Araç Değer Kaybı, Genel, Hukuk, Maddi Hasarlı Trafik Kazası Hukuku, Tazminat Hukuku, Trafik Kazası Hukuku

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusur: Sigorta, Tazminat ve Hasar Ödeme Süreci

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusur: Sigorta, Tazminat ve Hasar Ödeme Süreci

Trafik kazası yüzde 50 kusur, kazaya karışan iki sürücünün olayın oluşumuna eşit derecede katkıda bulunduğu anlamına gelir ve bu tespit, sigortanın hangi zararı ne oranda ödeyeceğini doğrudan belirler. Yüzde 50 kusurda sigorta “hiç ödemez” değildir: karşı tarafın zorunlu trafik sigortası, sizin zararınızın yüzde ellisini öder; sizin poliçeniz de karşı tarafın zararının yüzde ellisini karşılar. Bu yazıda kusurun nasıl belirlendiğini, hangi kalemin hangi poliçeden ve kimden isteneceğini, başvuru ve itiraz sürelerini kanun maddeleriyle birlikte ele alıyoruz.

Makale İçeriği

Özet — Yüzde 50 kusurlu kazada her iki taraf da zararının yarısını karşı taraftan alır; hiçbir taraf tamamen hak kaybına uğramaz.

  • Kendi aracınızın hasarı: karşı tarafın zorunlu trafik sigortasından %50 oranında ödenir (KTK m.85, m.92/g). Kaskonuz varsa kasko hasarın tamamını öder, muafiyet ve hasarsızlık indirimi kaybı size kalır.
  • Karşı tarafın hasarı: sizin zorunlu trafik sigortanızdan %50 oranında ödenir. Cebinizden ödeme yapmazsınız; poliçe limitini aşan kısım işletene kalır.
  • Değer kaybı: yüzde 50 kusurlu sürücü de talep edebilir; tutardan kendi kusuru düşülür (KTK m.92/g). Araç hasarı için başvuran kişi, değer kaybı talebinde de bulunmuş sayılır.
  • Tedavi giderleri: kusur oranına bakılmaksızın SGK’nın sorumluluğundadır; sigorta şirketinin bu teminattaki yükümlülüğü kanunen sona ermiştir (KTK m.98).
  • Süreler: ihbar 10 gün, sigortacının yazılı cevabı 15 gün, ödeme 8 iş günü (KTK m.99), zamanaşımı 2 yıl / her hâlde 10 yıl (KTK m.109).

Trafik Kazasında Yüzde 50 Kusur Nasıl Belirlenir?

Yüzde 50 kusur, kazanın oluşumunda iki sürücünün de trafik kuralını ihlal ettiği ve ihlallerin sonuca etkisinin eşit kabul edildiği hâllerde ortaya çıkar. Oranı belirleyen merci tek değildir: kaza, sigorta sisteminde mi yoksa yargılamada mı değerlendiriliyor, sonuç buna göre değişir.

Buradaki en yaygın yanılgı, kusur oranının polis veya jandarmanın düzenlediği tutanakta yazdığının sanılmasıdır. Karayolları Trafik Yönetmeliği m.156/a-3 bunun aksini açıkça söyler: “Tutanak düzenleyenler, tutanakta taraflar için kusur oranı belirtmeksizin sadece kazanın oluşumunda kimin hangi trafik kuralını ihlal ettiğini belirtirler.” Yani kolluk tutanağı kuralı gösterir, oranı vermez. Oran, tutanaktaki ihlal bilgisinden hareketle sigorta şirketlerince ya da mahkemedeki bilirkişi tarafından üretilir.

Kusur oranında iki ayrı rejim vardır

ÖlçütSigorta sistemi (anlaşmalı tutanak)Yargılama (dava veya tahkim)
Oranı kim belirlerSigorta şirketleri; anlaşamazlarsa Kaza Kusur Değerlendirme KomisyonuMahkeme, bilirkişi raporu üzerinden
Kullanılan ölçekYalnızca %0 – %50 – %100Ara oran serbest (%20, %25, %35, %40…)
DayanakGenelge 2017/18 m.3.2KTK m.84 son fıkra + KTY m.157/b
BağlayıcılıkSigorta ödemesi bakımındanKesin hükümle kesinleşir; sigortadaki oranı da değiştirir

Bu ayrım, “sigorta 50/50 dedi ama avukatım %25 diyor” şeklindeki karışıklığın kaynağıdır. Anlaşmalı tutanak sisteminde ara oran teknik olarak üretilemez; ölçek üç basamaklıdır. Dosya yargıya taşındığında bilirkişi bu ölçekle bağlı olmadığından oran değişebilir. Ayrıntı için bilirkişi raporuyla kusur oranı değiştirilebilir mi ve kazada kusur oranı ne zaman kesinleşir yazılarımıza bakabilirsiniz.

