Hukuk

Trafik Sigortası Ölümlü Kazalarda Hangi Zararları Karşılar?

Trafik Sigortası Ölümlü Kazalarda Hangi Zararları Karşılar

Trafik sigortası ölümlü kazalarda hangi zararları karşılar sorusunun kısa cevabı şudur: zorunlu trafik sigortası, kusurlu aracın işleteni adına ölenin yakınlarının destekten yoksun kalma tazminatını, cenaze ve defin giderlerini ve kazada zarar gören araç ile eşyaları poliçe limitleri içinde öder. Manevi tazminat, ölenin kendi kusuruna denk gelen talepler ve hastanenin tedavi faturası ise bu sigortanın dışında kalır; tedavi bedelleri kanun gereği Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır.

Makale İçeriği

Bu yazıda her kalemi kanun maddesiyle birlikte ele alıyoruz: 2026 teminat limitleri, 1 Temmuz 2026’da değişen hesaplama rejimi, sigortaya başvuru ve ödeme süreleri, kusur oranının ödemeye etkisi ve limitin yetmediği durumda kalan zararın kimden isteneceği.

Özet

Trafik sigortası ölümlü kazada yakınların maddi kaybını karşılar, acıyı karşılamaz.

  • Ödenen kalemler: destekten yoksun kalma tazminatı, cenaze ve defin giderleri, araç ve eşya hasarı.
  • Ödenmeyenler: manevi tazminat (KTK m.92/f), ölenin kendi kusuruna denk gelen destek talebi (m.92/j), dolaylı zararlar.
  • 2026’da sakatlanma ve ölüm teminatı kişi başına 3.600.000 TL; uygulanacak limit kaza tarihine göre belirlenir.
  • Önce sigorta şirketine yazılı başvuru yapılır; şirket 15 gün içinde cevap vermezse dava veya Sigorta Tahkim Komisyonu yolu açılır.
  • Tazminat, 1 Temmuz 2026’dan beri Genel Şartlardaki formülle değil, Türk Borçlar Kanunu hükümlerine göre belirlenir.

Trafik Sigortası Ölümlü Kazalarda Hangi Zararları Karşılar?

Zorunlu trafik sigortası, adının resmî karşılığıyla Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS), bir sorumluluk sigortasıdır. Karayolları Trafik Kanunu (KTK) m.85/1 uyarınca bir motorlu aracın işletilmesi bir kişinin ölümüne sebep olursa aracın işleteni bu zarardan sorumludur; KTK m.91/1 de işletene bu sorumluluğu karşılayacak sigortayı yaptırma zorunluluğu getirir. Dolayısıyla sigorta, ölen kişiye değil, kusurlu aracın işletenine aittir ve ödeme o işletenin sorumlu olduğu ölçüde yapılır.

Ölüm hâlinde istenebilecek zarar kalemleri Türk Borçlar Kanunu m.53’te sayılır: cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından veya yitirilmesinden doğan kayıplar ve ölenin desteğinden yoksun kalanların kayıpları. Manevi tazminat ise ayrıca TBK m.56/2’de düzenlenir. Bu kalemlerin hepsi bir hak olarak vardır; ancak her biri trafik sigortasından istenemez.

Zarar kalemi Trafik sigortası karşılar mı? Dayanak Kimden istenir?
Destekten yoksun kalma tazminatı Evet, kişi başı limit içinde ZMSS Genel Şartları A.5/ç Kusurlu aracın sigortacısı
Cenaze ve defin giderleri Evet TBK m.53/1 · Yargıtay 4. HD 2026/3632 Kusurlu aracın sigortacısı
Ölüm öncesi hastane ve tedavi bedelleri Hayır, SGK öder KTK m.98 Sosyal Güvenlik Kurumu
Sürekli bakıcı gideri (ölüm gecikmişse) Evet Genel Şartlar A.5/b Kusurlu aracın sigortacısı
Araç hasarı ve değer kaybı Evet, araç başı limit içinde Genel Şartlar A.5/a Kusurlu aracın sigortacısı
Manevi tazminat Hayır KTK m.92/f Sürücü, işleten, işveren
Ölenin kendi kusuruna denk gelen destek talebi Hayır KTK m.92/j Talep edilemez
Kazanç kaybı, iş durması gibi dolaylı zararlar Hayır KTK m.92/k Sürücü ve işleten

Cenaze ve Defin Giderleri

Cenaze ve defin giderleri, ölümün doğrudan sonucu olan bir maddi zarar kalemidir ve TBK m.53/1’de ilk sırada sayılır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 21.04.2026 tarihli, E.2026/3632, K.2026/4617 sayılı kararında, tek taraflı bir kazada yolcu olarak ölen kişinin yakınları lehine hem destekten yoksun kalma tazminatına hem de cenaze ve defin giderine sigorta şirketi aleyhine hükmedilmesini onamıştır. Sigorta şirketi temyizde “cenaze ve defin gideri yapıldığının ispat edilmesi gerektiğini” ileri sürmüş, Daire bu itirazı bozma sebebi saymamıştır.

