CİMER Şikayeti Hakkında Bilmeniz Gerekenler
CİMER şikayeti, vatandaşın talep, ihbar ve şikâyetini doğrudan yetkili kamu kurumuna ileten resmî bir başvuru yoludur; hukuki dayanağı 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun‘dur. Başvuru e-Devlet, cimer.gov.tr, ALO 150, posta veya şahsen yapılır ve her başvuruya bir takip numarası verilir. Kanun, dilek ve şikâyetlere en geç otuz gün içinde gerekçeli olarak cevap verilmesini emreder (3071 m.7); bilgi edinme nitelikli başvurular ise 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu’na tabidir ve süre on beş iş günüdür. Sistemin en çok yanlış bilinen yanı kimlik bilgileridir: ad-soyad, adres ve imza kanunen zorunludur ve bunları taşımayan dilekçe kural olarak incelenemez — buna karşılık bu bilgiler şikâyet edilen tarafla kural olarak paylaşılmaz. İşleyişin ayrıntısı, 4 Haziran 2022’de yürürlüğe giren Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi Yönetmeliği‘nde düzenlenir. CİMER şikayeti sürecinin işleyişi, sınırları ve asılsız bir başvuruyla karşılaşıldığında açık olan hukuki yollar aşağıda ele alınıyor.
Özet: CİMER, şikayet ve başvurularınızı devlet kurumlarına ileten resmi platformdur; süreç ve haklarınızı bilerek kullanmak önemlidir.
- Başvuru cimer.gov.tr, e-Devlet, ALO 150, posta veya şahsen yapılabilir; her başvuruya bir takip numarası verilir (CİMER Yönetmeliği m.6). 0312 590 20 00 numaralı çağrı merkezi ise başvuru almaz, durum sorgulama ve bilgi için kullanılır.
- Şikayet ve isteklere 30 gün içinde gerekçeli cevap verilir; inceleme bitmemişse bu cevap işlemin aşamasını bildirir ve sonuç ayrıca bildirilir (3071 m.7). Bilgi edinme talepleri 15 iş günü içinde yanıtlanır; koşulları varsa 30 iş gününe uzar (4982 m.11).
- Ad-soyad, adres ve imza kanunen zorunludur; taşımayan dilekçe kural olarak incelenemez (3071 m.4 ve m.6/c). Tek istisna, detaylı somut bilgi ve belge içeren posta başvurusunun kurum yetkilisinin onayıyla işleme alınabilmesidir (Yönetmelik m.6/5).
- Şikayet edenin kimliği şikâyet edilen tarafla kural olarak paylaşılmaz; şikâyet başvurularında CİMER kimliği kurumdan da gizleyebilir. Gizlenen bilgi, yetkili makamın usulüne uygun talebiyle paylaşılabilir (m.7/5).
- Başvuru ancak işlemler sonuçlanmadan geri alınabilir; başvuru kaydı silinmez, arşivlenir (m.9). Hakkınızdaki bir şikayeti çoğu zaman ilgili kurum sizden bilgi/savunma istediğinde öğrenirsiniz.
- Asılsız ve kötü niyetli şikayet, iftira ve hakaret gibi suçların yanı sıra maddi-manevi tazminat sorumluluğu doğurabilir.
CİMER Nedir?
CİMER, yani Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi, vatandaşların istek, öneri, ihbar ve şikayetlerini doğrudan kamu kurumlarına iletebilmesini sağlayan resmi bir platformdur. 2015 yılında hayata geçirilen sistem; şeffaflık, hesap verebilirlik ve çözüm odaklı hizmeti ön plana çıkararak devlet ile vatandaş arasında hızlı bir iletişim kanalı kurmayı amaçlar.
Bu platform üzerinden yapılan başvurular, ilgili kamu kurumlarına yönlendirilerek değerlendirilir. Böylece vatandaşlar; kamu hizmetlerindeki aksaklıkları, hak ihlallerini veya karşılaştıkları çeşitli sorunları kolayca yetkililere bildirebilir. CİMER yalnızca bir şikayet kanalı değildir; aynı zamanda 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu çerçevesinde bilgi edinme başvurularına da hizmet eder.
CİMER’in öne çıkan yanı erişim kolaylığıdır. Vatandaşlar başvurularını e-Devlet platformu, cimer.gov.tr web sitesi, ALO 150 telefon hattı ya da yazılı dilekçe aracılığıyla iletebilir. Bu çok kanallı yapı sayesinde sistem herkes için ulaşılabilir hale gelir ve katılımcı yönetimin önemli bir aracı olarak işlev görür.
CİMER kime bağlı, hangi kurallara göre çalışır?
CİMER, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığına bağlıdır ve Başkanlığın Halkla İlişkiler Dairesi Başkanlığının sorumluluğunda yürütülür. İşleyişi, 3071 ve 4982 sayılı Kanunların yanında, Cumhurbaşkanı Kararıyla çıkarılıp 4 Haziran 2022 tarihli ve 31856 sayılı Resmî Gazete‘de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi Yönetmeliği‘ne (Karar sayısı 5690) tabidir. Yönetmelik; başvurunun hangi yollarla yapılacağını, hangi başvuruların işleme alınmayacağını, kimlik bilgilerinin hangi hâlde gizlenebileceğini ve başvurunun ne zaman geri alınabileceğini düzenler. Yazının ilerleyen bölümlerinde bu hükümlere madde numarasıyla atıf yapıyoruz.
Kimler başvurabilir? Dilekçe hakkı Türk vatandaşlarına ve karşılıklılık esası gözetilmek, dilekçeleri Türkçe yazılmak kaydıyla Türkiye’de ikamet eden yabancılara tanınmıştır (Anayasa m.74; 3071 m.3). CİMER’in yayımladığı Sıkça Sorulan Sorular metnine göre sisteme 12 yaşından büyük vatandaşlar, özel hukuk tüzel kişileri ve Türkiye’de ikamet eden yabancılar başvurabilir. Başkasının kimlik ve iletişim bilgisi kullanılarak yapılan başvuru işleme alınmaz (Yönetmelik m.5/2-ç); başkası adına başvuru ancak veli, vasi veya diğer yasal temsilci tarafından, temsil yetkisini gösteren belgeyle yapılabilir (m.6/4).
CİMER başvuru türleri nelerdir?
CİMER’de başvuru açarken bir tür seçilir ve bu seçim, hangi kanunun ve dolayısıyla hangi cevap süresinin uygulanacağını belirler. CİMER’in Sıkça Sorulan Sorular metni altı başvuru türü sayar:
| Başvuru türü | Ne için kullanılır? | Dayanak ve cevap süresi |
|---|---|---|
| İstek | Bir işlemin yapılmasını, bir kaydın düzeltilmesini veya bir hizmetin sunulmasını talep etmek | 3071 sayılı Kanun — 30 gün |
| Şikâyet | Bir kurumun, hizmetin ya da kamu görevlisinin işlem veya davranışından yakınmak | 3071 sayılı Kanun — 30 gün |
| Görüş-Öneri | Kamu politikalarına veya hizmetlere ilişkin görüş bildirmek | Yetkililerle paylaşılır; yalnızca incelendiğine dair cevap verilebilir (Yönetmelik m.8/5) |
| Bilgi Edinme | Kurumun elindeki bilgi veya belgeye erişmek | 4982 sayılı Kanun — 15 iş günü (koşulları varsa 30 iş günü) |
| Teşekkür | Bir hizmetten veya görevliden memnuniyet bildirmek | Süreli cevap gerektiren bir talep içermez |
| Yönetime Katıl | Katılımcı yönetim kapsamında kamu yönetimine katkı sunmak | Görüş niteliğindedir |
Bu listede ayrı bir “ihbar” türü yer almaz. Suç niteliğindeki bir olayı bildirmek isteyenlerin neden doğrudan savcılığa yönlendirildiğini aşağıdaki suç duyurusu bölümünde açıklıyoruz. Somut bir sonuç bekliyorsanız başvuruyu görüş-öneri olarak değil, istek veya şikâyet türünde açmanız gerekir; aksi hâlde kurum yalnızca “incelendi” cevabı vermekle yetinebilir.
CİMERE Şikayet Nasıl Yapılır?
CİMER şikayet nasıl yapılır diye arayanların ilk bilmesi gereken, başvurunun tek bir kanala bağlı olmadığıdır. CİMER’e şikayet beş yoldan yapılabilir: cimer.gov.tr ve mobil uygulama, e-Devlet, ALO 150 telefon hattı, mektup veya posta ve şahsen müracaat (CİMER Yönetmeliği m.6/1). En hızlı ve en çok tercih edilen yöntem e-Devlet üzerinden başvurudur. Aşağıda her bir yöntemin adımlarını bulabilirsiniz.
- E-Devlet üzerinden başvuru: turkiye.gov.tr adresine T.C. kimlik numaranız ve şifrenizle giriş yapın, “CİMER Başvuru” hizmetini seçin ve şikayet konunuzu ilgili alanlara yazın. Bu yöntem genellikle en pratik olanıdır.
- CİMER web sitesi: Doğrudan cimer.gov.tr adresine girerek başvuru oluşturabilirsiniz. Şikayet konunuzu açık şekilde ifade etmeniz ve kişisel bilgilerinizi eksiksiz doldurmanız yeterlidir.
- ALO 150 telefon hattı: Telefonla başvuru için tahsis edilen ALO 150 hattını arayarak şikayetinizi sözlü olarak iletebilirsiniz (Yönetmelik m.3/a). Telefonla yapılan başvuruda imza aranmaz, kimliğinizin tespiti için ek kimlik ve iletişim bilgisi istenebilir (m.6/3). Yetkililer başvurunuzu ilgili birimlere yönlendirir.
- Yazılı dilekçe ve şahsen başvuru: Hazırladığınız dilekçeyi elden teslim edebilir veya posta yoluyla gönderebilirsiniz; posta başvurusu okunaklı ve anlaşılır olmalıdır (m.6/2). Şahsen başvuru; İletişim Başkanlığı, bölge müdürlükleri ve iletişim büroları, yurt dışı temsilcilikleri ya da kurumların halkla ilişkiler büroları aracılığıyla yapılabilir (m.6/6). Dilekçede olayı ayrıntılı anlatmanız süreci hızlandırır.
- Başvuru takibi: Başvuru tamamlandığında size özel bir başvuru numarası verilir ve e-posta adresinize başvurunun alındığı bilgisi gönderilir (m.6/8). Bu numarayla başvurunuzun hangi aşamada olduğunu istediğiniz zaman sorgulayabilirsiniz.
Başvurunuzu oluştururken açık, somut ve anlaşılır bilgiler vermeniz büyük önem taşır. Hiçbir kamu kurumunun görev alanına girmeyen ya da yalnızca tahmine veya zanna dayanıp somut bilgi veya belge içermeyen başvurular işleme alınmaz (Yönetmelik m.5/2-g ve e). Şikayet dilekçesinin nasıl yazılacağına dair ayrıntıları ve hazır bir formatı, yazının ilerleyen bölümündeki dilekçe örneğinde bulabilirsiniz.
e-Devlet üzerinden adım adım CİMER başvurusu
En çok tercih edilen yöntem olduğu için e-Devlet başvurusunu biraz daha ayrıntılı ele alalım. İşlem birkaç dakikada tamamlanır:
- turkiye.gov.tr adresine T.C. kimlik numaranız ve e-Devlet şifrenizle giriş yapın.
- Arama kutusuna “CİMER” yazarak “CİMER Başvuru” hizmetini açın.
- Başvuru türünü (istek, şikâyet, görüş-öneri, bilgi edinme, teşekkür veya yönetime katıl) seçin.
- Konuyla ilgili kurumu seçip başvuru metnini açık ve somut şekilde yazın; varsa belge/görsel ekleyin. Hangi kurumun ilgileneceğini bilmiyorsanız İletişim Başkanlığını seçin; başvurunuz CİMER personelince ön değerlendirmeden geçirilip ilgili kuruma sevk edilir.
- Başvuruyu onayladığınızda size bir başvuru (takip) numarası verilir; bu numarayı saklayın.
Başvuru metnini yazarken duygusal ifadelerden çok, olayı tarih ve yer belirterek somut biçimde anlatmak sonuç alma şansını artırır. Aynı konuyu birden fazla kez tekrar tekrar göndermek yerine tek ve derli toplu bir başvuru oluşturmak, sürecin daha hızlı ilerlemesini sağlar.
CİMER’e günde kaç başvuru yapılabilir, belge veya fotoğraf eklenebilir mi?
CİMER’in yayımladığı Sıkça Sorulan Sorular metnine göre sisteme internet üzerinden ve ALO 150 aracılığıyla günde bir kez başvuru yapılabilir. Sınırın amacı hizmetin herkese eşit işlemesidir. Aynı konuyu farklı günlerde tekrar tekrar göndermek ise ayrıca risklidir: aynı kişinin, hakkın açıkça kötüye kullanılmasına yol açacak biçimde sürekli ve benzer nitelikte yaptığı başvurular işleme alınmaz (Yönetmelik m.5/2-f).
Belge eklenebilir. Başvuru metnini yazdıktan sonra iddianızı destekleyen dosya, ekran görüntüsü veya fotoğraf yükleyebilirsiniz. Sınır, ekin niteliğidir: başvuru metninin doğruluğunu kuvvetlendiren delil veya ispat niteliğindeki görüntüler dışındaki ekler işleme alınmaz (m.5/2-ğ). Fotoğrafın çekildiği tarihi ve yeri metinde belirtmek, ekin neyi kanıtladığını anlaşılır kılar. İnternetten yapılan başvurularda “Konum Bilgilerimi Paylaş” seçeneğiyle olay yerinin konumu da başvuruya eklenebilir.
CİMER Şikayet Hattı Numarası Kaç, ALO 150 Nasıl Çalışır?
CİMER’in şikayet hattı ALO 150‘dir. CİMER Yönetmeliği bu numarayı, CİMER’e telefonla yapılacak başvurular için tahsis edilen telefon hattı olarak tanımlar (m.3/a). Hattı arayarak istek, şikâyet veya bilgi edinme başvurunuzu sözlü olarak yapabilirsiniz; başvuru kayda alınır ve size bir başvuru numarası verilir (m.6/8). Telefonla yapılan başvuruda imza aranmaz, ancak kimliğinizin tespiti için ek kimlik ve iletişim bilgisi istenebilir (m.6/3).
ALO 150 ile CİMER Çağrı Merkezi aynı hat değildir. CİMER’in Sıkça Sorulan Sorular metnine göre 0312 590 20 00 numaralı Çağrı Merkezi’nden başvuru yapılmaz; bu hat başvuru yolları hakkında bilgi almak, mevcut başvurunun durumunu sorgulamak ve idari danışmanlık hizmeti almak için kullanılır. “CİMER’in telefon numarası kaç?” diye arayanlar için bu yüzden iki ayrı numara vardır:
| Kanal | Ne işe yarar? | Başvuru alır mı? |
|---|---|---|
| ALO 150 | Telefonla CİMER başvurusu (istek, şikâyet, bilgi edinme) | Evet (Yönetmelik m.3/a, m.6/1-c) |
| 0312 590 20 00 — CİMER Çağrı Merkezi | Başvuru yolları hakkında bilgi, başvuru durumu sorgulama, idari danışmanlık | Hayır (CİMER SSS) |
| cimer.gov.tr ve e-Devlet | Yazılı başvuru, belge ekleme, başvuru sorgulama | Evet (m.6/1-a, b) |
| Şahsen müracaat | İletişim Başkanlığı, bölge müdürlükleri, iletişim büroları ve kurumların halkla ilişkiler büroları | Evet (m.6/6) |
Telefonla başvuru pratik olsa da, belge veya fotoğraf eklemeniz gereken bir şikayette yazılı kanal daha elverişlidir. ALO 150’de olayı tarih, yer ve ilgili kurum belirterek anlatmak, kaydın doğru kuruma sevk edilmesini kolaylaştırır. Hattın bir acil durum hattı olmadığını da hatırlatalım: hayati tehlike, yangın veya devam eden bir suç gibi durumlarda 112 Acil Çağrı Merkezi aranır.
CİMER’e Neler ve Kimler Şikayet Edilebilir?
CİMER’e, kamu hizmetleriyle ilgili hemen her konu şikayet edilebilir. Sistem; kamu kurumlarının işleyişinden çevre ve çalışma hayatına, belediye hizmetlerinden kamu görevlilerinin tutumuna kadar geniş bir alanı kapsar. Aşağıda en sık başvuru yapılan konu başlıklarını sıraladık.
- Kamu hizmetlerindeki aksaklıklar ve kamu görevlilerinin ihmal veya kusurlu davranışları,
- Sigortasız işçi çalıştırma, kayıt dışı istihdam ve çalışma koşullarındaki ihlaller,
- Vergi kaçakçılığı ve mali usulsüzlükler,
- Kaçak yapı, imar ve çevre kirliliğiyle ilgili ihbarlar,
- Trafik, gürültü, sokak hayvanları ve komşuluk kaynaklı kamu düzeni sorunları,
- Tüketici mağduriyetleri ile kamu kurumlarını ilgilendiren dolandırıcılık ihbarları.
Kimler şikayet edilebilir? CİMER’e; kamu kurumları, kamu görevlileri (memur, öğretmen, kolluk gibi), belediyeler ve kamu hizmeti sunan kuruluşlar şikayet edilebilir. Bir işyeri de çalışma mevzuatına aykırılık nedeniyle şikayet edilebilir. Ancak CİMER, esas olarak kamuyu ilgilendiren konulara yöneliktir; iki özel kişi arasındaki tamamen özel hukuk uyuşmazlıkları (örneğin kişisel bir alacak-verecek meselesi) CİMER’in değil, doğrudan adli mercilerin konusudur. Bu, tercih meselesi de değildir: 3071 sayılı Kanun’un 6. maddesinin (b) bendi, “yargı mercilerinin görevine giren konularla ilgili” dilekçelerin incelenemeyeceğini hükme bağlar. Devam eden bir dava ya da savcılık soruşturmasıyla ilgili CİMER başvurusu bu nedenle sonuçsuz kalır. Aynı maddenin (a) bendi belli bir konu içermeyen dilekçeleri de kapsam dışında bırakır — “genel şikâyet” niteliğindeki metinlerin neden yanıtsız döndüğünün cevabı budur.
Örnek vermek gerekirse; belediyenin toplamadığı çöpler, doldurulmayan yol çukuru, bir okulda yaşanan idari aksaklık, komşu işyerinin çevreye verdiği zarar, kaçak kat çıkılan bir bina veya sigortasız çalıştırıldığınız bir işyeri CİMER’e taşınabilecek tipik konulardır. Buna karşılık, kirada oturduğunuz ev sahibiyle yaşadığınız bir anlaşmazlık ya da bir alışverişte uğradığınız zarar gibi tamamen özel nitelikli sorunlar için CİMER yerine ilgili yargı yolu veya tüketici mercileri daha doğru adrestir. Konunuzu doğru mercie yöneltmek, sonuç alma ihtimalini doğrudan etkiler. Yine de yanlış makama başvurmak dilekçenizi geçersiz kılmaz: 3071 m.5 uyarınca, konusuyla ilgili olmayan bir idari makama verilen dilekçe o makam tarafından yetkili idari makama gönderilir ve durumdan dilekçe sahibine de bilgi verilir.
Bir konunun suç niteliği taşıdığını düşünüyorsanız, CİMER’e ihbarın yanı sıra doğrudan Cumhuriyet Başsavcılığına da başvurmanız daha güçlü bir yol olabilir. Bu ayrımı ve savcılığa nasıl başvurulacağını savcılığa verilecek şikayet dilekçesi örneği yazımızda ele aldık.
CİMER hangi başvuruları işleme almaz?
CİMER her başvuruyu kuruma ulaştırmaz. Yönetmeliğin 5. maddesinin ikinci fıkrası işleme alınmayacak başvuruları tek tek sayar ve bu durumda başvuru sahibine gerekçesiyle bilgi verilmesini emreder (m.5/3). Yönetmelikteki liste, “CİMER her şikayete bakar mı?” endişesine kanunun verdiği yanıttır:
- Yasama ve yargı organlarının yasama veya yargı faaliyeti kapsamındaki konular (a),
- Amacı ve konusu anlaşılır olmayan başvurular (b),
- Başvuru sahibi ile üçüncü kişiler veya kurumlar arasındaki özel hukuk ilişkisinden doğan talep, borç ve yükümlülükler (c),
- Başkasının kimlik ve iletişim bilgileri kullanılarak ya da ayırt etme gücü bulunmayan kişilerce yapılan başvurular (ç),
- Yalnızca Cumhuriyet başsavcılıklarının ve diğer adli makamların görev alanında değerlendirilmesi gereken suç ihbarları (d),
- Yalnızca tahmine veya zanna dayanan, somut bilgi ya da belge içermeyen başvurular (e),
- Aynı kişinin hakkı açıkça kötüye kullanacak biçimde sürekli ve benzer nitelikte yaptığı başvurular (f),
- Hiçbir kamu kurumunun görev alanına girmeyen konular (g),
- İddiayı destekleyen delil niteliğindeki görüntüler dışındaki ekler (ğ),
- Mevzuatında posta, faks veya ıslak imzalı dilekçe gibi özel bir başvuru usulü öngörülen işlemler (h),
- Yönetmeliğin 6. maddesindeki başvuru usulüne aykırı başvurular (ı).
Listedeki (c) bendi, ev sahibiyle kira uyuşmazlığı ya da bir alışverişten doğan alacak gibi konuların neden CİMER’den sonuç vermediğini açıklar; (d) bendi ise suç duyurusunun CİMER yerine savcılığa yapılması gerektiğinin dayanağıdır. İşleme alınmayan başvuru sessizce kaybolmaz: cevapta neden işleme alınmadığı yazılır, suç ihbarı söz konusuysa ihbarın ilgili adli mercilere yapılması gerektiği bildirilir.
Hâkim, avukat, özel şirket veya komşu CİMER’e şikayet edilir mi?
Cevap kişiye göre değil, şikayetin konusuna göre değişir. Ölçüt, şikâyet edilen fiilin bir kamu kurumunun görev alanına girip girmediğidir:
- Hâkim ve savcı: Bir davadaki karar, ara karar veya yargılamanın yürütülüşü yargı faaliyetidir ve CİMER’de işleme alınmaz (Yönetmelik m.5/2-a; 3071 m.6/b). Karara karşı yol, kanun yoludur: itiraz, istinaf veya temyiz. Hâkim ve savcılar hakkında disiplin cezası verme yetkisi ise Anayasa’nın 159. maddesi uyarınca Hâkimler ve Savcılar Kurulu’na aittir.
- Avukat: Avukatın meslek kurallarına aykırı davranışı, bağlı olduğu baronun disiplin denetimine tabidir. Ücret veya vekâlet ilişkisinden doğan alacak-borç meselesi ise özel hukuk uyuşmazlığıdır ve CİMER’de işleme alınmaz (m.5/2-c).
- Özel şirket veya işyeri: Şirketle aranızdaki sözleşme, iade veya alacak talebi CİMER’in konusu değildir. Buna karşılık sigortasız işçi çalıştırma, ruhsatsız faaliyet, kayıt dışı satış veya tüketici mevzuatına aykırılık gibi bir kamu kurumunun denetim görevine giren konular şikayet edilebilir.
- Komşu: Komşuyla kişisel anlaşmazlık özel hukuk konusudur. Gürültü, kaçak yapı veya ortak alanın işgali gibi belediyenin ya da kolluğun görev alanına giren olaylar ise CİMER’e taşınabilir. Komşuluk uyuşmazlığında hangi yolun işe yaradığını rahatsız eden komşu karşısında şikayet ve dava yolları yazımızda ayrıca ele aldık.
CİMER Şikayeti Sonucu Ne Olur?
“CİMER şikayet sonucu ne oluyor?” diye merak edenler için süreç kısaca şöyle işler: CİMER’e yaptığınız şikayet, konusuna göre ilgili bakanlık, kurum veya kuruluşa yönlendirilir; ilgili birim başvuruyu inceler ve en geç 30 gün içinde gerekçeli bir cevap verir; inceleme bitmemişse bu cevap işlemin geldiği aşamayı bildirir ve kesin sonuç ayrıca bildirilir (3071 m.7; CİMER Yönetmeliği m.8/3). Yani şikayet, otomatik bir ceza doğurmaz; önce bir değerlendirme ve inceleme sürecinden geçer. Sürecin adımları genellikle şöyle işler:
- Başvurunun sınıflandırılması: Şikayet konusuna göre yetkili kuruma sevk edilir. Kurum seçilmemişse başvuru önce CİMER personelince değerlendirilir; başvuruyu alan kurum kendisini ilgili görmezse başvuruyu gerekçesiyle yetkili kuruma iletir (Yönetmelik m.7/1-2).
- İnceleme: İlgili kurum konuyu araştırır; gerekirse ek bilgi/belge ister veya şikayet edilen taraftan bilgi/savunma talep edebilir.
- Sonuçlandırma: İnceleme tamamlandığında başvuru sahibine sade, resmî ve gerekçeli bir cevap verilir; olumsuz cevapta başvurulabilecek merciler ve süreleri hakkında bilgi verilebilir (m.8/5). Şikayet haklı bulunursa idari işlem, disiplin süreci veya düzeltici tedbir gündeme gelebilir.
Önemli bir nokta şudur: CİMER şikayeti tek başına bir “ceza” değildir. Şikayet, olsa olsa bir incelemenin başlangıcıdır; sonuç, iddianın kanıtlanmasına göre şekillenir. Bu nedenle bir şikayette bulunmak, otomatik olarak karşı tarafın cezalandırılacağı anlamına gelmez; aynı şekilde hakkınızda bir şikayet olması da doğrudan bir yaptırım demek değildir.
CİMER’e Şikayet Edilen Memur, Öğretmen veya Kamu Görevlisine Ne Olur?
Şikayet edilen kişi bir memur, öğretmen veya diğer bir kamu görevlisiyse, ne olacağı tamamen şikayetin konusuna ve doğruluğuna bağlıdır. CİMER Yönetmeliği bu durumu özel olarak düzenler: başvuru konusu bir kamu kurumu personeli ya da yöneticisi hakkında şikâyet niteliğindeyse başvuru o kişinin bir üst amirine gönderilir, şikâyet bu amir tarafından işleme alınır ve başvuru sahibine cevap da onun tarafından verilir (m.7/4). Amir iddiayı araştırır ve gerektiğinde kişiden yazılı savunma ister; 657 sayılı Kanun’a tabi bir memura savunması alınmadan disiplin cezası verilemez (657 m.130). Süreç genel hatlarıyla şöyle işler:
- İddia asılsız veya dayanaksızsa: Herhangi bir işlem yapılmaz, süreç kapanır. Şikayet edilmiş olmak tek başına bir suçlama sonucu doğurmaz.
- İddia kısmen veya tamamen sabit görülürse: İlgili disiplin mevzuatı çerçevesinde uyarı, kınama gibi hafif yaptırımlardan daha ağır disiplin sonuçlarına kadar değişen tedbirler gündeme gelebilir. Sonucu, olayın niteliği ve tekrar edip etmediği belirler.
- Fiil suç niteliğindeyse: Konu adli mercilere taşınabilir; disiplin sürecinden bağımsız olarak ayrı bir ceza soruşturması yürütülebilir.
Bu yüzden hakkında şikayet yapılan bir kamu görevlisinin en doğru adımı, panik yapmadan iddiayı somut belgelerle yanıtlamak ve savunmasını süresi içinde vermektir. İsnat ağırsa veya adli boyuta taşınma ihtimali varsa, savunma aşamasında hukuki destek almak sürecin sağlıklı yürümesi açısından önemlidir. Sağlık personeli hakkındaki şikâyetlerde de süreç benzer işler; bu ayrıntıyı doktor nereye şikayet edilir yazımızda anlattık.
CİMER şikayeti sicile işler mi?
Şikayetin kendisi sicile işlemez. Özlük dosyasına giren şey, soruşturma sonunda verilmiş bir disiplin cezasıdır: 657 sayılı Kanun’un 133. maddesi “Disiplin cezaları memurun özlük dosyasına işlenir” der. Hakkında CİMER şikayeti yapılmış, ancak inceleme sonunda işlem yapılmamış ya da ceza verilmemiş bir memurun özlük dosyasına bu nedenle bir ceza kaydı girmez. Başvurunun kaydı CİMER sisteminde arşivlenir (Yönetmelik m.9/2); bu bir sicil kaydı değil, ileride doğabilecek hukuki uyuşmazlıklar için tutulan bir kayıttır.
Ceza verilmişse kayıt da kalıcı değildir. Memurluktan çıkarma dışında bir disiplin cezası almış memur, uyarma ve kınama cezalarının uygulanmasından 5 yıl, diğer cezaların uygulanmasından 10 yıl sonra atamaya yetkili amire başvurarak cezanın özlük dosyasından silinmesini isteyebilir; bu süredeki davranışları isteği haklı kılıyorsa talep kabul edilir (657 m.133). Kural, öğretmenler dahil 657 sayılı Kanun’a tabi tüm memurlar için geçerlidir; askerî personel ve kendi disiplin mevzuatı olan meslek grupları ise o mevzuata tabidir.
CİMER’e Şikayet Edildiğimi Nasıl Anlarım? Şikayet Edildim, Ne Yapmalıyım?
“CİMER’e şikayet edildim, ne yapmalıyım?” diye düşünüyorsanız ilk iş, şikayetin size nasıl ulaştığını anlamaktır. Hakkınızda bir CİMER şikayeti olduğunu çoğu zaman, ilgili kurum inceleme sırasında sizden bilgi, belge veya savunma istediğinde öğrenirsiniz. CİMER, şikayet edilen kişiye otomatik bir bildirim göndermez; bu nedenle “hakkımda şikayet var mı?” sorusunun kesin ve anlık bir sorgulama yöntemi bulunmaz. Şikayet bir işleme dönüştüğünde ise süreç size resmi yollarla ulaşır.
Hakkınızda bir şikayet yapıldığını öğrendiyseniz panik yapmadan şu adımları izlemeniz faydalı olur:
- Şikayetin konusunu ve dayanağını netleştirin: Size iletilen yazışmadan, hangi konuda ve hangi kurum tarafından inceleme yapıldığını anlamaya çalışın.
- Belgelerinizi toplayın: İddiayı çürütecek veya durumu açıklayacak belge, kayıt ve tanık bilgilerini bir araya getirin.
- Savunmanızı zamanında ve yazılı verin: Kurum sizden savunma istediyse, verilen süre içinde açık ve belgeli bir yanıt sunun.
- İddia asılsızsa haklarınızı değerlendirin: Kötü niyetli ve gerçek dışı bir şikayetle karşılaştıysanız, iftira ve hakaret gibi suçlar ile tazminat sorumluluğu gündeme gelebilir. Bu konuyu yazının “asılsız şikayet” bölümünde ayrıntılı ele alıyoruz.
Şikayetin konusu ciddi bir idari yaptırım veya suç isnadı içeriyorsa, savunmanızı hazırlarken bir avukattan hukuki destek almanız hak kaybını önlemek açısından yerinde olur.
Hakkımda CİMER şikayeti var mı, nasıl öğrenebilirim?
Bunu sorgulayabileceğiniz bir ekran yoktur. e-Devlet’teki ve cimer.gov.tr’deki “Başvuru Sorgulama” ekranları yalnızca sizin yaptığınız başvuruları gösterir; başvuru numarası da yalnızca başvuru sahibine verilir (CİMER Yönetmeliği m.6/8). Başka birinin hakkınızda yaptığı başvuru bu ekranlarda görünmez ve çağrı merkezi de bu bilgiyi paylaşmaz.
Hakkınızdaki bir şikayeti öğrenmenin olağan yolu, şikayeti işleme alan kurumun sizinle yazışmasıdır: bilgi veya belge istenmesi, savunmanızın istenmesi, işyerinize denetim gelmesi ya da hakkınızda bir disiplin soruşturması başlatıldığının bildirilmesi. Kurum incelemeyi yapıp iddiayı yerinde görmezse sizinle hiç temas kurulmadan dosya kapanabilir; bu durumda şikayetten haberiniz olmaması olağandır ve aleyhinize bir sonuç doğurmaz.
CİMER şikayetine cevap veya savunma nasıl yazılır?
Kurumun size gönderdiği yazıya, yazıda belirtilen süre içinde ve yazılı olarak cevap verin. Bir disiplin soruşturması kapsamında savunmanız isteniyorsa, 657 sayılı Kanun’a tabi bir memura savunma için 7 günden az olmayan bir süre verilir ve bu süre içinde savunma yapmayan memur savunma hakkından vazgeçmiş sayılır (657 m.130). İyi bir cevabın iskeleti şöyledir:
- Kurumun yazısının tarih ve sayısına atıf yapın; hangi iddiaya cevap verdiğinizi belirtin.
- İddiayı madde madde ele alın; her maddede olguyu, tarihi ve yeri yazın.
- Her olguyu bir belgeyle (yazışma, kayıt, fotoğraf, tanık bilgisi) destekleyin; belgeleri ek listesi hâlinde numaralandırın.
- Şikayetçinin kim olduğunu tahmin etmeye veya ona yönelik suçlayıcı ifadelere yer vermeyin; cevabınız kişiye değil iddiaya yönelik olmalıdır.
- İddia bilerek uydurulmuş görünüyorsa bunu belirtin ve iftira nedeniyle başvuru hakkınızı saklı tutun.
Cevap metni dosyaya girer ve ileride bir disiplin cezasına karşı açılacak davada da önünüze gelir. Aceleyle ve öfkeyle yazılmış bir savunma, sonradan düzeltilmesi zor bir kayda dönüşebilir.
Cimer’e Şikayet Edenin Kimliği Açıklanır mı?
Kural olarak, CİMER’e şikayet eden kişinin kimlik bilgileri idari inceleme sürecinde şikayet edilen tarafa açıklanmaz. Kimliğinizi, başvurunuzu işleme alan kurumun yetkili personeli görür; bu personel görevi sırasında edindiği bilgi ve kişisel verileri, görevi sona erse dahi yetkisiz kişilerle paylaşmamakla yükümlüdür (CİMER Yönetmeliği m.12/b-c) ve başvuru sahibinin kişisel verileri idari ve teknik tedbirlerle korunur (m.4/6). CİMER, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu çerçevesinde başvuru sahibinin kişisel verilerini korur; bu bilgiler, çözüm süreci dışında üçüncü kişilerle paylaşılmaz. Bu yönüyle sistem, vatandaşın çekinmeden başvurabilmesini hedefler.
Ancak bu gizlilik mutlak değildir. Şikayet bir suç isnadı içeriyorsa ve şikayet edilen kişi bu nedenle (örneğin iftira veya hakaret gerekçesiyle) hukuki yollara başvurursa, yürütülecek bir adli soruşturma kapsamında savcılık veya mahkeme, başvuru sahibine ait bilgilerin açıklanmasını isteyebilir. Yani idari süreçte korunan kimlik, adli bir süreçte yargı kararıyla gündeme gelebilir. Yönetmelik bunu açıkça yazar: gizlenmiş kimlik ve iletişim bilgileri ile başvuruya ilişkin teknik bilgiler, KVKK m.8/2’deki aktarım şartlarının sağlanması kaydıyla yetkili makamlarca usulüne uygun olarak talep edilmesi hâlinde paylaşılabilir (m.7/5). Başvuru ve başvuru sahibine ilişkin tüm bilgiler de ileride doğabilecek hukuki uyuşmazlıklarda yargı organlarının taleplerini karşılamak üzere arşivlenir (m.9/2). Bu nedenle “CİMER’e yazan asla belli olmaz” şeklindeki kesin bir yaklaşım doğru değildir; gizlilik kuraldır, adli süreç ise istisnadır.
Bu ayrım pratikte şu anlama gelir: Kamu hizmetindeki bir aksaklığı iyi niyetle bildiren bir vatandaşın kimliği, olağan işleyişte karşı tarafa verilmez ve korunur. Buna karşılık, bir kişiyi hedef alan ve suç isnadı içeren bir başvuru söz konusuysa, karşı tarafın kendini savunma ve hak arama hakkı da devreye girer; bu durumda kimliğin adli makamlarca tespiti mümkün olabilir. Dolayısıyla gizliliğe güvenerek gerçek dışı ve kötü niyetli isnatlarda bulunmak, başvuranı hukuki olarak koruyan bir zırh değildir.
CİMER’e gizli veya isimsiz şikayet yapılabilir mi?
CİMER’e başvuru yapılırken kimlik bilgilerinin verilmesi kanuni bir zorunluluktur. 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun’un 4. maddesi, yetkili makamlara verilen dilekçelerde dilekçe sahibinin adı-soyadı ve imzası ile iş veya ikametgâh adresinin bulunmasını arar; aynı Kanun’un 6. maddesinin (c) bendi ise bu şartlardan herhangi birini taşımayan dilekçelerin incelenemeyeceğini açıkça söyler. Yani isimsiz başvuru “genellikle dikkate alınmaz” değil, kural olarak kanunen incelenemez. Bu kuralın CİMER Yönetmeliği’nde tek bir istisnası vardır: posta yoluyla gönderilen bir dilekçenin içeriğinde veya eklerinde detaylı ve somut bilgi ve belgeler bulunuyorsa, başvuru zorunlu kimlik şartları aranmaksızın kurum yetkilisinin onayıyla CİMER Kapısına kaydedilerek işleme alınabilir (m.6/5). Bu bir hak değil, takdirdir; somut belge içermeyen isimsiz bir mektup bu istisnadan yararlanamaz. Buradaki “gizlilik”, başvurunun tamamen anonim olması değil, verdiğiniz bilgilerin karşı tarafa açıklanmamasıdır. Nitekim Yönetmelik de başvuruda ad-soyad, T.C. kimlik numarası, yerleşim yeri veya iş adresi, iletişim bilgisi ve imzanın bulunmasını arar (m.6/2); e-Devlet veya telefonla yapılan başvuruda imza aranmaz, ama kimlik bu kanallarda zaten doğrulanır (m.6/3). Yani kimliğinizi kuruma bildirir, buna karşılık kurumun bu bilgiyi şikayet ettiğiniz kişiyle paylaşmamasını beklersiniz.
Şikayet dilekçesinde isim görünür mü?
CİMER şikayetinde isim görünür mü, görünürse kime görünür? Belirleyici ayrım, başvuruyu inceleyen kurum ile şikayet edilen kişi arasındadır. Şikayetiniz ilgili kuruma iletilirken, başvuru sahibinin kimliği kural olarak karşı tarafa yansıtılmaz. Yine de gereksiz kişisel ayrıntıları dilekçeye eklememek, yalnızca konuyla ilgili bilgileri paylaşmak yerinde bir yaklaşımdır. Böylece hem sürecin sağlıklı ilerlemesi kolaylaşır hem de gereksiz bilgi paylaşımının önüne geçilir.
CİMER şikayetinde kimlik gizliliği nasıl sağlanır?
Kimliğin şikayet edilen kişiden saklanması kuraldır ve bunun için ayrıca bir işlem yapmanız gerekmez. Daha ileri giden koruma, kimliğin başvuruyu inceleyen kurumdan da gizlenmesidir ve Yönetmelikte düzenlenmiştir: şikâyet niteliğindeki başvurularda, CİMER personeli gerekli görürse başvuru sahibinin lehine olmak üzere kimlik ve iletişim bilgilerini gizleyebilir; bu durumda başvuru gizli olarak işleme alınır ve sonuçlandırılır (m.7/5). Karar CİMER personelinindir; başvuru sahibine tanınmış kayıtsız şartsız bir “gizle” hakkı yoktur.
Pratikte şu adımlar işe yarar:
- Başvuru türünü doğru seçin: m.7/5’teki gizleme yalnızca şikâyet türündeki başvurular için öngörülmüştür.
- Gizlilik isteğinizi gerekçesiyle yazın: Aynı işyerinde çalıştığınızı veya misilleme endişesi taşıdığınızı belirtmek, personelin “gerekli görme” değerlendirmesine somut bir dayanak sağlar.
- Sizi ele veren ayrıntıdan kaçının: İnceleme sırasında şikayetin konusu karşı tarafa aktarılabilir; yalnızca sizin bilebileceğiniz bir ayrıntı, isminiz yazmasa da sizi tanıtabilir.
- Farklı bir yazışma adresi belirleyebilirsiniz: İnternet başvurularında nüfustaki adres otomatik gelir; “nüfusta yer alan adresimi kullanmak istemiyorum” seçeneğiyle başka bir iletişim adresi gösterilebilir (CİMER SSS).
Gizlemenin sınırı da aynı maddededir: gizlenmiş bilgiler, KVKK m.8/2 şartlarıyla yetkili makamların usulüne uygun talebi üzerine paylaşılabilir. Yani gizlilik iyi niyetli başvuranı misillemeye karşı korur, bilerek gerçek dışı isnatta bulunan başvuranı adli soruşturmaya karşı korumaz. Kolluğa yapılan ihbarlarda aynı sorunun nasıl işlediğini polise ihbar edenin kimliği açıklanır mı yazımızda anlattık.
CİMER şikayetlerini kimler görebilir, kim okur?
Başvurunuzu yalnızca yetkilendirilmiş kamu personeli görür. Yönetmelik CİMER Kapısını, yalnızca yetkilendirilmiş kurum ve kuruluşlar ile personelinin erişim izninin bulunduğu sistem olarak tanımlar (m.3/e). Başvuru, kurum içinde görev dağılımına göre şu kişilerin önüne gelir (m.11):
- Kurum yetkilisi ve birim yetkilisi: Başvurunun kurum içinde doğru birime sevkinden sorumludur.
- Kullanıcı: Başvuruyu kanuni süre içinde değerlendiren personeldir.
- Cevap-onay yetkilisi: Cevabı hazırlayanla eşit veya daha üst unvanda olup kurum adına gönderilecek cevabın uygunluğundan sorumludur.
- İletişim Başkanlığı CİMER personeli: Kurum seçilmeden yapılan başvuruların ön değerlendirmesini yapar; kurumların hazırladığı cevapları usul yönünden inceleyebilir (m.8/6).
Bu personel, CİMER Kapısından elde ettiği içeriği mevzuata aykırı amaçla kopyalamamak, kullanmamak ve paylaşmamakla yükümlüdür (m.12/b). Şikayet ettiğiniz kişi bu sistemin kullanıcısı değildir; başvurunuzun içeriği ona ancak inceleme gereği, örneğin savunması istenirken, aktarılır.
Şikayet Edilen Kişi, Kendisini Şikayet Edeni Öğrenebilir mi?
İdari süreçte, şikayet edilen kişinin kendisini kimin şikayet ettiğini öğrenmesi kural olarak mümkün değildir. Kurum, inceleme yaparken başvuru sahibinin kimliğini karşı tarafa vermez; şikayet edilen kişiye genellikle yalnızca konuya ilişkin bilgi veya savunma talebi iletilir. Dolayısıyla “beni CİMER’e kim şikayet etti?” sorusunun idari yoldan doğrudan bir cevabı bulunmaz.
Bu durumun istisnası yine adli süreçtir. Kendinize yönelik şikayetin asılsız ve suç oluşturacak nitelikte (örneğin iftira) olduğunu düşünüyorsanız, savcılığa başvurarak bir soruşturma başlatabilirsiniz. Yürütülen soruşturma kapsamında, başvuru sahibinin kim olduğu adli makamlarca tespit edilebilir. Kısacası şikayet edeni öğrenmenin yolu idari sorgulama değil, haklı bir gerekçeyle işletilen hukuki süreçtir.
Disiplin hukukunda ayrıca bir kanuni pencere vardır: hakkında memurluktan çıkarma cezası istenen memur, soruşturma evrakını inceleme hakkına sahiptir (657 m.129). Şikayet dilekçesi soruşturma dosyasındaysa, bu inceleme sırasında içeriği ve kimlik gizlenmemişse başvuranın bilgileri memurun önüne gelebilir. Ağır sonuç doğurabilecek bir şikayette kimlik gizliliğine kayıtsız şartsız güvenmemek bu yüzden önemlidir.
CİMER Şikayeti Kaç Günde Sonuçlanır?
CİMER şikayet kaç günde sonuçlanır diye soranlar için kanunun koyduğu süre 30 gündür: CİMER’e yapılan şikayet ve istek başvurularına en geç 30 gün içinde cevap verilmesi gerekir; ancak bu cevap her zaman nihai sonuç değildir. Bu süre keyfî bir uygulama değil, 3071 sayılı Kanun’un 7. maddesinin emridir: yetkili makamlar, dilek ve şikâyet başvurularının sonucu veya yapılmakta olan işlemin safahatı hakkında en geç otuz gün içinde gerekçeli olarak cevap vermek zorundadır. Maddenin iki ayrıntısı çoğu kaynakta atlanır: cevabın gerekçeli olması gerekir ve yalnızca “işleminiz devam ediyor” bilgisi verilmişse, alınan sonuç ayrıca bildirilir. Bilgi edinme nitelikli başvurular ise 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu’na tabidir ve süresi farklıdır. Başvurunun konusu, ilgili kurumun iş yükü ve ek bilgi/belge ihtiyacı bu süreleri etkileyebilir. Aşağıdaki tablo genel çerçeveyi özetlemektedir.
| Başvuru türü | Genel yanıt süresi | Not |
|---|---|---|
| Şikayet / istek | En geç 30 gün içinde gerekçeli cevap (3071 m.7) | İnceleme bitmemişse ara cevapla işlemin aşaması bildirilir; kesin sonuç ayrıca bildirilir (CİMER Yönetmeliği m.8/3) |
| Görüş-öneri | 3071 kapsamında 30 gün | Yetkililerle paylaşılır; yalnızca başvurunun incelendiğine dair cevap verilebilir (m.8/5) |
| Bilgi edinme başvurusu (4982 m.11) | 15 iş günü | Bilgi başka birimden/kurumdan sağlanacaksa veya birden fazla kurumu ilgilendiriyorsa 30 iş gününe uzar; uzatma ve gerekçesi 15 iş günü dolmadan yazılı olarak bildirilmek zorundadır |
| Ek bilgi/belge gereken başvuru | Süre uzayabilir | Eksik tamamlanınca süreç işler |
Kanun sürenin başlangıcını ayrıca belirtmez; uygulamada başvurunun kaydedildiği tarih esas alınır ve bu tarih, başvuru numarasıyla birlikte size iletilen alındı bilgisinde yer alır (Yönetmelik m.6/8). Bilgi edinme başvurularında ayrıca şu kural işler: istenen belgenin maliyet tutarı size bildirildiğinde on beş iş günlük süre kesilir ve ücreti on beş iş günü içinde ödemezseniz talebinizden vazgeçmiş sayılırsınız (4982 m.11 son fıkra). Başvurunuz birden fazla kurumu ilgilendiriyorsa veya ek inceleme gerektiriyorsa, yanıtın gelmesi öngörülen süreye yakın ya da onu aşan bir zaman alabilir. “CİMER ne zaman dönüş yapar?” sorusunun tek ve kesin bir cevabının olmamasının nedeni budur; konunun karmaşıklığı ve ilgili kurumun iş yükü belirleyicidir. Yine de sürecin makul bir zamanda sonuçlanması esastır.
Başvurunuzun hangi aşamada olduğunu, size verilen başvuru numarasıyla dilediğiniz zaman sorgulayabilirsiniz. Süre içinde yanıt alamadığınızda izleyebileceğiniz adımları ise bir sonraki başlıkta anlatıyoruz.
CİMER istek başvurusu ne zaman sonuçlanır?
İstek başvurusu da şikâyet gibi 3071 sayılı Kanun kapsamındadır ve cevap süresi 30 gündür (3071 m.7). Bir belge veya bilgi talep ediyorsanız başvurunuz bilgi edinme niteliğindedir ve 4982 m.11’deki 15 iş günü uygulanır; talebi doğru türde açmak süreyi doğrudan belirler. İsteğin yerine getirilmesi bir işlem gerektiriyorsa (bir hizmetin sunulması, bir kaydın düzeltilmesi gibi), 30 gün içinde gelen cevap çoğu zaman talebin ilgili birime iletildiğini bildiren bir ara cevaptır; işlem tamamlandığında kesin sonuç ayrıca bildirilir (Yönetmelik m.8/3).
CİMER Şikayetine Yanıt Verilmezse Ne Olur?
Başvurunuza öngörülen süre içinde yanıt gelmezse, ilk adım başvurunuzun durumunu sorgulamaktır. Başvuru numaranızla sistemi kontrol ederek şikayetinizin hangi aşamada olduğunu görebilir, bir gecikme ya da aksaklık olup olmadığını anlayabilirsiniz.
Süre geçmesine rağmen yanıt alamadıysanız, CİMER üzerinden cevap alamadığınızı belirten yeni bir başvuru oluşturabilirsiniz; CİMER’in Sıkça Sorulan Sorular metni istek ve şikâyet başvurularında bu yolu gösterir. Başvurunuz bilgi edinme niteliğindeyse, 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında yasal itiraz ve başvuru yollarını da kullanabilirsiniz. Süreci takip etmek ve hatırlatmada bulunmak sonucu hızlandırır; ancak her başvurunun mutlaka esastan inceleneceği de doğru değildir. Yönetmeliğin 5. maddesindeki hâllerde başvuru işleme alınmaz ve bu durumda size gerekçeli bilgi verilir (m.5/3).
Cevapsızlığın hukuki sonucu başvurunuzun niteliğine bağlıdır. Başvurunuz, hakkınızda idari davaya konu olabilecek bir işlemin yapılması talebiyse, 30 gün içinde cevap verilmemesi talebin reddedilmiş sayılması demektir ve bu sürenin bittiği tarihten itibaren dava açma süresi işlemeye başlar (İYUK m.10). Bu süre Danıştay ve idare mahkemelerinde altmış, vergi mahkemelerinde otuz gündür (İYUK m.7). İdarenin cevap vermemesini Kamu Denetçiliği Kurumu‘na da taşıyabilirsiniz: Kuruma, idarenin cevabının tebliğinden ya da idare altmış gün içinde cevap vermemişse bu sürenin bitiminden itibaren altı ay içinde başvurulabilir; dava açma süresi içinde yapılan başvuru, işlemeye başlamış dava açma süresini durdurur (6328 m.17/7-8). Cevap süresinin aşılmasının kurum açısından doğurduğu sonuçları kamu kurumu dilekçeme 30 gün içinde cevap vermezse ne olur yazımızda ayrıntılı ele aldık.
CİMER Şikayet İptali Mümkün Mü?
Evet, ancak yalnızca başvurunuza yönelik işlemler henüz sonuçlanmamışsa. CİMER Yönetmeliği’nin 9. maddesine göre bir başvurunun geri alınması ya da değerlendirmeye alınmaması, ancak bu başvuruya yönelik işlemler sonuçlanmamış olması şartıyla istenebilir; konusu itibarıyla geçerliliği kalmamış başvurular için de geri alma talebinde bulunulamaz. Yanlışlıkla yapılan veya sonradan gereksiz görülen bir CİMER başvurusu bu sınırlar içinde iptal edilebilir. Uygulamada “CİMER şikayeti geri çekme” ile “iptal” aynı işlemi anlatır ve bu talepler, elinizdeki başvuru tarihi ve numarası üzerinden yürütülür. Yöntem ise çoğu kişinin sandığından farklıdır: CİMER’in Sıkça Sorulan Sorular metnine göre iptal için, iptalini istediğiniz başvurunun tarih ve sayısını belirterek istek türünde yeni bir başvuru yapmanız gerekir.
- Başvuru tarihi ve numaranızı hazırlayın: CİMER şikayet geri çekme talebinin dayanağı, başvuru sırasında verilen tarih ve sayıdır.
- cimer.gov.tr veya e-Devlet’ten istek türünde yeni başvuru oluşturun: Metne, belirli tarih ve sayılı başvurunuzu geri aldığınızı ve değerlendirmeye alınmamasını talep ettiğinizi açıkça yazın.
- Telefonla da iletebilirsiniz: Bu istek başvurusunu ALO 150 üzerinden de yapabilirsiniz; ALO 150 bir başvuru hattıdır ve talebiniz kayda alınır. İptal başvurusunun da günlük başvuru sınırına dahil olduğunu unutmayın.
Başvurunuz sonuçlanıp cevaplandıysa artık geri alınamaz (m.9/1); sevk edilmiş ama henüz sonuçlanmamış bir başvuru ise geri alınabilir. Bu nedenle iptal talebinizi gecikmeden iletmeniz önemlidir. İptal sırasında paylaştığınız bilgiler de gizlilik kapsamında değerlendirilir. Başvurunuzdan tamamen vazgeçmek yerine yalnızca durumu öğrenmek istiyorsanız, iptal yerine başvuru sorgulama adımını tercih edebilirsiniz.
CİMER şikayeti silinir mi?
Hayır. Geri alma ile silme aynı şey değildir: geri alma, başvurunun değerlendirmeye alınmamasını sağlar; başvurunun kaydı ise sistemden silinmez. Yönetmelik m.9/2’ye göre başvuru ve başvuru sahibine ilişkin tüm bilgiler, başvurudan dolayı ileride doğabilecek hukuki uyuşmazlıklar nedeniyle yargı organları ve diğer yetkili makamların taleplerini karşılamak üzere KVKK ve ilgili mevzuat uyarınca arşivlenir; kurumlar da bu bilgileri aynı amaçla saklamakla yükümlüdür (m.10/1-d). e-Devlet’te ya da cimer.gov.tr’de “CİMER şikayet silme” adlı bir işlem bulamamanızın sebebi budur.
Bunun pratik bir sonucu vardır: bilerek gerçek dışı yapılmış bir şikayeti geri almak, iftira sorumluluğunu kendiliğinden ortadan kaldırmaz; çünkü kayıt durur ve yargı makamının talebiyle paylaşılabilir. Kanun bu durumda dönüşü etkin pişmanlık olarak değerlendirir: iftira eden, mağdur hakkında adli veya idari soruşturma başlamadan önce iftirasından dönerse cezası beşte dört oranında indirilir (TCK m.269/1). İyi niyetle ama yanlış bilgiyle yapılmış bir başvuruyu düzeltmek istiyorsanız en doğru yol, aynı tarih ve sayıya atıf yapan yeni bir istek başvurusuyla düzeltmeyi açıkça bildirmektir.
CİMER Başvuru Sorgulama
Başvurunuzun hangi aşamada olduğunu öğrenmenin en kolay yolu, size verilen başvuru numarasıyla CİMER şikayet sorgulama ekranını kullanmaktır. İnternetten yapılan başvurularda başvurunun alındığı bilgisi ayrıca e-posta adresinize gönderilir (CİMER Yönetmeliği m.6/8). Sorgulama için üç pratik seçeneğiniz vardır:
- CİMER web sitesi: cimer.gov.tr üzerindeki “Başvuru Sorgulama” bölümünden başvuru numaranızla durumunuzu görüntüleyin.
- e-Devlet: T.C. kimlik numaranız ve şifrenizle giriş yaparak başvurularınızı listeleyip takip edin.
- CİMER Çağrı Merkezi: 0312 590 20 00 numaralı çağrı merkezini arayarak başvurunuzun durumunu öğrenebilirsiniz (CİMER SSS). ALO 150 ise yeni başvuru yapmak için kullanılan hattır.
Başvuru durumunu düzenli kontrol etmek, süreci daha etkili yönetmenizi sağlar. Yaptığınız yazışmaları ve başvuru numaranızı saklamanız, ileride doğabilecek olası sorunlarda elinizi güçlendirir.
CİMER başvuru durumları ne anlama gelir?
Sorgulama ekranındaki ifadeler, başvurunun Yönetmelikte tarif edilen aşamalardan hangisinde olduğunu gösterir. En sık merak edilen ifadelerin karşılığı şöyledir:
| Ekranda gördüğünüz ifade (örnek) | Anlamı | Dayanak |
|---|---|---|
| “… Bakanlığına / kurumuna sevk edildi” | Başvuru, cevap vermekle yetkili kuruma ulaştırıldı. Bir kurum kendini ilgili görmediyse başvuruyu gerekçesiyle başka bir kuruma iletmiş olabilir. | Yönetmelik m.7/1-2 |
| “Yazışma değerlendirme süreci nedeniyle beklemeye alındı” | Kurum, cevap vermeden önce başka birim veya kurumlarla yazışıyor; başvuru kapanmadı. | 3071 m.7 (safahat bildirimi); Yönetmelik m.8/3 |
| Ara cevap / “işleminiz devam ediyor” | Cevap henüz kesin değil; işlemin durumu bildirildi, kesin sonuç ayrıca bildirilecek. | Yönetmelik m.8/3 |
| Cevaplandı / sonuçlandı | Kurum gerekçeli cevabını verdi; bu aşamadan sonra başvuru geri alınamaz. | 3071 m.7; Yönetmelik m.8/5 ve m.9/1 |
| İşleme alınmadı | Başvuru, işleme alınmayacak hâllerden birine girdi; gerekçe cevapta yazılıdır. | Yönetmelik m.5/2-3 |
Ekrandaki ifadeler sistem güncellemeleriyle değişebilir; belirleyici olan, ifadenin hangi aşamayı anlattığıdır. Kesin cevaptan memnun kalmazsanız, istek veya şikâyet niteliğindeki başvurunuz için ilgili kurumdan yeni bir cevap verilmesini ya da başvurunun yeniden değerlendirilmesini talep edebilirsiniz (CİMER SSS).
CİMER Şikayet Dilekçesi Örneği
İyi hazırlanmış bir dilekçe, şikayetinizin daha hızlı ve doğru değerlendirilmesini sağlar. Dilekçenizin açık, anlaşılır ve belgeye dayalı olması önemlidir. İyi bir CİMER şikayet dilekçesi hazırlarken şu unsurlara dikkat edin:
- Başlık: Üst kısımda “T.C. Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi’ne” ifadesi yer almalıdır. Hitap için bu başlık yeterlidir; ayrıca makam unvanı veya kişi adı yazmanız gerekmez.
- Kimlik ve iletişim bilgileri: T.C. kimlik numarası, ad-soyad, adres ve telefon eksiksiz yazılmalı, posta ile gönderilen dilekçe imzalanmalıdır (CİMER Yönetmeliği m.6/2).
- Konu ve açıklama: Şikayeti kısa bir başlıkla özetleyin; ardından tarih, yer, kişiler ve olayların sırasını somut biçimde anlatın.
- Talep: Şikayetin sonucunda ne beklediğinizi net biçimde belirtin.
Örnek format:
T.C.
Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi’ne;
Şikayet Eden:
T.C. Kimlik No:
Adres:
Telefon:
Şikayet Edilen:
Kurum/Kişi:
Konu: [Sorununuzu belirten kısa bir başlık]
Açıklama:
[Tarihler, olayın içeriği ve mevcut durum açıklanmalı]
Sonuç ve Talep:
[Yukarıda belirttiğiniz durumun düzeltilmesi için talebinizi yazınız]
Gereğinin yapılmasını arz ederim.
Saygılarımla,
İsim Soyisim
İmza
Şikayetiniz suç niteliği taşıyorsa, CİMER dilekçesinin yanında doğrudan savcılığa da başvurabilirsiniz. Bu durumda dilekçenizin formatı ve içeriği farklılık gösterir; ayrıntılı bir örnek için savcılığa verilecek şikayet dilekçesi örneği yazımızı inceleyebilirsiniz.
Cimer Suç Duyurusu Nasıl Yapılır?
CİMER bir suç duyurusu kanalı değildir; ama kamu göreviyle bağlantılı suç iddialarını yetkili mercie ulaştırmanın yollarından biridir. CİMER Yönetmeliği, yalnızca Cumhuriyet başsavcılıklarının ve diğer adli makamların görev alanında değerlendirilmesi gereken suç ihbarlarını işleme almaz ve bu durumda başvuru sahibine ihbarın ilgili adli mercilere yapılması gerektiğini bildirir (m.5/2-d, m.5/3). Bir suç duyurusunun asıl muhatabı Cumhuriyet Başsavcılığıdır: CMK m.158/1 uyarınca suça ilişkin ihbar veya şikâyet Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluk makamlarına yapılır. Kamu göreviyle bağlantılı iddialarda ise CİMER’e yapılan başvuru boşa gitmez; CMK m.158/4, bir kamu görevinin yürütülmesiyle bağlantılı olarak işlendiği iddia edilen bir suç nedeniyle kurum idaresine yapılan ihbarın gecikmeksizin ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesini emreder. İhbarın yazılı ya da tutanağa geçirilmek üzere sözlü yapılabileceğini de aynı maddenin beşinci fıkrası söyler. Etkili bir suç duyurusu için şu adımları izleyin:
- Konuyu netleştirin: Olayı açık, somut ve tarih sırasına uygun biçimde tanımlayın.
- Delilleri hazırlayın: Fotoğraf, video, belge veya tanık bilgileri gibi somut delilleri başvurunuza ekleyin.
- Doğru kanalı seçin: Suç duyurusunu Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluğa, yazılı ya da tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapın (CMK m.158/1, 5). İddia bir kamu görevlisinin görevle bağlantılı fiiline ilişkinse CİMER başvurusu kurum idaresine ulaşır ve kurum ihbarı savcılığa göndermekle yükümlüdür (CMK m.158/4).
- Bilgilerinizi eksiksiz verin: Ad-soyad, T.C. kimlik numarası ve iletişim bilgilerini doğru girin; CİMER’de zorunlu bilgileri taşımayan başvurular işleme alınmaz (Yönetmelik m.6/2, m.5/2-ı).
- Süreci takip edin: CİMER’e başvurduysanız başvuru numaranızla, savcılığa başvurduysanız soruşturma numarasıyla süreci izleyin.
Suç duyurusu sonucunda bir soruşturma başlarsa, süreç artık ceza yargılamasının kurallarına göre işler. Buradaki en önemli eşik CMK m.158/6‘dır: ihbar konusu fiilin suç oluşturmadığı herhangi bir araştırma gerektirmeksizin açıkça anlaşılıyorsa ya da ihbar soyut ve genel nitelikteyse, soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilir ve şikâyet edilen kişiye şüpheli sıfatı verilemez. Somut olmayan bir ihbarın karşı tarafa hiçbir hukuki sonuç doğurmamasının sebebi budur. Bir ihbarın nasıl kamu davasına dönüştüğünü merak ediyorsanız kamu davası nedir yazımız süreci adım adım açıklıyor. Kamu görevlisinin görevini kötüye kullandığı iddialarında şikâyet şartı ve izleyen süreç için görevi kötüye kullanma suçu şikâyete tabi mi yazımıza bakabilirsiniz.
Cimer Sigortasız İşçi Çalıştırma Şikayet
Sigortasız çalıştırma, işçinin sosyal güvenlik haklarını doğrudan zedeleyen ve işveren açısından yasal yaptırıma açık bir durumdur. İşçilerin sigortalı çalıştırılması yasal bir zorunluluktur; aksine hareket eden işverenler mevzuat çerçevesinde cezai ve idari yaptırımlarla karşılaşabilir. CİMER, bu tür durumları bildirmek için etkili bir kanaldır.
Sigortasız çalıştırıldığınızı düşünüyorsanız, e-Devlet veya cimer.gov.tr üzerinden başvuru yapabilirsiniz. Başvurunuzda çalıştığınız işyerinin adını, adresini ve sigortalılık durumunuzu açıkça belirtmeniz, şikayetin daha hızlı değerlendirilmesini sağlar. Başvuru, ilgili birimlere (özellikle çalışma ve sosyal güvenlik alanındaki kurumlara) yönlendirilerek incelenir.
Sigortasız çalışmanın tespiti, yalnızca idari yaptırımla sınırlı kalmaz; geçmiş dönem sigorta primlerinin kazanılması ve işçilik alacakları gibi haklar da gündeme gelebilir. Çalışma hayatına ilişkin haklarınızın kapsamını değerlendirmek için bu tür süreçlerde bir hukukçuya danışmanız yerinde olur.
Cimer Vergi Kaçakçılığı Şikayet
Vergi kaçakçılığı, kamu kaynaklarını doğrudan zedeleyen ciddi bir mali suçtur. Çevrenizde vergi kaçakçılığı yapıldığını düşünüyor veya buna tanık olduysanız, durumu CİMER üzerinden ilgili mercilere bildirebilirsiniz. Bu tür ihbarlar genellikle Hazine ve Maliye Bakanlığı’na bağlı birimlere yönlendirilir.
İhbarınızı oluştururken olayı açık ve somut biçimde anlatmanız; fatura, belge, fotoğraf gibi destekleyici materyalleri eklemeniz değerlendirmeyi hızlandırır. Başvurunuzu e-Devlet veya cimer.gov.tr üzerinden yapabilir, sürecin durumunu başvuru numaranızla takip edebilirsiniz. Vergi ihbarlarında da başvuru sahibinin kimliği kural olarak gizlilik kapsamında değerlendirilir. Bununla birlikte vergi ihbarında CİMER tek ve en etkili kanal değildir; doğru mercii, ihbar ikramiyesinin hangi hâllerde doğduğu ve başvurunun nasıl yapılacağı için vergi kaçıranların nereye şikâyet edileceğini ele aldığımız yazıya bakabilirsiniz.
Memurun veya Askerin Cimere Başvurusu Sakıncalı Mı?
Memur ve askerlerin CİMER’e başvurması kural olarak mümkündür; her vatandaş gibi onların da dilekçe ve bilgi edinme hakkı vardır. Ancak bu hak, kurum içi disiplin kurallarına ve mevzuata uygun kullanılmalıdır. Özellikle görevle doğrudan ilgili gizli veya stratejik bilgilerin paylaşılması, disiplin sorumluluğu doğurabilir.
Genel kural 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 21. maddesinde yazılıdır: Devlet memurları kurumlarıyla ilgili resmî ve şahsi işlerinden dolayı müracaat, kendilerine uygulanan idari eylem ve işlemlerden dolayı şikâyet ve dava açma hakkına sahiptir; ancak müracaat ve şikâyetler en yakın amirden başlayarak silsile yolu ile ve şikâyet edilen amirler atlanarak yapılır. Yani bireysel bir hak ya da çalışma koşuluna ilişkin sorun öncelikle bu yolla dile getirilmeli, çözüm bulunamazsa diğer resmî başvuru kanalları kullanılmalıdır. Aynı konuda gereksiz yere sürekli tekrarlanan ya da idareyi yıpratma amacı taşıyan başvurular “şikayet hakkının kötüye kullanımı” sayılabilir ve sorumluluk doğurabilir; CİMER Yönetmeliği de aynı kişinin hakkı açıkça kötüye kullanacak biçimde sürekli ve benzer nitelikte yaptığı başvuruları işleme almaz (m.5/2-f). Doğru ve ölçülü kullanıldığında ise CİMER, memur ve askerler için de meşru bir hak arama aracıdır.
Çalışma ortamında sistematik baskı veya yıldırma yaşadığınızı düşünüyorsanız, bunun hukuki karşılığını mobbing suçu yazımızda ele aldık.
CİMER’e Asılsız veya Haksız Şikayet Edilirse Ne Olur?
CİMER kötü niyetle, gerçek dışı iddialarla kullanıldığında bunun hukuki sonuçları olabilir. Bilerek gerçeğe aykırı bir suç isnadında bulunmak iftira; kişinin onur ve saygınlığına yönelik gerçek dışı ifadeler ise hakaret niteliği taşıyabilir. İftira suçunu düzenleyen TCK m.267, tam da CİMER gibi kanalları kapsayacak biçimde kaleme alınmıştır: “Yetkili makamlara ihbar veya şikayette bulunarak … işlemediğini bildiği halde, hakkında soruşturma ve kovuşturma başlatılmasını ya da idari bir yaptırım uygulanmasını sağlamak için bir kimseye hukuka aykırı bir fiil isnat eden kişi, bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.” Disiplin soruşturması başlatmak amacıyla yapılan asılsız bir başvuru da bu kapsamdadır. Fiilin maddî eser ve delilleri uydurulmuşsa ceza yarı oranında artırılır (m.267/2). İşlenmediği bilinen bir suçun işlenmiş gibi ihbar edilmesi ise ayrıca suç uydurma suçunu oluşturur ve üç yıla kadar hapis cezası gerektirir (TCK m.271). Bu fiiller ceza hukuku kapsamında suç oluşturabileceği gibi, mağdur açısından maddi ve manevi tazminat hakkı da doğurabilir.
Burada önemli bir ayrım vardır: Her sonuçsuz kalan şikayet asılsız sayılmaz. Bir kişinin, gerçekten yaşadığına inandığı bir sorunu iyi niyetle bildirmesi, sonradan haklı çıkmasa bile kural olarak suç oluşturmaz; dilekçe ve şikâyet, 3071 sayılı Kanun’un 3. maddesiyle tanınan bir haktır. TCK m.267’nin aradığı unsur da bunu doğrular: suç, isnadın yanlış çıkmasıyla değil, failin fiili “işlemediğini bildiği hâlde” isnat etmesiyle oluşur. Suç ve tazminat sorumluluğunu doğuran şey, olayın gerçek dışı olduğunu bile bile, karşı tarafa zarar verme kastıyla asılsız isnatta bulunmaktır. Yani belirleyici olan, şikayetin sonucu değil, başvuranın kötü niyeti ve iddianın bilerek uydurulmuş olmasıdır.
Hakkınızda asılsız bir CİMER şikayeti yapıldığını ve bunun kasıtlı biçimde gerçek dışı olduğunu düşünüyorsanız izleyebileceğiniz yol şudur:
- İddianın asılsızlığını belgeleyin: Şikayetin gerçek dışı olduğunu gösteren kayıt, belge ve tanıkları toplayın.
- Savcılığa suç duyurusunda bulunun: İftira ve hakaret gibi suçlar için Cumhuriyet Başsavcılığına başvurabilirsiniz. Soruşturma kapsamında şikayeti yapan kişi adli makamlarca tespit edilebilir.
- Tazminat hakkınızı değerlendirin: Uğradığınız zarar ve manevi yıpranma için ayrıca tazminat davası açma imkanınız bulunabilir.
Bu noktada hakaret ve iftiranın hukuki sınırlarını bilmek önemlidir; konuyu TCK madde 125 hakaret suçu ve internet üzerinden hakaret suçu yazılarımızda ayrıntılı ele aldık. Tazminat tarafında ise maddi ve manevi tazminat arasındaki fark ile tazminat davasının nasıl açılacağı başvurabileceğiniz kaynaklardır.
Asılsız bir şikayetle karşılaştıysanız ya da hakkınızda ciddi bir isnat içeren başvuruya savunma vermeniz gerekiyorsa, süreci tek başınıza yürütmek yerine bir avukatla ilerlemeniz hak kaybını önler. İftira ve hakaret isnatlarında soruşturma ve kovuşturma sürecini ceza avukatı desteğiyle değerlendirebilirsiniz.
CİMER’e şikayet etmek suç mu, şikayete karşı dava açılır mı?
CİMER’e şikayette bulunmak suç değildir; Anayasa’nın 74. maddesi ve 3071 sayılı Kanun’un 3. maddesiyle güvence altına alınmış dilekçe hakkının kullanılmasıdır. Suç ancak belirli unsurlar bir araya geldiğinde doğar: fiili işlemediğini bildiği hâlde bir kimseye isnat (TCK m.267), işlenmediğini bildiği bir suçu ihbar (TCK m.271) ya da şikayet metninde kişinin onur, şeref ve saygınlığını rencide eden ifadeler (TCK m.125). Gerçek bir sorunu ölçülü bir dille bildirmek bu unsurların hiçbirini taşımaz.
Şikayete karşı dava açmak da aynı ölçüte bağlıdır. Bir şikayet sonuçsuz kaldı diye şikayet edene tazminat davası açılamaz; dava, şikayetin bilerek gerçek dışı ya da hakaret içerecek biçimde yapıldığı ve bu yüzden zarar doğduğu hâllerde gündeme gelir. Böyle bir davada başvuru sahibinin kimliği ve başvurunun içeriği, CİMER Yönetmeliği m.7/5 ve m.9/2 uyarınca yetkili makamın usulüne uygun talebiyle dosyaya getirilebilir.
CİMER Şikayetleri İşe Yarıyor mu, Dikkate Alınıyor mu?
CİMER’e yapılan başvurular ilgili kurumlara resmi olarak iletilir ve incelenir; bu yönüyle sistem işleyen bir mekanizmadır. Ancak bir şikayetin sonuç vermesi, büyük ölçüde başvurunun somutluğuna ve delil gücüne bağlıdır. Açık, belgeye dayalı ve doğru kuruma yönelen bir şikayet dikkate alınma ve çözüm bulma şansı daha yüksekken; muğlak, kanıtsız veya yanlış birime yönelen başvurular sonuçsuz kalabilir.
CİMER Yönetmeliği bu soruya kurumlara yüklediği ödevlerle cevap verir. Kurumların üst yöneticileri, CİMER başvurularını dikkate alarak uyguladıkları kamu politikalarının kamuoyu üzerindeki etkilerini takip etmek ve gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür (m.4/3). Cevaplar sade, resmî ve gerekçeli olmalı, cevap-onay yetkilisinin onayından geçmelidir (m.8/5). Kurumlar, mevzuatında özel bir başvuru usulü öngörülen hâller dışında, başvuru sahibine “değerlendirilmesi için doğrudan kurumumuza başvurun” yönünde cevap veremez (m.8/4); CİMER’e yapılan başvuru, kurumun kendisine yapılmış gibi incelenmek zorundadır.
Öneri niteliğindeki başvurularda durum farklıdır: bunlar yetkili kişilerle paylaşılır ve gerekirse başvuru sahibine yalnızca başvurunun incelendiğine dair cevap verilebilir (m.8/5). “Önerime sadece incelendi dendi” yakınmasının sebebi budur; öneri, kurumu belirli bir işlemi yapmaya zorlayan bir talep değildir.
Şikayetinizden verim almak için konuyu net anlatın, delillerinizi ekleyin, doğru başvuru kanalını seçin ve süreci başvuru numaranızla takip edin. Sonuçtan memnun kalmazsanız ilgili kurumdan yeni bir cevap verilmesini veya başvurunuzun yeniden değerlendirilmesini isteyebilir (CİMER SSS), cevap bir idari işlem niteliğindeyse idari yargı yolunu, konu suç niteliğindeyse doğrudan adli mercilere başvurma imkanını kullanabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
CİMER nedir ve ne amacıyla kullanılır?
CİMER, Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi’nin kısaltmasıdır. Vatandaşların istek, şikâyet, görüş-öneri ve bilgi edinme başvurularını doğrudan devlet kurumlarına iletebilmesi için kurulmuş resmi bir platformdur. 2015 yılında faaliyete geçmiştir; bugün İletişim Başkanlığı Halkla İlişkiler Dairesi Başkanlığının sorumluluğunda, 2022 tarihli CİMER Yönetmeliği’ne göre işler.
CİMER’e hangi yollarla başvuru yapılabilir?
CİMER’e; e-Devlet (turkiye.gov.tr), cimer.gov.tr web sitesi, ALO 150 telefon hattı, mektup veya posta ile yazılı dilekçe ve şahsen müracaat yollarıyla başvuru yapılabilir (CİMER Yönetmeliği m.6/1). Şahsen başvuru İletişim Başkanlığı, bölge müdürlükleri, iletişim büroları, yurt dışı temsilcilikleri ve kurumların halkla ilişkiler büroları aracılığıyla yapılır.
CİMER’e hangi konularda şikayet yapılabilir?
Kamu hizmetlerindeki aksaklıklar, sigortasız çalıştırma gibi çalışma koşulu ihlalleri, vergi ve mali usulsüzlükler, kaçak yapı ve çevre sorunları ile kamu görevlilerinin kusurlu davranışları CİMER’e şikayet edilebilir. Özel hukuk ilişkisinden doğan talep, borç ve yükümlülükler ise CİMER’de işleme alınmaz (CİMER Yönetmeliği m.5/2-c); bunlar adli mercilerin konusudur.
CİMER şikayeti kaç günde sonuçlanır?
CİMER’e yapılan şikayet ve istek başvurularına en geç 30 gün içinde gerekçeli cevap verilir (3071 m.7); inceleme bitmemişse bu cevap işlemin aşamasını bildirir ve kesin sonuç ayrıca bildirilir. Bilgi edinme başvuruları 15 iş günü içinde yanıtlanır; koşulları varsa süre 30 iş gününe uzar (4982 m.11).
CİMER’e şikayet edenin kimliği açıklanır mı?
Şikayet edenin kimliği kural olarak şikayet edilen tarafa açıklanmaz; şikâyet başvurularında CİMER kimliği gerekirse kurumdan da gizleyebilir. Ancak gizlenen bilgiler, KVKK m.8/2 şartlarıyla yetkili makamların usulüne uygun talebi üzerine paylaşılabilir (CİMER Yönetmeliği m.7/5); bu nedenle suç isnadı içeren bir şikayette adli soruşturma kapsamında başvuru sahibinin kimliği tespit edilebilir.
CİMER’e şikayet edildiğimi nasıl anlarım?
CİMER şikayet edilen kişiye otomatik bildirim göndermez. Hakkınızdaki bir şikayeti çoğu zaman, ilgili kurum inceleme sırasında sizden bilgi, belge veya savunma istediğinde öğrenirsiniz. Bu nedenle anlık bir “hakkımda şikayet var mı” sorgulaması bulunmaz.
CİMER şikayeti iptal edilebilir veya geri çekilebilir mi?
Evet, ancak yalnızca başvuruya yönelik işlemler sonuçlanmadan (CİMER Yönetmeliği m.9/1). İptal için, iptalini istediğiniz başvurunun tarih ve sayısını belirterek istek türünde yeni bir başvuru yapılır. Sonuçlanan başvuru geri alınamaz; başvuru kaydı da silinmez, arşivlenir (m.9/2).
CİMER’e asılsız şikayet edilirse ne olur?
Bilerek gerçek dışı bir suç isnadı iftira, kişiyi küçük düşürücü gerçek dışı ifadeler ise hakaret oluşturabilir. Bu durumda mağdur savcılığa suç duyurusunda bulunabilir; ayrıca uğradığı zarar için maddi ve manevi tazminat talep edebilir. Kötü niyetli şikayet, cezai ve hukuki sorumluluk doğurabilir.
CİMER şikayet hattı numarası kaç?
CİMER’e telefonla başvuru hattı ALO 150’dir (CİMER Yönetmeliği m.3/a). 0312 590 20 00 numaralı CİMER Çağrı Merkezi ise başvuru almaz; başvuru yolları hakkında bilgi, başvuru durumu sorgulama ve idari danışmanlık için kullanılır.
CİMER’e isimsiz şikayet yapılabilir mi?
Kural olarak hayır; ad-soyad, adres ve imza taşımayan dilekçe incelenemez (3071 m.4, m.6/c). Tek istisna, posta yoluyla gönderilen ve içeriğinde veya eklerinde detaylı somut bilgi ve belge bulunan başvurunun kurum yetkilisinin onayıyla işleme alınabilmesidir (CİMER Yönetmeliği m.6/5).
CİMER’den şikayet silinir mi?
Hayır. İşlemler sonuçlanmadan başvurunun geri alınması istenebilir, ancak başvuru ve başvuru sahibine ilişkin bilgiler ileride doğabilecek hukuki uyuşmazlıklar için arşivlenir (CİMER Yönetmeliği m.9).
CİMER şikayeti memurun siciline işler mi?
Şikayetin kendisi sicile işlemez. Memurun özlük dosyasına işlenen, soruşturma sonunda verilmiş disiplin cezasıdır (657 m.133); uyarma ve kınama cezalarının 5 yıl, diğer cezaların 10 yıl sonra özlük dosyasından silinmesi istenebilir.
CİMER’e günde kaç başvuru yapılabilir?
CİMER’in Sıkça Sorulan Sorular metnine göre internet üzerinden ve ALO 150 aracılığıyla günde bir kez başvuru yapılabilir. Aynı kişinin sürekli ve benzer nitelikte yaptığı başvurular ayrıca işleme alınmaz (CİMER Yönetmeliği m.5/2-f).