Asli kusur bir oran değil, kanunda sayılı bir hâldir

KTK m.84 (aynı liste KTY m.157/a’da tekrarlanır) sürücüler bakımından on iki asli kusur hâlini tek tek sayar: kırmızı ışıkta veya “dur” işaretinde geçmek, taşıt giremez işaretli yola veya karşı yöne girmek, ikiden fazla şeritli yolda karşı şeride geçmek, arkadan çarpmak, geçme yasağına uymamak, doğrultu değiştirme kurallarına aykırı davranmak, şerit tecavüzü, kavşakta geçiş önceliğini ihlal etmek, kaplamanın dar olduğu yerde geçiş önceliğine uymamak, manevra genel şartlarına uymamak, yerleşim yeri dışında taşıt yolunda park veya duraklamak ve kurallara uygun park etmiş araca çarpmak.

İnternette çok yaygın olan “asli kusur %75-100, tali kusur %25-50” tablosunun mevzuatta karşılığı yoktur. “Tali kusur” ifadesi ne Karayolları Trafik Kanunu’nda ne de Karayolları Trafik Yönetmeliği’nde geçer; uygulamanın verdiği bir addır. Aynı şekilde aşırı hız da m.84’teki asli kusur listesinde yer almaz. İki sürücünün de listedeki hâllerden birini işlediği ya da kazanın listede olmayan bir kural ihlalinden doğduğu durumlarda oran, m.84’ün son fıkrası gereği yönetmelikteki esaslara göre tespit edilir — pratikte %50-%50 sonucunun en sık çıktığı yer burasıdır.

Kaza raporunda kusur oranı nerede yazar?

Kolluk tutanağında oran yazmaz; tutanakta ihlal edilen maddenin kodu yer alır. “52/1-a”, “47/1-d”, “67/1-a” gibi kodlar madde/fıkra/bent karşılığıdır. Kod 84 ile başlıyorsa doğrudan asli kusur hâline işaret eder. 46 (şerit), 47 (işaretlere uyma), 52 (hız ve takip mesafesi), 57 (kavşak), 67 (manevra) ile başlayan kodlar asli kusur listesinde değildir; bunlarda oran m.84 son fıkrası ve KTY m.157/b uyarınca belirlenir. İki köprüyü not etmek gerekir: manevra genel şartlarının ihlali (67/1-a) m.84/1-j’ye, kavşakta geçiş önceliğinin ihlali (57/b-5) m.84/1-h’ye bağlanır ve bu hâllerde asli kusur doğar.

Tutanak formlarında fıkra ve bent numaralandırması kurumdan kuruma kayabildiği için kesin karşılık ararken kodun yanındaki kural adı esas alınmalıdır. Oranınızı öğrenmek için izlenecek yol için trafik kazası kusur oranı sorgulama yazımızı inceleyebilirsiniz.

Trafik Kazasında Yüzde 50 Kusur Ne Demek?

Trafik kazasında yüzde 50 kusur, her iki sürücünün de zararın doğmasına eşit ölçüde sebep olduğunun kabul edilmesi demektir. Halk arasında “50 50 kusur”, “yarı yarıya kusurlu” veya “eşit kusur” diye de anılır. Hukuki sonucu tek cümleyle şudur: kimse tam tazminat alamaz, ama kimse de tamamen eli boş kalmaz — herkes zararının yarısını karşı taraftan ister.

“Kaza raporu yüzde 50 kusur ne demek” diye soranlar için karşılığı şudur: anlaşmalı tutanak değerlendirmesinde %50, şirketlerin ortak sonuca vardığı ve hiçbir tarafın tek başına sorumlu tutulmadığı orandır. Bu, “suçlu bulunmadınız” anlamına gelmez; tazminat hukuku bakımından paylaşılmış sorumluluk anlamına gelir. Maddi hasarlı kazada zaten ceza sorumluluğu doğmaz, çünkü taksirle mala zarar verme Türk Ceza Kanunu’nda suç olarak düzenlenmemiştir.

Ölümlü trafik kazası yüzde 50 kusur ne demek?

Ölümlü veya yaralanmalı kazada yüzde 50 kusur iki ayrı sonuç doğurur ve bu ikisi birbirine karıştırılmamalıdır. Tazminat tarafında oran, ödenecek miktarı belirler. Ceza tarafında ise TCK m.22/4 gereği “taksirle işlenen suçtan dolayı verilecek olan ceza failin kusuruna göre belirlenir”; m.22/5 uyarınca birden fazla kişinin taksirle işlediği suçlarda “herkes kendi kusurundan dolayı sorumlu olur” ve her failin cezası ayrı ayrı belirlenir. Yani yüzde 50 kusur cezayı ortadan kaldırmaz, miktarını etkiler.

Ayrıca TCK m.22/6, failin kendisi veya yakınlarından biri mağdur olduğunda ve kişisel/ailevi durum bakımından ceza verilmesi gerekmiyorsa cezaya hükmedilmemesine izin verir. Bu hüküm, eşi veya çocuğu yanında bulunan sürücüler bakımından pratikte çok önemlidir.

Kazada 50 50 Kusur Olursa Ne Olur? Adım Adım Süreç

Kazada 50 50 kusur çıktığında süreç, kusur oranı belli olduğu anda kendiliğinden bitmez; belge akışı, eksper ataması ve ödeme takvimi devreye girer. Aşağıdaki sıra, maddi hasarlı bir kazada tipik akışı gösterir.

#AdımSüre / dayanak
1Tutanak düzenlenir (taraflar anlaşırsa Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı; anlaşılamazsa kolluk çağrılır)KTK m.81/2, KTY m.152/2
2Tutanak sigorta şirketine veya SBM’ye ulaşırBaşvurulan şirket en geç takip eden iş günü sonuna kadar SBM’ye iletir (Genelge 2017/18 m.2.2)
3Her şirket kendi kusur değerlendirmesini yapar3 iş günü (m.3.2)
4Değerlendirmeler aynı değilse dosya Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonu’na giderKomisyon 3 iş günü içinde sonuçlandırır (m.3.5, m.5.2)
5Hasar ihbarı yapılır, eksper atanırŞirket ataması 1 iş günü; atanmazsa hak sahibi e-Devlet üzerinden kendi atatır
6Eksper raporu düzenlenir (değer kaybı aynı rapora yazılır)3 iş günü; itiraz yine 3 iş günü
7Belgeler tamamlandıktan sonra ödeme yapılır8 iş günü (KTK m.99/1)
8Ödeme yapılmaz veya eksik yapılırsa: yazılı başvuru → 15 gün cevap → tahkim veya davaKTK m.97

Bu akışta gözden kaçan iki nokta vardır. Birincisi, anlaşmalı tutanak imzalayıp olay yerinden ayrılan taraflar, sonradan kolluktan tutanak düzenlenmesini isteyemez (KTY m.152/2-c). İkincisi, araç hasarı için yapılan başvuru değer kaybı talebini de kapsar; ayrı dilekçe şartı 1 Temmuz 2026’dan beri yoktur.

Trafik Kazası Kusur Oranları Yüzde 50 Kusurlu Olunması Halinde Hapis Cezası Verilir Mi?

Salt maddi hasarlı bir kazada yüzde 50 kusurlu olmak hapis cezası doğurmaz, çünkü taksirle başkasının malına zarar vermek Türk Ceza Kanunu’nda suç sayılmamıştır. Ceza sorumluluğu ancak kazada yaralanma veya ölüm varsa gündeme gelir. Bu durumda dahi kusur oranı cezayı ortadan kaldırmaz; TCK m.22/4 uyarınca cezanın miktarını belirler.

SonuçSuç ve cezaŞikâyet / uzlaşma
Yalnız maddi hasarSuç yok
Basit yaralanmaTCK m.89/1 — 4 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezasıŞikâyete bağlı (m.89/5); uzlaştırmaya tabi (CMK m.253/1-b-2)
Nitelikli yaralanma (duyu/organ işlevinin sürekli zayıflaması, kemik kırığı, yüzde sabit iz, yaşamsal tehlike vb.)TCK m.89/2 — birinci fıkra cezası yarısı oranında; m.89/3 hâllerinde (organ yitirilmesi, bitkisel hayat, yüzde sürekli değişiklik vb.) bir kat artırılırŞikâyete bağlı (bilinçli taksir hâli hariç)
Birden fazla kişinin yaralanmasıTCK m.89/4 — 9 aydan 5 yıla kadar hapisŞikâyete bağlı
ÖlümTCK m.85/1 — 2 yıldan 6 yıla kadar hapis; birden fazla ölüm veya ölüm+yaralanma hâlinde m.85/2 ile 2 yıldan 15 yıla kadarŞikâyete bağlı değil; uzlaşma yolu kapalı

Tabloda iki nokta özellikle önemlidir. Taksirle yaralamada şikâyet ve uzlaşma birlikte işler: şikâyetten vazgeçilirse dava düşer, vazgeçilmezse dosya uzlaştırmaya gönderilir. Taksirle ölüme neden olmada ise ikisi de yoktur — CMK m.253’ün uzlaştırma listesinde TCK m.85 sayılmamıştır. Ayrıca bilinçli taksir varsa TCK m.22/3 gereği ceza üçte birden yarıya kadar artırılır ve m.89/1 dışındaki yaralama hâllerinde şikâyet aranmaz.

Sürücü belgesine ne olur?

Sürücü belgesinin geri alınması, kusur oranından değil asli kusurdan ve mahkûmiyetten doğar. KTK m.118, ölümle sonuçlanan kazalara asli kusurlu olarak sebebiyet veren sürücülerin belgesinin 1 yıl süreyle geri alınmasını öngörür; yüzde 50 kusurlu ama asli kusurlu sayılmayan sürücüde bu idari yaptırım işlemez. Bunun yanında TCK m.53/6, taksirli suçtan mahkûmiyet hâlinde mahkemenin 3 aydan 3 yıla kadar sürücü belgesinin geri alınmasına hükmedebileceğini düzenler. İki kanal ayrıdır ve karıştırılmamalıdır.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusur Durumunda Sigorta Ödeme Yapar mı?

Evet, öder — ancak hangi poliçenin ödediği kritiktir. Zorunlu trafik sigortası (ZMSS) bir sorumluluk sigortasıdır; kendi aracınızın hasarını değil, sizin karşı tarafa verdiğiniz zararı karşılar. Bu nedenle yüzde 50 kusurlu bir kazada kendi aracınızın onarım bedelini kendi trafik sigortanızdan alamazsınız; talebinizi karşı tarafın trafik sigortacısına yöneltirsiniz ve o poliçe, sigortalısının kusuru oranında — yani %50 — öder.

Bunun kanuni dayanağı iki maddededir. KTK m.91, işletenlerin m.85/1’deki sorumluluklarının karşılanması için zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırmalarını öngörür; KTK m.92/g ise “hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri”ni açıkça teminat dışında bırakır. Yani yüzde 50 kusurlu sürücünün zararının yüzde ellisi, kendi kusuruna denk geldiği için karşı tarafın poliçesinden ödenmez; kalan yüzde elli ödenir.

50 kusurlu trafik kazada sigorta hasarı karşılar mı?

Karşılar, fakat tamamını değil. 50 kusurlu trafik kazada sigorta, zararınızın karşı tarafın kusuruna denk gelen kısmını karşılar. 60.000 TL onarım bedeli olan bir araçta yüzde 50 kusurda karşı tarafın zorunlu trafik sigortası 30.000 TL öder. Kalan 30.000 TL, kendi kusurunuza denk geldiği için zorunlu sigortadan tahsil edilemez; bu kısım ancak kasko poliçeniz varsa karşılanır.

Kazada kusurlu olsak bile sigorta hasarı karşılar mı?

Kusurlu olmak, sigortadan tümüyle mahrum kalmak anlamına gelmez. Kusurlu sürücünün iki ayrı hakkı vardır: karşı tarafın kusuru oranında onun zorunlu trafik sigortasından tazminat istemek ve kendi kasko poliçesinden — varsa — hasarın tamamını almak. Tam kusurlu (%100) olsanız bile kaskonuz devrededir; yalnız karşı taraftan bir şey isteyemezsiniz. Yüzde elli kusurlu sigorta hasarı karşılar mı diye sorulduğunda kısa karşılık “yarısını karşılar” olur.

Kendi trafik sigortamdan kendi hasarımı alabilir miyim?

Hayır. Bu, damardaki en yaygın hatadır. Zorunlu trafik sigortası poliçesi üçüncü kişilere verilen zararı teminat altına alır; sigortalının kendi aracındaki hasar teminat kapsamında değildir. KTK m.92/c, işletenin “bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler”ini teminat dışında sayar. Kendi aracınızın hasarı için iki kapı vardır: karşı tarafın poliçesi (onun kusuru oranında) ve kendi kaskonuz.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Hasar Masrafını Kim Karşılar?