Uygulamada bu kalemde yapılan en sık hata, harcamaların belgesiz bırakılmasıdır. Cenaze aracı, mezar yeri, taziye organizasyonu ve benzeri giderlerin fatura veya makbuzlarının saklanması, talebin hem sigortaya başvuruda hem de olası davada kanıtlanmasını kolaylaştırır.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatı

Ölen kişi hayattayken bir başkasının geçimine düzenli olarak katkı sağlıyorsa, bu katkıdan mahrum kalan kişi destekten yoksun kalma tazminatı ister. 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren Genel Şartlar değişikliğiyle A.5/ç bendinin yeni metni bu teminatı şöyle tanımlar: üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla ölenin desteğinden yoksun kalanların destek zararlarını karşılamak üzere Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiillere ilişkin hükümlerine göre belirlenen tazminatlar; tazminatın tespitinde ölen kişi esas alınır.

Destek ilişkisi hukuki değil fiilî bir durumdur. Mirasçı olmak ne şarttır ne de tek başına yeterlidir; destek tazminatı terekeye girmez, miras payına göre bölüşülmez. Eş, çocuklar ve anne-baba en sık hak sahibidir, ancak ölenin fiilen baktığı kardeş veya başka bir yakın da talepte bulunabilir. Hak sahiplerinin kimler olduğunu ve her birinin nasıl ispat edeceğini destekten yoksun kalma tazminatı kimlere ödenir yazımızda ayrıntılı olarak ele aldık.

Ölümden Önceki Tedavi Giderleri ve SGK

Kaza ile ölüm arasında geçen sürede hastane, ameliyat ve ilaç masrafları doğmuşsa bunların muhatabı sigorta şirketi değildir. KTK m.98’e göre trafik kazası sebebiyle resmî ve özel bütün sağlık kuruluşlarının sunduğu sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır. Sigorta şirketleri bu teminat için yazılan primlerden kanunla belirlenen payı SGK’ya aktarır ve aktarımla birlikte sağlık hizmet bedelleri bakımından sorumlulukları sona erer.

Yeni Genel Şartlar’ın A.5/b bendi de aynı ayrımı yapar: KTK m.98 kapsamındaki sağlık giderleri SGK’nın sorumluluğundadır; tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri ile tıbben gerekli sürekli bakıcı giderleri ise sigortacı tarafından karşılanır. Bu nedenle ölümlü kazada hastanenin yakınlardan ayrıca fatura bedeli istemesi hukuki dayanaktan yoksundur. Konunun ayrıntıları için trafik kazasında tedavi giderlerini kim öder yazımıza bakabilirsiniz.

Araç Hasarı ve Kamu Malına Verilen Zarar

Ölümlü kazalarda çoğu zaman maddi hasar da oluşur. Kusurlu aracın trafik sigortası, zarar gören araçtaki hasarı ve değer kaybını, yol kenarındaki bariyer, aydınlatma direği, trafik levhası gibi kamu mallarına verilen zararı ve üçüncü kişilere ait diğer malları maddi zararlar teminatı içinde öder. Kamu malının sahibi idare de bu açıdan sıradan bir hak sahibidir; başvurusunu sigortacıya yöneltir.

Bu teminatın iki sınırı vardır. Birincisi limittir: 2026’da araç başına 400.000 TL, kaza başına 800.000 TL. İkincisi KTK m.92’deki istisnalardır: kusurlu aracın kendi hasarı bu sigortadan ödenmez, araçta taşınan eşyanın zararı teminat dışıdır (m.92/e) ve işletenin eşi, usul ve füruu ile birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zarar karşılanmaz (m.92/b). Kendi aracınızın hasarı için kasko gerekir.

Trafik Sigortasının Karşılamadığı Zararlar

Trafik sigortası ölümlü kazalarda hangi zararları karşılar sorusu kadar, hangilerini karşılamadığı da önemlidir; çünkü sigortanın ödemediği bir kalem, o kalemin hiç istenemeyeceği anlamına gelmez. KTK m.90, zorunlu sigorta kapsamındaki tazminatlar ile manevi tazminata ilişkin olarak kanunda düzenlenmeyen konularda TBK’nın haksız fiil hükümlerinin uygulanacağını söyler. Yani hak vardır; değişen yalnızca muhataptır. KTK m.92 sigorta kapsamı dışındaki talepleri tek tek sayar ve ölümlü kazalarda en çok aşağıdaki bentler önem taşır.

Zorunlu Trafik Sigortası Manevi Tazminat Öder mi?

Hayır. KTK m.92/f, manevi tazminata ilişkin talepleri zorunlu mali sorumluluk sigortasının kapsamı dışında tutar; Genel Şartlar A.6/f aynı sınırı sözleşme metnine taşır. Bu bent 1983’teki özgün metinden beri kanunda durur. Anayasa Mahkemesi’nin 17.07.2020 tarihli, E.2019/40, K.2020/40 sayılı kararıyla iptal edilen (i) bendi ile karıştırılmamalıdır; o bent teminatın içeriğini genel şartlara bırakıyordu, manevi tazminat istisnası ise doğrudan kanundadır.

Ölenin yakınlarının duyduğu acının karşılığı olan manevi tazminat, kusurlu sürücüden, aracın işleteninden ve varsa işverenden istenir. Kusurlu aracın İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) poliçesinde manevi tazminat ek teminatı varsa, bu teminat zorunlu trafik sigortası limitinin tükenmesi beklenmeden, kendi limiti içinde işler. Ancak İMM Genel Şartları işletenin veya sürücünün eşi, usul ve füruu ile birlikte yaşadığı kardeşlerinin taleplerini bu teminatın dışında bırakır. Manevi tazminat miktarlarını ve Yargıtay’ın ölçütlerini ölümlü trafik kazalarında manevi tazminat Yargıtay kararları yazımızda, sigortayla ilişkisini ise ZMMS manevi tazminatı karşılar mı yazımızda inceledik.

Ölenin Kendi Kusuruna Denk Gelen Talepler

KTK m.92/j, 9 Haziran 2021’de 7327 sayılı Kanun’la eklenmiştir ve destekten yoksun kalan hak sahibinin, destek şahsının kusuruna denk gelen tazminat taleplerini teminat dışında bırakır. Buna göre kazada yüzde 40 kusurlu bulunan bir sürücünün yakınları, karşı aracın sigortasından destek tazminatının yalnızca karşı sürücünün kusuruna denk gelen yüzde 60’lık kısmını alabilir. Ölen sürücü kazada tam kusurluysa, kendi aracının sigortasından yakınlarına destek tazminatı ödenmez.

Bu sınır yalnızca sigortacıya karşı geçerlidir. Kazaya yol idaresinin eksik işaretlemesi ya da araçtaki üretim hatası gibi başka bir sebep katkıda bulunmuşsa, o kusurun sahibine karşı talep hakkı devam eder. Ayrıca m.92/g, hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat taleplerini de teminat dışında tutar.

Dolaylı Zararlar ve Araçta Taşınan Eşya

Gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararlar m.92/k ile, araçta taşınan eşyanın uğradığı zarar ise m.92/e ile teminat dışıdır. Bu kalemler de sigortadan değil, sorumlu sürücü ve işletenden istenir. Destekten yoksun kalma tazminatı ise dolaylı zarar değildir; ölenin desteğinden yoksun kalanların kendi şahıslarında doğan doğrudan zarardır ve Genel Şartlar’da ayrı bir teminat olarak düzenlenmiştir.

Ölümlü Kazada Trafik Sigortası Ne Kadar Öder?

Ölümlü kazada trafik sigortasının ödeyeceği sabit bir tutar yoktur. Sigorta, ölen her kişi için hesaplanan gerçek zararı öder; bu zarar ölenin yaşına, gelirine, destek verdiği kişilerin sayısına ve yaşlarına, taraflar arasındaki kusur dağılımına göre değişir. Poliçe limiti yalnızca üst sınırdır: 2026 yılında sakatlanma ve ölüm teminatı kişi başına 3.600.000 TL’dir. Hesaplanan zarar bu tutarın altındaysa hesaplanan tutar, üstündeyse limit kadarı ödenir.

“Ölümlü kazada sigorta ne kadar öder” sorusuna internette verilen tek rakamlı cevaplar bu nedenle yanıltıcıdır. Kişi başı limit, o ölen kişiye bağlı bütün destek taleplerinin toplamına uygulanır; yani eş, çocuklar ve anne-babanın talepleri aynı 3.600.000 TL’lik sınırı paylaşır.

2026 Zorunlu Trafik Sigortası Teminat Limitleri

Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK), 01.01.2026-31.12.2026 dönemi için limitleri araç grubuna göre şöyle ilan etmiştir:

Araç grubu Maddi (araç başına / kaza başına) Sağlık gideri (kişi başına / kaza başına) Sakatlanma ve ölüm (kişi başına / kaza başına)
İnsan taşımada kullanılan motorlu araçlar 400.000 TL / 800.000 TL 3.600.000 TL / 18.000.000 TL 3.600.000 TL / 18.000.000 TL
Eşya taşımada kullanılan araçlar, römork, iş makineleri 400.000 TL / 800.000 TL 3.600.000 TL / 36.000.000 TL 3.600.000 TL / 36.000.000 TL
Tarım araçları, özel amaçlı araçlar 400.000 TL / 800.000 TL 3.600.000 TL / 18.000.000 TL 3.600.000 TL / 18.000.000 TL
Motosiklet ve yük motosikleti 400.000 TL / 800.000 TL 3.600.000 TL / 10.800.000 TL 3.600.000 TL / 10.800.000 TL

Kaynak: SEDDK Zorunlu Trafik Sigortası Limitleri. 2025 döneminde kişi başı sakatlanma ve ölüm limiti 2.700.000 TL, maddi limit ise araç başına 300.000 TL idi. Eski metinlerde görülen minibüs ve otobüs için ayrı kişi başı tutarlar 2026 tablosunda yer almaz; kişi başı limit bütün araç gruplarında aynıdır, farklılaşan kaza başı limittir.

Kaza Başı Maddi Zarar Nedir?

Kaza başı maddi zarar limiti, tek bir kazada kusurlu aracın sigortasının bütün araç ve mal hasarları için ödeyebileceği toplam üst sınırdır. Araç başı limit ise bu toplamın içinde, zarar gören tek bir araç için ödenebilecek en yüksek tutardır. 2026’da araç başı limit 400.000 TL, kaza başı limit 800.000 TL’dir: kusurlu araç üç aracı birden hasara uğrattıysa, her birine en fazla 400.000 TL ve hepsine birlikte en fazla 800.000 TL ödenir.

Aynı mantık bedensel zararlarda da işler. İnsan taşımada kullanılan bir aracın karıştığı kazada birden fazla kişi hayatını kaybetmişse, her ölen için 3.600.000 TL’lik kişi başı limit, bütün ölenler için birlikte 18.000.000 TL’lik kaza başı limit uygulanır. Maddi zarar limitlerinin ayrıntıları için maddi hasarlı trafik kazalarında ZMMS hangi zararları karşılar yazımıza bakabilirsiniz.

Hangi Yılın Limiti Uygulanır?

Genel Şartlar A.1’e göre Genel Şartlar ve sigorta teminat limitleri kaza tarihi itibarıyla uygulanır. 2024’te meydana gelen bir kazada 2026 limiti değil, 2024 limiti esas alınır; tazminat davası bugün açılsa bile sonuç değişmez. Bu nedenle “2026’da trafik sigortası ölüm tazminatı ne kadar” sorusunun doğru cevabı, kazanın hangi yılda olduğuna bakılarak verilir.

Poliçenin düzenlendiği yıl ise belirleyici değildir. SEDDK’nın 29.12.2025 tarihli duyurusuna göre yeni teminat tutarları, yürürlükte bulunan tüm sigorta sözleşmelerine ek prim alınmaksızın uygulanır. 2025 yılının ortasında yapılmış bir poliçe, 2026’da meydana gelen kazada 2026 limitiyle ödeme yapar.

Birden Fazla Kişi Ölürse Limit Nasıl Paylaşılır?

Hak sahiplerinin toplam alacağı kaza başı limiti aşıyorsa KTK m.96 devreye girer: her zarar görenin sigortacıya yöneltebileceği talep, sigorta tutarının tazminat alacakları toplamına oranına göre indirilir. Başka taleplerin varlığını bilmeden zarar görenlerden birine veya birkaçına payından fazla ödeme yapan iyiniyetli sigortacı, yaptığı ödeme ölçüsünde diğer zarar görenlere karşı sorumluluktan kurtulur.

Pratik sonucu şudur: çok ölümlü bir kazada hak sahiplerinden biri erken başvurup ödemeyi aldıysa, sonradan başvuranlar için kalan limit azalmış olabilir. Birden fazla ailenin etkilendiği kazalarda başvuruların gecikmeden yapılması bu yüzden önem taşır.

Limit Yetmezse Kalan Zarar Kimden İstenir?

Sigorta limiti, kusurlu tarafın sorumluluğunun sınırı değildir. Hesaplanan zarar limiti aşıyorsa aşan kısım, KTK m.85 uyarınca aracın işleteninden ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinden, ayrıca kusurlu sürücüden istenir. Araç bir şirkete aitse ve sürücü o şirketin çalışanıysa, işveren de sorumlular arasındadır. Kusurlu aracın İMM poliçesi varsa, trafik sigortası limitini aşan zarar bu poliçeden, poliçede yazılı tutara kadar karşılanır.

Trafik Sigortasında Ölüm Tazminatı Nasıl Hesaplanır?

Trafik sigortasında ölüm tazminatı, uygulamadaki adıyla destekten yoksun kalma tazminatı, 1 Temmuz 2026’dan beri Genel Şartlardaki bir formüle göre değil, Türk Borçlar Kanunu’nun haksız fiil hükümlerine göre hesaplanır. 12.06.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle Genel Şartlar’ın “Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Hesaplaması” başlıklı Ek-2’si yürürlükten kaldırıldı. Bu ek; ölüm tablosu olarak TRH 2010’u, yüzde 1,8 teknik faizi, gelir belgelenemezse asgari ücreti ve eş için yeniden evlenme olasılığını bağlayıcı hâle getiriyordu. “Trafik sigortası ölüm tazminatı şu formülle hesaplanır” diyen kaynaklar, artık yürürlükte olmayan bu eki anlatmaktadır.

Yargıtay’ın hesap yöntemine ilişkin çizgisi de bu yönde gelişmiştir. 4. Hukuk Dairesi’nin 08.10.2025 tarihli, E.2025/8222, K.2025/13810 sayılı kararına göre TRH 2010 yaşam tablosunun kullanılması yerindedir; ancak yüzde 1,8 teknik faiz ve devre başı ödemeli belirli süreli rant yöntemi doğru değildir, tazminat teknik faiz uygulanmadan progresif rant yöntemiyle belirlenmelidir. Yukarıda andığımız 2026/3632 sayılı kararda da Daire, progresif rant yöntemiyle yapılan hesabı kendi içtihadına uygun bularak onamıştır.

Hesabın temel girdileri şunlardır:

  • Ölenin kaza tarihindeki geliri ve bu gelirin gelecekte muhtemel artışı,
  • Ölenin muhtemel bakiye ömrü ile aktif ve pasif çalışma dönemleri,
  • Her hak sahibinin destek süresi; Yargıtay’ın yerleşik uygulamasında erkek çocuklar için 18, kız çocukları için 22, yükseköğrenim ihtimalinde 25 yaşa kadar,
  • Destek paylarının hak sahipleri arasında dağılımı,
  • Taraflar arasındaki kusur oranı.

TBK m.55/1’e göre rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri, örneğin SGK’nın bağladığı ölüm aylığı, tazminattan indirilemez; hesaplanan tazminat hakkaniyet düşüncesiyle artırılıp azaltılamaz. 7589 sayılı Kanun’la TBK m.55’e eklenen fıkralar ise faiz başlangıcını ikiye ayırmıştır: destek kaybının kazancın bilindiği döneme ait kısmına olay tarihinden, bilinemeyen döneme ait kısmına karar tarihinden itibaren kanuni faiz işler. Sigorta şirketinin temerrüdü ise ayrıca, belgelerin tesliminden sonra işleyen ödeme süresinin dolmasına bağlıdır. Adım adım hesap örnekleri için ölümlü trafik kazası tazminat hesaplama yazımıza ve kapsamlı rehberimiz destekten yoksun kalma tazminatı sayfasına bakabilirsiniz.

Ölümlü Trafik Kazasında Sigortadan Para Alma Süreci

Ölümlü trafik kazasında sigortadan para almanın yolu, kusurlu aracın sigorta şirketine yazılı başvurudan geçer. Başvuru yapılmadan dava açılamaz; başvuruya cevap verilmezse ya da teklif yetersizse dava veya tahkim yolu açılır. Süreç dört adımda ilerler.

  1. Kusurlu aracın plakası ve sigorta şirketi, kaza raporundan veya Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtlarından tespit edilir.
  2. Ek-6’da sayılan belgelerle sigorta şirketine yazılı başvuru yapılır.
  3. Şirket 15 gün içinde yazılı cevap verir; belgelerin eksiksiz tesliminden itibaren 8 iş günü içinde ödeme yapar.
  4. Cevap verilmez, talep reddedilir veya teklif yetersiz kalırsa Sigorta Tahkim Komisyonu’na ya da mahkemeye başvurulur.

Sigorta Şirketine Yazılı Başvuru ve 15 Günlük Cevap Süresi

KTK m.97’ye göre zarar gören, dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunmak zorundadır. Sigorta kuruluşu başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamazsa veya verilen cevap talebi karşılamazsa, zarar gören dava açabilir ya da 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu çerçevesinde tahkime başvurabilir. Bu başvuru bir dava şartıdır; yapılmadan açılan dava usulden reddedilir.

Başvurunun zamanaşımını kesmediği de unutulmamalıdır. Sigortanın cevabını beklerken zamanaşımı işlemeye devam eder; bu nedenle süre sonuna yakın başvurularda dava veya tahkim hazırlığı paralel yürütülmelidir.

Ölüm Tazminatı İçin İstenen Belgeler

1 Temmuz 2026’dan beri Genel Şartlar’ın yeni Ek-6’sı, “Tazminat Ödemelerinde İstenilecek Belgeler” başlığı altında ölüm hâlinde sunulacak belgeleri şöyle sayar:

  • Kaza raporu; varsa bilirkişi raporu, keşif zaptı veya mahkeme kararı,
  • Veraset ilamı veya destek ilişkisini ortaya koyan diğer belgeler,
  • Ölüm belgesi ve ölü muayene ve otopsi raporu,
  • Destek şahsının anne ve baba bilgisini de gösteren güncel vukuatlı nüfus kayıt örneği,
  • Destek şahsına ait kaza tarihindeki son gelir durum belgesi (bordro, gelir vergisi beyannamesi vb.) ve SGK hizmet dökümü,
  • Hak sahibine ait banka hesap bilgileri (banka ve şube adı, IBAN),
  • Ölen çocuksa destekten yoksun kalan ebeveynlerin güncel SGK hizmet dökümü,
  • Varsa hak sahibine ait doğrulanmış cep telefonu numarası.

Bu listeye ek olarak kimlik doğrulama için nüfus cüzdanı fotokopisi, imza beyanı ve iletişim bilgileri istenir. Listede bilirkişi raporu “varsa” kaydıyla yer alır; başvuru için ayrıca bilirkişi raporu aldırmak zorunlu değildir. Ölümlü kazalarda taraflar kendi aralarında tutanak düzenleyemez; kazaya trafik zabıtası el koyar ve kaza raporunu kolluk düzenler. Raporun nasıl alınacağını ve rapordaki kusur tespitine itirazı kaza tespit tutanağı sorgulama ve itiraz yazımızda anlattık.

Ödeme Süresi: Sekiz İş Günü

KTK m.99 ve Genel Şartlar B.2.1’e göre sigortacı, hak sahibinin Genel Şartlar ekinde sayılan belgeleri merkezine veya şubelerinden birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde tazminatı öder. Sigortacı belgelere haklı olarak itiraz eder ya da yeni bir belge isterse süre, yeni belgenin teslimiyle yeniden başlar; ancak sigortacı yalnızca tazminat hakkını etkileyen bilgi ve belgeleri talep edebilir. Belgelerin teslim tarihini gösteren bir kayıt, gecikmeli ödemede faiz hesabının başlangıcını ispatlar.

Sigorta Ödemezse: Tahkim veya Dava

Sigorta şirketi başvuruyu reddederse, 15 gün içinde cevap vermezse ya da düşük teklif yaparsa iki yol vardır. Birincisi Sigorta Tahkim Komisyonu‘dur. 5684 sayılı Kanun m.30 uyarınca zorunlu trafik sigortası uyuşmazlıklarında sigorta şirketi tahkim sistemine üye olmasa bile hak sahibi bu yola başvurabilir. Komisyon kararlarına itiraz ve temyiz rejimini Sigorta Tahkim Komisyonu kararına itiraz yazımızda ele aldık.

İkinci yol dava yoludur ve burada davalının kim olduğu görevli mahkemeyi belirler:

Davalı Görevli mahkeme Arabuluculuk dava şartı mı?
Kusurlu aracın sigorta şirketi Asliye ticaret mahkemesi Evet (TTK m.5/A)
Kusurlu sürücü ve araç işleteni Asliye hukuk mahkemesi Hayır

Dava, sigortacının şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yerde ya da kazanın meydana geldiği yerde açılabilir (KTK m.110/2). Destek tazminatı başlangıçta kesin olarak hesaplanamadığı için dava genellikle kısmi dava olarak açılır. 7589 sayılı Kanun’la HMK m.107’deki belirsiz alacak davası kaldırılmış, yerine HMK m.109/4 getirilmiştir: kısmi davada talep, tahkikatın sonuna kadar bir defaya mahsus olmak üzere artırılabilir ve artırılan kısım bakımından zamanaşımı dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır.

Kamu Aracının Karıştığı Ölümlü Kazada Hangi Mahkeme?

Kusurlu araç bir belediyeye, bakanlığa veya başka bir kamu kurumuna aitse dava yine adli yargıda görülür. KTK m.110/1’e göre işleteni veya sahibi Devlet ve diğer kamu kuruluşları olan araçların sebep olduğu zararlara ilişkin davalar dâhil, bu Kanundan doğan sorumluluk davaları adli yargıya aittir; zarar görenin kamu görevlisi olması da bu kuralı değiştirmez. Kamu aracı da trafik sigortası yaptırmakla yükümlüdür ve başvuru aynı şekilde önce sigortacıya yapılır. İdari yargı ancak kaza yolun bakımsızlığı, eksik işaretleme gibi idarenin kendi eyleminden kaynaklanıyorsa gündeme gelir.

Kusur Durumuna Göre Ölümlü Kazada Sigorta Ödemesi

Trafik sigortası, sigortalı aracın sürücüsünün kusuru oranında ödeme yapar. Kusur oranı bu nedenle hem ödemenin olup olmayacağını hem de miktarını belirler. Kaza raporundaki kusur tespiti kesin değildir; bilirkişi incelemesiyle değişebilir ve itiraz edilebilir. Bu konuyu ölümlü kazada kusur oranı sonradan değiştirilebilir mi yazımızda ayrıca inceledik.

Kazada Yüzde Yüz Kusurlu Olan Ölürse Sigorta Öder mi?

Kazada yüzde yüz kusurlu olan sürücü ölürse, yakınları o sürücünün kendi aracının trafik sigortasından destekten yoksun kalma tazminatı alamaz; KTK m.92/j bu talebi teminat dışında tutar. Karşı aracın sigortası da ödeme yapmaz, çünkü karşı sürücünün kusuru yoktur. Kusursuz karşı işleten, kazanın zarar görenin ağır kusurundan kaynaklandığını ispat ederse KTK m.86 uyarınca sorumluluktan kurtulur.

Tam kusurlu ölen sürücünün poliçesi ise başkalarına ödeme yapmaya devam eder: karşı araçtaki yolculara ve sürücüye, kendi aracındaki yolculara, yayalara ve karşı aracın hasarına. Kaza tek taraflıysa ve araçta başka biri yoksa sigortadan istenecek bir tazminat kalmaz; bu durumda poliçede varsa ferdi kaza teminatı ve SGK ölüm aylığı gibi kusura bakmayan kaynaklar gündeme gelir. Ayrıntılar için trafik kazasında ölen kişinin yüzde yüz kusurlu olması yazımıza bakabilirsiniz.

Aynı Araçta Yolcu Olarak Ölen Aile Bireyleri

Sürücünün kusurlu olduğu kazada aynı araçta yolcu olarak bulunan eş, çocuk veya anne-baba hayatını kaybederse, yakınları o aracın trafik sigortasından talepte bulunabilir. KTK m.92/b işletenin eşinin, usul ve füruunun, evlatlığının ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin yalnızca mallarına gelen zararları teminat dışında bırakır; bedensel zararlar ve ölüm bu istisnaya girmez. Yolcu, sürücünün yanında oturuyor diye kaza için kusurlu sayılmaz; ancak emniyet kemeri takmamak gibi zararın artmasına katkı sağlayan bir davranış varsa hâkim TBK m.52 uyarınca tazminattan indirim yapabilir.

Bu ayrım İMM poliçesinde farklıdır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin incelediği bir dosyada itiraz hakem heyeti, ZMSS’nin bu aile bireylerinin yalnızca mallarını teminat dışı tuttuğunu, İMM’nin ise mal-bedensel ayrımı yapmadan bütün zararlarını kapsam dışında bıraktığını vurgulamıştır. Aile içi ölümlerde başvurulacak poliçe bu yüzden önemlidir.

Sürücü Alkollü veya Ehliyetsizse Sigorta Öder mi?

Evet. Sürücünün alkollü, ehliyetsiz veya kasıtlı hareket etmiş olması ölenin yakınlarına karşı ödeme yapılmasına engel değildir. KTK m.95 ve Genel Şartlar B.4 uyarınca tazminat yükümlülüğünü kaldıran veya azaltan hâller zarar görene karşı ileri sürülemez. Sigortacı önce hak sahiplerine öder, sonra ödediği tutarı, sözleşme ve kanun hükümlerine göre tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu eder. Mevzuatta belirlenen sınırın üzerinde alkollü araç kullanma, ehliyetsizlik ve kast ya da ağır kusur, B.4’te sayılan rücu sebeplerindendir.

Vefat Eden Kişinin Trafik Sigortası Ne Olur?

Kazada ölen kişinin kendi aracının trafik sigortası, o kazadan doğan ve üçüncü kişilere ait zararları karşılamaya devam eder. Ölen sürücü kusurluysa, karşı araçtaki yaralananlara, yayalara, kendi aracındaki yolculara ve karşı aracın hasarına kendi poliçesinden ödeme yapılır. Sürücünün ölmüş olması bu ödemeleri durdurmaz.

Mirasçıları ilgilendiren nokta ise rücudur. Genel Şartlar A.6’nın son paragrafına göre, ölenin kusuruna denk gelen destek talepleri teminat dışında olmasına rağmen sigortacı ödeme yaptıysa, bu ödemeler için sigortalının terekesine ve tereke borçlusu olan mirasçılarına sigortalının kusuru oranında başvurma hakkı saklıdır. Aynı şekilde sürücü alkollü veya ehliyetsiz olduğu için doğan bir rücu alacağı da terekeye yönelir.

Mirasçı bu riski mirası reddederek sınırlayabilir. TMK m.606’ya göre mirasçı mirası üç ay içinde reddedebilir; ölüm tarihinde ölenin ödemeden aciz hâli açıkça belli veya resmen tespit edilmişse miras TMK m.605/2 uyarınca reddedilmiş sayılır. Kaza dosyasında kusur tespiti beklenirken üç aylık süre dolabileceği için, poliçe limitini aşan bir zarar ihtimali varsa bu süre ayrıca takip edilmelidir. Trafik kazasında ölen kişinin ailesinin diğer haklarını trafik kazasında ölen kişinin ailesinin hakları yazımızda topladık.

Kusurlu Araç Sigortasızsa ya da Kaçtıysa: Güvence Hesabı

Kusurlu aracın trafik sigortası yoksa, araç tespit edilemiyorsa veya çalıntıysa ölenin yakınları Güvence Hesabı‘na başvurur. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.14/2, sigortalının tespit edilemediği, sigortasız aracın zarar verdiği ve çalınmış ya da gasp edilmiş aracın sebep olduğu kazalarda bedensel zararların Güvence Hesabı’ndan karşılanacağını düzenler. Ölüm bedensel zarar olduğu için destekten yoksun kalma tazminatı bu kapsamdadır; maddi hasar ise bu üç hâlde Güvence Hesabı’ndan ödenmez. Başvuru doğrudan Güvence Hesabı’na yapılır; ödeme yapan Hesap, Güvence Hesabı Yönetmeliği m.16/1-a uyarınca ödediği tutarı sigortasını yaptırmayan kişiye rücu eder.

Sigortayla Anlaşma, İbraname ve Zamanaşımı

Sigorta şirketinin teklif ettiği tutarı kabul edip ibraname imzalamak, her zaman son söz değildir. KTK m.111’e göre bu Kanun’la öngörülen hukuki sorumluluğu kaldıran veya daraltan anlaşmalar geçersizdir; tazminat miktarına ilişkin olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşma ve uzlaşmalar, yapıldıkları tarihten başlayarak iki yıl içinde iptal edilebilir. Destekten yoksun kalma hakkı her hak sahibinin kendi şahsında doğduğu için, eşin imzaladığı ibraname çocukların talep hakkını ortadan kaldırmaz.

Sigortayla yapılan anlaşma ceza davasını da etkilemez. Taksirle öldürme suçu şikâyete bağlı değildir ve CMK m.253’teki uzlaştırma listesinde yer almaz; zararın giderilmesi ancak cezanın belirlenmesinde dikkate alınabilecek bir olgudur.

Zamanaşımında üç kural üst üste uygulanır. KTK m.109/1’e göre motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazmini talepleri, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren iki yıl ve her hâlde kaza tarihinden itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar. Ancak dava cezayı gerektiren bir fiilden doğuyorsa ve ceza kanunu daha uzun bir zamanaşımı öngörüyorsa o süre uygulanır. Ölümlü trafik kazasında taksirle öldürme suçunun cezası iki ila altı yıl olduğundan dava zamanaşımı TCK m.66/1-d uyarınca on beş yıldır ve bu süre tazminat talepleri için de geçerlidir. Zamanaşımının tazminat yükümlüsüne karşı kesilmesi sigortacıya karşı da, sigortacıya karşı kesilmesi tazminat yükümlüsüne karşı da hüküm doğurur (KTK m.109). Konuyu trafik kazası tazminat zamanaşımı yazımızda ayrıntılı olarak ele aldık.

Ölümlü Kazada Sigorta Tazminatında En Sık Yapılan Hatalar

Ölümlü kazalarda yakınların hak kaybı çoğunlukla hukuki bilgi eksikliğinden değil, sürecin ilk haftalarındaki aceleden doğar. Dosyalarda en sık karşılaşılan hatalar şunlardır:

  • Kaza raporundaki kusur oranını kesin kabul edip itiraz etmemek,
  • Sigortanın ilk teklifini, hesap raporu görülmeden kabul edip ibraname imzalamak,
  • Manevi tazminatı sigortadan beklemek ve sürücüye, işletene karşı talebi geciktirmek,
  • Hastane faturasını yakınlardan tahsil edilecek bir borç sanmak,
  • Cenaze giderlerine ait belgeleri saklamamak,
  • Başvuruyu zamanaşımını kesen bir işlem sanmak.

Kusur oranının doğru tespiti, destek hesabının denetlenmesi ve sigortacı ile sorumlu kişilere yönelik taleplerin birlikte planlanması dosyaya özgü değerlendirme gerektirir. Ölümlü trafik kazası sonrasında izlenecek hukuki yol hakkında bilgi almak için trafik kazası avukatı sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Zorunlu trafik sigortası ölümlü kazalarda hangi zararları karşılar?

Kusurlu aracın zorunlu trafik sigortası, ölenin yakınlarının destekten yoksun kalma tazminatını, cenaze ve defin giderlerini ve kazada zarar gören araç ile eşyaların hasarını poliçe limitleri içinde karşılar. Manevi tazminat, ölenin kendi kusuruna denk gelen destek talebi ve dolaylı zararlar teminat dışındadır. Ölümden önceki tedavi bedellerini ise SGK öder.

Trafik sigortası manevi tazminat öder mi?

Hayır. KTK m.92/f manevi tazminat taleplerini zorunlu trafik sigortasının kapsamı dışında tutar. Manevi tazminat kusurlu sürücüden, araç işleteninden ve varsa işverenden istenir; kusurlu aracın İMM poliçesinde manevi tazminat ek teminatı varsa bu poliçeden de talep edilebilir.

Ölümlü kazada trafik sigortası ne kadar öder?

Sabit bir tutar yoktur; sigorta, ölen her kişi için hesaplanan gerçek zararı öder. 2026’da kazalar için sakatlanma ve ölüm teminatı kişi başına 3.600.000 TL’dir ve bu tutar üst sınırdır. Hesaplanan zarar limitin altındaysa hesaplanan tutar ödenir.

2026 trafik sigortası ölüm teminatı limiti ne kadar?

Kişi başına 3.600.000 TL’dir. Kaza başına limit, insan taşımada kullanılan araçlar ile tarım ve özel amaçlı araçlarda 18.000.000 TL, eşya taşımada kullanılan araçlarda 36.000.000 TL, motosikletlerde 10.800.000 TL’dir. Uygulanacak limit kaza tarihine göre belirlenir.

Kaza başı maddi zarar ne demek?

Tek bir kazada kusurlu aracın sigortasının bütün araç ve mal hasarları için ödeyebileceği toplam üst sınırdır. 2026’da kaza başı maddi limit 800.000 TL, bunun içinde tek bir araç için ödenebilecek araç başı limit 400.000 TL’dir.

Ölümlü kazada sigortaya başvurmak için hangi belgeler gerekir?

Kaza raporu, veraset ilamı veya destek ilişkisini gösteren belgeler, ölüm belgesi ve ölü muayene ile otopsi raporu, güncel vukuatlı nüfus kayıt örneği, ölenin son gelir belgesi ve SGK hizmet dökümü ile hak sahibinin banka hesap bilgileri gerekir. Bilirkişi raporu yalnızca varsa sunulur.

Sigorta şirketi ölüm tazminatını ne zaman öder?

Sigorta şirketi başvuruya 15 gün içinde yazılı cevap vermek zorundadır. Genel Şartlar ekinde sayılan belgeler eksiksiz teslim edildikten sonra tazminat sekiz iş günü içinde ödenir; şirket haklı olarak yeni belge isterse süre o belgenin tesliminden itibaren başlar.

Kazada yüzde yüz kusurlu olan ölürse yakınları sigortadan tazminat alabilir mi?

Kendi aracının trafik sigortasından destekten yoksun kalma tazminatı alamazlar; KTK m.92/j bu talebi teminat dışında bırakır. Ancak başka bir kişinin veya yol idaresinin de kusuru varsa ona karşı talep hakkı devam eder. Poliçede ferdi kaza teminatı varsa kusura bakılmadan ödeme yapılabilir.

Vefat eden kişinin trafik sigortası ne olur?

Ölen sürücünün poliçesi, kazada başkalarına verdiği zararları karşılamaya devam eder. Sigortacının teminat dışı olduğu hâlde yaptığı ödemeler veya alkol gibi rücu sebeplerinden doğan alacakları için sigortalının terekesine ve mirasçılarına başvurma hakkı vardır; mirasçılar mirası üç ay içinde reddedebilir.

Trafik sigortası kamu malına verilen zararı karşılar mı?

Evet. Kazada zarar gören bariyer, aydınlatma direği, trafik levhası gibi kamu malları da kusurlu aracın trafik sigortasının maddi zararlar teminatı kapsamındadır. Ödeme, araç başı ve kaza başı maddi limitler içinde yapılır.

Ölümden önceki hastane masraflarını trafik sigortası öder mi?

Hayır, bu bedelleri SGK öder. KTK m.98’e göre trafik kazası nedeniyle resmî ve özel sağlık kuruluşlarının sunduğu sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın SGK tarafından karşılanır. Hastanenin yakınlardan ayrıca bu bedeli istemesinin dayanağı yoktur.

Kusurlu araç sigortasızsa ölüm tazminatını kim öder?

Güvence Hesabı öder. 5684 sayılı Kanun m.14/2 uyarınca sigortasız, tespit edilemeyen veya çalıntı aracın sebep olduğu kazalarda bedensel zararlar Güvence Hesabı’ndan karşılanır. Hesap, ödediği tutarı sigortasını yaptırmayan kişiye rücu eder.

Ölümlü kazada sigortaya karşı dava açma süresi ne kadar?

Taksirle öldürme suçunun ceza zamanaşımı daha uzun olduğu için tazminat talepleri bakımından on beş yıllık süre uygulanır. Sigortaya yapılan başvuru zamanaşımını kesmez; süre, başvuru sonucu beklenirken de işlemeye devam eder.

Bu yazı, trafik sigortası ölümlü kazalarda hangi zararları karşılar sorusuna ilişkin genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Teminat limitleri her yıl yeniden belirlenir ve kaza tarihine göre uygulanır; mevzuat ve içtihat değişiklikleri sonuçları etkileyebilir. Kendi dosyanızdaki kusur durumu ve tazminat hesabı için bir avukatla görüşmeniz gerekir. Hazırlayan: Av. Handan Sayan Özgül.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir