Maddi Hasarlı Trafik Kazası Vekaletname Örneği
Maddi hasarlı trafik kazası vekaletname örneği, kazadan doğan hasar bedeli, değer kaybı ve mahrumiyet taleplerini avukatınız aracılığıyla takip ettirmek için notere verdiğiniz yetkilerin listesidir. Yetki metninin tamamı bu yazının hemen başında yer alıyor; devamında metnin her satırının hangi kanuni yetkiye karşılık geldiğini, notere giderken neyin gerçekten zorunlu olduğunu ve hangi ibarenin eksikliğinin dosyanızı baştan tıkadığını tek tek açıklıyoruz.
Bir noktayı en baştan netleştirelim: internette dolaşan “vekaletname örneğini Word olarak indirin, notere götürün” tavsiyesi eksiktir. Avukatlık Kanunu m.56’nın son fıkrası uyarınca vekâletnameler Türkiye için tek tiptir ve biçimi Türkiye Barolar Birliği ile Türkiye Noterler Birliği tarafından hazırlanır. Noter kendi tek tip formunu kullanır; sizin götürdüğünüz metin formun yerine geçmez, forma yazdıracağınız özel yetkilerin listesi olarak işe yarar. Bu yazının asıl konusu da o listedir.
Özet
Maddi hasarlı trafik kazası vekaletname örneği, kazaya özgü yetkileri tek belgede toplayıp genel vekaletin risklerinden kaçınmanızı sağlar. Kritik noktalar:
- Hazır metin formun yerine geçmez. Vekâletnameler Av.K. m.56/son uyarınca tek tiptir; siz yalnızca özel yetkileri belirtirsiniz.
- Asıl mesele HMK m.74’teki özel yetkilerdir. Sulh, ibra, feragat, ahzu kabz, tahkim ve alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurma açıkça yazılmazsa avukat bunları kullanamaz; arabuluculuk dava şartı olduğu için dosya baştan tıkanır.
- Fotoğraf zorunlu değildir. Noterlik Kanunu Yönetmeliği m.93 fotoğrafı yalnız tapuda işlem gerektiren vekâletnamelerde ve boşanma vekâletnamesinde zorunlu tutar; kaza vekaletnamesi bu listede yoktur.
- Uzaktan verilemez. Noterlik Kanunu m.198/A, irade beyanı alınan işlemlerde e-imza kullanılsa bile noter huzurunda bulunmayı şart koşar.
- Kaportacıya veya servise verilen “hasar takip vekaleti” ayrı bir şeydir; tahsilat ve ibra yetkisi içeriyorsa talebinizi kapatabilir.
V E K Â L E T N A M E
…….. plakalı aracımızla ilgili değer kayıpları, kazanç kayıpları, mahrumiyet bedeli, pert farkı tazminatları, hasar bedeli ve tüm tazminat bedelleri ve ayrıca leh ve aleyhimize açılmış veya açılacak bilumum dava ve takiplerden dolayı T.C. mahkemelerinin, meclislerinin, daire ve kurumları ile özel sigorta şirketlerinin her bölümünde her şekilde temsile, ihbar etmeye ve şikayette bulunmaya, hak ve menfaatlerimizi korumak için uygun göreceği bütün işlemleri takip etmeye ve sonuçlandırmaya, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30. maddesi uyarınca Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurmaya ve orada temsile, 6325 sayılı Kanun uyarınca arabuluculuk dahil alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurmaya ve temsile, resmi kurumlar ile sigorta şirketleri ve eksperlik büroları, özel ve kamu hastaneleri de dahil olmak üzere her türlü kurum ve kuruluştan adıma bilgi ve belge istemeye, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında adıma her türlü belgeyi imzalamaya ve kişisel verilerimizi diğer kişi ve kurumlarla paylaşmaya, dava açmaya, gereken dilekçe ve belgeleri yazıp imzalayarak ilgili olduğu daire ve kuruma vermeye ve kamu kurumu ve tüm özel kurumlardan bilgi ve belgeleri talep etmeye, tebliğ ve tebellüğe, kararların açıklanmasını ve düzeltilmesini istemeye, istinaf yoluna başvurmaya, davayı temyize, Bölge Adliye, Bölge İdare, Yargıtay, Danıştay ve diğer idari, mali ve yargı kurumlarında temsile ve duruşma talebinde bulunmaya, karar düzeltilmesi talebinde bulunmaya, tanıkları dinletmeye ve şikâyette bulunmaya, Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru Hakkımı kullanarak dava açmaya, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinde dava açmaya, bu davaları takip etmeye, sonuçlandırmaya, bilirkişi, muhasip, hakem tayin ve reddine, keşif talebine, raporlara itiraza, tespit yaptırmaya, ihtarname, ihbarname, protesto çekmeye ve cevap vermeye, ilamlar ve kararların tamamının uygulanmasını sağlamaya, duruşma dışı tutulma talebinde bulunmaya, ihtiyatî ve icra-î haciz ile tedbir kararları almaya, tedbir ve haciz koydurmaya, teminat yatırmaya, teminat iade almaya, icra takibi yapmaya, icra takiplerinde pey sürmeye, benim dışımda devam edecek duruşmalara katılmaya, davayı kabule veya redde, davadan feragate ve feragati davayı kabule, istinaftan ve temyizden feragata ve istinaftan ve temyizden feragati kabule, ahzu ve kabza, sulh ve ibraya, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 253. maddesi uyarınca uzlaşmaya, uzlaşmaları kabul veya redde, aynı Kanun gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını ve ertelenmesini talep etmeye, tahsil edilecek hasar onarım bedelinin onarımı yapan ustaya/servise ödenmesine, bu yetkilerin bir kısmı veya tamamı ile başkalarını tevkil, teşrik ve azle, birlikte veya ayrı ayrı vekaleti ifaya mezun ve yetkili olmak üzere, ……………… Barosuna kayıtlı ………………………………. tarafımdan vekil tayin edildi.
VEKÂLET VEREN :
Yukarıdaki maddi hasarlı trafik kazası vekaletname örneği metninde üç kalemi kendi dosyanıza göre doldurmanız gerekir: plaka, avukatın bağlı olduğu baro ve adı soyadı. Karşı tarafın sigorta şirketinin adını yazmanız gerekmez; yetki kazayla sınırlıdır, muhatabı sonradan değişebilir. Metnin neden bu kadar uzun olduğunu ve hangi ibarenin çıkarılmasının ne kaybettirdiğini aşağıdaki bölümlerde satır satır göreceksiniz.
Maddi Hasarlı Trafik Kazası İçin Vekaletname Neden Gereklidir?
Vekaletname, avukatın sizin adınıza işlem yapabilmesinin kanuni şartıdır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.77 açıktır: vekâletnamesinin aslını veya onaylı örneğini vermeyen avukat dava açamaz ve yargılamayla ilgili hiçbir işlem yapamaz. Dava aşamasına hiç gelmeseniz bile belge gereklidir; çünkü Avukatlık Kanunu m.2/3 uyarınca noterler ve sigorta şirketleri avukata görevini yaparken yardımcı olmak ve gerek duyduğu bilgi ve belgeyi incelemesine sunmakla yükümlüdür, ancak bu belgelerden örnek alınması vekâletname ibrazına bağlıdır. Yani sigorta şirketinden hasar dosyanızın eksper raporunu isteyecek olan avukatın elinde vekaletname yoksa şirket dosyayı vermek zorunda değildir.
Trafik kazalarında taraflar arasında anlaşmazlık çıkabilir; sigorta şirketiyle yazışmak, ekspertiz sürecini izlemek, kusur oranına itiraz etmek ve gerekirse tahkim veya dava yoluna gitmek birbirini izleyen ayrı ayrı işlemlerdir. Vekaletname verildiğinde bu işlemlerin tamamı avukat tarafından yürütülür. Trafik kazasıyla sınırlı vekaletname örneği, yalnızca kazaya özgü hususları kapsayacak biçimde hazırlanır ve gereksiz yetki devri önlenir.
Sigorta şirketiyle yapılacak yazışmalarda ve tazminat taleplerinde sürecin bir avukat tarafından yürütülmesi, eksik belge veya kaçırılan süre nedeniyle doğabilecek kayıpların önüne geçer. Kazadan sonra işleyen sürelerin hangisinin sizi bağladığı, hangisinin sigortalıya ait olduğu ayrımı bunun tipik örneğidir; ayrıntısı için maddi hasarlı kazadan sonra ne yapılması gerektiğini anlattığımız yazıya bakabilirsiniz.
Bu vekaletnameler noterde düzenleme şeklinde hazırlanır. Noterlik Kanunu m.84 uyarınca düzenleme, noterin ilgilinin gerçek isteğini tespit ederek tuttuğu bir tutanaktır; aslı noterlikte kalır, size örneği verilir. Sık karıştırılan “onaylama” (m.90) ise dışarıda yazılıp getirilen bir kâğıdın altındaki imzanın size ait olduğunun şerh düşülmesidir ve vekâletname için kullanılmaz. Aradaki fark pratikte şudur: düzenlemede noter, verdiğiniz yetkilerin içeriğinden de sorumludur.
Kaza Vekaleti Nedir, Hasar Vekaletnamesiyle Aynı Belge midir?
Kaza vekaleti, hasar vekaletnamesi, araç hasar vekaletnamesi ve trafik kazasıyla sınırlı vekaletname günlük dilde birbirinin yerine kullanılır; hepsi tek bir kazadan doğan talepleri takip etme yetkisini anlatır. Kanunda bu adların hiçbiri geçmez. Mevzuatın tanıdığı ayrım belgenin adında değil, kapsamındadır: vekâletname ya belirli bir işle sınırlıdır ya da genel yetki verir.
Karışıklığın asıl kaynağı, aynı sözcüğün iki farklı muhatabı anlatmasıdır. “Hasar vekaleti” dediğinizde kimi zaman avukata verilen dava vekâletnamesi, kimi zaman kaportacının ya da hasar takip şirketinin istediği belge kastedilir. İkisinin hukuki sonucu birbirinden çok farklıdır; aşağıdaki tablo bu ayrımı gösteriyor.
| Belge | Kime verilir | Ne yapılabilir | Dikkat |
|---|---|---|---|
| Trafik kazasıyla sınırlı vekâletname (kaza vekaleti) | Avukat | Sigortaya başvuru, tahkim, dava, icra takibi | Yetki kazayla sınırlıdır; başka işte kullanılamaz |
| Genel vekâletname | Avukat veya üçüncü kişi | Yetki metninde ne yazıyorsa hepsi | Kapsamı geniş olduğu için risklidir |
| Hasar takip vekâleti | Servis, kaportacı, hasar takip şirketi | Sigortadan onarım bedelini tahsil etme | Avukat değilse dava/adli işlem takip edemez (Av.K. m.35) |
| Araç satış / hurda vekâletnamesi | Genellikle sigorta şirketi veya alıcı | Pert sonrası aracın devri, hurda-çekme işlemi | Tazminat talebiyle ilgisi yoktur, ayrı belgedir |
Kapsamı dar tutmanın somut faydası şudur: sınırlı vekâletname yalnızca o kazaya ilişkin işlemlerde geçerlidir, dosya kapandığında kendiliğinden işlevsiz kalır. Genel vekâletnamenin taşıdığı risklere genel vekaletname vermenin sakıncaları yazısında ayrıntılı değindik.
Trafik Kazasıyla Sınırlı Vekaletname Örneği Nasıl Hazırlanır?
Hazırlık aslında notere gitmeden önce biter: hangi yetkileri vereceğinize karar verirsiniz, noter bunları kendi tek tip formuna işler. Avukatlık Kanunu m.56’nın son fıkrası vekâletnamelerin Türkiye için tek tip olduğunu ve biçim ile içeriğinin Türkiye Barolar Birliği ile Türkiye Noterler Birliği tarafından hazırlandığını söyler. Bu yüzden “indirilebilir vekaletname şablonu” arayışı yanlış yerde arama yapmaktır; doğru soru, forma hangi özel yetkilerin yazdırılacağıdır.
Notere giderken şu üç bilgiyi hazır götürün:
- Yetkinin sınırı: “…….. plakalı araçla ilgili …… tarihli trafik kazasından doğan talepler” gibi kazayı belirleyen bir ifade. Sınır çizilmezse belge genel vekâletnameye dönüşür.
- Vekilin kimliği: avukatın adı soyadı ve bağlı olduğu baro. Avukatlar baroya kayıtlıdır; formda istenen sicil de baro sicil numarasıdır.
- Özel yetki listesi: HMK m.74’te sayılan ve açıkça yazılmadıkça kullanılamayan yetkiler. Aşağıdaki bölümün konusu budur.
Aracın ruhsatı, kaza tespit tutanağı ve poliçe bilgileri noter işlemi için gerekli değildir; bunlar avukatın dosyayı kurarken ihtiyaç duyacağı belgelerdir ve vekâletnameden sonra da paylaşılabilir. Noterin aradığı tek şey kimliğinizdir.
Vekaletname düzenlendikten sonra ayrıca “aslını avukata teslim etme” telaşına düşmeyin. Avukatlık Kanunu m.56/1 uyarınca avukat, vekâletnamenin örneğini çıkarıp aslına uygunluğunu imzasıyla onaylayarak kullanabilir ve bu örnekler bütün yargı mercileri, resmi daire ve kurumlar ile gerçek ve tüzel kişiler için resmi örnek hükmündedir. Her dosya için noterden ayrı suret almanız gerekmez.
Trafik Kazası Avukat Vekalet Örneğinde Hangi Yetkiler Mutlaka Yazılmalı?
Bu, vekâletname konusundaki en önemli ve en çok atlanan başlıktır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu iki ayrı kural koyar. m.73‘e göre davaya vekâlet, özel yetki gerektiren hususlar saklı kalmak üzere, hüküm kesinleşinceye kadar davanın takibi için gereken bütün işlemleri kendiliğinden kapsar. m.74 ise açıkça yetki verilmedikçe vekilin yapamayacağı işlemleri tek tek sayar. Sonuç: metindeki “dava açmaya, temyize, tebliğ ve tebellüğe” gibi ibareler zaten kanunen mevcuttur; belgenin kaderini belirleyen kısım HMK m.74 listesidir.
| Kanunen kendiliğinden var (HMK m.73) | Açıkça yazılmazsa kullanılamaz (HMK m.74) |
|---|---|
| Dava açma ve takip etme | Sulh olma |
| Duruşmalara katılma, dilekçe verme | Karşı tarafı ibra etme, davayı kabul etme |
| Tebliğ ve tebellüğ | Davadan veya kanun yollarından feragat |
| Hükmün icrasını isteme | Başkasını tevkil etme |
| Yargılama giderlerini tahsil, makbuz verme | Tahkim ve hakem sözleşmesi yapma |
| Kanun yollarına başvurma | Alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurma |
| Delil bildirme, bilirkişi raporuna itiraz | Hâkimi reddetme, yemin teklif/kabul/ret |
| Haciz talebinde bulunma | Haczi kaldırma, müvekkilin iflasını isteme |
Tablonun sağ sütunundaki tek bir satır, değer kaybı ve hasar dosyalarında süreci baştan durdurabilir: alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurma yetkisi. Sigorta şirketine karşı açılacak dava Türk Ticaret Kanunu m.4/1-a uyarınca ticari davadır ve TTK m.5/A gereği arabuluculuk dava şartıdır. Vekâletnamede bu yetki yoksa avukat arabuluculuk sürecine giremez, süreç yürümez ve dava şartı yerine getirilemediği için dava usulden reddedilir. Aynı şekilde ahzu kabz (parayı tahsil etme) yetkisi yoksa sigorta şirketi ödemeyi avukatın hesabına yapmaz; sulh ve ibra yetkisi yoksa şirketin sunduğu anlaşma teklifi imzalanamaz.
Sigorta Tahkim Komisyonu bakımından da durum aynıdır. Komisyonun dayanağı 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.30’dur ve tahkim, HMK m.74’te “tahkim ve hakem sözleşmesi yapma” başlığıyla özel yetkiye bağlanmıştır. Yani “her ihtimale karşı tahkime de başvurulsun” diyorsanız yetkinin metinde bulunması şarttır. Tahkim yolunun nasıl işlediğini Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru yazısında adım adım anlattık.
Hasar Ödemesi İçin Vekaletname Örneği: Sigortaya Verilen Vekalet Neyi Kapsar?
Hasar ödemesi için verilen vekâletnamenin amacı, onarım bedelinin sigorta şirketinden tahsil edilip ilgili yere ödenmesidir. Yukarıdaki örnek metinde bunun karşılığı iki ibaredir: “ahzu ve kabza” ve “tahsil edilecek hasar onarım bedelinin onarımı yapan ustaya/servise ödenmesine”. Birincisi parayı tahsil etme, ikincisi tahsil edilen bedelin doğrudan onarımı yapana aktarılması yetkisidir.
Bu iki ibare çoğu okuyucunun sandığından daha kritiktir. Hasar bedelinin tahsili tek başına dosyayı kapatmaz: aynı kazadan değer kaybı, aracı kullanamadığınız günler için mahrumiyet bedeli ve serviste ödediğiniz tutar ile sigortanın ödediği tutar arasındaki hasar fark bedeli ayrı ayrı doğar. Vekâletname yalnızca “hasar bedelinin tahsili” diye daraltılırsa, kalan kalemler için sonradan yeni bir belge gerekir.
Bu yüzden yukarıdaki örnek metin, tek bir cümlede “değer kayıpları, kazanç kayıpları, mahrumiyet bedeli, pert farkı tazminatları, hasar bedeli ve tüm tazminat bedelleri” ifadesini birlikte sayar. Kaza aynı kaza olduğu için yetkiyi kalem kalem bölmek yerine kazayla sınırlamak hem daha güvenli hem daha kullanışlıdır.
Bir hatırlatma: sigortaya başvuru için vekâletname zorunlu değildir. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca hak sahibi doğrudan başvurabilir; vekâletname avukat aracılığıyla takip etmek istediğinizde gerekir. Avukatsız yürütmenin sınırlarını değer kaybı tazminatının avukatsız talep edilmesi yazısında karşılaştırdık.
Maddi Hasarlı Trafik Kazalarında Vekalet Sürecindeki Belgeler ve Detaylar
Noter işlemi için gereken belge listesi sanıldığından kısadır. Noterlik Kanunu Yönetmeliği m.90 uyarınca noter, kimliğinizi tespit etmek için nüfus cüzdanı ya da buna dayalı olarak resmi mercilerce verilmiş pasaport, ehliyet veya fotoğraflı kimlik kartı aramak zorundadır. Yönetmelik bunun dışında bir belge saymaz.
Vesikalık fotoğraf konusunda yaygın bir yanlış bilgi dolaşıyor. Noterlik Kanunu Yönetmeliği m.93 fotoğrafın yapıştırılmasını yalnız şu işlemlerde zorunlu tutar: niteliği bakımından tapuda işlem yaptırılmasını gerektiren sözleşmeler ve vekâletnameler, vasiyetname, mülkiyeti muhafaza kaydıyla satış, gayrimenkul satış vaadi, vakıf senedi, evlenme mukavelesi, evlat edinme, tanıma, mirasın taksimi sözleşmesi ve boşanma davaları için düzenlenecek vekâletnameler. Trafik kazasıyla sınırlı vekâletname bu listede yer almaz; dolayısıyla fotoğraf zorunlu değildir. Maddenin son fıkrası noterin işlemin ve ilgilinin durumuna göre gerekli görmesi ya da bizzat sizin istemeniz hâlinde fotoğraf yapıştırılabileceğini söyler — yani karşılaştığınız uygulama farkının kaynağı kanun değil, noterin takdiridir. Gitmeden önce bir telefonla sormak en pratik çözümdür.
| Belge | Noter için | Avukatın dosyası için |
|---|---|---|
| Kimlik (nüfus cüzdanı, ehliyet, pasaport) | Zorunlu | — |
| Vesikalık fotoğraf | Zorunlu değil (Yön. m.93) | — |
| Avukatın adı, soyadı ve barosu | Gerekli | — |
| Araç plakası / kaza tarihi | Yetkiyi sınırlamak için yazılır | Gerekli |
| Kaza tespit tutanağı | Gerekmez | Gerekli |
| Ruhsat ve poliçe | Gerekmez | Gerekli |
| Eksper raporu, fotoğraflar, fatura | Gerekmez | Varsa faydalı |
Vekâletnamedeki adresin güncel olmasına dikkat edin. Avukatlık Kanunu m.175 uyarınca iş sahibinin vekâletnamede yazılı adresine avukat tarafından yapılacak her tebliğ kendisine yapılmış sayılır; adres değişikliğini bildirmemekten doğan sorumluluk da iş sahibine aittir.
Kaza Vekaletnamesi Notere Gitmeden, e-Devlet’ten Verilebilir mi?
Hayır. Noterlik Kanunu m.198/A, Kanunda öngörülen işlemlerin elektronik ortamda güvenli elektronik imza kullanılarak da yapılabileceğini söyler; ancak aynı maddede net bir sınır vardır: “düzenleme şeklinde yapılması zorunlu tutulan işlemler ile irade beyanlarının alınmasına ilişkin işlemlerde güvenli elektronik imza kullanılabilmesi için ilgililerin noter huzurunda olmaları gerekir.” Vekâletname bir irade beyanıdır ve düzenleme şeklinde yapılır; her iki şartı da karşıladığı için noter huzurunda bulunmanız gerekir.
Pratik sonuçları şunlar:
- Vekâletname aynı gün, tek ziyarette çıkar. Randevu zorunluluğu yoktur, herhangi bir noterliğe başvurabilirsiniz.
- Avukatınızın başka şehirde olması engel değildir; vekâletname ülkenin her yerinde geçerlidir. Avukatın işlem sırasında noterde bulunması da gerekmez.
- Yurt dışındaysanız Türk konsolosluklarına başvurursunuz; konsolosluklar noterlik yetkisini haizdir.
- Ücret iki kalemden oluşur: Harçlar Kanunu’na göre alınan harç ve Adalet Bakanlığı’nca her yıl belirlenen tarifedeki noter ücreti. Tutar her takvim yılı başında değiştiği için güncel rakamı işlem öncesi noterlikten teyit edin; internetteki geçmiş yıl rakamları yanıltıcıdır.
Vekaletnamedeki Terimler Ne Anlama Geliyor?
Örnek metindeki ibarelerin çoğu Osmanlı Türkçesi kökenlidir ve okuyunca ne yetkisi verdiğiniz anlaşılmaz. En sık sorulanların karşılıkları:
| Terim | Anlamı | Verilmezse ne olur |
|---|---|---|
| Ahzu kabz | Parayı tahsil etme ve teslim alma | Sigorta ödemeyi avukata yapmaz |
| Tevkil | İşi başka bir avukata devretme | Avukat yerine başkasını görevlendiremez |
| Teşrik | İşe başka bir avukatı ortak etme | Dosyaya ikinci avukat katılamaz |
| Azil | Vekilin görevine son verme | — |
| Sulh ve ibra | Anlaşma yapma ve karşı tarafı aklama | Sigortanın teklifi kabul edilemez |
| Tebliğ ve tebellüğ | Belge gönderme ve teslim alma | Kanunen zaten kapsamdadır (HMK m.73) |
| Birlikte veya ayrı ayrı vekaleti ifa | Birden fazla vekilin bağımsız hareket edebilmesi | HMK m.75 zaten bağımsız kullanıma izin verir |
Son satır için bir not: “birlikte veya ayrı ayrı vekaleti ifaya” ibaresi vekâletnamelerde neredeyse standarttır ve merak konusu olur. HMK m.75 zaten “dava için birden fazla vekil görevlendirilmiş ise vekillerden her biri, vekâletten kaynaklanan yetkileri diğerinden bağımsız olarak kullanabilir” der ve aksi yöndeki sınırlamaların karşı taraf bakımından geçersiz olduğunu ekler. Yani ibare kanuni durumu tekrarlar; iki avukatın birlikte hareket etmesini zorunlu kılmak isteseniz bile bu sınırlama karşı tarafa karşı ileri sürülemez.
Avukata Vekalet Verirken Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar
Vekâletname verirken göz önünde bulundurulması gereken hususlar şunlardır:
- Kapsamı kazayla sınırlayın. Yetkinin yalnız ilgili trafik kazasına ilişkin işlemleri kapsaması, belgenin başka işlerde kullanılmasını engeller. Genel yetki ile sınırlı yetki arasındaki farkı bilerek karar verin.
- Belge noterde düzenlenir. Vekâletname noter tarafından düzenleme şeklinde hazırlanır; dışarıda yazıp imzalayarak geçerli hâle getiremezsiniz.
- Yanınıza yalnız kimliğinizi alın. Kimlik zorunlu, fotoğraf zorunlu değildir; avukatın adı, soyadı ve barosunu da yanınızda bulundurun.
- Özel yetkileri okuyup anlayın. Özellikle tahsilat (ahzu kabz), sulh, ibra ve feragat yetkilerinin ne anlama geldiğini işlem sırasında sorun. HMK m.74 listesi bilinçli tercih ister.
- Süreci kimin yürüteceğini netleştirin. Vekâletnameye tevkil yetkisi konulduğunda dosyanız başka bir avukata devredilebilir; Avukatlık Kanunu m.171/3 uyarınca ilk avukatın size karşı sorumluluğu sürer.
- Ücreti yazılı sözleşmeye bağlayın. Vekâletname yetki belgesidir, ücret sözleşmesi değildir. Avukatlık Kanunu m.164/2 uyarınca sözleşmeyle kararlaştırılacak ücret dava değerinin yüzde yirmi beşini aşamaz; bu bir tavan sınırıdır, uygulanacak sabit oran değildir. Ayrıntı için trafik kazası tazminat davalarında avukatlık ücretleri yazısına bakabilirsiniz.
Vekâletname sizi ömür boyu bağlamaz. Vekili her zaman azledebilirsiniz; HMK m.83 uyarınca azil hâlinde iki hafta içinde yeni bir vekil görevlendirmezseniz taraf yokluğu hükümleri uygulanır. Avukatlık Kanunu m.174/2 ise azil hâlinde ücretin tamamının ödeneceğini, ancak avukatın kusur veya ihmali sebebiyle azledilmişse ücret ödenmeyeceğini düzenler.
Araç Hasar Takip Vekaletnamesi: Kaportacı veya Servis Vekalet İsterse Ne Yapmalı?
Kaza sonrası aracınızı bıraktığınız serviste ya da kaportacıda “hasarı biz takip edelim, notere gidip bir vekalet verin” denmesi sık karşılaşılan bir durumdur. Bu, avukata verilen vekâletnameyle aynı şey değildir ve iki ayrı riski beraberinde getirir.
Birinci risk yetki sınırıdır. Avukatlık Kanunu m.35/1 uyarınca hukuki meselelerde mütalaa vermek, mahkeme ve hakem önünde hakları dava etmek ve savunmak, adli işlemleri takip etmek ve bu işlere ait bütün evrakı düzenlemek yalnız baroda yazılı avukatlara aittir. Avukat olmayan bir kişi ya da şirket, elinde vekâletname olsa bile dava açamaz, tahkime gidemez, dilekçe düzenleyemez. Onarım bedelinin tahsili ile sınırlı bir takip yapabilir; dosya uyuşmazlığa dönüştüğü anda yol biter.
İkinci risk tahsilat ve ibra yetkisidir. Verdiğiniz belgede ahzu kabz ile sulh ve ibra yetkisi birlikte varsa, karşı taraf sigorta şirketiyle sizin adınıza anlaşma yapılabilir ve tahsil edilen tutar karşılığında şirket ibra edilebilir. Bu durumda değer kaybı ve mahrumiyet gibi ayrı kalemleri sonradan istemeniz zorlaşır.
Böyle bir belge imzaladıysanız yolunuz tamamen kapanmış sayılmaz. Karayolları Trafik Kanunu m.111/1 bu Kanunla öngörülen hukuki sorumluluğu kaldıran veya daraltan anlaşmaları geçersiz sayar; m.111/2 ise tazminat miktarına ilişkin olup yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşma ve uzlaşmaların yapıldıkları tarihten başlayarak iki yıl içinde iptal edilebileceğini düzenler. Bu iki yıllık süre, KTK m.109’daki zamanaşımından ayrı ve ek bir imkândır.
Vekâletnamenin ödeme koşulu olarak dayatıldığı hâllere karşı ayrıca dikkatli olun; bu konudaki yaygın senaryoyu “sigortadan paranızı almak için notere gitmelisiniz” iddiasını ele aldığımız yazıda inceledik.
Pert Vekaletnamesi Nedir, Nereden Alınır?
Pert vekaletnamesi, aracın tam hasarlı (pert) sayıldığı dosyalarda aracın devri ve tescil işlemleri için verilen yetkiyi anlatır. Tazminat talebini takip eden kaza vekaletnamesinden farklıdır; ikisi çoğu zaman aynı işlemde birlikte gerekir ama hukuki nitelikleri ayrıdır.
Ayrımı şöyle kurabilirsiniz:
- Tazminat tarafı: pert bedelinin hesaplanması, eksik ödemeye itiraz, sovtaj (hasarlı aracın) değerinin düşülmesi — bunlar kaza vekaletnamesinin kapsamındadır. Örnek metindeki “pert farkı tazminatları” ibaresi tam olarak bunu karşılar.
- Araç tarafı: aracın sigorta şirketine devri, hurdaya çıkarma ya da trafikten çekme işlemi ve plaka teslimi — bunlar için satış ve devir yetkisi içeren ayrı bir vekâletname istenir. Sigorta şirketleri ödeme öncesinde bu belgeyi talep eder.
- Sonraki kazalar: aracınız trafikten çekme veya hurdaya çıkarma işlemi görmüşse, KTK m.92/l uyarınca sonraki kazalarda değer kaybı talepleri zorunlu trafik sigortası kapsamı dışındadır. Bu, teminat dışılıktır; kusurlu sürücü ve işletene karşı talep hakkınız devam eder.
Her iki vekâletname de aynı noterde, aynı ziyarette düzenlenebilir. Pert kararının nasıl verildiği ve ağır hasardan farkı için pert araç ile ağır hasar arasındaki farkı açıkladığımız yazıya bakmanızı öneririz — çünkü aracınız “ağır hasarlı” sayıldıysa devir değil, tescil belgesine çekme şerhi düşülmesi gündeme gelir.
Yaralanmalı Trafik Kazasında Vekaletname Farklı mı Olur?
Evet, iki noktada ayrışır. Maddi hasarlı kazada yalnızca tazminat talebi vardır; yaralanma varsa aynı olaydan bir de ceza soruşturması doğar ve vekâletnamenin ceza tarafını da karşılaması gerekir.
Birincisi uzlaşma yetkisidir. Taksirle yaralama soruşturmalarında uzlaştırma yoluna gidilebilir ve uzlaşma Ceza Muhakemesi Kanunu m.253’te düzenlenir. Vekâletnamede uzlaşmaya, uzlaşmayı kabul veya redde ilişkin açık yetki yoksa avukat bu aşamada sizin adınıza karar veremez. İkincisi şikâyet ve şikâyetten vazgeçme yetkisidir; basit tıbbi müdahaleyle giderilebilecek yaralanmalarda soruşturma şikâyete bağlıdır.
Uygulamada dikkat gerektiren nokta şudur: ceza dosyasındaki bir vazgeçme veya uzlaşma, tazminat talebinizi kendiliğinden ortadan kaldırmaz; ancak bazı hâllerde şahsi haktan feragat sonucunu doğurabilir. Bu yüzden yaralanmalı kazalarda vekâletnamenin ceza ve tazminat taraflarının birlikte kurgulanması gerekir. Yaralanma hâlinde talep edilebilecek kalemleri yaralamalı trafik kazasından kaynaklı tazminat talepleri yazısında topladık.
Değer Kaybı İçin Ayrı Vekaletname Gerekir mi?
Gerekmez. Kaza aynı kaza olduğu sürece, kazayla sınırlı tek bir vekâletname değer kaybı talebini de kapsar; yeter ki metinde “değer kayıpları” ifadesi bulunsun. Yukarıdaki örnek metin bu ibareyi ilk satırında taşır.
Ayrı belge kadar sık sorulan bir başka soru da ayrı başvuru gerekip gerekmediğidir. Resmî Gazete’de 12.06.2026 tarihinde yayımlanan ve 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren değişiklikle, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A.5/a maddesi araç hasarı için başvuruda bulunan hak sahibinin değer kaybı talebinde de bulunmuş kabul edileceğini düzenledi. Aynı hüküm, araç hasarına eksper atanmışsa değer kaybı tutarının da o raporda yer alacağını söyler; ayrı bir değer kaybı raporu ücreti doğmaz. Yani ne ayrı vekâletname ne de ayrı dilekçe zorunludur — ancak dava veya tahkim yoluna gidilecekse KTK m.97 uyarınca yazılı başvurunun ve talebin olumsuz sonuçlandığının belgelenmiş olması gerekir. Bu düzenlemenin ayrıntısını 1 Temmuz 2026 sonrası uygulama yazısında topladık.
Yalnız değer kaybı için düzenlenmiş bir vekâletname vermek de mümkündür; kapsamı daraltmak isteyen araç sahipleri bunu tercih eder. Ancak dar kapsam, aynı kazadan doğan mahrumiyet bedeli veya hasar fark bedeli gibi kalemler gündeme geldiğinde ikinci kez notere gitmeyi gerektirir. Değer kaybı vekaletnamesinin metni, noter masraf kalemleri, “sadece değer kaybı için vekalet verilebilir mi” gibi soruların ayrıntılı cevaplarını ayrı bir yazıda topladık: araç değer kaybı vekaletname örneği ve noter ücreti.
Maddi Hasarlı Trafik Kazası Vekaletname Örneği Verildikten Sonra Süreç Nasıl İşler?
Maddi hasarlı trafik kazası vekaletname örneği notere verilip belge düzenlendikten sonra avukat dosyayı kurar ve sigorta şirketine yazılı başvuruyu yapar. Bu noktadan itibaren işleyen süreler kanunda ayrı ayrı düzenlenmiştir ve birbirine karıştırılır:
| Süre | Dayanak | Neyi ifade eder |
|---|---|---|
| 8 iş günü | KTK m.99 | Belgeler sigortacıya ulaştıktan sonra ödeme süresi; sonunda temerrüt doğar |
| 15 gün | KTK m.97 | Sigortacının başvuruyu yazılı cevaplama süresi; dolunca dava veya tahkim yolu açılır |
| 15 iş günü | 5684 s.K. m.30/13 | Cevap gelmezse Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru için yeterli süre |
| 2 yıl / 10 yıl | KTK m.109 | Zamanaşımı: öğrenmeden itibaren 2, kaza gününden itibaren 10 yıl |
Sıkça yapılan bir hata, 15 günlük süreyi “sigorta 15 günde ödeme yapmalı” diye okumaktır. KTK m.97 ödeme değil cevap süresidir; ödemenin süresi m.99’daki 8 iş günüdür ve bu süre dilekçenin verildiği tarihten değil, belgelerin sigortacıya ulaştığı tarihten işlemeye başlar. Bu yüzden teslim tarihinin belgelenmesi (kaşeli alındı, iadeli taahhütlü, KEP) sürecin kilit noktasıdır. Zamanaşımının nasıl hesaplandığını trafik kazası tazminat zamanaşımı yazısında ayrıntılandırdık.
Başvuru olumsuz sonuçlanır veya cevapsız kalırsa iki yol açıktır: Sigorta Tahkim Komisyonu ya da mahkeme. Sigorta şirketine karşı açılacak dava ticari dava olduğu için asliye ticaret mahkemesinde görülür ve arabuluculuk dava şartıdır; tahkim yolunda arabuluculuk aranmaz. Hangi yolun seçileceği tutara, delil durumuna ve sürenin önemine göre değişir.
Kazaya ilişkin dosyanızın hangi aşamada olduğundan bağımsız olarak, verilecek vekâletnamenin kapsamını belirlemeden önce dosyanızın değerlendirilmesi yararlı olur. Maddi hasarlı trafik kazası avukatı sayfamızdan çalışma alanlarımıza ve iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Maddi hasarlı trafik kazası için avukata vekalet vermek gerekli midir?
Sigortaya başvuru için zorunlu değildir; hak sahibi doğrudan başvurabilir. Süreci bir avukat aracılığıyla yürütmek istediğinizde vekâletname gerekir. Ayrıca HMK m.77 uyarınca vekâletnamesini ibraz etmeyen avukat dava açamaz ve yargılamayla ilgili işlem yapamaz.
Maddi hasarlı trafik kazası için avukata vekalet verirken hangi belgeler gerekiyor?
Noter işlemi için kimliğiniz (nüfus cüzdanı, ehliyet veya pasaport) ile avukatın adı, soyadı ve barosu yeterlidir. Noterlik Kanunu Yönetmeliği m.90 kimlik tespitini zorunlu tutar; başka belge saymaz. Kaza tespit tutanağı, ruhsat ve poliçe noter için değil, avukatın dosyayı kurması için gereklidir.
Kaza vekaletnamesi için vesikalık fotoğraf zorunlu mu?
Zorunlu değildir. Noterlik Kanunu Yönetmeliği m.93 fotoğrafı yalnız tapuda işlem gerektiren vekâletnamelerde ve boşanma davaları için düzenlenen vekâletnamelerde zorunlu tutar. Trafik kazası vekâletnamesi bu listede yoktur; noter gerekli görürse veya siz isterseniz yine de yapıştırılabilir.
Maddi hasarlı trafik kazası tazminat sürecinde avukatın yetkileri nelerdir?
HMK m.73 uyarınca davanın takibi için gereken bütün işlemler vekâletle kendiliğinden kapsanır: dava açma, duruşmalara katılma, tebliğ ve tebellüğ, kanun yollarına başvurma, hükmün icrasını isteme. Sulh, ibra, feragat, ahzu kabz, tahkim ve alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurma ise m.74 uyarınca ancak açıkça yazılmışsa kullanılabilir.
Hazır vekaletname metnini indirip notere götürebilir miyim?
Metin formun yerine geçmez. Avukatlık Kanunu m.56/son uyarınca vekâletnameler Türkiye için tek tiptir ve biçimi Türkiye Barolar Birliği ile Türkiye Noterler Birliği tarafından hazırlanır. Götürdüğünüz metin, forma yazdırılacak özel yetkilerin listesi olarak işe yarar.
Kaza vekaleti ile hasar vekaletnamesi aynı şey mi?
Günlük dilde aynı belgeyi anlatırlar. Ancak “hasar vekaleti” bazen servis veya hasar takip şirketinin istediği belge için de kullanılır. Avukata verilen vekâletname dava ve tahkim yetkisi taşır; avukat olmayan kişiye verilen belge Avukatlık Kanunu m.35 nedeniyle bu yetkileri kullandırmaz.
Ahzu kabz yetkisi verilmezse ne olur?
Avukat sizin adınıza tahsilat yapamaz. Sigorta şirketi ödemeyi doğrudan size yapar. Dosyanın takibi etkilenmez ama ödeme aşamasında yeniden vekâletname veya banka bilgisi paylaşımı gerekebilir.
Vekaletname e-Devlet üzerinden verilebilir mi?
Verilemez. Noterlik Kanunu m.198/A, düzenleme şeklinde yapılması zorunlu işlemler ile irade beyanı alınan işlemlerde güvenli elektronik imza kullanılsa dahi ilgililerin noter huzurunda bulunmasını şart koşar. Vekâletname her iki niteliği de taşır.
Kaportacı veya servis vekalet isterse ne yapmalıyım?
Belgenin kapsamını okuyun. Yalnız onarım bedelinin tahsiliyle sınırlıysa risk düşüktür; sulh, ibra ve ahzu kabz yetkilerini birlikte içeriyorsa sizin adınıza anlaşma yapılıp sigorta şirketi ibra edilebilir. Bu durumda değer kaybı ve mahrumiyet gibi ayrı kalemler zarar görebilir.
Vekaletname kaç yıl geçerli olur?
Metinde süre yazılmamışsa vekâletnamenin kendiliğinden sona erdiği bir tarih yoktur; azil, istifa veya işin tamamlanmasıyla sona erer. Dilerseniz notere süre sınırı koydurabilirsiniz. Azil hâlinde HMK m.81 uyarınca beyanın mahkemeye dilekçeyle bildirilmesi veya tutanağa geçirilmesi gerekir.
Vekaletnameyi iptal etmek istersem ne yapmam gerekir?
Noterden azilname düzenletirsiniz. HMK m.83 uyarınca azilden sonra iki hafta içinde yeni bir vekil görevlendirmezseniz taraf yokluğu hükümleri uygulanır. Avukatlık Kanunu m.174/2 azil hâlinde ücretin tamamının ödeneceğini, avukatın kusur veya ihmali sebebiyle azledilmesi hâlinde ödeme yapılmayacağını düzenler.
Başka şehirdeki avukata vekalet verebilir miyim?
Verebilirsiniz. Vekâletname ülkenin her yerinde geçerlidir ve avukatın işlem sırasında noterde bulunması gerekmez. Bulunduğunuz yerdeki herhangi bir noterlikte düzenletip avukata iletmeniz yeterlidir.
Pert vekaletnamesi ile kaza vekaletnamesi arasındaki fark nedir?
Kaza vekaletnamesi tazminat taleplerinin takibine ilişkindir; pert vekaletnamesi ise aracın sigorta şirketine devri ile hurdaya çıkarma veya trafikten çekme işlemleri için satış ve devir yetkisi verir. İkisi aynı noter ziyaretinde düzenlenebilir.
Değer kaybı için ayrıca vekaletname vermem gerekir mi?
Gerekmez. Kazayla sınırlı vekâletname metninde “değer kayıpları” ifadesi yer alıyorsa değer kaybı talebi de kapsanır. Yalnız değer kaybı için dar kapsamlı bir vekâletname vermek de mümkündür, ancak aynı kazadan doğan diğer kalemler için ikinci belge gerekebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her dosyanın koşulları farklıdır, somut durumunuz için bir avukata danışmanız gerekir.