Hukuk

Araç Değer Kaybı Tazminat Davalarında Avukatlık Ücreti Ne Kadar?

Araç Değer Kaybı Tazminat Davalarında Avukatlık Ücreti Ne Kadar

Araç değer kaybı tazminat davalarında avukatlık ücreti ne kadar sorusunun kanundaki karşılığı sabit bir yüzde değil, iki sınırdır: avukatla yapılan sözleşmedeki ücret dava değerinin %25’ini aşamaz ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin altında kalamaz (Avukatlık Kanunu m.164). Bu iki sınırın arasındaki tutarı işin kapsamı ve yazılı sözleşme belirler. Aynı dosyada ikinci bir ücret daha doğar: davayı kaybeden tarafa yüklenen karşı vekâlet ücreti. İkisi farklı kişiler tarafından ödenir ve farklı kurallara bağlıdır.

Bu yazı; araç değer kaybı avukat ücretinin nasıl belirlendiğini, avukat yüzde kaç alır sorusunda internette dolaşan “%10-25” aralığının neden yanlış olduğunu, “değer kaybı vekalet ücreti” ifadesinin üç ayrı anlamını, dava kaybedilirse kimin neyi ödediğini, 2026 noter vekâletname masraflarını, aracı firma komisyonu ile avukatlık ücreti arasındaki farkı ve Sigorta Tahkim Komisyonu ile mahkeme arasındaki ücret farkını madde dayanaklarıyla anlatıyor.

Özet

Araç değer kaybı tazminat davalarında avukatlık ücreti ne kadar olacağını kanun sabit bir oranla değil, bir tavan ve bir tabanla belirler. Kısaca:

  • Sözleşme ücreti dava değerinin %25’ini aşamaz (tavan, olağan oran değil) ve asgari ücret tarifesinin altında kararlaştırılamaz (Av.K. m.164/2 ve m.164/4).
  • %10-%20 aralığı yalnızca yazılı ücret sözleşmesi olmayan ya da sözleşmenin tartışmalı olduğu hâlde, ücreti belirleyecek merci için öngörülmüştür; “%10-25 alınır” cümlesi iki ayrı hükmün karışımıdır.
  • Karşı vekâlet ücreti davayı kaybeden tarafça ödenir ama kazanan tarafın avukatına aittir (m.164/son); kabul veya reddedilen miktarı geçemez (AAÜT m.13/2), tahkimde talebi reddedilen aleyhine tarifenin beşte biridir (5684 m.30/17).
  • “Değer kaybı vekalet ücreti” üç ayrı ödemeyi anlatır: sözleşme ücreti, karşı vekâlet ücreti (2026’da asliye maktu 45.000 TL) ve noter masrafı (2026’da beher imza için 307,90 TL harç + noter ücreti; dava açılırken 104 TL suret harcı ve 164 TL vekâlet pulu).
  • Süreç: sigortacıya yazılı başvuru (1 Eylül 2026’dan beri OHİM / Alo 193 kanalı da var) → 15 gün cevap süresi (KTK m.97) → Sigorta Tahkim Komisyonu ya da arabuluculuk sonrası dava; eksper süresinde atanıp rapor sigortacıdan kaynaklanmayan sebeple bitmediyse cevapsızlık tek başına tahkim kapısı açmaz (SEDDK Sirküleri 2026/02). Ödeme süresi ayrıca 8 iş günüdür (KTK m.99).

Araç Değer Kaybı Tazminat Davalarında Avukatlık Ücreti Ne Kadar? Kanunun Üç Sınırı

Kanun, araç değer kaybı tazminat davalarında avukatlık ücreti ne kadar olur sorusuna bir rakamla değil, üç sınırla cevap verir. Bu sınırlar hem sizin avukatınızla yaptığınız sözleşmeyi hem de mahkemenin karşı tarafa yükleyeceği ücreti çerçeveler:

  1. Üst sınır — Av.K. m.164/2: “Yüzde yirmibeşi aşmamak üzere, dava veya hükmolunacak şeyin değeri yahut paranın belli bir yüzdesi avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir.” %25’i aşan bir sözleşme tümden geçersiz olmaz, tavan miktarında geçerli sayılır (m.163/2).
  2. Alt sınır — Av.K. m.164/4 ve AAÜT m.1/3: “Avukatlık asgarî ücret tarifesi altında vekâlet ücreti kararlaştırılamaz.” Tarifenin altında kararlaştırılan ücret, tarife uyarınca kararlaştırılmış kabul edilir.
  3. Karşı tarafa yüklenecek ücretin sınırı — AAÜT m.13/2: mahkemenin hükmettiği vekâlet ücreti kabul veya reddedilen miktarı geçemez. Değer kaybı gibi tutarı küçük dosyalarda bu kural, tarifedeki maktu ücretin tazminatı aşmasını engeller.

Bu üç kuralın dışında kalan her şey sözleşme serbestisine aittir. Avukatlık Kanunu m.163/1 “Avukatlık sözleşmesi serbestçe düzenlenir” der ve yasaya aykırı olmayan şarta bağlı sözleşmeleri geçerli sayar. Bu nedenle aynı değer kaybı dosyası için bir sözleşmede sabit ücret, diğerinde yüzde, üçüncüsünde ikisinin birleşimi kararlaştırılabilir; kanun bunların hiçbirini “olağan” ilan etmez.

Araç Değer Kaybı Avukat Ücretleri

Araç değer kaybı avukat ücretleri, avukat ile müvekkil arasında yazılı sözleşmeyle belirlenir ve sözleşmenin kapsadığı hukuki hizmete göre değişir: yalnızca sigortacıya başvuru ve eksper raporuna itiraz, buna ek olarak Sigorta Tahkim Komisyonu süreci ya da arabuluculuk ve dava. Araç değer kaybı avukat ücreti merak edilirken en sık atlanan nokta da budur; “ücret ne kadar” sorusu, önce “hangi aşama için” sorusuyla birlikte sorulmalıdır.

Araç değer kaybı davalarında avukatlık ücretleri aşağıdaki kriterlere göre belirlenir:

Kriter Etki Alanı
Davanın Zorluk Derecesi Kusur oranı tartışmalı, eksper raporuna itiraz edilmiş ya da birden fazla davalıya yöneltilen dosyalar daha fazla çalışma gerektirir.
Avukatın Deneyimi ve İşin Kapsamı Dosyanın gerektirdiği çalışma süresi, aşama sayısı (başvuru, tahkim, dava, kanun yolu) ve duruşma sayısı ücreti etkiler.
Talep Edilen Değer Kaybı Miktarı Yüzde üzerinden kararlaştırılan ücrette matrah dava veya hükmolunacak şeyin değeridir; %25 tavanı da bu değer üzerinden hesaplanır (Av.K. m.164/2).
Baro Tarifesi Bağlayıcı taban, Türkiye Barolar Birliği’nin hazırlayıp Resmî Gazete’de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’dir (Av.K. m.168); baroların yayımladığı listeler tavsiye niteliğindedir.

Bu kapsamda ücret ya sabit bir tutar olarak ya da dava değeri üzerinden bir yüzde olarak kararlaştırılır; ikisi birlikte de kararlaştırılabilir. Birçok kişinin sorduğu “Araç değer kaybı davalarında avukat yüzde kaç alır?” sorusu için kanunda yazan tek oran %25 tavanıdır. İnternette sık görülen “genelde %10 ile %25 arası” ifadesinin mevzuatta karşılığı yoktur: %10-%20 aralığı Av.K. m.164/4’te yalnızca yazılı ücret sözleşmesi bulunmayan ya da sözleşmesi tartışmalı olan hâl için, ücreti belirleyecek merciye verilmiş bir aralıktır.

Bunun dışında, avukatlık ücreti değer kaybı dosyasında hangi işlerin karşılığıdır, sözleşmede açıkça yazılmalıdır: sigortacıya yapılacak başvurunun ispat edilebilir biçimde kurulması, eksper raporundaki işlem türleri ve rayiç kaynaklarının denetlenmesi, tahkim başvurusu veya dava dilekçesi, bilirkişi raporuna itiraz ve kanun yolu. AAÜT m.2/1’e göre tarifedeki ücret, davada kesin hüküm elde edilinceye kadar olan bütün iş ve işlemlerin karşılığıdır; icra takibi ile istinaf ve temyiz duruşmaları ise ayrı ücrete tabidir (m.2/2).

Ücret sözleşmesi imzalanmadan önce üç soru netleştirilmelidir: ücret sabit mi, yüzde mi, ikisi birden mi; yüzde hangi değer üzerinden (dava değeri mi, tahsil edilen tutar mı) hesaplanacak; ve dosya kaybedilir ya da sulhle kapanırsa ne ödenecek. Bu soruların cevabı yazılı değilse, Av.K. m.164/4’teki merci belirlemesi devreye girer ve uyuşmazlık uzar.

Araç Mahrumiyet Bedeli Avukatlık Ücreti Nasıl Belirlenir?

Araç mahrumiyet bedeli avukatlık ücreti, değer kaybı ücretiyle aynı kurallara bağlıdır: sözleşme ücreti dava değerinin %25’ini aşamaz, tarifenin altında kalamaz (Av.K. m.164/2 ve m.164/4). Farkı, talebin muhatabında ve izlenecek yolda doğar. Aracın onarımda kaldığı sürede kullanılamamasından doğan zarar dolaylı zarardır ve zorunlu trafik sigortası teminatının dışındadır (KTK m.92/k; Genel Şartlar A.5/a teminatı “değer kaybı dahil doğrudan mallar üzerindeki azalma” ile sınırlar). Bu yüzden mahrumiyet bedeli sigortacıdan değil, kusurlu sürücü ve araç işleteninden istenir.

Değer kaybı ve mahrumiyet bedeli çoğu dosyada aynı dava dilekçesinde ayrı kalemler hâlinde talep edilir. Bu durumda sözleşmede iki kalemin de ücrete dahil olup olmadığı yazılmalıdır; yüzde ücret kararlaştırıldıysa matrah, dilekçede istenen kalemlerin toplamından oluşan dava değeridir. Usul de davalıya göre değişir: sigortacı davalıysa dava asliye ticaret mahkemesinde görülür ve öncesinde arabuluculuğa başvurmak dava şartıdır (TTK m.5/A); yalnız sürücü ve işletene karşı açılan davada arabuluculuk şartı aranmaz. Sigorta Tahkim Komisyonu ise yalnız sigorta kuruluşları ve Güvence Hesabı ile hak sahipleri arasındaki uyuşmazlıklara bakar (5684 m.30/1); mahrumiyet bedeli sigorta teminatında olmadığı ve sürücü ile işleten tahkimin tarafı olmadığı için bu kalem tahkimde değil mahkemede istenir.

Araç Değer Kaybı Davalarında Avukat Yüzde Kaç Alır?

Değer kaybı avukat yüzde kaç alır sorusuna kanun bir yüzdeyle cevap vermez; yalnızca %25’i aşamayacağını söyler. Araç değer kaybı tazminat davalarında avukatlık ücreti değer kaybı talebinin tutarına, dosyanın aşamalarına ve sözleşmeye göre belirlenir. Yüzde üzerinden anlaşılacaksa oran, avukat ile müvekkil arasındaki yazılı ücret sözleşmesinde yazılır.

Yüzde ücretinin üst sınırını Avukatlık Kanunu m.164/2 çizer: sözleşmeyle kararlaştırılan ücret, dava veya hükmolunacak şeyin değerinin %25’ini aşamaz. Bu bir tavandır, sabit bir oran değildir; her dosyada uygulanan oran işin kapsamına, dosyanın karmaşıklığına ve taraflar arasındaki sözleşmeye göre belirlenir. Alt sınırı ise Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi belirler. Aşağıdaki tablo, ücretin hangi kalemlerden oluştuğunu ve her birinin hangi kurala tabi olduğunu gösterir:

Ücret kalemi Kanunun çizdiği çerçeve
Sözleşme ücreti (siz ödersiniz) Serbestçe kararlaştırılır; ancak Avukatlık Kanunu m.164/2 uyarınca dava konusu değerin %25’ini aşamaz. Bu bir tavandır, uygulanan oran değildir. Tavanı aşan sözleşme tavan miktarında geçerlidir (m.163/2).
Taban sınır Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nde o iş için öngörülen tutarın altında ücret kararlaştırılamaz (Av.K. m.164/4); altında kararlaştırılan ücret tarife uyarınca kararlaştırılmış sayılır (AAÜT m.1/3).
Sözleşme yoksa Ücret itirazlarını incelemeye yetkili merci, tarifenin altında kalmamak koşuluyla davanın kazanılan bölümü için müddeabihin değerinin %10’u ile %20’si arasında bir ücret belirler (Av.K. m.164/4).
Karşı vekâlet ücreti (davayı kaybeden öder) Mahkeme ya da Sigorta Tahkim Komisyonu tarifeye göre hükmeder; ücret kazanan tarafın avukatına aittir, iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez (Av.K. m.164/son). Sözleşme ücretinizden ayrı bir kalemdir.
Yargılama giderleri Harç, tebligat, bilirkişi ve keşif giderleri ücretin dışındadır; aleyhine hüküm verilen tarafa yüklenir, iki taraf kısmen haklı çıkarsa haklılık oranına göre paylaştırılır (HMK m.326).

Bununla birlikte, bazı durumlarda avukatlar sabit ücret üzerinden çalışmayı tercih edebilir. Örneğin, düşük meblağlı davalarda yüzdelik bir ödeme yerine sabit bir “dosya ücreti” belirlenebilir; bu durumda da tutar tarifenin altında olamaz. Bu sebeple, araç değer kaybı avukatlık ücreti hakkında net bir rakam, dosyanın aşamaları ve belgeleri görülmeden verilemez.

Yüzde ile kararlaştırılan ücrette de bir sınır daha vardır: sözleşme, dava konusu para dışındaki mal ve haklardan bir kısmının aynen avukata ait olacağı hükmünü taşıyamaz (Av.K. m.164/3). Başka bir deyişle avukat davaya ortak olmaz; ücret para veya değer olarak kararlaştırılır. Araç değer kaybı davalarında avukat yüzde kaç alır diye soran okuyucunun bilmesi gereken son nokta şudur: yüzde, kural olarak “tahsil edilen tutar” üzerinden değil, sözleşmede hangi değer yazılmışsa (dava değeri, hükmolunacak şeyin değeri) onun üzerinden hesaplanır. Bu tercih sözleşmede açıkça yazılmalı ve ücret konusu bir araç değer kaybı avukatı ile işe başlamadan önce yazılı hâle getirilmelidir.

Değer Kaybı Davası Avukat Komisyonu ile Aracı Firma Payı Aynı Şey mi?

Hayır. Günlük dilde “avukat komisyonu” denilen şey, hukuken yüzde üzerinden kararlaştırılan avukatlık ücretidir ve Av.K. m.164/2’deki %25 tavanına tabidir. Sigorta davalarında avukatın müvekkilden en fazla ne kadar alabileceğini de bu hüküm belirler: dava veya hükmolunacak şeyin değerinin dörtte biri. Tavanı aşan sözleşme tümden düşmez, tavan miktarında geçerli sayılır (m.163/2).

Değer kaybı alacağını “takip edip” tahsilattan pay alan hasar danışmanlık veya aracı firmaların durumu farklıdır, çünkü bu pay bir avukatlık ücreti değildir ve kanun bu modele hiç yer bırakmaz:

  • Takip yetkisi sınırlıdır: Sigortacıdan istenecek tazminat alacağı yalnızca alacaklının kendisi, kanuni temsilcisi, vekâlet verdiği eşi, çocukları, annesi, babası, kardeşleri veya avukatı tarafından takip edilebilir; alacak yalnızca hak sahibine veya avukatına ödenir ve kimseye devredilemez (5684 Ek m.6/1-2).
  • Sigortacı bunu söylemekle yükümlüdür: 1 Eylül 2026’dan beri başvuru sahibine, tazminat alacağının bu kişiler dışında yetkisiz kişilerce takip ve tahsil edilemeyeceği bildirilir (SEDDK Genelgesi 2026/22 m.6/2).
  • Avukatlık tekeli ve ceza hükümleri: Tahkim başvurusu hazırlamak, dava açmak ve bu işlere ait evrakı düzenlemek yalnız baroya kayıtlı avukatlara aittir (Av.K. m.35/1). Avukat olmadığı hâlde muvazaalı yoldan alacak devralarak avukatlara ait yetkileri kullananlar bir yıldan üç yıla kadar hapis ve bin güne kadar adli para cezası (m.63/3), ücret karşılığında avukata iş getirmeye aracılık edenler ile aracı kullanan avukatlar altı aydan bir yıla kadar hapis cezası (m.48) ile karşılaşır.

Bu nedenle değer kaybı için imzalanacak tek ücret belgesi, avukatla yapılan yazılı avukatlık sözleşmesidir. Aracı firmayla yapılan pay anlaşmaları ve geniş yetkili vekâletnamelerin yarattığı riskler araç değer kaybı dolandırıcılığı yazımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Değer Kaybı Davası Avukat Ne Kadar Alır?

Değer kaybında avukat ne kadar alır diye bakıldığında karşınıza tek bir kalem çıkmaz: değer kaybı davasında avukata iki ayrı kaynaktan ücret doğar ve ikisi ayrı kurallara bağlıdır: müvekkilin ödediği sözleşme ücreti ile davayı kaybeden tarafa yüklenen karşı vekâlet ücreti. Karşı vekâlet ücreti de Av.K. m.164/son uyarınca avukata ait olduğundan, sözleşmede mahsup kararlaştırılmamışsa avukat iki kalemi birlikte alır; müvekkilin cebinden çıkan ise yalnızca sözleşme ücretidir. Araç değer kaybı avukat ücretlerini belirleyen temel faktörlerden biri, davanın karmaşıklığı ve hangi aşamalara yayıldığıdır. Öyle ki her davanın süreci, tarafların kusur durumuna ve dava detaylarına göre farklılık gösterebilir.

Genel bir çerçevede, Türkiye’de sözleşme ücreti üç şekilde belirlenebilir:

  • Sabit Ücret: Avukat ile müvekkil arasında dava öncesinde yapılan anlaşmaya dayanır. Bu, tarafların dava sonucundan etkilenmeksizin belirli bir tutar üzerinde uzlaşmasını sağlar. Tutar, somut olayın niteliğine ve çalışma yüküne göre belirlenir; tarifenin altında olamaz.
  • Yüzdelik Ücret: Ücret, dava veya hükmolunacak şeyin değerinin bir yüzdesi olarak kararlaştırılır. Avukatlık Kanunu m.164/2 uyarınca bu oran %25’i aşamaz; bu bir üst sınırdır, tazminattan otomatik yapılan bir kesinti değildir.
  • Karma Ücret: Bir kısmı peşin ve sabit, bir kısmı sonuca bağlı yüzde olarak kararlaştırılır. Av.K. m.163/1 yasaya aykırı olmayan şarta bağlı sözleşmeleri geçerli sayar; toplam yine %25 tavanını aşamaz.

Aşağıdaki tablo, ücret yöntemleri arasındaki farkları özetlemektedir:

Ücret Tipi Belirleme Şekli Dikkat Edilecek Nokta
Sabit Ücret Dava öncesi net tutar belirlidir Hangi aşamaları (tahkim, dava, istinaf, icra) kapsadığı sözleşmede yazılmalıdır.
Yüzdelik Ücret Dava veya hükmolunacak şeyin değerinin yüzdesi Oran %25’i aşamaz; hangi değer üzerinden hesaplanacağı açıkça yazılmalıdır.
Karma Ücret Peşin sabit tutar + sonuca bağlı yüzde Dava kaybedilir ya da sulhle biterse hangi kısmın ödeneceği sözleşmede yer almalıdır.

Dava kazanılırsa mahkeme ayrıca karşı tarafa bir vekâlet ücreti yükler. Bu tutar müvekkilin kazancı değildir: Av.K. m.164/son uyarınca karşı tarafa yüklenen vekâlet ücreti avukata aittir. Sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça müvekkilin ödediği sözleşme ücreti bu tutar kadar azalmaz. Tutarını ise tarife belirler; aşağıdaki örnekler 2026 tarifesiyle (RG 04.11.2025, sayı 33067) asliye mahkemesinde görülen bir dava için hesaplanmıştır:

Kabul edilen değer kaybı Nispi hesap (AAÜT üçüncü kısım) Hükmedilecek karşı vekâlet ücreti
30.000 TL %16 → 4.800 TL; asliye maktu ücreti 45.000 TL 30.000 TL — maktu taban kabul edilen miktarı geçemez (m.13/2)
80.000 TL %16 → 12.800 TL; maktu tabanın altında 45.000 TL — nispi ücret maktunun altına inemez (m.13/1)
400.000 TL %16 → 64.000 TL 64.000 TL

Tablo karşı tarafa yüklenecek ücreti gösterir; avukatınızla yaptığınız sözleşmedeki ücretin tutarını göstermez. Araç değer kaybı tazminat davalarında avukatlık ücreti ne kadar sorusu bu yüzden her zaman iki kalemle cevaplanır: sözleşme ücreti ve karşı vekâlet ücreti. Kısmi kabulde karşı taraf vekili yararına hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez (AAÜT m.13/3); tarife her yıl yenilendiği için ücret, hüküm tarihindeki tarifeye göre takdir edilir (Av.K. m.168/3).

Değer Kaybı Vekalet Ücreti Ne Kadar?

Değer kaybı için vekalet ücreti sorulduğunda kastedilen tek bir tutar yoktur; değer kaybı vekalet ücreti ifadesi üç ayrı ödeme için kullanılır ve her birinin tutarını başka bir kural belirler: avukatınızla kararlaştırdığınız sözleşme ücreti, davayı kaybeden tarafa yüklenen karşı vekâlet ücreti ve avukata vekâletname vermek için notere ödenen masraf. Araç değer kaybı vekalet ücreti ne kadar diye soran kişinin bu üçünden hangisini sorduğu netleşmeden verilen her rakam yanıltıcı olur.

“Vekalet ücreti” ile kastedilenKim öder?Tutarı ne belirler?2026 için kanuni çerçeve
Avukatla yapılan sözleşmedeki ücret (akdi vekâlet ücreti)MüvekkilYazılı avukatlık sözleşmesi (Av.K. m.163)Dava değerinin %25’ini aşamaz, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin altında kalamaz (m.164/2, m.164/4)
Karşı vekâlet ücretiDavayı kaybeden tarafAvukatlık Asgari Ücret Tarifesi (RG 4.11.2025, sayı 33067)Asliye mahkemesinde maktu 45.000 TL; nispi hesapta ilk 600.000 TL için %16; kabul veya reddedilen miktarı geçemez (AAÜT m.13/2); tahkimde talebi reddedilen aleyhine beşte bir (AAÜT m.17/2)
Noter vekâletname masrafıVekâlet verenHarçlar Kanunu (2) sayılı tarife + Noterlik Ücret TarifesiNoter harcı beher imza için 307,90 TL; noter ücreti sayfa ve nüsha sayısına göre eklenir

Değer kaybı vekalet ücreti 2025 tarifesine göre hesaplanmış tutarlar bugün açılan veya sürmekte olan davalarda esas alınmaz. Karşı vekâlet ücreti, dava hangi yıl açılmış olursa olsun hüküm tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre takdir edilir (AAÜT m.21/1, Av.K. m.168/3); 2025’te açılıp 2026’da karara bağlanan bir değer kaybı davasında 2026 tarifesi uygulanır. Araç değer kaybı avukat vekalet ücreti olarak sözleşmede kararlaştırılan tutar ise tarifeden bağımsız olarak sözleşmeye bağlıdır; yalnızca tarifenin altına düşemez (AAÜT m.1/3).

Uygulamada en sık karışan iki kalem, karşı vekâlet ücreti ile sözleşme ücretidir. Mahkemenin kararda yazdığı vekâlet ücreti müvekkilin avukatına ödediği ücretin yerine geçmez; davayı kaybeden tarafın ödediği bu tutar kazanan tarafın avukatına aittir (Av.K. m.164/son). Kazanılan davada bu ücretin kime ödeneceği ve nasıl tahsil edileceği kazanılan davada vekalet ücretini kim alır yazımızda, trafik kazası kaynaklı diğer tazminat davalarındaki ücret düzeni ise trafik kazası tazminat davalarında avukatlık ücretleri yazımızda ele alınmıştır.

Araç Değer Kaybı İçin Avukata Vekalet Verilir Mi?

Evet; avukatın sizi sigortacı, Sigorta Tahkim Komisyonu ve mahkeme karşısında temsil edebilmesi için vekâletname gerekir. HMK m.77 uyarınca vekâletnamesini vermeyen avukat dava açamaz ve yargılamayla ilgili hiçbir işlem yapamaz. Avukat tutmak ise zorunlu değildir; Av.K. m.35/3 herkesin kendi davasını bizzat açıp takip edebileceğini açıkça kabul eder.

Vekâletname notere düzenleme şeklinde yaptırılır ve Türkiye genelinde tek tiptir (Av.K. m.56/son); noter yalnızca kimliğinizi arar, ruhsat veya kaza tutanağı noter işlemi için gerekmez. Vekâletname verilirken şu hususlar önem taşır:

  • Hukuki sürecin kapsamı: Davaya vekâlet, dava açma, kanun yolları, hükmün icrası gibi işleri kendiliğinden kapsar (HMK m.73). Buna karşılık sulh, ibra, davanın kabulü, feragat, tahkim ve hakem sözleşmesi yapma ile alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurma için vekâletnamede özel yetki bulunmalıdır (HMK m.74).
  • Tahkim ve arabuluculuk: Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu hakeme başvurma niteliğindedir; sigortacıya karşı dava açılmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır (TTK m.5/A). İki işlem için de vekâletnamedeki yetki satırları kontrol edilmelidir.
  • Ahzu kabz, sulh ve ibra birlikte: Bu üç yetki birlikte verilen kişi, sizin adınıza sigortacıyla anlaşıp ödemeyi alabilir ve sigortacıyı ibra edebilir. Avukat olmayan kişi veya şirketlere bu yetkiyle vekâlet verilmesi ayrı bir risk taşır; avukat olmayanlar vekâletname olsa bile dava açamaz, tahkime gidemez (Av.K. m.35/1).

Aşağıdaki tablo, bir avukata vekâletname vermenin sonuçlarını özetlemektedir:

Konu Açıklama
Belge ve bilgi erişimi Sigorta şirketleri avukatın incelemesine bilgi ve belge sunmakla yükümlüdür; bu belgelerden örnek alınması vekâletname ibrazına bağlıdır (Av.K. m.2/3).
Resmî örnek Avukat, vekâletnamenin aslına uygunluğunu kendi imzasıyla onaylayarak örnek çıkarabilir; bu örnekler resmî örnek hükmündedir (Av.K. m.56/1). Her kurum için ayrı noter sureti gerekmez.
Temsil yetkisinin sınırı Özel yetki gerektiren işlemler (sulh, ibra, feragat, tahkim) yalnızca vekâletnamede açıkça yazılıysa yapılabilir (HMK m.74).

Bu noktada araç değer kaybı avukatlık ücreti konusu da vekâletnameyle birlikte ele alınmalıdır: vekâletname temsil yetkisini, ücret sözleşmesi ise ücretin tutarını ve ödeme koşullarını belirler. İkisi farklı belgelerdir; vekâletnamede ücret yazmaz. Değer kaybı dosyasına özgü yetki satırları ve noter masraf kalemleri için değer kaybı vekâletname örneği yazımıza bakabilirsiniz.

Vekâletname e-Devlet üzerinden veya uzaktan verilemez: Noterlik Kanunu m.198/A, düzenleme şeklinde yapılması zorunlu işlemlerde ilgililerin noter huzurunda bulunmasını şart koşar. Vekâlet ilişkisi sona ererse Av.K. m.174/2 uygulanır: avukat azledilirse ücretin tamamı ödenir; avukat kusur veya ihmali nedeniyle azledilmişse ödeme gerekmez.

Dava Kaybeden Avukata Ücret Ödenir Mi?

Bu sorunun cevabını sözleşme verir: ücret sonuca bağlanmışsa kaybedilen dosyada o kısım doğmaz, sabit ya da peşin kararlaştırılan kısım ise ödenir. Av.K. m.163/1 yasaya aykırı olmayan şarta bağlı ücret sözleşmelerini geçerli sayar. Kaybın ikinci bir sonucu daha vardır: karşı tarafın vekâlet ücreti ve yargılama giderleri davayı kaybeden tarafa yüklenir.

Araç değer kaybı davalarında avukat ile müvekkil arasında yazılı bir ücret sözleşmesi yapılması, kaybetme ihtimalinin sonuçlarını baştan netleştirir. Dava kaybedildiğinde üç ayrı kalem ayrı ayrı değerlendirilir:

  • Anlaşma Şartları: Sözleşmede ücretin tamamı davanın kazanılması şartına bağlanmışsa, dava kaybedildiğinde bu ücret doğmaz. Sabit veya peşin ücret kararlaştırılmışsa bu tutar, dava sonucundan bağımsız olarak ödenir.
  • Masraflar: Harç, tebligat, bilirkişi ücreti gibi yargılama giderleri avukatlık ücretinden ayrıdır; dava kaybedilirse HMK m.326 uyarınca aleyhine hüküm verilen tarafa, yani davacıya yüklenir.
  • Başarı Yüzdesine Dayalı İşbirliği: Yüzde, “tahsil edilen tutar” üzerinden kararlaştırılmışsa kaybedilen dosyada yüzde ödemesi doğmaz. Yüzde “dava değeri” üzerinden kararlaştırılmışsa sonuç sözleşmenin şartına bağlıdır; Av.K. m.164/2 yüzdenin dava değeri üzerinden de kararlaştırılabileceğini açıkça kabul eder.

Ayrıca “avukatlık ücreti değer kaybı” meselesinde karşı tarafın vekâlet ücreti ayrıca hesaba katılmalıdır. Dava kaybedilir ve mahkeme karşı taraf lehine vekâlet ücretine hükmederse bu tutarı davayı kaybeden taraf öder. Değer kaybı dosyalarında bu risk AAÜT m.13/2 ile sınırlıdır: hükmedilen ücret reddedilen miktarı geçemez. Talebin tamamen reddinde ücret tarifenin ikinci kısmındaki maktu ücrete göre belirlenir (m.13/4), ama o tutar da reddedilen miktarı aşamaz.

Sigorta Tahkim Komisyonu’nda kaybetme riski daha düşüktür: talebi kısmen veya tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekâlet ücreti, tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte biridir (5684 m.30/17, AAÜT m.17/2). Kaybedilen davanın maliyetine ilişkin ayrıntılı örnekler için araç değer kaybı avukat ücretini kim öder yazımıza bakabilirsiniz.

Dava Kaybedilirse Avukatlık Ücreti Kim Öder?

Dava kaybedilirse iki ayrı avukatlık ücreti söz konusu olur ve ikisinin de borçlusu davayı kaybeden taraftır: kendi avukatına sözleşmede kaybetme hâli için kararlaştırılan ücret (sabit veya peşin kısım; yalnız kazanmaya bağlanan kısım doğmaz) ve karşı tarafın avukatı için mahkemenin hükmettiği vekâlet ücreti. Davayı kaybeden tarafın avukatı mahkemeden ayrıca ücret almaz; onun ücreti yalnızca müvekkiliyle yaptığı sözleşmeden doğar. Karşı taraf lehine hükmedilen ücret ise kararla birlikte ilama bağlanır ve ödenmezse icra yoluyla istenebilir.

Değer kaybı dosyasında kaybın maliyetini belirleyen kurallar aşağıdaki tabloda bir arada gösterilmiştir. Örnekler 2026 tarifesine ve 30.000 TL’lik bir değer kaybı talebine göredir:

DurumKarşı tarafa ödenecek vekâlet ücretiDayanak
Mahkemede talep tamamen reddedilirseÜcret maktu tarifeye göre (asliye mahkemesi 45.000 TL) belirlenir ama reddedilen miktarı geçemez; 30.000 TL’lik talepte en çok 30.000 TLAAÜT m.13/2, m.13/4
Mahkemede talep kısmen reddedilirseReddedilen kısım üzerinden üçüncü kısma göre hesaplanır; davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemezAAÜT m.13/3
Sigorta Tahkim Komisyonu’nda talep reddedilirseTarifeye göre hesaplanan ücretin beşte biri; kabul veya reddedilen miktarı geçemez5684 m.30/17, AAÜT m.17/2
Ön inceleme tutanağı imzalanmadan feragat, kabul veya sulhle biterseTarifeye göre belirlenen ücretin yarısı; ön incelemeden sonra tamamıAAÜT m.6/1
Kendi avukatınızın sözleşme ücretiSözleşmeye göre: sabit veya peşin kısım ödenir, yalnız kazanmaya bağlanan kısım doğmaz; tarifedeki yarıya indirme bu ücrete uygulanmazAv.K. m.163, AAÜT m.5/1 ve m.6/1 son cümle

Tablodaki ilk satır, araç değer kaybı karşı vekalet ücreti bakımından en çok merak edilen soruyu cevaplar: 45.000 TL’lik maktu ücret 30.000 TL’lik bir talebin üstüne çıkamaz. Yargılama giderleri (harç, bilirkişi, tebligat) ise bu ücretlerin dışında ayrıca davayı kaybedene yüklenir (HMK m.326). Hangi dava türünde ne kadar karşı vekâlet ücreti ödendiğini, ödemenin ne zaman ve nereye yapılacağını kaybedilen davada karşı vekalet ücreti yazımızda ayrıntılı olarak bulabilirsiniz.

Araç Değer Kaybı Avukatsız Alınır Mı?

Evet. Avukatlık Kanunu m.35/3 “Dava açmaya yeteneği olan herkes kendi davasına ait evrakı düzenleyebilir, davasını bizzat açabilir ve işini takip edebilir.” der. Sigortacıya başvuru da 1 Temmuz 2026’dan beri kolaylaştı: Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.5/a uyarınca araç hasarı için başvuran hak sahibi, değer kaybı talebinde de bulunmuş kabul edilir ve eksper değer kaybını hasarla aynı raporda belirler.

Avukatsız bir şekilde değer kaybı talebinde bulunan kişilerin en sık zorlandığı noktalar şunlardır:

  • Başvuru sürecinde yaşanan belge eksiklikleri: Sigortacıya yapılan başvurunun şirkete ulaştığı tarih ispatlanamazsa, KTK m.97’deki 15 günlük cevap süresinin ve m.99’daki 8 iş günlük ödeme süresinin dolduğu da gösterilemez. Tahkime eksik belgeyle yapılan başvuru ise değerlendirmeye alınmayabilir.
  • Eksper raporunun ve teklifin süresinde kontrolü: Eksper raporuna itiraz süresi kısadır (SEDDK 2022/12 Genelgesi m.6/1: 3 iş günü). Raporun işlem türü ve rayiç satırları kontrol edilmeden kabul edilen teklif, sonradan tartışmayı güçleştirir; ödemeyle birlikte ibraname imzalandıysa KTK m.111/2’deki iki yıllık iptal süresi gözetilmelidir.
  • Hukuki bilgi eksikliği: Sigortacıya yapılan başvurunun zamanaşımını kesmediğinin, Tüketici Hakem Heyetine başvurmanın tahkim yolunu kapattığının (5684 m.30/14) ve sigortacıya karşı davadan önce arabuluculuğun zorunlu olduğunun bilinmemesi hak kaybına yol açabilir.

Bu noktalar, bir araç değer kaybı avukat ile çalışmanın hangi aşamada anlam kazandığını gösterir. Avukat desteği özellikle şu işlerde işe yarar:

  • Başvurunun ve belgelerin ispat edilebilir biçimde kurulması,
  • Eksper raporunun işlem türü, rayiç ve kusur satırlarının süresinde denetlenmesi,
  • Tahkim, arabuluculuk ve dava arasında doğru yolun seçilip sürelerin izlenmesi.

Avukat desteği bir sonuç garantisi değildir; hiçbir avukat belirli bir tazminat tutarını vaat edemez. Avukatla çalışmanın maliyeti araç değer kaybı avukat ücreti ile yargılama giderlerinden oluşur; talep tutarı küçük ve rapor tartışmasızsa başvuruyu kişinin kendisinin yürütmesi de makul bir seçenektir. İki yolun aşama aşama karşılaştırması araç değer kaybı tazminatını avukatsız almak mümkün mü yazımızda yer alıyor.

Araç Değer Kaybı Avukat Ücretini Kim Öder?

Avukatınızla yaptığınız sözleşmedeki ücreti siz ödersiniz; karşı tarafın ödeyeceği tek avukatlık kalemi, mahkemenin veya Sigorta Tahkim Komisyonu’nun tarifeye göre hükmettiği karşı vekâlet ücretidir ve o da sizin avukatınıza aittir. “Kim öder” sorusunun iki ayrı cevabı olmasının sebebi budur.

Bir araç değer kaybı davasında avukatlık ücretinin ödenmesi şu şekilde değerlendirilir:

  • Davayı Kazanan Taraf: Talebiniz kabul edilirse mahkeme, davayı kaybeden sigortacı, sürücü veya işleten aleyhine tarifeye göre vekâlet ücretine ve yargılama giderlerine hükmeder (HMK m.326, m.330). Vekâlet ücreti avukatınıza aittir (Av.K. m.164/son); sizin sözleşme ücretinizi ödeme yükümlülüğünü karşı tarafa geçirmez.
  • Davayı Kaybeden Taraf: Dava reddedilirse yargılama giderleri ve karşı tarafın vekâlet ücreti davacıya yüklenir; talep kısmen kabul edilirse giderler haklılık oranına göre paylaştırılır (HMK m.326/2). Bu nedenle dava açmadan önce talep tutarının eksper raporu ve bilirkişi incelemesiyle gerçekçi biçimde belirlenmesi önemlidir.
  • Avukat ile Yapılan Anlaşmalar: Sözleşme ücretini her durumda müvekkil öder; tutarı, ödeme zamanı ve sonuca bağlı olup olmadığı sözleşmede yazılır. Karşı vekâlet ücretinin sözleşme ücretinden mahsup edilip edilmeyeceği de ancak sözleşmede kararlaştırılmışsa söz konusu olur.

Aşağıdaki tabloda bu ödeme durumlarını daha net inceleyebiliriz:

Durum Kim Öder?
Dava Kazanılırsa Yargılama giderleri ve karşı vekâlet ücreti davayı kaybeden sigortacı, sürücü veya işletene yüklenir; karşı vekâlet ücreti kazananın avukatına aittir
Dava Kaybedilirse Davayı açan taraf; karşı vekâlet ücreti reddedilen miktarı geçemez (AAÜT m.13/2)
Kısmen Kabul Giderler haklılık oranına göre paylaştırılır (HMK m.326/2)
Özel Avukat Anlaşması Sözleşme ücreti her durumda müvekkil tarafından, sözleşmedeki koşullarla ödenir

Avukatlık ücretleri konusunda her dava özelinde farklılıklar olabileceğinden dolayı, araç değer kaybı avukatlık ücreti baştan yazılı olarak kararlaştırıldığında hem dava süreci sağlıklı ilerler hem de maliyetler öngörülebilir kalır. Birden fazla iş sahibinin bulunduğu ya da işin sulhle bittiği dosyalarda ücretten müteselsil sorumluluk da doğabilir (Av.K. m.165).

Araç Değer Kaybı İçin Noter Vekaletname Ücreti Ne Kadar?

Değer kaybı vekaletname ücreti, yani araç değer kaybı davası için avukata verilecek vekâletnamenin noter masrafı, avukatlık ücretinden tamamen ayrı ve görece küçük bir masraf kalemidir. Tutar iki kalemden oluşur: Harçlar Kanunu’na bağlı (2) sayılı tarifeye göre alınan harç ile Adalet Bakanlığı’nın Noterlik Ücret Tarifesi’ne göre alınan noter ücreti. İki tarife de her takvim yılı başında güncellenir; 2026 yılı için kanunda yazılı olan kalemler aşağıdaki tablodadır, noter ücretinin sayfa ve nüsha sayısına bağlı kısmı ise işlem yapılacak noterlikten teyit edilmelidir.

Araç değer kaybı noter vekalet ücreti kalemi (2026)Tutar veya hesapDayanak
Noter harcıVekâletnamede beher imza için 307,90 TL; tek kişi vekâlet veriyorsa tek imza492 sayılı Harçlar Kanunu (2) sayılı tarife II/3
Noter ücretiDüzenleme, yazı ve verilen nüsha sayısına göre tarifeden hesaplanırNoterlik Kanunu m.112, 2026 Noterlik Ücret Tarifesi (RG 30.12.2025, sayı 33125)
Damga vergisiVekâletname 488 sayılı Kanun’a ekli (1) sayılı tabloda sayılmadığından maktu damga vergisi aranmaz488 sayılı Damga Vergisi Kanunu
Dava açılırken vekâletname suret harcıAvukatın tasdik ettiği vekâletname sureti için 104,00 TL492 sayılı Kanun (1) sayılı tarife, suret harçları (c)
Vekâlet puluAvukatın yetkili mercilere sunduğu vekâletnameye yapıştırılır; 2026 için 164,00 TL (suret harcının yüzde elli fazlası ile yüzde beş ilave)Av.K. m.27, Türkiye Barolar Birliği 2026 duyurusu

Tablodaki ilk üç kalem noterde ödenir; son iki kalem ise avukatın vekâletnameyi dosyaya sunmasından doğar ve çoğu zaman dava masrafları içinde müvekkilden istenir. Pulu eksik vekâletnameyi merci kabul etmez, on günlük süre verilerek tamamlatır (Av.K. m.27). Kaportacıya, servise veya bir yakına verilen hasar vekaleti için ödenen noter hasar vekaleti ücreti de aynı harç ve ücret tarifesine tabidir; ücret bakımından fark yoktur, fark avukata verilen vekâletnamenin dava ve tahkim için gereken özel yetkileri içermesindedir. Hasar vekaleti verilebilecek kişiler ise sınırlıdır: sigortacıdan istenen tazminatı alacaklı dışında yalnız eşi, çocukları, annesi, babası, kardeşleri veya avukatı takip edebilir (5684 Ek m.6/1).

Noter, vekâletname için yalnızca kimlik arar (nüfus cüzdanı, pasaport, sürücü belgesi veya fotoğraflı kimlik kartı); ruhsat, kaza tutanağı ya da poliçe noter işlemi için istenmez. Dava ve trafik kazası vekâletnamesi fotoğraf zorunluluğu olan işlemler arasında değildir. Vekâletname düzenlenmesine ilişkin giderler kanunen yargılama gideridir (HMK m.323/1-ç); dava kazanılırsa karşı tarafa yüklenecek giderler arasında yer alır. Dava türlerine göre güncel vekâlet ve avukatlık ücreti çerçevesi için 2026 avukat vekâlet ücreti rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Araç Değer Kaybı Davası Masrafları: Avukatlık Ücreti Dışındaki Giderler

Araç değer kaybı sürecinde ödenecek tek bedel avukatlık ücreti değildir. Sürecin nereye taşındığına (doğrudan sigorta, Sigorta Tahkim Komisyonu veya mahkeme) göre değişen ek giderler doğar. Sigortacıya yapılan başvuru ücretsizdir; 1 Temmuz 2026’dan beri eksperi sigortacı atar ve hak sahibi ayrı bir değer kaybı raporu için ücret ödemez (Genel Şartlar A.5/a). Aşağıdaki tablo, avukatlık ücretinden ayrı olan başlıca masraf kalemlerini özetler:

Masraf KalemiAçıklamaKim Karşılar?
Sigorta Tahkim başvuru ücretiUyuşmazlık tutarına göre kademelidir; tarife Ocak ve Temmuz aylarında gözden geçirilir. Hakem ücretini başvuran değil Komisyon öder (5684 m.30/18)Başvuran öder; karar sonunda haklılık durumuna göre karşı tarafa yüklenebilir
Tahkim tebligat gideriBaşvuru ücretinden ayrı bir dekontla yatırılırBaşvuran öder
Başvuru ve karar harçları (mahkeme)Başvurma harcı ile dava değeri üzerinden nispi karar ve ilam harcının dörtte biri peşin alınır (492 sayılı Harçlar Kanunu m.28/a); tahkim yargılamasında karar ve ilam harcı alınmazAleyhine hüküm verilen taraf (HMK m.326)
Eksper ücreti (sigorta aşaması)Eksperi sigortacı atar; değer kaybı hasarla aynı raporda belirlenirHak sahibi ödemez
Bilirkişi ücreti (tahkim/mahkeme)Değer kaybı tutarının tespiti için dosyada bilirkişi incelemesi yapılır; avans eksikse iki haftalık kesin süre verilir (HMK m.120/2)Peşin yatırılır; sonuçta haksız çıkan tarafa yüklenir
ArabuluculukSigortacıya karşı dava açılmadan önce zorunludur (TTK m.5/A); anlaşma sağlanamazsa ilk iki saatlik arabulucu ücreti Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanırAnlaşmazlıkta Hazine; anlaşmada taraflar
Tebligat ve posta giderleriDosyanın yürütülmesine ilişkin küçük kalemlerYargılama gideri olarak paylaştırılır

Önemli olan nokta şudur: davayı veya tahkim başvurusunu kazanmanız hâlinde yargılama giderleri aleyhine hüküm verilen kusurlu tarafa ya da sigorta şirketine yüklenir; kısmen kazanılırsa haklılık oranında paylaştırılır (HMK m.326). Değer kaybı maddi zarar olduğundan, ölüm ve cismani zarar davalarındaki indirimli peşin harç oranı bu davada uygulanmaz. Trafik kazası kaynaklı taleplerde süreye dikkat edilmesi gereken bir başka konu da zamanaşımıdır; sigortacıya yapılan başvuru süreyi kesmez. Ayrıntılar için trafik kazası tazminat zamanaşımı yazımıza bakabilirsiniz.

Karşı Vekalet Ücreti Nedir, Kime Kalır?

Karşı vekâlet ücreti, mahkemenin veya Sigorta Tahkim Komisyonu’nun davayı kaybeden taraf aleyhine, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’ne göre hükmettiği ücrettir ve Av.K. m.164/son uyarınca kazanan tarafın avukatına kalır. HMK m.330 ücreti “taraf lehine” hükmettirir; bu, ücretin sahibinin avukat olduğu gerçeğini değiştirmez. Bu ücret, sizin avukatınızla aranızdaki sözleşmeye bağlı ücretten ayrıdır ve iki farklı kavramdır.

  • Davayı kazanırsanız: Karşı vekâlet ücreti, davayı kaybeden sigortacı, sürücü veya işletenden tahsil edilir ve avukatınıza aittir. Müvekkilin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez (m.164/son).
  • Davayı kaybederseniz: Bu kez karşı tarafın avukatı için hükmedilen vekâlet ücretini siz ödersiniz; ücret reddedilen miktarı geçemez (AAÜT m.13/2).
  • Sigorta Tahkim Komisyonu’nda: Kazanan taraf lehine ücret, asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücretin altında kalmamak kaydıyla nispi hesaplanır; talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine ise tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir (5684 m.30/17, AAÜT m.17/2). Tahkimi maliyet açısından cazip kılan asıl fark budur.

Bu ayrımı baştan bilmek, “davayı kazanırsam avukat ücretini kim öder?” sorusunu netleştirir: sözleşme ücretini müvekkil avukatına öder; karşı vekâlet ücretini haksız çıkan taraf öder ve bu ücret kazanan tarafın avukatına aittir. Tahkim yönetmeliğindeki “her iki taraf için de beşte bir” ifadesi (Tahkime İlişkin Yönetmelik m.16/13) kanun ve tarifeden farklı kurulmuştur; kararınızdaki ücretin hangi hesapla belirlendiği kontrol edilmelidir.

Araç Değer Kaybı Nasıl Hesaplanır ve Nasıl Başvurulur?

Araç değer kaybı, kaza yapıp onarılan bir aracın kaza öncesi ikinci el satış değeri ile onarım sonrası ikinci el satış değeri arasındaki farktır. 1 Temmuz 2026’dan beri bu farkı, araç hasarını tespit eden sigorta eksperi aynı raporda belirler; eski katsayı formülü (Ek-1) yürürlükten kalktı. Tahkim ve dava aşamasında ise tutar bilirkişi incelemesiyle tartışılır. Değer kaybını etkileyen başlıca unsurlar Genel Şartlar A.5/a’da sayılır:

  • Aracın yaşı ve kullanılmışlık düzeyi,
  • Marka, model ve kaza öncesi ile onarım sonrası ikinci el satış değeri,
  • Hasar gördüğü kısımlar ve geçmiş hasar durumu,
  • Kusur durumu — hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen kısım trafik sigortası teminatı dışındadır (KTK m.92/g); kısmi kusurda talep kusur oranında indirilir, tamamen kusurlu sürücü karşı taraftan değer kaybı isteyemez.

Başvuru sırası şöyledir: önce kusurlu tarafın zorunlu trafik sigortasına yazılı başvuru yapılır; hasar başvurusu değer kaybı talebini de kapsar. Sigorta şirketi 15 gün içinde cevap vermez (KTK m.97) ya da cevap talebi karşılamazsa uyuşmazlık Sigorta Tahkim Komisyonu’na taşınabilir; sigortacıya karşı dava açılacaksa önce arabulucuya başvurulur (TTK m.5/A). Ödeme süresi ise ayrıdır: sigortacı, gerekli belgelerin kendisine ulaşmasından itibaren 8 iş günü içinde ödemek zorundadır (KTK m.99). Dava aşamasına ilişkin usul ve dilekçe örnekleri için araç değer kaybı davası dilekçe ve araç mahrumiyet tazminatı dava açma rehberlerimiz yol gösterir. Sürecin başında yaşanan deneyimlere dair araç değer kaybı alanların yorumları içeriğimize de göz atabilirsiniz.

Bu sıralamaya 2026’da iki yeni katman eklendi. Birincisi başvuru kanalıdır: 1 Eylül 2026’dan beri motorlu araç sigortalarındaki hasar başvuruları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin Ortak Hasar İhbar Merkezi (OHİM) üzerinden, telefonla Alo 193 hattından da alınabilir; bu kanal şirketin kendi kanallarına eklenmiştir. OHİM’den yapılan başvuru, talebin Merkez veri tabanına ulaştığı tarih ve saatte şirkete yapılmış sayılır ve sistem kesintileri sürelerin hesabında başvuran aleyhine dikkate alınamaz (SEDDK Genelgesi 2026/22 m.4/2). Telefon başvurusunun KTK m.97’deki yazılı başvuru yerine geçip geçmediği genelgede ayrıca düzenlenmediği için verilen referans numarasını saklamak ve yazılı talebi ayrıca iletmek ispat bakımından güvenli yoldur.

İkincisi tahkim kapısının sınırıdır. SEDDK’nın 5 Ağustos 2026 tarihli Kurum Sirküleri (2026/02) uyarınca, sigorta kuruluşu mevzuattaki süre içinde eksper atadığını ve raporun kendisine yüklenemeyecek sebeplerle tamamlanamadığını Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi sistemleri üzerinden belgelerse, cevap süresinin dolmuş olması tek başına uyuşmazlık sayılmaz. Bu durumda erken yapılan tahkim başvurusu ön incelemede değerlendirmeye alınmaz ve başvuru ücretinin yarısı iade edilir (Tahkime İlişkin Yönetmelik m.16/2-3). Ekspertiz süreci sürerken tahkime gitmeden önce dosyanın SBM kayıtlarındaki durumuna bakmak, hem zaman hem başvuru ücreti kaybını önler.

Ücretin kapsamı, hukuki hizmetin hangi aşamayı içerdiğine göre değişir: yalnız başvuru, başvuru ile birlikte tahkim ya da dava. Bu aşamaların içeriği araç değer kaybı avukatı Ankara sayfasında ayrı ayrı anlatılmıştır; tahkim başvurusunun adımları için Sigorta Tahkim Komisyonuna nasıl başvuru yapılır yazımıza bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Araç değer kaybı davasında avukat yüzde kaç alır?

Kanunda uygulanacak bir oran yoktur, yalnızca üst sınır vardır: Avukatlık Kanunu m.164/2 uyarınca sözleşmeyle kararlaştırılan ücret dava veya hükmolunacak şeyin değerinin %25’ini aşamaz ve asgari ücret tarifesinin altında olamaz. %10 ile %20 arası, yazılı ücret sözleşmesi bulunmayan hâlde merciin belirleyeceği ücret için öngörülmüştür. Düşük meblağlı dosyalarda yüzde yerine sabit ücret de kararlaştırılabilir.

Araç değer kaybı avukat ücretini kim öder?

Avukatınızla aranızdaki sözleşme ücretini siz ödersiniz. Dava kazanılırsa mahkeme, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden karşı vekâlet ücretine hükmeder; bu tutar davayı kaybeden taraftan tahsil edilir ve Avukatlık Kanunu m.164/son uyarınca avukatınıza aittir. Sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça sizin ödediğiniz sözleşme ücretini azaltmaz.

Dava kaybedilirse avukatlık ücreti ödenir mi?

Sözleşmede ücret davanın kazanılmasına bağlanmışsa, dava kaybedildiğinde bu ücret doğmaz; sabit veya peşin ücret kararlaştırılmışsa bu tutar ödenir. Ayrıca dava kaybedilirse karşı tarafın vekâlet ücreti ve yargılama giderleri davayı açan tarafa yüklenir; ancak hükmedilen vekâlet ücreti reddedilen miktarı geçemez (AAÜT m.13/2).

Avukatsız araç değer kaybı alınabilir mi?

Evet. Avukatlık Kanunu m.35/3 herkesin kendi davasını bizzat açıp takip edebileceğini kabul eder; sigortacıya başvuru ve Sigorta Tahkim Komisyonu süreci avukatsız yürütülebilir. Genel Şartlar A.5/a uyarınca araç hasarı için yapılan başvuru değer kaybı talebini de kapsar. Eksper raporuna itiraz süresi 3 iş günü olduğu için rapor süresinde kontrol edilmelidir.

Araç değer kaybı için noter vekaletname ücreti ne kadar?

Noter vekâletname ücreti, Harçlar Kanunu’na bağlı (2) sayılı tarifeye göre alınan harç ile Noterlik Ücret Tarifesi’ne göre alınan noter ücretinden oluşur. 2026 yılında noter harcı vekâletnamede beher imza için 307,90 TL’dir; noter ücreti sayfa ve nüsha sayısına göre eklenir ve noterlikten teyit edilmelidir. Vekâletname için ayrıca damga vergisi alınmaz. Dava açılırken avukatın sunduğu vekâletname için 104 TL suret harcı ve 164 TL vekâlet pulu ödenir.

Karşı vekalet ücreti nedir?

Karşı vekâlet ücreti, mahkemenin veya tahkim komisyonunun davayı kaybeden taraf aleyhine, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’ne göre hükmettiği ücrettir ve kazanan tarafın avukatına aittir (Av.K. m.164/son). Sizin avukatınızla yaptığınız sözleşme ücretinden ayrıdır; davayı kaybederseniz karşı tarafın avukatı için hükmedilen ücreti siz ödersiniz.

Araç değer kaybı başvurusu nasıl yapılır?

Önce kusurlu tarafın zorunlu trafik sigortasına yazılı başvuru yapılır; hasar başvurusu değer kaybı talebini de kapsar ve 1 Eylül 2026’dan beri Ortak Hasar İhbar Merkezi (OHİM) ya da Alo 193 üzerinden de yapılabilir. Sigorta 15 gün içinde cevap vermez veya cevap talebi karşılamazsa uyuşmazlık Sigorta Tahkim Komisyonu’na taşınır ya da arabuluculuk sonrasında dava açılır. Eksper süresinde atanmış ve rapor sigortacıya yüklenemeyecek bir sebeple tamamlanamamışsa cevap süresinin dolması tek başına tahkim için yeterli sayılmaz (SEDDK Kurum Sirküleri 2026/02). Sigorta aşamasında tutarı eksper, tahkim ve dava aşamasında bilirkişi belirler.

Değer kaybı vekalet ücreti ne kadar?

Hangi ücretin sorulduğuna bağlıdır. Avukatla yapılan sözleşmedeki vekâlet ücreti dava değerinin %25’ini aşamaz ve tarifenin altında kalamaz. Davayı kaybeden tarafa yüklenen karşı vekâlet ücreti 2026 tarifesine göre asliye mahkemesinde maktu 45.000 TL, nispi hesapta ilk 600.000 TL için %16’dır; ancak kabul veya reddedilen miktarı geçemez. Notere ödenen vekâletname masrafı ise ayrı bir kalemdir ve 2026’da beher imza için 307,90 TL harç ile noter ücretinden oluşur.

Değer kaybı davasında avukat komisyonu en fazla ne kadar olabilir?

Halk arasında komisyon denilen yüzde ücret, Avukatlık Kanunu m.164/2 uyarınca dava veya hükmolunacak şeyin değerinin %25’ini aşamaz; tavanı aşan sözleşme tavan miktarında geçerli sayılır (m.163/2). Hasar danışmanlık veya aracı firmaların tahsilattan aldığı pay ise avukatlık ücreti değildir: sigortacıdan istenen tazminat alacağını yalnız hak sahibi, yakınları veya avukatı takip edebilir ve alacak kimseye devredilemez (5684 Ek m.6).

Araç mahrumiyet bedeli için avukatlık ücreti ayrıca ödenir mi?

Bu, avukatla yapılan sözleşmeye bağlıdır. Mahrumiyet bedeli trafik sigortası teminatı dışında kaldığı için kusurlu sürücü ve işletenden istenir (KTK m.92/k) ve çoğu dosyada değer kaybıyla aynı dilekçede ayrı kalem olarak talep edilir. Sözleşmede iki kalemin de ücrete dahil olup olmadığı yazılmalıdır; yüzde ücret kararlaştırıldıysa sınır, iki kalemin toplamından oluşan dava değerinin %25’idir.

Değer Kaybı Sürecinizde Profesyonel Destek

Araç değer kaybında en sık yaşanan kayıp, eksper raporunun süresinde kontrol edilmeden kabul edilmesi ve sigortacıya başvurunun zamanaşımını kestiğinin sanılmasıdır. Aracınızın kullanımından mahrum kaldığınız döneme ilişkin talepler trafik sigortası teminatı dışında kaldığı için ayrı bir yol gerektirir; bu konu araç mahrumiyet bedeli hizmet sayfamızda anlatılmıştır. Ücret sözleşmesi, vekâletname yetkileri veya dosyanızın hangi yolla yürüyeceği konusunda iletişim bilgilerimiz üzerinden görüşme talep edilebilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tarife tutarları ve oranlar yazının güncellendiği 9 Ekim 2026 tarihindeki mevzuata göredir. Somut dosyanız için bir avukata danışmanız gerekir. Dayanak metin: 1136 sayılı Avukatlık Kanunu.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir