Trafik Ceza Puanları ve Etkileri
Trafik ceza puanları, sürücülere kesilen her trafik cezasının yanında sessizce işleyen ikinci bir yaptırımdır: para cezası cüzdanı, ceza puanı ise sürücü belgesini hedef alır. Sistem 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu‘nun 118. maddesine ve Karayolları Trafik Yönetmeliği‘nin 167. maddesine dayanır; hangi ihlalin kaç puan getirdiği ise Yönetmelik ekindeki (Ek-35) “Sürücülere Uygulanacak Ceza Puanı Cetveli”nde tek tek yazılıdır.
Bu yazıda ceza puanının nasıl hesaplandığını, e-Devlet’te gördüğünüz “aktif ceza puanı” ifadesinin ne anlama geldiğini, hangi ihlalin kaç puan yazdığını, 100 puan dolduğunda sürücü belgesine ne olduğunu ve 12/2/2026 tarihli 7574 sayılı Kanunla getirilen — ceza puanından tamamen bağımsız işleyen — yeni belge geri alma rejimini kanun ve yönetmelik lafzıyla ele alıyoruz.
Özet
Ceza puanı, her trafik cezasının yanında sürücü belgesine işlenen ayrı bir yaptırımdır; puan cetveli Karayolları Trafik Yönetmeliği Ek-35’te yer alır ve tek bir ihlalden verilebilecek en yüksek puan 20’dir.
- Ölçüt “geriye doğru bir yıl”dır: takvim yılı değil, son ihlalin işlendiği tarihten geriye doğru sayılan on iki aylık dönem esas alınır (KTK m.118/2, Yönetmelik m.167).
- 100 puan dolunca sürücü belgesi ilk defada 2 ay geri alınır ve eğitim şartı doğar; ikinci defada 4 ay geri alınır, psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri muayenesi gerekir; üçüncü defada sürücü sulh ceza hâkimliğine sevk edilir ve işlem mahkeme kararına göre yapılır.
- “Aktif ceza puanı”, son bir yıl içinde alınmış ve henüz düşmemiş puanların toplamıdır; e-Devlet’te 20 görüyorsanız 100’e 80 puanınız kalmış demektir.
- Puanlar başvuruyla silinmez; her puan, ait olduğu ihlalin tarihinden bir yıl sonra kendiliğinden dönem dışına çıkar. Eğitimle veya ödeme yaparak ceza puanı düşürmek mevzuatta yer almaz.
- 2026’dan beri ikinci bir yol var: 7574 sayılı Kanun kırmızı ışık, hız, emniyet kemeri, seyir hâlinde cep telefonu, alkol ve ölçüm reddi ihlallerinde ceza puanına hiç bakmadan doğrudan sürücü belgesi geri alma öngörüyor; uyuşturucuda ve bir yıl içinde altıncı kırmızı ışık ihlalinde belge doğrudan iptal ediliyor.
- Plakaya yazılan cezada ceza puanı işlenmez; puan yalnızca sürücüsü tespit edilen ihlallerde verilir (KTK m.116, m.118/1).
Trafik Ceza Puanı Sistemi Nedir?
Trafik ceza puanı sistemi, trafik kurallarını ihlal eden sürücülere kesilen idari para cezasının yanında, ihlalin ağırlığına göre belirlenmiş bir puanın sürücü kaydına işlenmesi ve bu puanların belirli bir eşiği aşması hâlinde sürücü belgesinin geri alınması esasına dayanan bir yaptırım mekanizmasıdır. Dayanağı KTK m.118’in birinci fıkrasıdır: “Bu Kanunun suç saydığı bir fiilden dolayı haklarında ceza uygulanan sürücülere, aldıkları her ceza için esasları yönetmelikte belirlenen ceza puanları verilir.”
Sistemin işleyişini kavramak için üç noktayı ayırmak gerekir. Birincisi, ceza puanı araca değil sürücüye işlenir; kanun lafzı açıkça “haklarında ceza uygulanan sürücülere” demektedir. İkincisi, puanlar Karayolları Trafik Yönetmeliği m.167 uyarınca Emniyet Genel Müdürlüğü PolNet bilgi sistemine kaydedilir; yani ceza puanı bir kolluk kaydıdır, sigorta veya bankacılık kaydı değildir. Üçüncüsü, puan miktarını kanun değil Yönetmelik eki Ek-35 cetveli belirler ve bu cetvelde kullanılan skala yalnızca dört değerden oluşur: 5, 10, 15 ve 20.
Bu son ayrıntı, sürücülerin en sık yanıldığı noktadır. Tek bir trafik ihlalinden 20’den fazla ceza puanı verilmesi mümkün değildir. Kaydınızda 30, 35 veya 40 gibi bir rakam görüyorsanız bu tek bir cezanın karşılığı değil, birden fazla ihlalin toplamıdır. Örneğin 20 puanlık bir kırmızı ışık ihlali ile 15 puanlık bir emniyet kemeri ihlali birlikte 35 puan eder.
Sistemin amacı yalnızca cezalandırmak değil, tekrarlayan ihlalleri tespit edip riskli sürücüyü trafikten geçici olarak uzaklaştırmaktır. Bu yüzden 100 puan eşiğine ulaşan sürücü için öngörülen ilk yaptırım para cezası değil, sürücü belgesinin geri alınması ve eğitime tabi tutulmadır. Aşağıda bu eşiğin nasıl hesaplandığını, hangi ihlalin kaç puan yazdığını ve eşik aşıldığında hangi işlemlerin yapıldığını sırayla ele alıyoruz.
Aktif Ceza Puanı Ne Demek?
Aktif ceza puanı, sürücünün son bir yıl içinde aldığı ve henüz dönem dışına çıkmamış ceza puanlarının toplamıdır. e-Devlet veya emniyet kayıtlarında “aktif ceza puanı” ya da “sürücünün toplam ceza puanı” başlığıyla gördüğünüz rakam, ömür boyu topladığınız puanı değil, şu an itibarıyla 100 puanlık eşiğe sayılan puanı gösterir.
“Aktif” sıfatının kaynağı Yönetmelik m.167’deki hesaplama ölçütüdür: puanlar “trafik kuralının ihlal edildiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde” toplanır. Bir ceza puanı, ait olduğu ihlalin üzerinden bir yıl geçtiğinde bu pencerenin dışında kalır ve artık toplama dâhil edilmez. Bu nedenle aktif ceza puanı sabit bir sayı değildir; yeni ceza aldıkça yükselir, eski cezalar bir yılı doldurdukça kendiliğinden düşer.
Aşağıdaki tablo, kayıtta sık karşılaşılan aktif ceza puanı değerlerinin pratikte ne anlama geldiğini gösterir.
| Aktif ceza puanı | Anlamı | 100 puana kalan |
|---|---|---|
| 0 | Son bir yıl içinde ceza puanı gerektiren hiçbir ihlaliniz yok ya da varsa da hepsi bir yılı doldurup düşmüş | 100 puan |
| 5 | Cetveldeki en düşük puanlı gruptan tek bir ihlal (örneğin sürücü belgesini yanında bulundurmamak) | 95 puan |
| 10 | Tek bir 10 puanlık ihlal (örneğin muayene süresini geçirmek) ya da iki adet 5 puanlık ihlal | 90 puan |
| 15 | Tek bir 15 puanlık ihlal (örneğin emniyet kemeri kullanmamak) ya da 10 + 5 veya üç adet 5 puanlık ihlalin toplamı | 85 puan |
| 20 | Cetveldeki en yüksek gruptan tek bir ihlal (örneğin kırmızı ışık) ya da daha düşük puanlı ihlallerin toplamı | 80 puan |
| 30 | En az iki ayrı ihlal (örneğin 20 + 10 veya 15 + 15) | 70 puan |
| 40 ve üzeri | Bir yıl içinde en az iki ihlal (iki adet 20 puanlık ihlal 40 eder; düşük puanlı ihlallerde sayı artar); eşiğin yarısına yaklaşıldığı seviye | 60 puan ve altı |
Aktif Ceza Puanı 0 Ne Demek?
Aktif ceza puanının 0 olması, son bir yıl içinde ceza puanı doğuran bir trafik ihlalinizin bulunmadığı anlamına gelir. Bu, hiç trafik cezanız olmadığı anlamına gelmez: ödenmemiş bir para cezanız durabilir, hatta bir yıldan eski ihlalleriniz de olabilir; ancak bunların hiçbiri artık 100 puanlık eşiğe sayılmaz. Aynı şekilde, ceza puanı doğurmayan bir ihlal (örneğin zorunlu trafik sigortası yaptırmamak) para cezası getirir ama aktif ceza puanınızı 0’dan yukarı taşımaz.
Aktif ceza puanının 0 olması üç şeyi değiştirmez. Birincisi, ödenmemiş idari para cezaları borç olarak durmaya devam eder ve KTK m.115’teki aylık %5 faiz işlemeye devam eder. İkincisi, devam eden bir sürücü belgesi geri alma süresi puanın sıfırlanmasıyla kısalmaz. Üçüncüsü, 0 puan bir sonraki ihlale karşı koruma sağlamaz: 7574 sayılı Kanunla gelen bazı yaptırımlar puan toplamına hiç bakmaz. Yerleşim yeri içinde hız sınırını 46 km/s ve üzeri aşmak, kırmızı ışıkta geçip kazaya sebebiyet vermek veya alkollü araç kullanmak, aktif puanınız 0 iken bile tek seferde sürücü belgenizin geri alınmasına yol açar.
Aktif Ceza Puanı 10 Ne Demek?
10 aktif ceza puanı, cetvelin orta-alt grubundan tek bir ihlale ya da 5 puanlık iki ihlale karşılık gelir. Bu gruptaki tipik ihlaller arasında araç muayene süresini geçirmek (m.34), hız sınırını %10-30 arasında aşmak (m.51/2-a, cetveldeki hâliyle), seyir hâlinde cep telefonu kullanmak (m.73), kış lastiği kullanmamak (m.65/A) ve ikamet adresi değişikliğini otuz gün içinde bildirmemek (m.44/a) yer alır. 100 puanlık eşiğe 90 puan mesafedesiniz demektir.
Bu gruptaki cep telefonu ihlali için bir uyarı gereklidir: 10 puan düşük görünse de KTK m.73’ün 12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunla değişen ikinci fıkrası, seyir hâlinde telefon kullanma kuralının son ihlalden geriye doğru bir yıl içinde üç veya daha fazla ihlal edilmesi hâlinde sürücü belgesinin her seferinde otuz gün süreyle geri alınmasını öngörür. Yani bu ihlalde belge kaybı için 100 puanı doldurmak gerekmez.
Aktif Ceza Puanı 15 Ne Demek?
15 aktif ceza puanı çoğunlukla cetvelin 15 puanlık grubundan tek bir ihlali gösterir; ancak 10 + 5 puanlık iki ihlalin ya da üç adet 5 puanlık ihlalin toplamı da 15 eder. Bu grubun en sık görülen kalemleri emniyet kemeri kullanmamak (m.78/1-a), motosiklette koruma başlığı ve gözlüğü kullanmamak (m.78/1-b), hız sınırını cetveldeki ifadeyle %30’dan fazla aşmak (m.51/2-b), hız tespit cihazlarının yerini bildiren uyarı cihazı bulundurmak (m.51/5-b) ve duraklamanın yasaklandığı yere park etmektir (m.61/a). Kalan mesafeniz 85 puandır. Hız tespit cihazlarını bildiren cihaz satırı cetvelde eski madde numarasıyla (m.51/5-b) durur; 7574 sayılı Kanunla yeniden yazılan m.51’de bu yasak ayrı fıkralara taşınmış ve cihazı araçta bulunduran işletene 185.000 Türk lirası idari para cezası öngörülmüştür.
Aktif Ceza Puanı 20 Ne Demek?
20 aktif ceza puanı iki farklı tabloyu işaret edebilir: ya cetvelin en üst grubundan tek bir ağır ihlal işlediniz (kırmızı ışık, alkollü araç kullanma, yakın takip, geçme kurallarına uymama, kavşakta geçiş hakkı vermeme gibi) ya da daha düşük puanlı ihlalleriniz toplanarak 20’ye ulaştı. Tek bir ihlalden verilebilecek azami puan 20 olduğu için, 20 rakamı cetvel bakımından tavan değeri temsil eder. 100 puana 80 puanınız kalmıştır.
Aktif Ceza Puanı 30 Ne Demek?
Ek-35 cetvelinde 30 puanlık bir satır bulunmadığı için, 30 aktif ceza puanı mutlaka birden fazla ihlalin toplamıdır. En yaygın bileşimler 20 + 10 (örneğin kırmızı ışık ihlali ile muayenesiz araç kullanma) ve 15 + 15’tir (örneğin emniyet kemeri ile hız ihlali). Aynı mantık 25, 35, 40, 45, 50 ve 80 gibi değerler için de geçerlidir: hepsi toplam rakamlardır. 30 puan, bir yıl içinde en az iki ayrı ihlal yapıldığını gösterdiği için sistemin tekerrür takibi bakımından dikkat çeken bir eşiktir.
Sürücünün Toplam Ceza Puanı Ne Demek?
Kayıtlarda geçen “sürücünün toplam ceza puanı” ifadesi, aktif ceza puanıyla aynı şeyi anlatır: geriye doğru bir yıllık dönem içinde kalan puanların toplamı. “Toplam” kelimesi, sürücülük hayatınız boyunca aldığınız bütün puanların biriktiği izlenimi verdiği için yanıltıcıdır. Mevzuatta böyle bir ömür boyu birikim yoktur; Yönetmelik m.167 hesabı yalnızca bir yıllık pencere üzerinden kurar.
Aktif Ceza Puanı Kaç Olmalı?
Mevzuat, aktif ceza puanı için “olması gereken” bir değer belirlemez; yalnızca aşılmaması gereken bir eşik koyar. Hukuken tek anlamlı sınır 100 puandır ve bu eşik aşıldığında sürücü belgesi geri alınır. Aday sürücüler için ise sınır daha düşüktür: aday sürücülük süresi içinde toplam 75 ceza puanının aşılması hâlinde sürücü belgesi trafik görevlilerince iptal edilir. Dolayısıyla pratik cevap şudur: aktif ceza puanınız ne kadar düşükse o kadar iyidir, ancak hukuki sonuç doğuran tek rakam normal sürücüler için 100, aday sürücüler için 75’tir.
Trafik Ceza Puanlarının Hesaplanma Süreci
Ceza puanının hesaplanması üç adımda işler: ihlal tespit edilir ve idari para cezası karar tutanağı düzenlenir, tutanağa konu KTK maddesine karşılık gelen puan Ek-35 cetvelinden okunur, bu puan sürücünün adına PolNet sistemine işlenir. Puan miktarı tutanağı düzenleyen görevlinin takdirine bağlı değildir; hangi maddenin hangi bendi ihlal edilmişse cetveldeki karşılığı neyse o işlenir.
Puanın kaydedilmesi bakımından belirleyici tarih, cezanın tebliğ edildiği veya ödendiği tarih değil ihlalin işlendiği tarihtir. Yönetmelik m.167 hesabı “trafik kuralının ihlal edildiği tarihten geriye doğru bir yıl” ifadesiyle kurduğu için, bir cezanın size geç tebliğ edilmesi puanın bir yıllık penceresini uzatmaz.
Trafik Ceza Puanı Nasıl Hesaplanır? Geriye Doğru Bir Yıl Ne Demek?
Sistemin en çok yanlış anlaşılan yanı, bir yıllık dönemin nasıl sayıldığıdır. Hesap takvim yılı üzerinden yapılmaz. Yönetmelik, son ihlalin işlendiği tarihi merkeze alır ve oradan geriye doğru on iki ay sayar; bu pencerede kalan bütün puanlar toplanır. Yani 1 Ocak’ta puanlar sıfırlanmaz, herkes için ortak bir “puan yılı” yoktur; her sürücünün penceresi kendi son ihlalinin tarihine göre kayar.
Somut olarak: 10 Mart 2026’da 20 puanlık bir ihlal, 5 Ağustos 2026’da 15 puanlık bir ihlal yaptıysanız, 5 Ağustos 2026 itibarıyla aktif puanınız 35’tir. 11 Mart 2027’de ise Mart ihlaliniz on iki ayı doldurup pencerenin dışına çıkar ve aktif puanınız 15’e iner — siz hiçbir başvuru yapmadan.
Kanun metninde bir nüans daha vardır ve uygulamada karışıklık yaratır. KTK m.118’in ikinci fıkrası ilk 100 puan için “trafik suçunun işlendiği tarihten geriye doğru bir yıl” derken, üçüncü fıkra ikinci 100 puan için “aynı yıl içinde”, dördüncü fıkra üçüncü 100 puan için “bir yıl içinde” ifadesini kullanır. Yönetmelik m.167 ise üç hâli de tek bir ölçüte bağlar ve hepsini “ihlal edildiği tarihten geriye doğru bir yıl” penceresi içinde değerlendirir. Uygulamada esas alınan ölçüt Yönetmelikteki bu tek tip hesaptır.
100 Puanı Aşan Kısım Sonraki Döneme Devreder mi?
Hayır. Yönetmelik m.167 bu konuda açık bir kural koyar: “100 ceza puanına ulaşıldığı tarihte bu puanın üstünde tespit edilen ceza puanı sayıları daha sonraki ceza puanı hesaplamasında dikkate alınmaz.” Yani 95 puanınız varken 20 puanlık bir ihlal daha yaparsanız toplam 115 olur, eşik aşılır ve işlem başlatılır; ancak artan 15 puan bir sonraki döneme aktarılmaz, sıfırdan başlarsınız.
Bu kuralın önemli bir istisnası vardır ve çoğu kaynakta hiç geçmez. Aynı madde şunu ekler: “100 ceza puanını doldurduğu tarih ile sürücü belgesinin geri alınma işleminin başlatıldığı tarihler arasında araç kullanarak ceza puanı alan sürücülerin almış oldukları bu ceza puanları daha sonraki ceza puanı hesaplamasında da değerlendirmeye alınır.” Yani eşiği doldurduktan sonra, belgeniz fiilen alınana kadar geçen sürede aldığınız puanlar silinmez; yeni dönemin hanesine yazılır.
Hangi Trafik Cezası Kaç Ceza Puanı?
Hangi ihlalin kaç puan getireceği Karayolları Trafik Yönetmeliği eki Ek-35 “Sürücülere Uygulanacak Ceza Puanı Cetveli”nde düzenlenmiştir. Cetvel, ihlalleri KTK madde numarasına göre sıralar ve her satıra 5, 10, 15 veya 20 puanlardan birini yazar. Aşağıdaki tablolar cetvelin en sık karşılaşılan satırlarını puan gruplarına göre derlemektedir.
En Yüksek Ceza Puanı Kaçtır? (20 Puanlık İhlaller)
Cetveldeki en yüksek değer 20 puandır. Bu grup, doğrudan can güvenliğini tehlikeye atan ve kaza riskini en çok artıran ihlalleri kapsar.
| KTK maddesi | İhlal | Puan |
|---|---|---|
| 47/1-b | Kırmızı ışık kuralına uymamak | 20 |
| 47/1-a | Trafik zabıtasının uyarı ve işaretlerine uymamak | 20 |
| 47/1-c | Trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemelerine uymamak | 20 |
| 48/5 | Alkollü içki alarak araç kullanmak | 20 |
| 48/8 | Uyuşturucu veya uyarıcı madde alarak araç kullanmak | 20 |
| 48/9 | Alkol veya uyuşturucu ölçümü için teknik cihaz kullanılmasını kabul etmemek | 20 |
| 56/1-c | Öndeki aracı güvenli mesafeden izlememek (yakın takip) | 20 |
| 54/1-a ve 54/1-b | Geçme kurallarına uymamak, geçmenin yasak olduğu yerden geçmek | 20 |
| 53/1-a ila 53/1-d | Sağa, sola ve dönel kavşak dönüş kurallarına uymamak | 20 |
| 53/2 | Dönüşlerde geçiş yapan yayalara ve bisikletlilere ilk geçiş hakkını vermemek | 20 |
| 57/1-a ila 57/1-f | Kavşaklarda geçiş hakkı kurallarına uymamak | 20 |
| 74 | Yaya ve okul geçitlerinde yayalara ilk geçiş hakkını vermemek | 20 |
| 76 | Demiryolu geçitlerinde kurallara uymamak | 20 |
| 46/2-a ila 46/2-e | Şerit kullanma ve şerit değiştirme kurallarına uymamak | 20 |
| 39/2 | Sürücü belgesi sınıfının yetkili olmadığı aracı sürmek | 20 |
| 30/1-a | Fren, lastik veya ışık donanımı bozuk ya da eksik araç kullanmak | 20 |
| 59 | Yerleşim yeri dışında zorunlu hâl olmadan duraklamak veya park etmek | 20 |
| 81/1-a | Kaza mahallinde durmamak, trafik güvenliği için gerekli tedbirleri almamak | 20 |
| 81/1-d | Kazayı yetkililere bildirmemek, kaza yerinden ayrılmak | 20 |
| 81/3 | Yaralanmalı veya ölümlü kazada zabıtadan izin almadan olay yerinden ayrılmak | 20 |
| 82/1-a | Kazada ilk yardım önlemi almamak, zabıtaya ve sağlık kuruluşuna haber vermemek | 20 |
| 64/1-b-5 | Yönetmelikteki esaslara aykırı ışık takmak ve kullanmak | 20 |
| 23/4 ve 23/5 | Tescilli aracı plakasız kullanmak, başka araca ait veya sahte plaka takmak | 20 |
15 Ceza Puanı Verilen İhlaller
| KTK maddesi | İhlal | Puan |
|---|---|---|
| 78/1-a | Emniyet kemeri bulundurmamak ve kullanmamak | 15 |
| 78/1-b | Motosiklette koruma başlığı (kask) ve gözlüğü bulundurmamak, kullanmamak | 15 |
| 51/2-b | Hız sınırını %30’dan fazla aşmak (cetveldeki ifadesiyle) | 15 |
| 51/5-b | Hız tespit cihazlarının yerini belirleyen veya sürücüyü ikaz eden cihaz bulundurmak | 15 |
| 52/1-a | Kavşak, dönemeç, tepe üstü, yaya geçidi ve tünellere yaklaşırken hızı azaltmamak | 15 |
| 52/1-b | Hızı yol, hava, görüş ve trafik şartlarına uydurmamak | 15 |
| 55 | Geçilen aracın sürücüsünün geçilme kurallarına uymaması | 15 |
| 58 | Yolcu iniş ve binişini sağ taraftan yaptırmamak, yolun en sağında durmamak | 15 |
| 61/a | Duraklamanın yasaklandığı yere park etmek | 15 |
| 62 | Yerleşim yeri içinde kamyon, otobüs ve iş makinelerini kurallara aykırı park etmek | 15 |
| 64/1-b-4 | Öndeki aracı geçerken uyarı için uzağı gösteren ışıkları devamlı yakmak | 15 |
| 64/1-b-6 | Sadece park lambalarıyla seyretmek | 15 |
| 65/1-d ila 65/1-k | Yükleme kurallarına aykırı davranmak (dökülen, kayan, görüşü engelleyen yük vb.) | 15 |
| 66 | Bisiklet, motorlu bisiklet ve motosiklet kullanma kurallarına uymamak | 15 |
| 71 | Zorunluluk olmadığı hâlde geçiş üstünlüğü hakkını kullanmak | 15 |
| 75 | Okul taşıtının “DUR” işaretine uymamak veya bu işareti amaç dışı kullanmak | 15 |
| 77/1-b | Görme engelli yayalar için yavaşlamamak, gerekiyorsa durmamak ve yardımcı olmamak | 15 |
| 81/1-e | Karşı taraf yoksa kaza durumunu zabıtaya veya ilgilisine bildirmemek | 15 |
10 Ceza Puanı Verilen İhlaller
| KTK maddesi | İhlal | Puan |
|---|---|---|
| 34 | Araç muayene süresini geçirmek | 10 |
| 73 | Seyir hâlinde cep telefonu kullanmak, aracı saygısızca sürmek, araçtan bir şey atmak | 10 |
| 51/2-a | Hız sınırını %10’dan %30’a (otuz dâhil) kadar aşmak (cetveldeki ifadesiyle) | 10 |
| 65/A | Araçta kış lastiği kullanmamak | 10 |
| 44/a | İkamet adresi değişikliğini tescil kuruluşuna otuz gün içinde bildirmemek | 10 |
| 32 | Araç üzerindeki teknik değişikliği otuz gün içinde bildirmemek | 10 |
| 23/2-a | Araç tescil belgesini araçta bulundurmamak | 10 |
| 21 | Tescil edilen aracı trafik belgesi ve tescil plakası almadan karayoluna çıkarmak | 10 |
| 31/1-a | Yönetmelikte belirtilen zorunlu gereçleri araçta bulundurmamak veya kullanmamak | 10 |
| 60/a ila 60/h | Duraklama yasağı bulunan yerlerde duraklamak | 10 |
| 61/b ila 61/o (61/k hariç) | Park yasağı bulunan yerlerde park etmek (engelli park yeri dâhil) | 10 |
| 61/k | Park yeri ayrılmamış alt geçit, üst geçit ve köprüler üzerinde veya bunlara on metre mesafe içinde park etmek | 15 |
| 63 | Şartlarına uygun ışık donanımı bulundurmamak | 10 |
| 65/1-a | Taşıma sınırının üstünde yolcu almak | 10 |
| 72 | Ses, müzik ve görüntü cihazlarını kamunun huzurunu bozacak şekilde kullanmak | 10 |
| 81/1-c | Kaza sonrası kimlik, adres, belge ve poliçe bilgilerini vermemek | 10 |
| 14 | Karayolu yapısına zarar vermek, trafiği tehlikeye sokacak şey atmak veya bırakmak | 10 |
5 Ceza Puanı Verilen İhlaller
Cetveldeki en düşük grup 5 puandır ve yalnızca birkaç satırdan oluşur.
| KTK maddesi | İhlal | Puan |
|---|---|---|
| 44/b | Araç kullanırken sürücü belgesini yanında bulundurmamak, yetkililere göstermemek | 5 |
| 26/1 | Araçta bulundurulması zorunlu ayırım işaretlerini bulundurmamak | 5 |
| 26/2 | Araca izin alınmaksızın reklam, yazı, işaret, flama ve benzerlerini takmak | 5 |
| 64/1-b-2 | Dönüş ışıklarını “geç” anlamında kullanmak | 5 |
Sürücü belgesini yanında bulundurmama ihlalinin ayrıntıları ve güncel para cezası için ehliyet yanında bulundurmama cezası yazımıza, sürücü belgesi sınıfının kapsamadığı aracı kullanma hâli için araba ehliyeti ile motor kullanma cezası yazımıza bakabilirsiniz.
Hangi Cezalar Ehliyet Puanı Düşürmez?
Her trafik cezası ceza puanı doğurmaz. Ek-35 cetveli sınırlı sayıda KTK maddesini listeler; cetvelde satırı bulunmayan bir ihlal para cezası getirir ama sürücü kaydına puan işlenmesine yol açmaz. Cetvelde yer almadığı için ceza puanı doğurmayan başlıca hâller şunlardır:
- Zorunlu trafik sigortası (ZMSS) yaptırmamak — KTK m.91 cetvelde yer almaz. Sigortasız araç kullanmak ceza puanı doğurmaz; yaptırımı idari para cezası ve aracın trafikten men edilmesidir.
- Sürücü belgesiz araç kullanmak — KTK m.36 cetvelde yoktur. Ceza puanı sürücü belgesine işlendiği için, belgesi olmayan kişiye işlenecek bir kayıt da yoktur. Bu hâlin sonuçları için ehliyetine el konulan kişinin ehliyetsiz araç kullanma cezası yazımıza bakabilirsiniz.
- Yaya kurallarına aykırılık — yayalara ilişkin KTK maddeleri cetvelde yer almaz.
- Sürücüsü tespit edilemeyip plakaya yazılan cezalar — aşağıda ayrı başlıkta ele alıyoruz.
Cetvelin güncelliğine ilişkin önemli bir not: Ek-35 cetvelinin son esaslı değişikliği 2015 ve 2017 tarihli yönetmeliklerle yapılmıştır. Oysa 12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanun, cetvelin atıf yaptığı pek çok KTK maddesini yeniden yazmıştır. En görünür uyumsuzluk hız ihlalindedir: cetvel hız aşımını hâlâ yüzde üzerinden (%10-30 arası 10 puan, %30 üzeri 15 puan) tanımlarken, KTK m.51 artık aşılan km/saat dilimlerine göre ceza öngörmektedir. Bu nedenle hız ihlalinde uygulanacak ceza puanının cetveldeki hangi satıra oturtulacağı, tutanağı düzenleyen birimin dayandığı bende göre değişebilir.
Uyumsuzluk yalnızca ölçü biriminde değildir; bent harfleri de anlam değiştirmiştir. Cetvelde “51/2-a” yüzde 10-30 arası aşımı, “51/2-b” yüzde 30’u aşan hızı ifade eder. Yeni KTK m.51’in ikinci fıkrasında ise (a) bendi yerleşim yeri içini, (b) bendi yerleşim yeri dışını düzenler ve her bent dokuz km/s dilimine ayrılır. Tutanağınızda “51/2-a” ya da “51/2-b” kodunu gördüğünüzde bunun hangi metne göre yazıldığı, puanın da hangi cetvel satırından okunduğu ayrıca kontrol edilmelidir. Benzer bir kayma kaza yerinden ayrılma hâlinde vardır: cetvelin 81/3 satırı maddenin eski lafzını (“yaralanmalı veya ölümlü kazalarda”) taşırken, 7574 sayılı Kanunla değişen m.81/3 anlaşma hâli dışındaki maddi hasarlı kazaları da kapsar ve 46.000 Türk lirası idari para cezası öngörür.
Tonaj Cezası Ehliyet Puanı Düşürür mü?
Hayır. Halk arasında “tonaj cezası” denen yaptırım, KTK m.65’in birinci fıkrasının (b) bendindeki azami yüklü ağırlığın ya da (c) bendindeki azami dingil ağırlığının aşılmasıdır. Ek-35 cetvelinde m.65’ten yalnızca (a), (d), (e), (f), (h), (i), (j) ve (k) bentleri yer alır; (b) ve (c) bentlerinin cetvelde satırı yoktur. Bu nedenle aşırı yükleme tespitinde sürücü kaydına ceza puanı işlenmez.
Puan doğmaması yaptırımın hafif olduğu anlamına gelmez. 7574 sayılı Kanunla değişen m.65’in üçüncü fıkrası, azami yüklü ağırlık aşımında aşım oranına göre kademelenen ve %25’i aşan hâlde 60.000 Türk lirasına çıkan idari para cezasını işletene ve yükü gönderene ayrı ayrı uygular; dördüncü fıkra da dur ikazına rağmen tartı, ölçü veya belge kontrolüne girmeden seyrine devam eden araçlar için 60.000 Türk lirası ceza öngörür. Aşırı yüklemede yaptırımın asıl muhatabı sürücü değil işleten ve gönderen olduğu için, puan sisteminin dışında kalması da bu yapıyla uyumludur. Buna karşılık yükün bağlanmadan, dökülecek ya da kayacak şekilde yüklenmesi (m.65/1-h) veya taşıma sınırı üstünde yolcu alınması (m.65/1-a) cetvelde yer aldığı için puan doğurur.
Park Cezası Ehliyet Puanını Etkiler mi?
Etkileyebilir; sonuç, cezanın sürücüye mi plakaya mı yazıldığına bağlıdır. Ek-35 cetveli duraklama ve park yasaklarını ayrıca puanlandırır: duraklama yasağı bulunan yerde duraklamak (m.60) 10 puan, park yasağı bulunan yerde park etmek (m.61/b ila 61/o) çoğunlukla 10 puan, duraklamanın yasak olduğu yere park etmek (m.61/a) ile köprü ve alt-üst geçitlerde park etmek (m.61/k) 15 puan, yerleşim yeri dışında zorunlu hâl olmadan duraklamak veya park etmek (m.59) ise 20 puandır.
Ancak park cezalarının büyük kısmı, araç başında sürücü bulunmadığı için KTK m.116 uyarınca tescil plakasına yazılır. Bu durumda sürücü tespit edilmemiş olduğundan puan işlenmez. Park hâlindeki aracınızın başına döndüğünüzde görevli tutanağı sizin adınıza, sürücü sıfatıyla düzenlediyse cetveldeki puan sürücü kaydınıza işlenir.
Tutanaktaki 78/1-a, 78/1-d, 64/1-b-5 Gibi Kodlar Ne Anlama Gelir?
Trafik idari para cezası karar tutanağındaki kod, ihlal edilen KTK maddesini madde / fıkra – bent – alt bent sırasıyla gösterir. Örneğin “64/1-b-5” m.64’ün birinci fıkrasının (b) bendinin 5 numaralı alt bendi, yani yönetmelikteki esaslara aykırı ışık takmak ve kullanmaktır ve cetvelde 20 puandır. Ceza puanını bulmak için tutanaktaki kodu Ek-35 cetvelindeki “Kanun maddesi” sütunuyla eşleştirmek yeterlidir; cetvelde karşılığı olmayan kod puan doğurmaz.
78 ile başlayan kodlarda 2026 değişikliği nedeniyle dikkat gerekir. 7574 sayılı Kanunla yeniden yazılan m.78’in birinci fıkrası dört bentten oluşur: (a) emniyet kemeri, (b) koruma başlığı ve koruma gözlüğü, (c) çocuk bağlama sistemi, (d) yönetmelikte belirlenen diğer koruyucu sistemler. Kanun (a) bendinin ihlaline 2.500 Türk lirası, (b) bendinin ihlaline 2.500 Türk lirası (bir yıl içinde ikinci ihlalde 5.000, üçüncü ve sonrakilerde her seferinde 10.000), (d) bendinin ihlaline 1.000 Türk lirası ceza öngörür; 15 yaşını doldurmamış çocuğun koruyucu sistem kullanmasını sağlamayan sürücüye ise 5.000 Türk lirası ceza yazılır. Ek-35 cetvelinde m.78 için yalnızca 78/1-a (emniyet kemeri) ve 78/1-b (motosiklette kask ve gözlük) satırları vardır ve ikisi de 15 puandır. 78/1-c ve 78/1-d kodlu tutanaklar için cetvelde ayrı bir satır bulunmaz. Emniyet kemerinin tazminat davasına etkisi için trafik kazasında emniyet kemeri takmamak tazminatı azaltır mı yazımıza bakabilirsiniz.
Trafik Ceza Puanlarının Sürücü Ehliyetine Etkisi
Ceza puanının sürücü belgesine etkisi, 100 puanlık eşiğin geriye doğru bir yıllık dönem içinde kaçıncı kez aşıldığına göre kademelenir. KTK m.118 ve Yönetmelik m.167 üç kademe öngörür ve her kademede yaptırım ağırlaşır. Aşağıdaki tablo bu kademeleri özetler.
| Kaçıncı defa | Sürücü belgesine ne olur? | İade şartı |
|---|---|---|
| İlk defa 100 puan | 2 ay süreyle geri alınır | Milli Eğitim Bakanlığı Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Yönetmeliğine göre eğitimin tamamlandığının belgelenmesi |
| İkinci defa 100 puan | 4 ay süreyle geri alınır | Psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi sonucunda sürücülüğe engel hâl bulunmadığının belgelenmesi |
| Üçüncü defa 100 puan | Sürücü, düzenlenen tutanakla sulh ceza hâkimliğine sevk edilir | İşlem mahkeme kararına göre tesis edilir |
100 Ceza Puanı Dolunca Ne Olur?
Geriye doğru bir yıl içinde toplam 100 ceza puanı aşıldığında sürücü belgesi 2 ay süreyle geri alınır. Bu süre sonunda belgenin iade edilebilmesi için sürücünün, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Yönetmeliğine göre tabi tutulacağı eğitimi tamamladığını belgelemesi gerekir. Eğitim belgelenmezse iki aylık süre dolsa bile belge iade edilmez.
Buradaki eğitimin işlevini doğru anlamak önemlidir: eğitim, geri alınan belgenin iade edilmesinin şartıdır; birikmiş ceza puanını düşüren veya silen bir araç değildir. Mevzuatta eğitim, kurs veya herhangi bir başvuru yoluyla ceza puanı azaltılmasına imkân veren bir hüküm bulunmamaktadır.
İkinci Defa 100 Ceza Puanı Dolunca Ne Olur?
Eşiğin ikinci kez aşılması hâlinde sürücü belgesi 4 ay süreyle geri alınır. Bu kez iade şartı eğitim değil sağlık değerlendirmesidir: sürücünün psiko-teknik değerlendirmeden ve psikiyatri uzmanı muayenesinden geçirilerek sürücülük yapmasına engel hâli bulunmadığını belgelemesi gerekir. Belge, geri alma süresinin sonunda ve bu değerlendirme olumlu çıktığı takdirde iade edilir.
Üçüncü Defa 100 Ceza Puanı Dolunca Ne Olur?
Bu kademede kanun ile yönetmelik farklı ifadeler kullanır ve bu fark uygulamada belirleyicidir. KTK m.118’in dördüncü fıkrası “Bir yıl içinde üç defa 100 ceza puanını dolduran sürücülerin sürücü belgeleri süresiz olarak iptal edilir” der. Yönetmelik m.167/c ise uygulamayı şöyle düzenler: “Toplam 100 ceza puanını üçüncü defa aştığı tespit edilen sürücüler bu konuda düzenlenecek bir tutanakla sulh ceza hakimliklerine sevk edilir ve mahkeme kararına göre işlem tesis edilir.”
Yani üçüncü kez 100 puanı aşan sürücünün belgesi, trafik biriminin kendi kararıyla ve otomatik olarak iptal edilmez; sürücü hakkında tutanak düzenlenir, dosya sulh ceza hâkimliğine gönderilir ve sonuç mahkemenin vereceği karara bağlıdır. Bu, sürücünün yargı önünde savunma yapma ve karara karşı hukuki yollara başvurma imkânını doğurur. Pek çok kaynakta bu kademe “ehliyet doğrudan iptal edilir, bir daha alınamaz” şeklinde aktarılır; yönetmelik lafzı bunu desteklememektedir.
Yönetmeliğin bu tercihi keyfî değildir; kanunun yetki maddesinden gelir. KTK m.112’nin birinci fıkrasına göre, kanunun trafik görevlilerini açıkça yetkilendirdiği hâller dışında sürücü belgelerinin geri alınmasına ve iptaline sulh ceza mahkemeleri karar verir. İkinci fıkra trafik görevlilerine yalnızca iki hâlde doğrudan yetki tanır: m.51 (hız) ihlali ve m.118’in ikinci ve üçüncü fıkralarındaki “100 ceza puanını doldurmak” eylemi. Bu listede birinci ve ikinci 100 puan vardır, üçüncüsünü düzenleyen dördüncü fıkra yoktur. Dolayısıyla ilk iki kademede belgeyi trafik birimi alırken, üçüncü kademede iptal kararı ancak mahkemeden çıkabilir.
Kaç Ceza Puanında Ehliyet Alınır?
Ceza puanı sistemi bakımından tek sınır 100 puandır; aday sürücüler bakımından ise 75 puandır. 100 puanın altında kalan hiçbir değer — 20, 30, 50, 80 — tek başına sürücü belgesinin geri alınması sonucunu doğurmaz. Ancak aşağıda ele alacağımız üzere, 2026’dan itibaren ceza puanı sisteminden tamamen bağımsız çalışan ikinci bir geri alma rejimi yürürlüktedir: belirli ihlallerde ceza puanınız düşük olsa bile sürücü belgeniz doğrudan geri alınabilir.
Sürücü Belgesi Geri Alınırken Yanınızda Değilse Ne Olur?
Yönetmelik m.167 bu ihtimali de düzenler. Sürücü belgesi işlem sırasında yanınızda değilse veya başka bir nedenle fiilen alınamıyorsa, geri alma işlemi bilgisayar kayıtları üzerinden yapılır ve gerekli şerhler düşülür. Ayrıca sürücü hakkında, belgeyi yanında bulundurmama sebebiyle KTK m.44/1-b uyarınca işlem yapılır — bu da cetvele göre 5 ceza puanı demektir. Belgeler geçici olarak geri alınırken durum tutanakla tespit edilir ve süre sonunda imza karşılığı teslim edilir.
Geri Alma Süresi İçinde Araç Kullanılırsa Ne Olur?
Sürücü belgesi geri alınmış olmasına rağmen bu süre içinde araç kullandığı tespit edilen sürücüler, KTK m.118’in son fıkrası uyarınca Kanunun 36. maddesinin üçüncü fıkrasına göre cezalandırılır. Yani ortaya yeni bir ceza puanı değil, sürücü belgesiz araç kullanmaya ilişkin ağır yaptırım çıkar. Yönetmelik m.167 bu durumda m.36’nın üçüncü fıkrasının (b) bendine göre işlem yapılacağını belirtir; 7574 sayılı Kanunla değişen bu bent, sürücü belgesi geçici olarak ya da tedbiren geri alındığı hâlde araç kullananlara 200.000 Türk lirası idari para cezası öngörür. Belgesi iptal edildiği hâlde araç kullananlar için de (c) bendi aynı tutarı öngörür; aracın kullanılmasına izin veren işletene ayrıca tescil plakası üzerinden 40.000 Türk lirası ceza yazılır. Bu hâlin sonuçlarını ehliyetine el konulan kişinin ehliyetsiz araç kullanma cezası yazımızda ayrıntılı ele aldık.
Ceza Puanı Dolmadan da Ehliyet Geri Alınır: 2026’da Değişen Rejim
Ceza puanı sistemi 1996’dan bu yana esas olarak aynı kalmıştır. Buna karşılık 12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanun, Karayolları Trafik Kanunu’nda onlarca maddeyi yeniden yazarak ceza puanından tamamen bağımsız işleyen bir sürücü belgesi geri alma rejimi kurmuştur. Bu rejimde ölçüt puan toplamı değil, belirli bir ihlalin işlenmesi ya da geriye doğru bir yıl içinde tekrarlanmasıdır.
Pratik sonucu şudur: aktif ceza puanınız 20 bile olsa, sınırı yerleşim yeri içinde 46 km/s ve üzeri aşan tek bir hız ihlaliniz ya da kazaya yol açan tek bir kırmızı ışık ihlaliniz sürücü belgenizin geri alınmasına yol açabilir. “100 puanı doldurmadım, ehliyetim güvende” değerlendirmesi 2026 itibarıyla geçerliliğini yitirmiştir.
| İhlal | Sürücü belgesi geri alma süresi | Dayanak |
|---|---|---|
| Kırmızı ışık ihlaliyle trafik kazasına sebebiyet vermek | 60 gün | KTK m.47 (Ek fıkra: 7574/11) |
| Kırmızı ışık kuralını bir yıl içinde 3 / 4 / 5 defa ihlal etmek | Sırasıyla 30 / 60 / 90 gün (iade psiko-teknik değerlendirme şartına bağlı) | KTK m.47 (Ek fıkra: 7574/11) |
| Kırmızı ışık kuralını bir yıl içinde 6 defa ihlal etmek | Sürücü belgesi iptal (yeniden belge için en az 1 yıl + kurs + sınav) | KTK m.47 (Ek fıkra: 7574/11) |
| Zabıtanın “dur” ikazına uymayarak kaçmak | 60 gün (+ araç 60 gün trafikten men) | KTK m.47 (Ek fıkra: 7574/11) |
| Hız sınırını yerleşim yeri içinde 46-55 / 56-65 / 66+ km/s aşmak | Her seferinde 30 / 60 / 90 gün | KTK m.51 (Değişik: 7574/14) |
| Hız sınırını yerleşim yeri dışında 51-60 / 61-70 / 71+ km/s aşmak | Her seferinde 30 / 60 / 90 gün | KTK m.51 (Değişik: 7574/14) |
| Emniyet kemeri kuralını bir yıl içinde 4 veya daha fazla ihlal etmek | Her seferinde 30 gün | KTK m.78 (Değişik: 7574/26) |
| Seyir hâlinde cep telefonu kullanma kuralını bir yıl içinde 3 veya daha fazla ihlal etmek | Her seferinde 30 gün (+ her seferinde 20.000 TL) | KTK m.73/2 (Değişik: 7574/25) |
| Alkollü araç kullanmak (hususi otomobilde 0,50, diğer araçlarda 0,20 promilin üzeri) | 6 ay (5 yıl içinde 2. kez: 2 yıl; 3 ve fazlası: her seferinde 5 yıl) | KTK m.48/5 |
| Uyuşturucu veya uyarıcı madde aldığı tespit edilmek | Sürücü belgesi iptal (yeniden belge için en az 5 yıl + kurs + sağlık kurulu raporu) | KTK m.48/8 (Değişik: 7574/12) |
| Alkol/uyuşturucu ölçümü yaptırmamak | 5 yıl (+ 150.000 TL) | KTK m.48/9 (Değişik: 7574/12) |
| Yük veya yolcu taşımacılığında 5 yıl içinde 3 defa alkol ya da ölçüm reddi ihlali | Sürücü belgesi iptal | KTK m.48 (Ek fıkra: 7574/12) |
| İzinsiz yarış yapmak | 2 yıl (+ araç 60 gün trafikten men); 5 yıl içinde 2. geri almada iptal | KTK m.70 (Ek fıkra: 7574/22) |
| Yaralanmalı/ölümlü kazada izinsiz olay yerini terk etmek | 2 yıl (+ 1 yıldan 3 yıla kadar hapis) | KTK m.81/3 (Değişik: 7574/27) |
| Tescilli aracı plakasız kullanmak, sahte veya başkasına ait plaka takmak | 30 gün (tekerrürde 60 gün, + araç trafikten men) | KTK m.23 (Değişik: 7574/4) |
Tablodaki geri alma hâllerinin neredeyse tamamında ortak bir iade şartı vardır: geri alınan belge, KTK kapsamında verilen idari para cezalarının tamamı tahsil edilmeden iade edilmez (m.23, m.47, m.48, m.51, m.73, m.78, m.81/3). Ayrıca bu yazıda geçen Türk lirası tutarları 2026 yılı tutarlarıdır; KTK Ek m.3 uyarınca kanundaki mutlak ceza tutarları her takvim yılı başında o yıl için ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılır. 1 Ocak 2027’den itibaren işlenen ihlallerde tutarlar bu oranda yüksek uygulanacaktır.
Kırmızı Işık İhlalinde Yeni Rejim
7574 sayılı Kanun kırmızı ışık ihlalini üç ayrı katmanda ağırlaştırmıştır. Birincisi para cezası tekerrürüdür: ilk ihlalde 5.000 Türk lirası olan ceza (m.47/2), son ihlalin tarihinden geriye doğru bir yıl içinde ikinci ihlalde 10.000, üçüncüde 15.000, dördüncüde 20.000, beşincide 30.000 ve altıncıda 80.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır. İkincisi belge geri almadır: aynı dönemde üç defa ihlalde 30 gün, dört defada 60 gün, beş defada 90 gün. Üçüncüsü ise sonuç bakımından ağırlaştırmadır: kırmızı ışık ihlaliyle trafik kazasına sebebiyet veren sürücünün belgesi doğrudan 60 gün geri alınır. Bunların hiçbiri 20 puanlık ceza puanının yerine geçmez; ceza puanı ayrıca işlenmeye devam eder.
Bu iki yaptırımın sık atlanan iki devamı vardır. Kaza veya tekerrür nedeniyle geri alınan belge, süre sonunda ancak sürücünün psiko-teknik değerlendirmeden geçirilerek sürücülüğe engel hâli olmadığının anlaşılması ve KTK kapsamındaki idari para cezalarının tamamının ödenmiş olması şartıyla iade edilir. Bir yıl içinde altıncı ihlalde ise belge geri alınmaz, doğrudan iptal edilir; yeniden belge alabilmek için iptalden itibaren en az bir yıl geçmesi, cezaların tamamının ödenmesi, psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi sonucunun kursa ibrazı, ardından kursa devam edip sınavı geçmek gerekir. Ayrıntı için kırmızı ışıkta geçmenin cezası yazımıza bakabilirsiniz.
Hız İhlalinde Yeni Rejim
KTK m.51, 7574 sayılı Kanunla bütünüyle değiştirilmiş ve hız ihlali yüzde esasından km/saat dilimi esasına geçirilmiştir. Yerleşim yeri içinde sınırı 6-10 km/s aşan sürücüye 2.000 liradan başlayan ceza, 66 km/s ve üzeri aşımda 30.000 liraya kadar çıkar. Bunun ötesinde, yerleşim yeri içinde 46 km/s ve üzeri, yerleşim yeri dışında 51 km/s ve üzeri aşımlarda sürücü belgesi her seferinde 30, 60 veya 90 gün geri alınır.
Madde ayrıca iki önemli şart getirmiştir. Geri alınan belgenin iade edilebilmesi için KTK kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması gerekir. Ayrıca son ihlalden geriye doğru bir yıl içinde beşinci kez geri alınan belgeler, ancak sürücünün psiko-teknik değerlendirmeden ve psikiyatri uzmanı muayenesinden geçirilmesi ve engel hâli bulunmadığının anlaşılması şartıyla iade edilir.
Emniyet Kemeri ve Koruyucu Sistemlerde Yeni Rejim
KTK m.78, 7574 sayılı Kanunla başlığıyla birlikte değiştirilmiş ve kapsamı genişletilmiştir. Madde artık yalnızca emniyet kemerini değil, koruma başlığı ve gözlüğünü, çocuk bağlama sistemini ve yönetmelikte belirlenen diğer koruyucu sistemleri kapsayan bir “koruyucu sistemleri kullanma zorunluluğu” düzenlemesidir. Maddede ayrıca “Koruyucu sistemleri usulüne uygun olarak kullanmayanlar da koruyucu sistem kullanmamış sayılırlar” hükmü yer alır; yani kemeri takıp kolun altından geçirmek, kullanmamakla aynı sonucu doğurur.
Emniyet kemeri kuralını ihlal eden sürücü ve yolculara 2.500 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Sürücüler bakımından ek bir yaptırım daha vardır: son ihlalden geriye doğru bir yıl içinde bu kuralın dört veya daha fazla ihlal edilmesi hâlinde sürücü belgesi her seferinde otuz gün süreyle geri alınır. Ceza puanı tarafında ise cetveldeki 15 puan işlenmeye devam eder.
Alkol ve Uyuşturucuda Belge Geri Alma
KTK m.48’e göre yapılan tespit sonucunda 0,50 promilin üzerinde alkollü olarak araç kullandığı belirlenen sürücüye, fiili bir suç oluştursa bile 25.000 Türk lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgesi altı ay süreyle geri alınır. Tekerrür hâlinde süre sertleşir: son ihlalden geriye doğru beş yıl içinde ikinci defasında belge iki yıl, üç veya daha fazlasında ise her seferinde beşer yıl süreyle geri alınır. 7574 sayılı Kanunla değişen dokuzuncu fıkra uyarınca, ölçüm yaptırmayan sürücüye 150.000 Türk lirası idari para cezası verilir ve belgesi beş yıl süreyle geri alınır — yani teste girmemek, ilk kez alkollü çıkmaktan daha ağır bir belge yaptırımı doğurur.
0,50 promil sınırı yalnızca hususi otomobil sürücüleri içindir. Aynı fıkra, hususi otomobil dışındaki araçları kullanan sürücüler bakımından alt sınırı 0,20 promilin üzeri olarak uygular; yani kamyonet, minibüs, ticari araç veya motosiklet kullanan sürücü için yaptırım çok daha düşük bir alkol düzeyinde başlar.
Uyuşturucuda rejim geri alma değil iptaldir. 7574 sayılı Kanunla değişen m.48/8’e göre uyuşturucu veya uyarıcı madde aldığı tespit edilen sürücüye 150.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve sürücü belgesi iptal edilir; bu kişiler ancak iptalden itibaren en az beş yıl geçtikten, cezaların tamamını ödedikten, psiko-teknik değerlendirmeden geçtikten ve resmî sağlık kurumundan sürücülüğe engel hâli olmadığını gösteren sağlık kurulu raporu aldıktan sonra kursa başlayıp yeniden belge alabilir. Aynı Kanunla eklenen bir fıkra da yük ve yolcu taşımacılığı yapılan araçlarda alkol veya ölçüm reddi ihlalinin beş yıl içinde toplam üç kez gerçekleşmesi hâlinde belgenin iptalini öngörür.
Bu konudaki ayrıntılar için alkollü ve ehliyetsiz araç kullanma cezası, tekerrür hâli için ikinci kez alkollü araç kullanma cezası ve uyuşturucu sebebiyle belge kaybı için uyuşturucudan ehliyet kaptırma ve geri alma yazılarımıza bakabilirsiniz.
Trafik Kazasında Ceza Puanı Düşer mi?
Hayır. Kaza yapmak, tek başına ceza puanı doğuran bir fiil değildir. Ek-35 cetvelinde “trafik kazası yapmak” diye bir satır yoktur; cetvel yalnızca belirli kural ihlallerini listeler. Ceza puanı, kazanın kendisinden değil kazaya yol açan veya kaza sonrasında işlenen kural ihlalinden doğar.
Bu ayrım pratikte şu sonucu verir: kırmızı ışıkta geçip kaza yaparsanız 20 ceza puanı kırmızı ışık ihlalinden gelir, kazadan değil. Karşı taraf kırmızı ışıkta geçmiş ve siz kusursuzsanız, kazaya karışmış olmanıza rağmen kaydınıza ceza puanı işlenmez. Kusur oranının nasıl belirlendiğine ilişkin ayrıntılar için trafik kazası kusur oranı sorgulama yazımıza bakabilirsiniz.
Kaza Yapmak Kaç Ceza Puanı?
Kazanın kendisi için sabit bir puan yoktur; ancak kaza sonrası yükümlülüklerin ihlali cetvelde ayrıca puanlandırılmıştır. Kaza sonrasında ne yapıldığı, çoğu zaman kazanın nasıl olduğundan daha fazla puan getirir:
| KTK maddesi | Kaza sonrası ihlal | Ceza puanı |
|---|---|---|
| 81/1-a | Kaza mahallinde durmamak, trafik güvenliği için gerekli tedbirleri almamak | 20 |
| 81/1-d | Kazayı yetkililere bildirmemek, kaza yerinden ayrılmak | 20 |
| 81/3 | Yaralanmalı veya ölümlü kazada zabıtadan izin almadan olay yerinden ayrılmak | 20 |
| 82/1-a | İlk yardım önlemi almamak, zabıtaya ve sağlık kuruluşuna haber vermemek | 20 |
| 81/1-e | Karşı taraf yoksa durumu zabıtaya veya ilgilisine bildirmemek | 15 |
| 81/1-c | İstendiği hâlde kimlik, adres, sürücü belgesi ve poliçe bilgilerini vermemek | 10 |
Tablodaki 81/3 satırı cetvelde maddenin eski lafzıyla yer alır. 7574 sayılı Kanunla değişen m.81/3 ise anlaşma hâli dışında maddi hasarlı kazalarda da zabıtanın izni olmadan, zaruret dışında olay yerinden ayrılan sürücüye 46.000 Türk lirası idari para cezası öngörür; ölümlü veya yaralanmalı kazada buna bir yıldan üç yıla kadar hapis ve sürücü belgesinin iki yıl geri alınması eklenir.
Kaza sonrasında hangi yükümlülüklerin doğduğunu ve hangi sırayla yerine getirilmesi gerektiğini trafik kazasından sonra yapılması gerekenler yazımızda ele aldık. Olay yerini terk etmenin cezai boyutu için kazadan sonra olay yerini terk etmenin cezai sonuçları yazımıza bakabilirsiniz.
Maddi Hasarlı Trafik Kazasında Ceza Puanı
Yalnızca maddi hasarla sonuçlanan ve tarafların anlaşarak tutanak tuttuğu bir kazada, kural ihlali tespit edilip tutanak düzenlenmedikçe ceza puanı işlenmez. Taraflar kaza tespit tutanağını kendileri doldurup ayrıldığında ortada bir idari para cezası karar tutanağı bulunmadığı için ceza puanı da doğmaz. Buna karşılık olay yerine kolluk çağrılır ve bir kural ihlali tespit edilirse, o ihlalin cetveldeki karşılığı sürücü kaydına işlenir.
Ölümlü Kazada Sürücü Belgesi 1 Yıl Geri Alınır
Ceza puanı sisteminin en çok gözden kaçan hükmü, KTK m.118’in beşinci fıkrasıdır: “Ölümle sonuçlanan trafik kazalarına asli kusurlu olarak sebebiyet veren sürücülerin sürücü belgeleri ise 1 yıl süre ile geri alınır.” Bu hüküm, maddenin başlığında da yer alır ve ceza puanı toplamından tamamen bağımsız çalışır: puanınız sıfır olsa dahi, ölümlü bir kazada asli kusurlu bulunmanız hâlinde sürücü belgeniz bir yıl süreyle geri alınır.
Yönetmelik m.167 bu hükmü uygularken önemli bir ekleme yapar: geri alma işlemi “ilgili mahkeme tarafından” gerçekleştirilir ve ilgili trafik zabıtasınca bilgisayar kayıtlarına gerekli şerhler düşülür. Yani bu bir idari işlem değil, yargı kararına bağlı bir sonuçtur. Ölümlü kazaların cezai boyutu için ölümlü trafik kazası cezası kaç yıl, yaralanmalı kazalar için yaralamalı trafik kazası cezaları yazılarımıza bakabilirsiniz.
Plakaya Yazılan Ceza Ehliyet Puanını Etkiler mi?
Hayır. Plakaya yazılan cezalarda sürücü kaydına ceza puanı işlenmez. Bunun sebebi KTK m.118’in birinci fıkrasındaki lafızdır: ceza puanı “haklarında ceza uygulanan sürücülere“ verilir. Plakaya yazılan cezada ise, tanımı gereği sürücü tespit edilememiştir.
KTK m.116, sürücüsü tespit edilemeyen araçlara “tescil plakalarına göre” ceza tutanağı düzenleneceğini ve para cezasının ödenmesi gerektiği hâllerde “trafik kaydında araç sahibi olarak görülen kişiye” tebligat yapılacağını hükme bağlar. Ceza burada aracın sahibine yönelir; ceza puanı ise sürücüye bağlı bir yaptırım olduğu için işlenmez. Radar ve elektronik denetleme sistemi (EDS) cezalarının çoğu bu kategoriye girer.
Buradan çıkan pratik sonuç şudur: aracınıza yazılmış ve size tebliğ edilmiş bir ceza görmeniz, ceza puanınızın arttığı anlamına gelmez. Ceza puanı ancak sürücü kimliği tespit edilerek düzenlenen tutanaklarda doğar.
Kiralık Araçta Cezayı Kim Öder? (2026 Değişikliği)
7574 sayılı Kanunla KTK m.116’ya eklenen fıkra, kiralık araçlar bakımından uygulamayı değiştirmiştir. Yeni hükme göre, trafik kural ihlalinin yapıldığı aracın ihlal tarihinde kiralandığının 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu ek 3. madde kapsamında kolluğun denetimine hazır tutulan veriler üzerinden tespit edilmesi ve tebligata uygun bir adresinin bulunması hâlinde, idari para cezası karar tutanağı kiracı adına düzenlenerek tebliğ edilir ve ceza kiracıdan tahsil edilir.
Değişiklikten önce bu cezalar araç sahibi konumundaki kiralama şirketine tebliğ ediliyor, şirket de sözleşme hükümlerine dayanarak kiracıya rücu ediyordu. Yeni düzenleme muhatabı doğrudan kiracı yapmaktadır. Ancak fıkra bir sınır da koyar: bu kiralama, 4925 sayılı Kanun kapsamındaki yetki belgesi sahibi taşımacının sorumluluk ve yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz. Cezanın kiracıya yazılması yine plakaya yazılan bir ceza olduğu için, ceza puanı bakımından sonuç değişmez; kiracının sürücü kaydına puan işlenmez.
Stajyer (Aday) Sürücü Ceza Puanı Kaç?
Halk arasında “stajyer ehliyet” denen kavramın mevzuattaki karşılığı aday sürücülüktür. Karayolları Trafik Yönetmeliği, ilk kez sürücü belgesi alanlar ile sürücü belgesi iptal edilmiş olup da yeniden belge alanların, belgenin alındığı tarihten itibaren iki yıl süreyle aday sürücü sayılacağını düzenler.
Aday sürücüler için ceza puanı eşiği normal sürücülerden düşüktür: aday sürücülük süresi içinde toplam 75 ceza puanının aşılması hâlinde sürücü belgesi trafik görevlilerince iptal edilir. Ancak 75 puan, aday sürücülükte belge iptaline yol açan sebeplerden yalnızca biridir ve çoğu kaynakta tek sebepmiş gibi aktarılır.
Aday Sürücü Belgesi Hangi Hâllerde İptal Edilir?
Yönetmelik, aday sürücülük süresi içinde gerçekleşmesi hâlinde belgenin iptalini gerektiren hâlleri tek tek sayar:
- KTK m.47/1-b’nin (kırmızı ışık) üç kez ihlal edilmesi
- KTK m.48 (alkol/uyuşturucu) veya m.118 (ceza puanı) uyarınca sürücü belgesinin geri alınması
- KTK m.51’in (hız sınırı) üç kez ihlal edilmesi
- KTK m.53/2’nin (dönüşlerde yayalara ve bisikletlilere geçiş hakkı) üç kez ihlal edilmesi
- KTK m.74’ün (yaya ve okul geçitleri) üç kez ihlal edilmesi
- Koruyucu tertibatla ilgili KTK m.78’in (emniyet kemeri, kask) üç kez ihlal edilmesi
- Araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullanıldığının tespiti
- Toplam 75 ceza puanının aşılması
Listedeki alkol sınırına dikkat edilmelidir. KTK m.48’e göre idari yaptırım sınırı hususi otomobil sürücüleri için 0,50 promil, diğer araç sürücüleri için 0,20 promil iken, aday sürücüler için sınır araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promildir ve bu sınırın aşılması doğrudan belge iptali sonucunu doğurur. Yani aday sürücü bakımından alkol, ceza puanı biriktirmeye hiç gerek kalmadan belgeyi iptal ettiren bir sebeptir.
Aday Sürücü Belgesi İptal Edilirse Yeniden Alınabilir mi?
Evet. Aday sürücü belgesinin iptali “süresiz” ya da geri dönüşü olmayan bir sonuç değildir. Yönetmelik, belgesi iptal edilenlerin tekrar sürücü belgesi alabilmesi için üç şart öngörür:
- Sürücü kurslarına devam etmek ve yapılan sınavlarda başarılı olarak motorlu taşıt sürücüsü sertifikası almak.
- Kursta eğitime başlayabilmek için psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi sonucunda sürücülüğe engel hâli bulunmadığını gösterir belgeyi kursa ibraz etmek.
- İptal nedenlerinde yer alan geri alma süreleri kadar zamanın geçmiş olması (varsa).
Ayrıca bu şekilde yeniden belge alan kişi, belgenin alındığı tarihten itibaren yeniden iki yıl süreyle aday sürücü sayılır; yani aynı sıkı rejim baştan işlemeye başlar.
Stajyer Ehliyette Ceza Puanı Ne Zaman Silinir?
Puanların düşme mekanizması aday sürücüler için farklı değildir: her ceza puanı, ait olduğu ihlalin tarihinden itibaren bir yıl geçtiğinde hesaplama penceresinin dışında kalır. Aday sürücülük bakımından farklı olan, eşiğin 100 değil 75 olması ve bu eşiğin aşılmasının sonucunun geri alma değil doğrudan iptal olmasıdır.
Ehliyet Ceza Puanı Nasıl Sorgulanır?
Ceza puanları Yönetmelik m.167 uyarınca Emniyet Genel Müdürlüğü PolNet bilgi sistemine kaydedildiği için, sorgulama da bu kayıtlara dayanan resmî kanallardan yapılır. En pratik yol e-Devlet Kapısı’dır.
e-Devlet’ten Ceza Puanı Sorgulama
- e-Devlet Kapısı’na T.C. kimlik numaranız ve e-Devlet şifrenizle (ya da mobil imza, e-imza, internet bankacılığı ile) giriş yapın.
- Arama kutusuna “Sürücü Belgesi ve Şahıslara Yazılan Ceza Sorgulama” yazarak Emniyet Genel Müdürlüğü’nün bu hizmetini açın.
- Sürücü belgesi bilgilerinizin yer aldığı ekranda ceza puanı bilgisi görüntülenir.
- Aracınızın plakasına yazılan cezaları Emniyet Genel Müdürlüğü’nün “Araç Plakasına Yazılan Ceza Sorgulama” hizmetinden, yaptığınız ödemeleri Gelir İdaresi Başkanlığı’nın “Trafik Para Cezası Ödemeleri Sorgulama” hizmetinden ayrıca görebilirsiniz. Plakaya yazılan bir cezanın bu listede görünmesi, sürücü kaydınıza puan işlendiği anlamına gelmez.
e-Devlet’te aynı aramada çıkan “UBAK Ceza Puanı Sorgulama” hizmetleri karıştırılmamalıdır. Bunlar Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının şahıs firmaları ve tüzel kişiler için sunduğu ayrı sorgulamalardır; KTK m.118 ve Yönetmelik m.167 uyarınca sürücüye işlenen ceza puanını göstermez.
Ceza sorgulama, ödeme ve itiraz kanallarının tamamını trafik cezası sorgulama, ödeme ve itiraz yazımızda topladık.
Trafik Cezası Neden Görünmüyor?
Bir cezanın sistemde görünmemesinin en yaygın sebebi, tutanağın henüz sisteme işlenmemiş ya da tebliğ sürecinin tamamlanmamış olmasıdır. Özellikle elektronik denetleme sistemleriyle tespit edilen ve plakaya yazılan cezalarda, tutanağın düzenlenmesi ile tebligatın yapılması arasında zaman geçebilir. KTK m.116, posta yoluyla tebliğ edilemeyen tutanakların ilgili tahsil dairesinin ilan yerinde liste hâlinde ilan edileceğini ve ilan tarihini takip eden otuzuncu gün tebligatın yapılmış sayılacağını düzenler. Bu nedenle görünmeyen bir cezanın olmadığı sonucuna varmak doğru değildir.
Trafik Cezalarına Bağlı Yasal Prosedürler
Ceza puanı, kendisini doğuran idari para cezasıyla birlikte hareket eder. Bu yüzden cezaya itiraz, ödeme ve tahsil süreçlerini bilmek ceza puanı yönetiminin de bir parçasıdır. Trafik cezaları KTK ile 5326 sayılı Kabahatler Kanunu‘nun birlikte uygulandığı bir alandır; süreler ve mercilere ilişkin en sık yapılan hatalar da bu iki kanunun karıştırılmasından doğar.
- Tebliğ: Ceza olay yerinde sürücüye tefhim edilerek ya da elektronik ortamda tespit edilip araç sahibinin adresine tebliğ edilerek uygulanır. Posta yoluyla tebliğ edilemeyen tutanaklar ilan edilir ve ilanı takip eden otuzuncu gün tebliğ yapılmış sayılır (KTK m.116).
- İtiraz: İdari yaptırım kararına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir. Bu süre içinde başvuru yapılmazsa karar kesinleşir (Kabahatler K. m.27/1).
- Ödeme: Trafik idari para cezalarının, tutanağın tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenmesi gerekir (KTK m.115). Ödeme, Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı muhasebe birimlerine, vergi dairelerine ve Gelir İdaresi Başkanlığınca yetkilendirilen banka ile PTT aracılığıyla yapılabilir.
- Gecikme: Bir ay içinde ödenmeyen cezalar için her ay %5 faiz uygulanır; aylık faiz hesabında ay kesirleri tam ay sayılır. Bu şekilde bulunacak tutar cezanın iki katını geçemez (KTK m.115/1). Süresinde ödenmeyen cezalar için ayrıca 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.
- Ehliyete el konulması: Ceza puanı 100’ü aştığında sürücü belgesi geri alınır; tekrarında süre uzar ve üçüncü defada dosya sulh ceza hâkimliğine gider (KTK m.118, Yönetmelik m.167).
- Eğitim ve sağlık yükümlülükleri: İlk 100 puanda eğitimin tamamlandığının belgelenmesi, ikinci 100 puanda psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi, belgenin iadesi için zorunludur.
Trafik Cezasına İtiraz Süresi Kaç Gün?
İtiraz süresi on beş gündür ve süre, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden işlemeye başlar. Bu ayrım önemlidir: ceza olay yerinde size okunup tutanak imzalatıldıysa süre o gün başlar, ayrıca bir tebligat beklenmez. Başvuru, bizzat, kanuni temsilci veya avukat tarafından sulh ceza hâkimliğine verilecek iki nüsha dilekçe ile yapılır ve dilekçede karara ilişkin bilgilerle ileri sürülen deliller açıkça gösterilir.
Süre kaçırılmışsa tek çıkış yolu mücbir sebeptir: Kabahatler Kanunu m.27/2 uyarınca mücbir sebep nedeniyle sürenin geçirilmiş olması hâlinde, bu sebebin ortadan kalktığı tarihten itibaren en geç yedi gün içinde başvuruda bulunulabilir. Bu başvuru kararın kesinleşmesini engellemez; ancak mahkeme yerine getirmeyi durdurabilir. İtiraz dilekçesinin nasıl hazırlanacağını trafik cezasına itiraz rehberi yazımızda ayrıntılı anlattık.
Trafik Cezasında Erken Ödeme İndirimi Kaç Gün?
Bu soruda mevzuat kendi içinde bir gerilim taşır ve pratikte yanlış bilgiye en çok bu noktada rastlanır.
Yönetmelik tarafı: Karayolları Trafik Yönetmeliği m.165, trafik idari para cezasının tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde ödenmesi hâlinde dörtte bir oranında indirim yapılacağını düzenler. Bu hüküm 2015 tarihli değişiklikle bugünkü hâlini almıştır.
Kanun tarafı: Kabahatler Kanunu m.17/6, 1/7/2022 tarihli ve 7417 sayılı Kanunla değiştirilmiş ve indirim şartı “İdari para cezasının ödeme süresi içinde ödenmesi hâlinde, cezadan %25 oranında indirim yapılır” şeklinde yeniden yazılmıştır. Trafik cezalarında ödeme süresi ise KTK m.115 uyarınca bir aydır.
İndirim oranı bakımından iki metin aynı sonuca varır (dörtte bir = %25); ayrıştıkları nokta süredir. Normlar hiyerarşisi bakımından kanun yönetmeliğin üzerindedir ve Kabahatler Kanunu’ndaki değişiklik yönetmelikten sonraki tarihlidir. Buna karşılık yönetmelik hükmü yürürlükten kaldırılmış değildir ve uygulamada 15 günlük süre esas alınabilmektedir. Pratik tavsiye açıktır: indirimden yararlanmak istiyorsanız cezayı tebliğden itibaren 15 gün içinde ödeyin. Bu süre her iki yoruma göre de indirim hakkını korur.
7417 sayılı Kanunla eklenen bir cümle daha vardır ve çoğu kaynakta hiç geçmez: “Ödeme yapılması, kişinin bu karara karşı kanun yoluna başvurma hakkını etkilemez.” Yani indirimli ödeme yapmanız, cezaya itiraz hakkınızı ortadan kaldırmaz. “Ödersem itiraz edemem” endişesiyle indirimi kaçırmak gereksizdir.
Trafik Cezası Ödenmezse Ne Olur?
Ödenmeyen ceza önce faize, sonra icra takibine konu olur. KTK m.115’e göre bir ay içinde ödenmeyen cezalar için her ay %5 faiz işler ve ay kesirleri tam ay sayılır; yani ödemeyi bir gün geciktirmek bile tam bir aylık faiz doğurur. Faizle birlikte bulunacak tutarın cezanın iki katını geçemeyeceği yasal bir üst sınırdır. Süresinde ödenmeyen cezalar için ayrıca 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip yapılır.
Ödeme güçlüğü çekenler için Karayolları Trafik Yönetmeliği m.165 bir taksit imkânı tanır: cezaya muhatap olanın ekonomik durumunun müsait olmaması ve bir ay içinde ilgili vergi dairesine başvurması hâlinde vergi dairesi, ilk taksiti peşin, kalan üç taksiti bir yıl içinde olmak üzere cezanın dört eşit taksitte ödenmesine karar verebilir. Taksitlerden biri zamanında ve tam ödenmezse kalan tutarın tamamı tahsil edilir. Taksit kararı ceza puanını etkilemez; puan ihlal tarihinde işlenmiştir.
Ödenmemiş cezanın ceza puanı üzerinde doğrudan bir etkisi yoktur; puan zaten ihlal tarihinde işlenmiştir. Ancak dolaylı ve önemli bir etkisi vardır: 7574 sayılı Kanunla getirilen belge geri alma hükümlerinin birçoğunda, geri alınan sürücü belgesinin iade edilebilmesi için KTK kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması şarttır (örneğin KTK m.51 ve m.78). Yani ödenmemiş cezalar, belgenizin süresi dolduğu hâlde iade edilmemesine yol açabilir.
Trafik Ceza Puanlarının Araç Sigortalarına Etkisi
Ceza puanının sigorta primine etkisi, çoğu kaynakta ya tamamen inkâr edilen ya da abartılan bir konudur. Doğru cevap ikisinin arasındadır ve iki ayrı mekanizmayı ayırt etmeyi gerektirir: basamak sistemi ve risk değerlendirmesi.
Ceza Puanı Sigortayı Etkiler mi?
Etkileyebilir, ancak bu zorunlu değil ihtiyaridir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik’in 4. maddesine 24/4/2019 tarihli değişiklikle eklenen fıkra şu hükmü taşır: “Risk değerlendirmesinde esas alınabilecek trafik kuralı ihlalleri sonucu sürücülere uygulanan ceza puanları ile sürücü belgelerine el konulma süresi ve nedenleri sigorta priminin tespitinde kullanılabilir.”
Buradaki “kullanılabilir” ifadesi belirleyicidir. Mevzuat, sigorta şirketlerine ceza puanını ve belgeye el konulma bilgisini prim hesabında kullanma yetkisi verir, kullanma zorunluluğu getirmez. Dolayısıyla ceza puanınızın priminize yansıyıp yansımayacağı, teklif aldığınız şirketin kendi fiyatlama modeline bağlıdır. İki farklı şirketten aynı ceza puanıyla farklı primler almanız bu yüzden mümkündür.
Hasarsızlık Basamağı Neye Göre Değişir?
Zorunlu trafik sigortasında prim indirim ve artırımının asıl ve zorunlu mekanizması basamak sistemidir ve bu sistemin ölçütü ceza puanı değil tazminat ödemesidir. Aynı Yönetmeliğin 5. maddesi şu esası koyar: sigorta sözleşme süresi içinde işleten için herhangi bir tazminat ödemesi yapılmaması hâlinde bir sonraki sözleşmede indirim oranı bir üst basamağa göre belirlenir; süre içinde meydana gelen her tazminat ödemesi için ise artırım oranı bir alt basamağa göre belirlenir.
Bu ayrımın pratik sonucu şudur: bir yıl boyunca onlarca trafik cezası alsanız da sigortacınız sizin sorumluluğunuzdan doğan hiçbir tazminat ödemesi yapmadıysa basamağınız yükselir. Buna karşılık tek bir kazada tazminat ödenmesi basamağınızı düşürür. Ceza puanı basamağı hareket ettirmez; yalnızca şirketin tercihine bağlı olarak risk değerlendirmesinde ek bir unsur olarak kullanılabilir.
Basamak sisteminin sık gözden kaçan iki özelliği daha vardır. Birincisi, Yönetmelik m.5/4 uyarınca prim indirimi veya tazminat ödemesi nedeniyle yapılan artırım uygulaması işleteni takip eder — yani basamak araca değil işletene bağlıdır ve aracınızı sattığınızda basamağınız sizinle gelir. İkincisi, m.5/5 uyarınca aynı işletenin birden fazla aracı varsa prim basamağı her araç için ayrı ayrı tespit edilir.
4/4/2023 tarihli değişiklikle basamak tablosundaki sabit indirim ve artırım yüzdeleri kaldırılmış, oranların şirketlerce serbestçe belirlenmesi esası getirilmiştir. Ayrıca ilk kez trafiğe çıkacaklara uygulanacak basamağa ilişkin ibarenin yürütmesi, Danıştay Sekizinci Dairesinin 8/3/2024 tarihli ve E.2023/6119 sayılı kararıyla durdurulmuştur.
Trafik Cezası Kaskoyu Etkiler mi?
Kasko zorunlu değil ihtiyari bir sigortadır ve primi yukarıdaki Yönetmeliğe tabi değildir. Bu nedenle kasko priminde şirketler fiyatlama ölçütlerini kendileri belirler; sürücünün ihlal geçmişini dikkate alıp almamak şirketin ticari tercihidir. Kasko tarafında da ağırlıklı belirleyici, ceza geçmişi değil hasar geçmişi ve aracın özellikleridir.
Trafik Cezası Kredi Notunu Etkiler mi?
Trafik cezası bir kamu alacağıdır ve tahsili 6183 sayılı Kanuna göre yapılır; bankacılık sistemindeki kredi kayıtlarından ayrı bir kanaldır. Ceza puanı ise Emniyet Genel Müdürlüğü PolNet sisteminde tutulan bir kolluk kaydıdır. Dolayısıyla ceza puanının kredi notuyla doğrudan bir bağlantısı bulunmamaktadır.
Trafik Ceza Puanlarının Sıfırlanması ve Af Mevzuatı
Ceza puanlarının nasıl ve ne zaman düştüğü, sistemin en çok merak edilen yanıdır. Cevap sanıldığından basittir: puanlar bir başvuruya, ödemeye veya afa bağlı olmaksızın, zamanın geçmesiyle kendiliğinden hesaplama penceresinin dışına çıkar.
Ceza Puanı Ne Zaman Silinir?
Her ceza puanı, ait olduğu ihlalin işlendiği tarihten bir yıl sonra hesaplamaya dâhil edilmez hâle gelir. Yönetmelik m.167 hesabı “ihlal edildiği tarihten geriye doğru bir yıl” penceresi üzerinden kurduğu için, pencerenin dışında kalan puan 100’lük eşiğe sayılmaz.
Buradan üç sonuç çıkar. Birincisi, düşme toplu değil tek tek gerçekleşir: puanlarınız hep birlikte sıfırlanmaz, her puan kendi tarihine göre ayrı ayrı düşer. İkincisi, düşme için hiçbir başvuru gerekmez; dilekçe vermek, kurs bitirmek ya da ceza ödemek süreci hızlandırmaz. Üçüncüsü, takvim yılı başlangıcının bu hesapla ilgisi yoktur; 1 Ocak’ta kimsenin puanı sıfırlanmaz.
Örnek: 20 Mart 2026’da 15 puanlık, 4 Kasım 2026’da 20 puanlık ceza aldıysanız, 21 Mart 2027’de Mart puanınız düşer ve aktif puanınız 20’ye iner; 5 Kasım 2027’de ise Kasım puanı da düşer ve aktif puanınız 0 olur.
Ceza Puanına Af Var mı?
Ceza puanlarını silen genel ve sürekli bir af düzenlemesi mevcut mevzuatta bulunmamaktadır. Kamuoyunda zaman zaman gündeme gelen “trafik cezası affı” tartışmaları, esas olarak ödenmemiş idari para cezalarının yapılandırılmasına ilişkindir. Yapılandırma kanunları, borcun tahsiline ilişkin usul ve faiz düzenlemesi getirir; ihlal nedeniyle sürücü kaydına işlenmiş ceza puanını ortadan kaldırmaz.
Bu ayrımı korumak önemlidir: cezanın yapılandırılması ya da silinmesi, o cezaya bağlı ceza puanının da silindiği anlamına gelmez. Puan, kendi bir yıllık süresini doldurduğunda düşer. Herhangi bir af beklentisiyle hareket etmek yerine, puanların tarih sırasıyla ne zaman düşeceğini takip etmek daha güvenilir bir yöntemdir.
Trafik Ceza Puanlarının Azaltılması İçin İpuçları
Öncelikle bir yanlış anlamayı düzeltmek gerekir: mevzuatta birikmiş ceza puanını azaltan bir mekanizma yoktur. Eğitime katılmak, kurs bitirmek, cezayı erken ödemek veya dilekçe vermek puanları düşürmez. Puanlar yalnızca kendi bir yıllık sürelerini doldurdukça düşer. Dolayısıyla “puan azaltma” pratikte iki şeye indirgenir: yeni puan almamak ve mevcut puanların düşeceği tarihleri bilerek hareket etmek.
- Puanlarınızın tarihlerini takip edin. Aktif puanınızın hangi ihlalden geldiğini ve her birinin hangi tarihte düşeceğini bilirseniz, eşiğe ne kadar yaklaştığınızı gerçekçi olarak görürsünüz. e-Devlet üzerinden düzenli sorgulama bu takibin en pratik yoludur.
- Yüksek puanlı ihlalleri ayrı bir başlık altında düşünün. Cetveldeki 20 puanlık grup (kırmızı ışık, yakın takip, geçme kuralları, kavşakta geçiş hakkı, alkol) tek seferde eşiğin beşte birini götürür. Bu gruptan kaçınmak, düşük puanlı onlarca ihlalden kaçınmaktan daha etkilidir.
- Tekerrür kayıtlarını da izleyin. 2026 rejiminde kırmızı ışık, hız, emniyet kemeri ve seyir hâlinde cep telefonu ihlallerinde belge geri alma ceza puanından bağımsız işler. Bu ihlallerde ikinci ve üçüncü kez yakalanmak, puanınız düşük olsa bile belgenizi götürebilir.
- Haksız bulduğunuz cezaya süresinde itiraz edin. Ceza puanı, cezanın hukuka uygunluğuna bağlıdır; itiraz üzerine kaldırılan bir cezaya bağlı puan da geçerliliğini yitirir. On beş günlük süre kaçırıldığında bu yol kapanır.
- Belge yükümlülüklerini ihmal etmeyin. Muayene süresini geçirmek 10, sürücü belgesini yanında bulundurmamak 5 puandır. Bunlar sürüş becerisiyle değil takiple ilgili, tamamen önlenebilir puanlardır.
- Aracınızı kullandıranları bilerek seçin. Ceza puanı sürücüye işlenir; ancak sürücü tespit edilemezse ceza plakaya, yani araç sahibine yazılır. Aracınızı kullanan kişinin kimliği tespit edilirse puan ona işlenir.
- Kaza sonrası yükümlülükleri atlamayın. Kaza yapmak puan getirmez ama kaza yerinden ayrılmak, bildirim yapmamak veya ilk yardım önlemi almamak 20’şer puan getirir.
Sürücü Belgesi Geri Alınırsa Hangi Hukuki Yollar İşletilebilir?
Ceza puanı sisteminden doğan sonuçlar, dayandıkları idari para cezalarına sıkı sıkıya bağlıdır. Bu nedenle sürücü belgesinin geri alınması ihtimalinde ilk bakılacak yer, puanı doğuran tutanakların hukuka uygunluğudur. İzlenebilecek yollar şunlardır:
- Puanı doğuran idari yaptırım kararlarına itiraz. Her tutanak, tebliğ veya tefhimden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine taşınabilir. Kaldırılan cezaya bağlı ceza puanı da dayanağını yitirir.
- Hesaplamanın denetlenmesi. Eşiğin gerçekten aşılıp aşılmadığı, puanların “geriye doğru bir yıl” penceresine doğru yerleştirilip yerleştirilmediği ve 100’ü aşan puanların sonraki döneme hatalı devredilip devredilmediği ayrıca incelenebilir.
- Üçüncü kademede yargılama. Üçüncü kez 100 puanın aşılmasında dosya sulh ceza hâkimliğine gider; bu aşama, sürücünün savunma yapabildiği ve kararın hukuki denetime tabi olduğu bir yargılamadır.
- İade şartlarının takibi. Belgenin süresi dolduğu hâlde iade edilmemesi çoğu zaman ödenmemiş idari para cezalarından veya eksik eğitim/sağlık belgesinden kaynaklanır. Bu eksikliklerin tespiti ve tamamlanması iade sürecini hızlandırır.
Ehliyet Geri Alma İşlemine Hangi Mahkemede İtiraz Edilir?
Puan veya tekerrür nedeniyle sürücü belgesinin geri alınması çoğu zaman bir idari para cezası tutanağıyla birlikte gelir ve en sık sorulan soru, bu işleme sulh ceza hâkimliğinde mi idare mahkemesinde mi itiraz edileceğidir. Kabahatler Kanunu m.27/1, idari para cezasına karşı tebliğ veya tefhimden itibaren on beş gün içinde sulh ceza mahkemesine (bugün sulh ceza hâkimliği) başvurulacağını düzenler. m.27/8 ise aynı işlem kapsamında idari yargının görev alanına giren bir karar da verilmişse, para cezasına ilişkin itirazların o kararın iptali talebiyle birlikte idari yargıda görüleceğini söyler. Uygulamadaki tereddüt bu iki fıkranın arasından doğar.
Uyuşmazlık Mahkemesi, 12/01/2026 tarihli ve E.2025/711, K.2026/14 sayılı kararında, KTK m.44/1-b, m.47/1-a ve m.48/9 uyarınca verilen idari para cezalarına karşı açılan davada adli yargıyı görevli bulmuştur. Gerekçede, sürücü belgesinin geçici süreyle geri alınmasının Kabahatler Kanunu m.19’da saklı tutulan yaptırımlardan olduğu, ancak KTK’da yapılan değişikliklerin bu Kanuna uygun değişiklik sayılması gerektiği ve geçici süreli ehliyet geri almanın da Kabahatler Kanunu hükümlerine göre çözüleceği kabul edilmiştir. Karar oy çokluğuyla verilmiştir; karşı oyda sürücü belgesinin geri alınmasının bir idari işlem olduğu ve uyuşmazlığın idari yargıda görülmesi gerektiği savunulmuştur.
Pratik sonuç şudur: geri alma işlemine ve ona dayanak para cezası tutanaklarına karşı on beş günlük süre içinde sulh ceza hâkimliğine başvurmak, süre kaybı riskini en aza indiren yoldur. Üçüncü kez 100 puanın aşılması hâli bunun dışındadır; orada iptal kararını zaten KTK m.112 ve Yönetmelik m.167/c uyarınca sulh ceza mahkemesi verir. İtiraz dilekçesinin içeriği için trafik cezasına itiraz rehberi yazımıza bakabilirsiniz.
Sürücü belgesinin geri alınması ya da iptali, ehliyetin mesleki olarak kullanıldığı hâllerde ekonomik sonuçlar da doğurabilir. Süreye bağlı hakların kaybedilmemesi için itiraz ve başvuru süreleri dolmadan hareket etmek belirleyicidir. Trafik cezaları ve sürücü belgesi işlemlerinden doğan uyuşmazlıklarda hukuki değerlendirme için Ankara ceza avukatı sayfamız üzerinden iletişime geçebilirsiniz.
Makas atma, drift ve trafikte yarış fiillerine uygulanan idari ve cezai yaptırımların tamamı için makas atma cezası yazımızı inceleyebilirsiniz.
Cezaya süresinde itiraz edilmez ya da itiraz reddedilirse alacak vergi dairesine devredilir ve borçluya ödeme emri gönderilir. Bu aşamada hangi sürede ve hangi mahkemede dava açılacağını trafik cezası ödeme emri başlıklı yazımızda ayrıntılı olarak açıkladık.
Trafik Ceza Puanları Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Aktif ceza puanı ne demek?
Aktif ceza puanı, son ihlalin işlendiği tarihten geriye doğru bir yıllık dönem içinde kalan ve henüz düşmemiş ceza puanlarınızın toplamıdır. Sürücülük hayatınız boyunca aldığınız tüm puanları değil, yalnızca 100 puanlık eşiğe hâlen sayılan puanları gösterir.
Aktif ceza puanı 20 ne demek?
Ya cetvelin en üst grubundan tek bir ağır ihlal işlediğiniz (kırmızı ışık, alkollü araç kullanma, yakın takip gibi) ya da daha düşük puanlı ihlallerinizin toplanarak 20’ye ulaştığı anlamına gelir. 100 puanlık eşiğe 80 puanınız kalmıştır. Tek bir ihlalden verilebilecek en yüksek puan 20 olduğu için bu değer cetvel bakımından tavandır.
Ceza puanı ne zaman silinir?
Her ceza puanı, ait olduğu ihlalin işlendiği tarihten bir yıl sonra hesaplama penceresinin dışına çıkar. Silinme için başvuru, ödeme veya eğitim gerekmez; puanlar toplu hâlde değil tek tek, her biri kendi tarihine göre düşer.
Trafik ceza puanı ne zaman sıfırlanır?
Ortak bir sıfırlanma tarihi yoktur; 1 Ocak’ta puanlar sıfırlanmaz. Aktif ceza puanınız, son bir yıl içindeki bütün puanlarınız tek tek düştüğünde sıfıra iner. Yani en son aldığınız cezanın üzerinden bir yıl geçmesi gerekir.
Kaç ceza puanında ehliyet gider?
Normal sürücülerde eşik 100 ceza puanıdır; bu eşik geriye doğru bir yıl içinde aşıldığında sürücü belgesi geri alınır. Aday (stajyer) sürücülerde eşik 75 ceza puanıdır ve aşılması hâlinde belge iptal edilir.
100 ceza puanı aşılırsa ne olur?
İlk defasında sürücü belgesi 2 ay süreyle geri alınır ve iade için Milli Eğitim Bakanlığı mevzuatına göre eğitimin tamamlandığının belgelenmesi gerekir. İkinci defasında belge 4 ay geri alınır; iade için psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi şarttır.
Bir yıl içinde üçüncü defa 100 ceza puanı dolunca ne olur?
Karayolları Trafik Yönetmeliği m.167/c uyarınca sürücü, düzenlenecek bir tutanakla sulh ceza hâkimliğine sevk edilir ve işlem mahkeme kararına göre tesis edilir. Kanunda “süresiz iptal” ifadesi geçse de, uygulamada sonuç doğrudan idarenin kararıyla değil yargı kararıyla belirlenir.
En yüksek ceza puanı kaçtır?
Yönetmelik eki Ek-35 cetvelinde kullanılan skala 5, 10, 15 ve 20 puandan oluşur. Tek bir ihlalden verilebilecek en yüksek ceza puanı 20’dir. Kaydınızda 30, 40 veya daha yüksek bir rakam görüyorsanız bu birden fazla ihlalin toplamıdır.
Emniyet kemeri ceza puanı kaç?
Ek-35 cetveline göre emniyet kemeri bulundurmamak ve kullanmamak 15 ceza puanıdır. Ayrıca 7574 sayılı Kanunla değişik KTK m.78 uyarınca, bu kuralın geriye doğru bir yıl içinde dört veya daha fazla ihlal edilmesi hâlinde sürücü belgesi her seferinde otuz gün süreyle geri alınır.
Kırmızı ışıkta geçmenin cezası kaç puan?
Kırmızı ışık kuralına uymamak (KTK m.47/1-b) 20 ceza puanıdır; cetveldeki en yüksek gruptur. Bunun yanında kırmızı ışık ihlali tekerrüründe artan para cezası ve sürücü belgesinin 30, 60 veya 90 gün geri alınması gibi ayrı yaptırımlar da uygulanır; bir yıl içinde altıncı ihlalde ise sürücü belgesi iptal edilir.
Muayenesiz araç kullanma ceza puanı kaç?
Araç muayene süresini geçirmek (KTK m.34) Ek-35 cetveline göre 10 ceza puanıdır.
Sigortasız araç kullanma cezası kaç puan?
Zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırmamaya ilişkin KTK m.91 Ek-35 cetvelinde yer almadığı için bu ihlal ceza puanı doğurmaz. Yaptırım, idari para cezası ve aracın trafikten men edilmesidir.
Kaza yapmak kaç ceza puanı?
Kaza yapmanın kendisi için cetvelde puan öngörülmemiştir. Puan, kazaya yol açan kural ihlalinden doğar. Ayrıca kaza sonrası yükümlülüklerin ihlali ayrıca puanlandırılmıştır: kaza yerinden ayrılmak, kazayı bildirmemek ve ilk yardım önlemi almamak 20’şer ceza puanıdır.
Trafik kazasında ehliyet puanı düşer mi?
Kazaya karışmış olmak tek başına ceza puanı doğurmaz; kusursuzsanız kaydınıza puan işlenmez. Ancak KTK m.118 uyarınca ölümle sonuçlanan trafik kazasına asli kusurlu olarak sebebiyet veren sürücünün sürücü belgesi, ceza puanından bağımsız olarak 1 yıl süreyle geri alınır.
Plakaya yazılan ceza ehliyet puanını etkiler mi?
Hayır. KTK m.118 ceza puanının “haklarında ceza uygulanan sürücülere” verileceğini düzenler; plakaya yazılan cezada ise sürücü tespit edilememiştir ve ceza araç sahibine tebliğ edilir. Bu nedenle radar ve EDS kaynaklı plakaya yazılan cezalarda sürücü kaydına ceza puanı işlenmez.
Ceza puanı sigortayı etkiler mi?
Etkileyebilir ancak zorunlu değildir. Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik m.4’e 2019’da eklenen fıkra, ceza puanları ile sürücü belgesine el konulma süresi ve nedenlerinin prim tespitinde “kullanılabileceğini” belirtir. Zorunlu trafik sigortasında prim indirim ve artırımının asıl mekanizması ise basamak sistemidir ve onun ölçütü ceza puanı değil tazminat ödemesidir.
Stajyer ehliyet ceza puanı kaç?
Mevzuattaki adıyla aday sürücülerde eşik 75 ceza puanıdır ve bu eşiğin aşılması hâlinde sürücü belgesi trafik görevlilerince iptal edilir. Aday sürücülük, belgenin alındığı tarihten itibaren iki yıl sürer. 75 puan, iptal sebeplerinden yalnızca biridir; kırmızı ışık, hız ve emniyet kemeri kuralının üçer kez ihlali ile 0,20 promilin üzerinde alkol de iptal sebebidir.
Aday sürücü belgesi iptal edilirse yeniden alınabilir mi?
Evet. Belgesi iptal edilenler, sürücü kurslarına devam edip sınavlarda başarılı olarak sertifika almak, kursa başlamadan önce psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi sonucunda engel hâli bulunmadığını belgelemek ve varsa geri alma sürelerinin geçmesini beklemek şartıyla yeniden sürücü belgesi alabilir.
Ehliyet ceza puanı nasıl sorgulanır?
Ceza puanları Emniyet Genel Müdürlüğü PolNet sistemine kaydedildiği için sorgulama e-Devlet Kapısı üzerinden yapılır. e-Devlet’e giriş yaptıktan sonra Emniyet Genel Müdürlüğü’nün “Sürücü Belgesi ve Şahıslara Yazılan Ceza Sorgulama” hizmeti üzerinden ceza puanı bilgisine ulaşılabilir.
Ceza puanına af var mı?
Ceza puanlarını silen genel bir af düzenlemesi bulunmamaktadır. Kamuoyunda gündeme gelen düzenlemeler genellikle ödenmemiş idari para cezalarının yapılandırılmasına ilişkindir; yapılandırma borcun tahsil usulünü değiştirir, sürücü kaydına işlenmiş ceza puanını ortadan kaldırmaz.
Trafik cezasında erken ödeme indirimi kaç gün?
Karayolları Trafik Yönetmeliği m.165 tebliğden itibaren 15 gün içinde ödemede dörtte bir indirim öngörür. Kabahatler Kanunu m.17/6 ise indirimi “ödeme süresi içinde” ödemeye bağlar ve trafik cezalarında ödeme süresi KTK m.115 uyarınca bir aydır. İki metin arasındaki bu farklılık nedeniyle, indirim hakkını güvence altına almak için ödemeyi tebliğden itibaren 15 gün içinde yapmak en güvenli yoldur. Ödeme yapılması, karara karşı kanun yoluna başvurma hakkını etkilemez.
Ehliyet ceza puanı nasıl düşürülür?
Mevzuatta birikmiş ceza puanını azaltan bir yöntem yoktur. Eğitime katılmak, kurs bitirmek veya cezayı erken ödemek puanı düşürmez. Puanlar yalnızca ait oldukları ihlalin üzerinden bir yıl geçtiğinde düşer. Haksız bulunan bir cezaya süresinde itiraz edilip ceza kaldırılırsa, o cezaya bağlı puan da dayanağını yitirir.
Ceza puanı dolmadan ehliyet geri alınabilir mi?
Evet. 12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunla getirilen düzenlemeler, kırmızı ışık, hız sınırı, koruyucu sistem, seyir hâlinde cep telefonu kullanma, alkol, ölçüm reddi, yarış ve “dur” ikazına uymama gibi hâllerde ceza puanı toplamına bakılmaksızın sürücü belgesinin doğrudan geri alınmasını öngörür; uyuşturucu ve bir yıl içinde altıncı kırmızı ışık ihlalinde ise belge doğrudan iptal edilir. Bu nedenle aktif ceza puanı düşük olan bir sürücünün de belgesi geri alınabilir.
100 puanı aşan kısım sonraki yıla devreder mi?
Hayır. Yönetmelik m.167 uyarınca 100 ceza puanına ulaşıldığı tarihte bu puanın üstünde tespit edilen puanlar sonraki hesaplamada dikkate alınmaz. Bunun tek istisnası, 100 puanın dolduğu tarih ile belgenin geri alınma işleminin başlatıldığı tarih arasında araç kullanılarak alınan puanlardır; bunlar sonraki hesaplamaya dâhil edilir.
Aktif ceza puanı 0 olursa ne olur?
Ceza puanı bakımından hiçbir yaptırım söz konusu olmaz; son bir yıl içinde puan doğuran ihlaliniz yoktur. Ancak 0 puan ödenmemiş para cezalarını silmez, devam eden bir belge geri alma süresini kısaltmaz ve 46 km/s üzeri hız aşımı, kazaya yol açan kırmızı ışık ihlali veya alkol gibi tek seferde belge geri alma doğuran ihlallere karşı koruma sağlamaz.
Tonaj cezası ehliyet puanı düşürür mü?
Hayır. Azami yüklü ağırlığın veya dingil ağırlığının aşılması (KTK m.65/1-b ve c) Ek-35 cetvelinde yer almadığı için ceza puanı doğurmaz. Aşım oranına göre 10.000 ile 60.000 Türk lirası arasındaki idari para cezası işletene ve yükü gönderene ayrı ayrı uygulanır.
Cep telefonu cezasında ehliyete el konulur mu?
İlk ihlalde hayır; seyir hâlinde telefon kullanmak 10 ceza puanı ve 5.000 Türk lirası para cezası doğurur. Son ihlalden geriye doğru bir yıl içinde ikinci ihlalde ceza 10.000 Türk lirasına çıkar; üçüncü ve sonraki her ihlalde 20.000 Türk lirası ceza uygulanır ve sürücü belgesi her seferinde otuz gün geri alınır (KTK m.73, 7574 sayılı Kanunla değişik).
Ehliyet geri alma işlemine nereye itiraz edilir?
Uyuşmazlık Mahkemesinin 12/01/2026 tarihli E.2025/711, K.2026/14 sayılı kararı, trafik idari para cezalarına karşı açılan davada adli yargıyı görevli bulmuş ve geçici süreli ehliyet geri almanın da Kabahatler Kanunu hükümlerine tabi olduğunu kabul etmiştir. Bu nedenle itirazın, tebliğ veya tefhimden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine yapılması en güvenli yoldur.
Yasal Uyarı
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Trafik mevzuatı sık değişmektedir; özellikle 12/2/2026 tarihli ve 7574 sayılı Kanunla yapılan değişikliklerden sonra bazı yönetmelik hükümleri henüz kanunla uyumlaştırılmamıştır. Somut olayınıza uygulanacak hükümler, ihlalin tarihine ve tutanakta dayanılan maddeye göre farklılık gösterebilir. İşlem yapmadan önce güncel mevzuatı kontrol etmeniz ve hukuki destek almanız önerilir.