Hukuk, İdare Hukuku

İstenmeyen Reklam SMS’leri İçin Nereye Şikâyet Edilir?

İstenmeyen Reklam SMS’leri İçin Nereye Şikâyet Edilir

İstenmeyen reklam SMS için şikâyetin yeri ne operatörünüz ne de Kişisel Verileri Koruma Kurumudur; onaysız gönderilen kampanya mesajlarını inceleyip gönderen şirkete idari para cezası veren makam Ticaret Bakanlığıdır ve başvuru e-Devlet, İleti Yönetim Sistemi (İYS), Bakanlığın internet sitesi ya da ikametinizdeki ticaret il müdürlüğü üzerinden yapılır. Şikâyetin süresi mesajın gönderildiği tarihten itibaren üç aydır ve her mesaj ayrı ayrı değerlendirilir.

Makale İçeriği

Ticaret Bakanlığının 2024’te paylaştığı verilere göre 2015’ten 2023 sonuna kadar şikâyet sistemine 866.164 başvuru yapılmış, bunların yüzde 77’si SMS ile ilgili olmuş ve gönderenlere toplam 398 milyon liranın üzerinde ceza kesilmiştir. Aşağıda hangi mesajın hangi kuruma gideceğini, şikâyette nelerin istendiğini, şirketin “onay vermiştiniz” savunmasının ne zaman çöktüğünü ve 2026 yılı ceza tutarlarını mevzuatın kendi metni üzerinden anlatıyoruz.

Kısa cevap

  • Şirket ya da marka reklamı: Ticaret Bakanlığı (e-Devlet, İYS, Bakanlık internet sitesi veya il müdürlüğüne yazılı başvuru).
  • Süre: Mesajın gönderildiği tarihten itibaren üç ay (Yönetmelik m.14/3).
  • Mesajı durdurmak: İYS’den ya da mesajdaki ret numarasından ret verin; şirket üç iş günü içinde göndermeyi durdurmak zorundadır.
  • Operatörün kendi kampanyası: Elektronik Haberleşme Kanunu kapsamına girer; muhatap operatör ve BTK’dır.
  • Numaranızın nereden alındığı: Bu soru KVKK’nın alanıdır; şirkete veri sorumlusu başvurusu yapılır.
  • Ceza: Onaysız ileti için 2026’da 2.859 ile 14.309 TL arası, ret imkânı tanımamak için 5.723 ile 42.930 TL arası; ceza her mesaj için ayrı verilir.

İstenmeyen reklam SMS nereye şikâyet edilir?

İstenmeyen reklam SMS bir şirketin ya da markanın mal veya hizmetini tanıtıyorsa şikâyet Ticaret Bakanlığına yapılır. 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un 6. maddesi ticari elektronik iletilerin alıcıya ancak önceden onayı alınarak gönderilebileceğini söyler ve Kanun’un uygulanmasını denetleme yetkisi Bakanlığa verilmiştir (m.11). Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik’in 14. maddesine göre şikâyet dört kanaldan yapılabilir: e-Devlet kapısı, İYS, Bakanlığın internet sitesi ya da şikâyetçinin ikametgâhının bulunduğu yerdeki ticaret il müdürlüğüne yazılı başvuru.

Her rahatsız edici mesaj aynı kuruma gitmez. Mesajı kimin, hangi amaçla gönderdiği merciyi değiştirir. Aşağıdaki tablo en sık karşılaşılan durumları ayırıyor.

Mesajın türü Başvurulacak yer Dayanak
Mağaza, banka, site, marka kampanyası Ticaret Bakanlığı (e-Devlet, İYS, Bakanlık sitesi, il müdürlüğü) 6563 m.6, m.8; Yönetmelik m.14
Operatörün kendi tarifesi, paketi, kampanyası Önce operatör, sonuç alınamazsa BTK 5809 m.50/5-7; Yönetmelik m.2/2-a
Numaramı nereden buldular, kimlere verdiler? Önce şirkete veri sorumlusu başvurusu, sonra Kişisel Verileri Koruma Kurulu KVKK m.11, m.13, m.14
Link içeren sahte kargo, ödül, bahis mesajı Cumhuriyet başsavcılığı TCK; 6563 kapsamı dışında
Belediye, kamu kurumu, okul duyurusu Ticari ileti şikâyeti işlemez Yönetmelik m.2/2

Tablonun ilk satırı vakaların büyük çoğunluğunu oluşturur. Diğer satırlar, yanlış kuruma yapılan başvurunun zaman kaybettirdiği durumlardır; her biri aşağıda ayrı başlıkta açıklanıyor.

Hangi Mesajlar Ticari Elektronik İleti Sayılır?

İstenmeyen reklam SMS şikâyetinin işleme konulması için gelen mesajın ticari elektronik ileti sayılması gerekir. Yönetmelik ticari elektronik iletiyi telefon, çağrı merkezi, faks, otomatik arama makinesi, akıllı ses kaydedici sistem, e-posta ve kısa mesaj gibi araçlarla ticari amaçla gönderilen veri, ses ve görüntü içerikli iletiler olarak tanımlar (m.4/1-o). Yani yalnız SMS değil, kampanya içeren otomatik aramalar ve robot sesli çağrılar da aynı kurala tabidir.

Kapsam, ilk bakışta reklam gibi görünmeyen mesajları da içine alır. Yönetmelik’in 5. maddesi, işletmenin tanınırlığını artırmak amacıyla gönderilen “kutlama ve temenni” içerikli mesajları da onaya bağlar. Bayram kutlaması görünümünde gelen ama mağaza adını ve kampanyasını taşıyan mesaj, onay yoksa gönderilemez.

Onay gerekmeyen mesajlar

Her ticari içerikli mesaj şikâyet konusu olmaz. Kanun ve Yönetmelik bazı mesajları onay şartının dışında tutar:

  • Aldığınız ürün veya hizmetle ilgili bilgi: İletişim bilgilerinizi kendiniz verdiyseniz, satın aldığınız mal veya hizmetteki değişiklik, kullanım ve bakımla ilgili mesajlar için ayrıca onay aranmaz (6563 m.6/1; Yönetmelik m.6/1).
  • Bildirim niteliğindeki mesajlar: Devam eden abonelik veya üyelik, tahsilat, borç hatırlatma, bilgi güncelleme, satın alma ve teslimatla ilgili bildirimler için onay gerekmez. Ancak bu bildirimlerde hiçbir mal veya hizmet özendirilemez, tanıtımı yapılamaz (Yönetmelik m.6/2). Kargo bildiriminin altına eklenen “size özel yüzde 20 indirim” cümlesi bu istisnayı bozar.
  • Tacir ve esnaflar: Esnaf ve tacirlere önceden onay alınmadan ileti gönderilebilir (6563 m.6/2). Fakat esnaf veya tacir ret hakkını kullandıktan sonra ona da onaysız mesaj gönderilemez (Yönetmelik m.6/3).

Yönetmelik’in hiç uygulanmadığı gönderenler

Yönetmelik’in 2. maddesinin ikinci fıkrası beş grubu kapsam dışında bırakır: operatörlerin kendi abonelerine yalnız kendi ürünleri için gönderdiği mesajlar, vakıf üniversiteleri ve özel okulların öğrencilere ve velilere gönderdiği iletiler, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarıyla kamuya yararlı derneklerin ve vergi muafiyeti tanınan vakıfların kendi işletmeleriyle ilgili üyelerine gönderdiği iletiler, radyo ve televizyon kuruluşlarının bilgilendirme iletileri ve devletin, belediyelerin ve diğer kamu tüzel kişilerinin kamuoyunu bilgilendirme mesajları. Bu gönderenler için ticari ileti şikâyeti sonuç vermez; operatör mesajları için ayrı yol aşağıda anlatılıyor.

Sms Reklam Engelleme Nasıl Yapılır?

Sms reklam engelleme hukuken bir “ret bildirimi”dir ve iki yoldan yapılır: İYS üzerinden ya da mesajın içindeki ret seçeneğiyle. Kanun’un 8. maddesi alıcıya, hiçbir gerekçe göstermeden ileti almayı reddetme hakkı tanır. Ret talebi şirkete ulaştıktan sonra şirket üç iş günü içinde göndermeyi durdurmak zorundadır (6563 m.8/3; Yönetmelik m.10). Ret, yapıldığı iletişim kanalına ilişkin onayı geçersiz kılar (Yönetmelik m.9/1); SMS için verdiğiniz reddin e-posta onayını da kaldırmasını istiyorsanız iki kanal için ayrı ayrı ret vermeniz gerekir.

Şikâyet ile ret aynı şey değildir. Ret mesajları ileriye dönük olarak durdurur; şikâyet ise geçmişte onaysız ya da ret sonrasında gönderilmiş mesajlar için şirkete ceza verilmesini sağlar. İkisini birlikte yapmak mümkündür ve çoğu durumda doğru olan da budur.

İstenmeyen mesaj e-Devlet ve İYS üzerinden nasıl iptal edilir?

İYS, Bakanlığın yetkilendirdiği kuruluşun işlettiği ve ticari ileti onaylarının tek merkezde tutulduğu sistemdir. Alıcının reddetme hakkını İYS üzerinden de kullanabileceği Yönetmelik’te açıkça yazılıdır (m.9/7). Pratikte adımlar şöyledir:

  • iys.org.tr adresinde vatandaş girişini seçin ya da e-Devlet’te İYS hizmetini aratın; e-Devlet şifrenizle giriş yapabilirsiniz.
  • Telefon numaranızı ve varsa e-posta adresinizi sisteme tanımlayın.
  • Size ileti gönderme onayı kayıtlı markaların listesi açılır. Mesaj ve arama izinlerini istemediğiniz markalar için kapatın.
  • Tüm markalar için toplu ret seçeneği varsa onu kullanabilirsiniz.

Ekran adları zaman içinde değişebilir, fakat sistemin işlevi aynıdır: kayıtlı onaylarınızı görmek ve reddetmek. Listede hiç tanımadığınız bir marka görüyorsanız bu, numaranızın sizin bilginiz dışında bir onay kaydına konu olduğunu gösterir ve hem şikâyet hem KVKK başvurusu için kullanılabilecek bir ipucudur.

Mesajdaki ret numarasına yazmak yeterli mi?

Yeterlidir. Yönetmelik, her ticari iletide ret imkânı bulunmasını şart koşar (m.9/4). Ret bildirimi, ileti hangi kanaldan geldiyse aynı kanaldan, kolay ve ücretsiz biçimde yapılabilmelidir (m.9/3). SMS’in sonunda yer alan kısa numaraya “RET” yazmak bu yüzden geçerli bir yoldur. Mesajda ret numarası hiç yoksa ya da ret mesajı ücretli çıkıyorsa, bu durumun kendisi ayrı bir aykırılıktır ve şikâyete eklenir. Şirket, kendisine gelen ret bildirimlerini üç iş günü içinde İYS’ye bildirmekle de yükümlüdür (m.9/6).

İstenmeyen mesajları engelleme iPhone ve Android ayarlarıyla olur mu?

Telefonun kendi filtresi mesajı gözünüzün önünden kaldırır ama hukuken ret sayılmaz. iPhone’da mesaj ayarlarındaki bilinmeyen gönderenleri filtreleme seçeneği, Android’de ise mesajlaşma uygulamasının spam koruması ve numarayı engelleme özelliği bu işe yarar. Şirket bu engellemeden haberdar olmaz, onay kaydınız İYS’de durmaya devam eder ve mesajlar başka bir gönderici adıyla gelmeyi sürdürebilir. Kalıcı çözüm için telefon filtresine ek olarak İYS’den ret verin.

Ticari Elektronik İleti Şikayet Sistemi Üzerinden Başvuru

Ticari elektronik ileti şikayet sistemi, Bakanlığın internet sitesinde yer alan ve e-Devlet’e entegre edilmiş başvuru ekranıdır; aynı başvuru İYS üzerinden de yapılabilir. Yönetmelik’in 14. maddesi, kısa mesaj yoluyla gönderilen iletilere ilişkin şikâyette şu bilgileri arar:

  • T.C. kimlik numaranız ve mesajın geldiği telefon numaranız,
  • abonesi olduğunuz GSM operatörünün adı,
  • mesajı gönderen numara; numara yoksa mesajda görünen marka veya işletme adı gibi alfanümerik başlık,
  • mesajın gönderildiği tarih ve saat,
  • mesajın görsel bir örneği, yani ekran görüntüsü,
  • tacirseniz MERSİS numaranız, esnafsanız bu durumu belirten bir ibare.

Bu unsurlar süs değildir. Yönetmelik’e göre şartları taşımayan başvurular il müdürlüğünce işleme konulmaz (m.14/5). En sık yapılan hata, ekran görüntüsünde tarih ve saatin görünmemesi ya da gönderici başlığının kırpılmasıdır. Ekran görüntüsünü alırken mesajın üst kısmındaki gönderici adını ve mesaj saatini aynı karede tutun.

Reklam mesajı şikayet formunda neler yazılmalı?

Formun açıklama alanı kısa ama somut olmalıdır. Şu üç bilgi şikâyeti güçlendirir: bu şirkete hiç onay vermediğiniz ya da verdiyseniz hangi tarihte ret bildirdiğiniz, ret sonrasında kaç mesaj geldiği ve mesajda ret seçeneğinin veya şirketi tanıtan bilgilerin bulunup bulunmadığı. Her mesaj ayrı bir aykırılıktır; yedi mesaj aldıysanız yedisini de tarih ve saatleriyle listeleyin.

Şikâyet yalnızca size ait numara veya e-posta adresine gelen mesajlar için yapılabilir (m.14/4). Eşinizin, çocuğunuzun ya da çalışanınızın telefonuna gelen mesaj için şikâyeti o hattın sahibi yapmalıdır.

İl müdürlüğüne yazılı başvuru

e-Devlet kullanmıyorsanız ikametgâhınızın bulunduğu yerdeki ticaret il müdürlüğüne dilekçeyle başvurabilirsiniz. Dilekçede adınız ve soyadınız, imzanız ve ikametgâh adresiniz bulunmalıdır (m.14/1); yukarıdaki bilgi listesi ve ekran görüntülerinin çıktısı dilekçeye eklenir.

Şikâyet Süresi Üç Ay, Ceza İçin Zaman da Sınırlı

Şikâyet, ticari elektronik iletinin gönderildiği tarihten itibaren üç ay içinde yapılır (Yönetmelik m.14/3). Süre her mesaj için ayrı işler. Ocak ayında başlayan ve haziranda hâlâ süren bir mesaj yağmurunda, haziranda yapılan şikâyet ocak ve şubat mesajlarını kapsamaz; son üç ayda gelenler ise değerlendirilir.

Hızlı davranmanın ikinci sebebi idari para cezasının kendi zamanaşımıdır. Kabahatler Kanunu’nun 20. maddesi soruşturma zamanaşımını cezanın miktarına göre belirler ve ticari ileti cezaları gibi düşük tutarlı cezalarda bu süre üç yıldır. Yargıtay 7. Ceza Dairesi, 20.02.2018 tarihinde gönderilen bir ileti için verilen cezaya karşı sulh ceza hâkimliğine yapılan başvurunun 20.05.2021’de reddedildiği dosyada, üç yıllık sürenin hâkimlik kararından önce dolduğunu tespit etmiş ve kararı bozarak idari yaptırımı kaldırmıştır (Yargıtay 7. CD, E.2022/2201, K.2022/6542, 04.04.2022). Geciken şikâyet, gönderenin cezadan bütünüyle kurtulmasına yol açabilir.

Şikâyetten Sonra Ne Olur?

Başvuru önce İYS üzerinden ön incelemeden geçer (Yönetmelik m.15/2). Bu aşamada sistemde sizin için kayıtlı bir onay olup olmadığına ve ret verip vermediğinize bakılır. Ardından il müdürlüğü gönderen şirketten bilgi ve belge ister. Şirketin cevap süresi talebin tebliğinden itibaren on beş gündür; gerekirse bir defaya mahsus en fazla on beş gün daha uzatılabilir. Şirket bu sürede belge sunmazsa il müdürlüğü, sizin şikâyette sunduğunuz bilgi ve belgeler üzerinden karar verir (m.15/3).

Gönderen şirketin merkezi başka bir ildeyse başvurunuz o ilin müdürlüğüne aktarılır ve size bilgi verilir (m.15/1). Cezayı verme yetkisi, şirketin sicile kayıtlı merkezinin bulunduğu yerdeki il müdürüne aittir (m.17/1). Gönderen numaranın sahibi doğrudan tespit edilemiyorsa il müdürlüğü operatörlerden ve diğer kamu kurumlarından bilgi isteyebilir (m.15/4); Kanun da Bakanlığa SMS ve sesli arama gönderen abonelerin bilgilerini BTK’dan alma yetkisi verir (6563 m.11/7).

Yönetmelik, şikâyetin sonuçlandırılması için bir azami süre öngörmez. Bu nedenle başvurunun ne kadar süreceğine dair kesin bir rakam vermek mümkün değildir; dosyanın seyri, şirketin cevap süresine ve dosyanın başka ile aktarılıp aktarılmadığına bağlıdır.

İspat yükü şirkettedir

Şikâyet konusu işlemlerde ispat yükü hizmet sağlayıcıya ve aracı hizmet sağlayıcıya aittir (Yönetmelik m.13/1). Sizin “onay vermedim” demeniz yeterlidir; onayı ispat etmek şirketin işidir. Şirket onay kayıtlarını, onayın geçerliliği sona erdikten sonra üç yıl saklamak ve istenirse Bakanlığa sunmak zorundadır (m.13/2).

Gönderen Şirkete Ne Ceza Verilir?

Ceza, Kanun’un 12. maddesinde hangi yükümlülüğün ihlal edildiğine göre üç ayrı bentte düzenlenmiştir. Tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında artırılır; 2026 yılı için uygulanacak tutarlar 25 Aralık 2025 tarihli ve 33118 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tebliğ ile yüzde 25,49 artırılarak belirlenmiştir.

İhlal Kanun hükmü 2026 cezası (her ileti için)
Onay almadan ileti göndermek m.6/1 → m.12/1-a 2.859 – 14.309 TL
Gönderenin kimliğini, iletişim bilgisini, iletinin konusunu yazmamak m.7/2-3 → m.12/1-b 2.859 – 28.620 TL
Ret imkânı tanımamak, retten sonra üç iş günü içinde durdurmamak m.8/2-3 → m.12/1-c 5.723 – 42.930 TL

Üç kural cezanın toplamını büyütür. Birincisi, her mesaj ayrı bir kabahattir. Yargıtay 7. Ceza Dairesi, on ayrı ileti nedeniyle bir şirkete on kez 2.000 TL ceza verilen dosyada, cezalar tek tutanakta toplanmış olsa da esasen on ayrı kabahat için on ayrı ceza bulunduğunu belirtmiş ve Kabahatler Kanunu’nun 15. maddesinin ikinci fıkrasına dayanmıştır (Yargıtay 7. CD, E.2023/7456, K.2026/5141, 27.04.2026). İkincisi, onaysız ileti bir defada birden fazla kişiye gönderildiyse (a) bendindeki ceza on katına kadar artırılabilir (m.12/2). Üçüncüsü, aynı aykırılık ceza tebliğinden itibaren bir yıl içinde tekrarlanırsa bir önceki cezanın iki katı uygulanır (m.12/4).

Cezalar devlete ödenir; şikâyet eden kişiye bu süreçte herhangi bir para ödenmez. Mesajlar yüzünden uğradığınız bir zarar varsa onun yolu ayrıdır ve aşağıda ele alınıyor.

“Onay Vermiştiniz” Savunması Ne Zaman Geçersizdir?

Şirketlerin en sık savunması, alışveriş sırasında ya da bir üyelik formunda onay alındığıdır. Yönetmelik onayın geçerliliğini sıkı şartlara bağlar ve bu şartlardan biri eksikse savunma çöker:

  • İYS’ye kaydedilmeyen onay geçersizdir. İYS dışında alınan onaylar üç iş günü içinde İYS’ye kaydedilmelidir; kaydedilmeyen onaylar geçersiz kabul edilir (m.7/11-12). İYS’de onayı bulunmayan alıcıya ticari ileti gönderilemez (m.5/3).
  • Önceden işaretlenmiş kutu onay değildir. Onay metninde olumlu irade beyanı önceden seçili olarak yer alamaz (m.7/8).
  • Onay şart koşulamaz. Şirket, ürün veya hizmeti satmak için ileti onayı vermenizi ön şart olarak ileri süremez (m.7/9).
  • SMS ile onay istenemez. Telefonunuza ticari ileti gönderilerek onay talep edilemez (m.7/4). “Kampanyalarımızdan haberdar olmak için EVET yazın” mesajının kendisi, onay yoksa, aykırılıktır.
  • Sözleşme içindeki onay ayrı başlıkta olmalıdır. Onay bir abonelik veya üyelik sözleşmesine eklenerek alınıyorsa, sözleşmenin sonunda, imzadan önce, “ticari elektronik ileti” başlığı altında, ret imkânı da tanınarak, en az on iki punto ile yazılmalıdır (m.7/5).

Geçerli bir onay olsa bile şirket her mesajda ret imkânı tanımak ve kendini tanıtmak zorundadır. Yargıtay 7. Ceza Dairesi, şirketin elinde müşterinin SMS izin belgesi bulunduğu bir dosyada, cezanın onaysız ileti gönderme nedeniyle değil ret bildirimine ilişkin bilginin mesajda bulunmaması nedeniyle (m.8/2 ve m.12/1-c) verildiğini tespit etmiş ve cezanın kaldırılması için yapılan kanun yararına bozma istemini reddetmiştir (Yargıtay 7. CD, E.2023/3169, K.2026/5140, 27.04.2026). Onay vermiş olmanız, ret seçeneği bulunmayan mesajı şikâyet etmenize engel değildir.

Kısa mesajın içeriğinde tacirler için MERSİS numarası, esnaflar için ad soyad ile T.C. kimlik veya vergi kimlik numarası yer almalıdır (m.8/3). Mesajın niteliği içeriğinden açıkça anlaşılmıyorsa SMS’in başında “tanıtım”, “kampanya” veya “bilgilendirme” gibi bir ibare bulunmalıdır (m.8/6). Bu bilgilerin eksikliği şikâyetinize ayrı bir başlık olarak eklenir.

Operatörden Gelen Kampanya Mesajları Kime Şikâyet Edilir?

Operatörünüzün kendi tarifesi, paketi veya cihaz kampanyası için gönderdiği mesajlar Yönetmelik’in kapsamı dışındadır (m.2/2-a) ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun 50. maddesine tabidir. Bu madde operatörlerin önceden izin almadan otomatik arama, faks, e-posta veya kısa mesajla pazarlama amaçlı haberleşme yapamayacağını söyler (m.50/5). İletişim bilgileriniz bir hizmetin sağlanması sırasında, bu tür mesajlar gönderileceği bildirilerek ve reddetme imkânı tanınarak alınmışsa, operatör aynı veya benzer hizmetlerle ilgili izin almadan mesaj gönderebilir (m.50/6). Her durumda bu mesajları reddetme ve verdiğiniz izni geri alma hakkı kolay ve ücretsiz biçimde sağlanmalıdır (m.50/7).

Bu mesajlar için önce operatörün müşteri hizmetlerine ya da mesajdaki ret seçeneğine başvurun. Ret sonrasında mesajlar sürüyorsa Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun tüketici başvuru kanalı kullanılabilir. Operatör başka bir markanın reklamını taşıyorsa, yani mesaj operatörün kendi ürünü değilse, bu artık 6563 kapsamında ticari iletidir ve Ticaret Bakanlığına şikâyet edilir. “Btk reklam sms engelleme” araması bu nedenle yanıltıcıdır: BTK yalnız operatörün kendi pazarlama mesajlarında doğru adrestir.

Numaramı Nereden Buldular? KVKK Başvurusu

Mesajın gönderilmesi 6563’ün, numaranızın şirketin eline geçmesi ve kullanılması ise kişisel verilerin korunması mevzuatının konusudur. İki yol birbirini dışlamaz. Kişisel Verileri Koruma Kurulu 16.10.2018 tarihli ve 2018/119 sayılı ilke kararında, ilgili kişilerin açık rızası ya da Kanun’un 5. maddesindeki diğer işleme şartlarından biri bulunmadan reklam amaçlı SMS gönderilmesini, arama yapılmasını ve e-posta yönlendirilmesini hukuka aykırı kişisel veri işleme olarak değerlendirmiş ve bu faaliyetlerin derhal durdurulmasını istemiştir.

Hiç müşterisi olmadığınız bir şirketten mesaj alıyorsanız, şirkete veri sorumlusu olarak başvurup numaranızı hangi kaynaktan elde ettiğini ve kimlere aktardığını sorabilirsiniz (KVKK m.11/1-b ve ç). Şirket en geç otuz gün içinde cevap vermek zorundadır (m.13/2). Cevap gelmezse ya da cevap yetersizse Kurula şikâyet yolu açılır; süreleri ve formu KVKK’ya nasıl şikâyet edilir yazımızda adım adım anlattık. Numaranızın şirketin pazarlama listesinden ve müşteri profilinden tamamen silinmesini istiyorsanız, ret bildirimine ek olarak bir silme talebi göndermeniz gerekir; bu talebin nasıl yazılacağını şirket kişisel verilerimi silmiyorsa ne yapabilirim yazısında örnek dilekçesiyle bulabilirsiniz.

Verilerinizin bir veri tabanından sızdırılarak satıldığına dair somut bir şüphe varsa olay ceza hukukunun alanına da girebilir. Kurul’un aynı ilke kararında konunun Türk Ceza Kanunu’nun 136. maddesi kapsamında savcılığa bildirilmesine de karar verildiği görülür; verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme suçunun unsurlarını kişisel verileri ele geçirme suçu yazısında ele aldık.

İzinsiz Reklam SMS İçin Tazminat Davası Açılabilir mi?

6563 sayılı Kanun, istenmeyen reklam SMS alan kişiye kendiliğinden ödenecek bir tazminat öngörmez; Kanun’daki yaptırım idari para cezasıdır. Tazminat istemek ancak genel hükümlere dayanılarak mümkündür. Kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi kişilik hakkının ihlali niteliği taşıyorsa, KVKK’nın 14. maddesinin üçüncü fıkrası genel hükümlere göre tazminat hakkını saklı tutar.

Bu yolun pratik değerini dürüstçe ölçmek gerekir. Yargıtay’ın karar arama sisteminde “ticari elektronik ileti” ifadesiyle yaptığımız taramada çıkan kararların tamamı, şirketlere verilen idari para cezalarına ilişkin ceza dairesi kararlarıydı; izinsiz reklam mesajı nedeniyle alıcı lehine manevi tazminata hükmedilmiş yayımlanmış bir Yargıtay kararına rastlamadık. Tek tük mesajlar için dava açmak, yargılama giderleri düşünüldüğünde çoğu zaman şikâyet yolundan daha ağır bir yüktür. Israrla süren, ret sonrasında da kesilmeyen ve kişisel verilerin sızdırıldığına işaret eden dosyalarda ise tazminat seçeneği somut olaya göre değerlendirilebilir; bu davanın şartlarını KVKK tazminat davası yazımızda anlattık.

Kargo, Ödül ve Bahis Linkli SMS’ler Şikâyetle Çözülmez

Sahte kargo bildirimi, “hediye kazandınız” mesajı, yasa dışı bahis veya kredi teklifi içeren ve bir bağlantıya tıklamanızı isteyen mesajlar çoğu zaman ticari ileti değil dolandırıcılık girişimidir. Bu mesajları gönderenin MERSİS numarası, İYS kaydı ya da gerçek bir şirket kimliği yoktur ve Ticaret Bakanlığına yapılan şikâyet gönderene ulaşmakta zorlanır.

Bu tür mesajlarda bağlantıya tıklamayın, mesajdaki numarayı aramayın ve bilgi paylaşmayın. Bir ödeme yaptıysanız ya da bilgilerinizi girdiyseniz bankanızı hemen arayıp kartı kapatın ve Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunun. Hangi durumda hangi mercie gidileceğini internet dolandırıcılığı şikayet hattı yazımızda ayrıntılı olarak açıkladık.

Şikâyetiniz Sonuçsuz Kaldıysa ya da Mesajlar Kesilmiyorsa

Ret verdiğiniz hâlde mesajlar aylarca sürüyorsa, şirket “onay vermiştiniz” diyerek İYS’de görmediğiniz bir kayda dayanıyorsa ya da numaranızın bir veri sızıntısından elde edildiğini düşünüyorsanız, mesele artık tek bir şikâyet formunun ötesine geçmiştir. Bu noktada ekran görüntülerini, ret tarihlerinizi ve şirketle yazışmalarınızı bir arada tutmak hem Bakanlık şikâyetini hem KVKK başvurusunu hem de olası bir tazminat talebini aynı dosyada birleştirir. Dosyanızı birlikte değerlendirmek isterseniz Ankara tazminat avukatı sayfamıza göz atabilir, belgelerinizi iletişim sayfamız üzerinden iletebilirsiniz.

Mevzuatın güncel metnine 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik sayfalarından ulaşabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

İstenmeyen reklam sms engelleme kalıcı olur mu?

İYS’den verdiğiniz ret, siz yeniden onay verene kadar geçerlidir; Yönetmelik’e göre onay ret hakkı kullanılıncaya kadar geçerli olduğu gibi ret de o kanal için onayı ortadan kaldırır (m.5/1, m.9/1). Ret, yalnız reddettiğiniz marka ve kanal için sonuç doğurur. İYS’ye yeni kaydolan bir marka için ayrıca ret vermeniz gerekebilir; bu yüzden listeyi belirli aralıklarla kontrol etmek faydalıdır.

Turkcell veya Vodafone reklam sms engelleme nasıl yapılır?

Mesaj operatörün kendi tarifesi veya kampanyası hakkındaysa reddi operatörün müşteri hizmetleri, uygulaması ya da mesajdaki ret seçeneği üzerinden yaparsınız (5809 m.50/7). Operatör hattınıza başka bir markanın reklamı geliyorsa ret İYS’den verilir ve şikâyet Ticaret Bakanlığına yapılır.

İstenmeyen mesaj şikayet başvurusunu e-Devlet’ten yapabilir miyim?

Evet. e-Devlet, Yönetmelik’in 14. maddesinde sayılan şikâyet kanallarından biridir. Başvuruda mesajın tarihi, saati, gönderen numarası veya başlığı ve ekran görüntüsü istenir.

Reklam mesajı şikayet başvurusu ücretli mi?

Hayır. Yönetmelik şikâyet için bir ücret öngörmez; e-Devlet, İYS ve Bakanlık sitesi üzerinden yapılan başvurular ücretsizdir.

İzinsiz reklam mesajı şikayet edilirse şirketin adı bana bildirilir mi?

Gönderen şirketin merkezi başka bir ildeyse başvurunuz o ile aktarılır ve bu konuda size bilgi verilir (Yönetmelik m.15/1). Ceza kararının bir örneğinin size gönderileceğine dair bir hüküm Yönetmelik’te yer almaz.

İys şikayet nasıl yapılır?

İYS, Yönetmelik’in 14. maddesinde sayılan resmî şikâyet kanallarından biridir. Vatandaş girişi yaptıktan sonra şikâyet ekranında gönderen numarayı veya marka adını, mesajın tarih ve saatini girip mesajın ekran görüntüsünü eklersiniz; istenen bilgiler e-Devlet ve Bakanlık sitesindeki başvuruyla aynıdır.

Vatandaş iys şikayet takip edebilir mi?

Başvurunuzun durumunu, başvuruyu hangi kanaldan yaptıysanız o kanal üzerinden izlersiniz. Başvuru önce İYS’de ön incelemeden geçer, ardından il müdürlüğüne iletilir.

Ticaret bakanlığı iys şikayet sonucunda bana para öder mi?

Ödemez. Verilen idari para cezası Hazineye ödenir. Uğradığınız bir zarar varsa bunu ancak genel hükümlere göre ayrı bir dava ile isteyebilirsiniz.

Ret verdim, ertesi gün yine mesaj geldi; şikâyet edebilir miyim?

Şirkete üç iş günü süre tanınmıştır (6563 m.8/3). Ret talebinin şirkete ulaştığı günden itibaren üç iş günü içinde gelen mesaj için ceza istenemez. Bu süre dolduktan sonra gelen her mesaj ayrı bir aykırılıktır.

Hafta sonu gönderilen reklam mesajı yasak mı?

Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik, onaylı ticari iletiler için gün veya saat sınırı koymaz. Onayınız yoksa mesaj hangi gün gelirse gelsin aykırıdır. Bankalar için ise ayrı bir kural vardır: banka çağrı merkezlerinin satış ve pazarlama amaçlı aramaları Pazar günü yapılamaz, diğer günlerde 09.00 ile 20.00 arasında yapılabilir (Banka Çağrı Merkezlerinin Hizmet Seviyesinin ve Kalitesinin Belirlenmesine İlişkin Yönetmelik m.7/1). Bu sınır borç tahsilatı aramalarına uygulanmaz; konuyu borç için sürekli aranıyorum yazımızda ayrıca ele aldık.

Alışverişte telefon numaramı verdim, bu reklam onayı sayılır mı?

Tek başına sayılmaz. Numaranızı verdiğinizde yalnızca satın aldığınız ürünle ilgili değişiklik, kullanım ve bakım mesajları onaysız gönderilebilir (6563 m.6/1). Kampanya mesajı için olumlu irade beyanınızı içeren ayrı bir onay ve bu onayın İYS’ye kaydı gerekir.

Şirket sahibi veya esnafım, bana gelen reklamları şikâyet edebilir miyim?

Esnaf ve tacirlere onaysız ileti gönderilebilir, ancak ret hakkınızı kullandıktan sonra gönderilemez (Yönetmelik m.6/3). Ret sonrasında gelen mesajları şikâyet edebilirsiniz; başvuruda tacirseniz MERSİS numaranızı, esnafsanız bu durumu belirtmeniz gerekir.

Robot sesli reklam aramaları da aynı yoldan mı şikâyet edilir?

Evet. Otomatik arama makineleri ve akıllı ses kaydedici sistemlerle yapılan ticari aramalar da ticari elektronik iletidir (Yönetmelik m.4/1-o). Sesli arama şikâyetinde arayan numara, aramanın tarihi, saati ve konusu belirtilir (m.14/2-c).

Bankamın kredi kartı borcu hatırlatma mesajlarını durdurabilir miyim?

Borç hatırlatma ve tahsilat bildirimleri onay şartının dışındadır (Yönetmelik m.6/2), bu yüzden İYS’den ret vermek bunları durdurmaz. Ancak bu mesajlara kampanya veya ürün tanıtımı eklenmişse istisna ortadan kalkar ve şikâyet edilebilir.

Mesajlar yurt dışı numarasından geliyor, şikâyet işe yarar mı?

Gönderen bir Türk şirketi ise yurt dışı numarası kullanması sorumluluğunu ortadan kaldırmaz; il müdürlüğü gönderenin tespiti için operatörlerden bilgi isteyebilir. Mesaj bahis, sahte ödül veya bağlantı içeren bir dolandırıcılık mesajıysa doğru yol savcılığa suç duyurusudur.


Her somut olayda sonuç; onay kaydının içeriğine, mesajların tarih ve sayısına ve gönderenin kim olduğuna göre değişir. Ceza tutarları her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir; bu yazıdaki rakamlar 2026 yılı için geçerlidir. Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki görüş yerine geçmez.