mahkemesi de yetkili olmaya devam eder; davacı bu seçenekler arasından kendisi için elverişli olanı seçebilir.

Uygulamada kaza yeri mahkemesi tercih edilir; çünkü keşif ve bilirkişi incelemesi çoğu zaman olay yerinde yapılır. Yol kesimindeki fiziki durumun mahkemece yerinde görülmesi, hayvan kazalarında sonucu etkileyen bir ayrıntıdır.

Ölüm veya Yaralanma Hâlinde Haklar

Kaza bedensel zararla sonuçlanmışsa talep kalemleri genişler ve muhatap sayısı artar. Yaralanan sürücü ve yolcular, tedavi giderleri ile çalışamadıkları döneme ilişkin kazanç kayıplarını sorumludan isteyebilir. Kalıcı maluliyet varsa sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplanır.

Ölüm hâlinde destekten yoksun kalma tazminatı gündeme gelir. Bu tazminatın kimlere ve hangi ölçüde ödeneceği, desteğin niteliğine ve bakiye ömür hesabına bağlıdır. Ölümlü dosyaların bütün yönleri için ölümlü trafik kazasında yakınların hakları nelerdir yazımız ayrıntılı bir harita sunar.

Bedensel zararlı dosyalarda ceza soruşturması da yürütülür. Başıboş hayvan bırakan kişinin fiili kabahat sayılsa bile, ölüm veya yaralanma sonucu doğmuşsa taksirle işlenen suçlar bakımından ayrıca değerlendirme yapılır. Ceza dosyasındaki kusur tespitleri, hukuk davasında güçlü delil oluşturur.

Zamanaşımı ve Dava Açma Süresi

2918 sayılı Kanun m.109, motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin taleplerin, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve her hâlde kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrayacağını düzenler.

Maddenin ikinci fıkrası önemli bir istisna getirir: dava cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı öngörmüşse, bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir. Ölümlü ve yaralanmalı hayvan kazalarında bu uzamış süre çoğu zaman devreye girer.

Aynı maddeye göre tazminat yükümlüsüne karşı kesilen zamanaşımı sigortacıya karşı da kesilmiş olur. Sürelerin işleyişi ve kesilme hâlleri konusunda trafik kazası tazminat zamanaşımı yazımız ayrıntılı bir çerçeve sunar.

Kaza Anında Delilin Korunması

Delil, hayvana çarpma trafik kazası dosyalarında tazminatın kaderini belirler. Çünkü karşı taraf çoğu zaman olay yerinde yoktur ve olayın nasıl geliştiği yalnızca fiziki izlerden anlaşılır. Bu nedenle ilk saatlerde yapılanlar, aylar sonra açılacak davanın sonucunu belirler.

Tutanağa yazdırılması gereken hususlar bellidir: hayvanın türü ve konumu, yolun sınıfı, aydınlatma durumu, uyarı levhalarının varlığı ve çit hattındaki eksiklik. Tutanakta eksik ya da hatalı tespit varsa düzeltme yolu açıktır; kaza tutanağı yanlış tutulduysa nasıl düzeltilir yazımızda bu usul anlatılmaktadır.

Kaybolma riski taşıyan deliller için mahkemeden delil tespiti istenebilir. Kopuk telin onarılması, hayvanın kaldırılması ya da yol çalışmasıyla izlerin silinmesi bu riskin tipik örnekleridir. Tespit talebi, dava açılmadan önce de yapılabilir.

Örnek Senaryolarda Sorumluluk Paylaşımı

Aşağıdaki senaryolar, hayvana çarpma trafik kazası tipinin farklı koşullarda nasıl farklı sonuçlar doğurduğunu göstermek için hazırlanmıştır. Her dosyanın kendi delil durumuna göre değerlendirileceğini hatırlatmak gerekir.

Senaryoların ortak noktası, sorumluluğun tek bir tarafta toplanmasının istisna olmasıdır. Çoğu dosyada hem yükümlülüğünü ihlal eden taraf hem de sürücü belli oranlarda kusurlu bulunur.

Tablodaki ayrımlar, dava açılmadan önce hangi belgelerin toplanacağını da gösterir. Muhatap değiştiğinde toplanacak delil de değişir.

SenaryoMuhatapKritik delil
Gece köy yolunda sürüye çarpmaHayvan sahibi veya sürüyü idare eden kişiKaza tutanağı, kulak küpesi kaydı, tanık
Otoyolda domuz sürüsüne çarpmaKarayolları Genel Müdürlüğü veya işletici şirketÇit kopukluğu fotoğrafı, levha eksikliği, geçmiş kazalar
Şehir içinde sokak köpeğine çarpmaİlgili belediyeÖnceki ihbar kayıtları, bakımevi verileri
Sahipli köpeğin tasmasız yola çıkmasıKöpek sahibiKamera kaydı, tutanak, tanık beyanı
Hayvanın telef olması ve sahibinin talebiSürücü ve zorunlu trafik sigortacısıEkspertiz, hayvanın değeri, kusur raporu

Dosyanızın Muhatabını Doğru Belirlemek

Hayvana çarpma trafik kazası dosyalarında en sık yapılan hata, muhatabın yanlış seçilmesi ve sürelerin bu tartışma içinde tüketilmesidir. Hayvanın statüsü, yolun sınıfı ve kaza yerindeki fiziki eksiklik birlikte değerlendirildiğinde, talebin kime yöneltileceği çoğu dosyada ilk incelemede netleşir.

Kaza tutanağı, fotoğraflar ve hasar belgeleriyle birlikte yapılacak bir ön değerlendirme, hem yargı yolu hem husumet yönünden riskleri baştan azaltır. Dosyanızın durumunu görüşmek için trafik kazası avukatı sayfamızdaki iletişim kanallarını kullanabilirsiniz.

Yalnızca araç hasarıyla sonuçlanan olaylarda izlenecek yol biraz daha kısadır; bu tür dosyalar için maddi hasarlı trafik kazası avukatı sayfamızda süreç adımları ayrıca anlatılmaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular

Hayvana çarpma trafik kazasında zararı kim öder?

Zararı, hayvanın yola çıkmasını engellemekle yükümlü taraf öder. Sahipli hayvanda hayvanı bulunduran kişi, sahipsiz hayvanda ilgili belediye, yaban hayvanında ise yolun yapım ve bakımından sorumlu kurum muhatap olur.

Otoyolda hayvana çarpma hâlinde kime dava açılır?

Otoyolda hayvana çarpma hâlinde dava, yolun yapım ve bakımından sorumlu Karayolları Genel Müdürlüğüne veya işletme hakkı devredilmişse işletici şirkete yöneltilir. Hayvan sahipliyse sahibine karşı da talep ileri sürülebilir.

Başıboş hayvan bırakma cezası hangi maddeye dayanır?

Başıboş hayvan bırakma cezası, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.69’a dayanır. Erişme kontrolü uygulanan yollarda ayrıca 6001 sayılı Kanun m.30/2 uyarınca hayvan sahibine idari para cezası verilir.

Başıboş hayvan bırakan kişi hapis cezası alır mı?

Almaz. Kanun metnindeki hafif hapis ibaresi, 5252 sayılı Kanun m.7/1 uyarınca idari para cezasına dönüşmüştür. Yargıtay 8. Ceza Dairesi de bu fiilin suç değil kabahat oluşturduğunu belirtmiştir.

Hayvana çarpma trafik sigortası tarafından karşılanır mı?

Kendi aracınızdaki hasar zorunlu trafik sigortasından karşılanmaz. Bu poliçe, sizin üçüncü kişilere verdiğiniz zararları karşılar; telef olan sahipli hayvanın bedeli bu kapsamda değerlendirilir.

Köpeğe çarptım kasko karşılar mı?

Çarpma teminatını içeren bir kasko poliçeniz varsa araçtaki hasar karşılanır. Dar kasko ürünlerinde bu teminat grubu kapsam dışında bırakılmış olabileceğinden poliçe başlığının kontrol edilmesi gerekir.

Hayvana çarpma değer kaybı kimden istenir?

Değer kaybı, kusurlu taraftan istenir. Hayvan sahipliyse sahibinden, sahipsizse gözetim yükümlüsü belediyeden, yabani hayvanda ise yol güvenliğinden sorumlu kurumdan talep edilir.

Köpeğe çarptım, ne yapmalıyım?

Önce hayvanı en yakın veteriner hekime götürmek veya götürülmesini sağlamak gerekir; bu yükümlülük 5199 sayılı Kanun m.21’de düzenlenmiştir. Ardından kolluğa haber verilerek kaza tutanağı düzenlettirilmelidir.

Köpeğe araba çarptı, kimi aramalıyım?

Yaralı hayvan için en yakın veteriner hekim ya da belediyenin veteriner işleri birimi aranır. Yolda trafiği tehlikeye düşüren bir durum varsa aynı anda 155, jandarma bölgesinde 156 aranmalıdır.

Başıboş hayvanlar nereye şikayet edilir?

Sahipsiz hayvanlar için başvuru yeri olayın gerçekleştiği yerin belediyesidir. Karayolunda başıboş dolaşan sahipli hayvanlar için trafik zabıtasına, trafik polisinin görev alanı dışındaki yerlerde jandarmaya bildirim yapılır.

Hayvana çarpmak suç mu?

Kaza niteliğindeki çarpma kural olarak suç değildir. Sürücünün cezai sorumluluğu, trafik kuralı ihlaliyle insan ölümü veya yaralanmasına sebebiyet verilmesi hâlinde gündeme gelir.

Yabani hayvana çarpma cezası var mı?

Yabani hayvana çarpma nedeniyle sürücüye kesilen özel bir ceza bulunmaz. Hayvan yaralıysa veteriner hekime ulaştırma yükümlülüğü yine geçerlidir.

Karayollarında hayvana çarpma davası hangi mahkemede görülür?

Uyuşmazlık Mahkemesinin güncel kararlarına göre, zarar bir trafik kazasından doğduğu için dava adli yargıda, miktara göre asliye hukuk mahkemesinde görülür. Dayanak 2918 sayılı Kanun m.110/1’dir.

İdareye önce başvurmak zorunda mıyım?

Adli yargıda görülen bir dava için idareye ön başvuru zorunluluğu bulunmaz. Bununla birlikte yazılı başvuru, talebin tarihini sabitlemesi ve idarenin bilgisini belgelemesi bakımından yararlıdır.

Hayvana çarpma kazasında dava açma süresi nedir?

2918 sayılı Kanun m.109 uyarınca süre, zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her hâlde kaza gününden itibaren on yıldır. Fiil suç oluşturuyorsa ceza zamanaşımı süresi uygulanır.

Yola çıkan hayvana çarpan araçta oluşan hasarın tazmini için hangi belgeler gerekir?

Kaza tutanağı, olay yeri fotoğrafları, ekspertiz raporu veya onarım faturası, hasar kaydı belgesi ve varsa çekici ile araç mahrumiyetine ilişkin belgeler gerekir. Çit ve levha eksikliğini gösteren görüntüler kurum aleyhine açılacak davalarda belirleyicidir.

Sürücüye de kusur verilir mi?

Verilebilir. 2918 sayılı Kanun m.52, hızın görüş ve yol şartlarına uydurulmasını zorunlu tutar; gece seyrinde far mesafesine uygun hız seçilmediği değerlendirilirse sürücüye kusur verilir ve tazminat bu oranda indirilir.

Hayvan sahibi tazminatı kabul etmezse ne yapılır?

Talep reddedilirse asliye hukuk mahkemesinde maddi tazminat davası açılır. Kusur oranı bilirkişi incelemesiyle belirlenir; kaza tutanağı ve idari para cezası tutanağı bu aşamada delil olarak kullanılır.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olayın koşullarına göre sonuç değişebilir ve mevzuat ile içtihat zaman içinde güncellenir. Dosyanıza ilişkin adım atmadan önce bir avukatla görüşmeniz önerilir. Hazırlayan: Av. Handan Sayan Özgül.