Yüzde 50 kusurda hasar masrafını, her iki tarafın zorunlu trafik sigortacısı karşılıklı olarak karşılar. Sizin poliçeniz karşı tarafın zararının yarısını, karşı tarafın poliçesi sizin zararınızın yarısını öder. Kazada yüzde 50 kusur kim öder diye sorulduğunda doğru karşılık şudur: iki sigorta şirketi birbirine paralel ödeme yapar, taraflar birbirine doğrudan para vermez.

Zarar kalemiMuhatapYüzde 50 kusurda ödenenDayanak
Kendi aracınızın onarımıKarşı tarafın ZMSS’si%50KTK m.85, m.92/g
Kendi aracınızın onarımı (kasko varsa)Kendi kasko poliçeniz%100 (muafiyet düşülerek)Kasko GŞ A.1
Karşı tarafın aracının onarımıSizin ZMSS’niz%50KTK m.91
Araç değer kaybıKarşı tarafın ZMSS’si%50ZMSS GŞ A.5/a + KTK m.92/g
Tedavi giderleriSGKKusura bakılmaksızın tamamıKTK m.98
Araç mahrumiyet bedeli / ikame araçKusurlu sürücü ve işleten (sigorta değil)%50KTK m.92/k, TBK m.49
Manevi tazminatKusurlu sürücü ve işleten (ZMSS kapsam dışı)Hâkimin takdiriKTK m.92/f, m.90
Poliçe limitini aşan kısımİşleten ve sürücü (İMM poliçesi varsa o da devrede)%50KTK m.85/1, TBK m.49

Tablodaki en kritik satır tedavi giderleridir ve pek çok kaynakta yanlış yazılır. KTK m.98’e göre trafik kazası sebebiyle sunulan sağlık hizmet bedelleri, “kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın” Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır. Aynı maddenin ikinci fıkrası, primlerden yapılan aktarımla birlikte “sigorta şirketlerinin ve Güvence Hesabının bu teminat kapsamındaki yükümlülükleri sona erer” der. Yani hastane masrafı için sigorta şirketine başvurulmaz. Ayrıntı için trafik kazasında tedavi giderlerini kim öder yazımıza bakınız.

Trafik sigortası karşı tarafın hasarının ne kadarını öder?

Trafik sigortası, karşı tarafın hasarının sigortalısının kusuruna denk gelen kısmını ve poliçe teminat limitine kadar öder. Yüzde 50 kusurda bu oran yarıdır. İki sınır birlikte işler: önce kusur oranı uygulanır, sonra kalan tutar teminat limitiyle sınırlandırılır. Zarar limiti aşıyorsa aşan kısımdan işleten ve sürücü kendi malvarlığıyla sorumlu kalır; İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) poliçesi varsa bu boşluğu o poliçe kapatır.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusur Halinde Araç Değer Kaybı Alınabilir mi?

Alınabilir. Yüzde 50 kusurda değer kaybı alınır mı, kısaca: alınır. Kısmi kusur, değer kaybı talebini ortadan kaldırmaz, yalnızca tutarını azaltır. Hesaplanan değer kaybından kendi kusurunuza denk gelen kısım düşülür ve kalan tutar ödenir. Dayanak KTK m.92/g’dir: teminat dışında olan, talebin kendisi değil “hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen” kısmıdır.

Değer kaybı nasıl hesaplanır? (1 Temmuz 2026 sonrası rejim)

12 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle ZMSS Genel Şartları’nın A.5 maddesi yeniden yazıldı ve 1 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi. Yeni A.5/a’ya göre değer kaybı, “aracın markası, yaşı, modeli, kullanılmışlık düzeyi, hasar gördüğü kısımları, geçmiş hasar durumu ve aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değeri ile onarılmasından sonraki ikinci el satış değerinin arasındaki fark” dikkate alınarak atanacak sigorta eksperi tarafından tespit edilir.

Aynı düzenlemenin 6. maddesiyle Genel Şartlar’ın Ek-1, Ek-2, Ek-3 ve Ek-7’si yürürlükten kaldırıldı. İnternette hâlâ dolaşan “Rayiç Değer × Hasar Boyutu Katsayısı × Kilometre Katsayısı” formülü ile A1 %0,90 / A2 %0,75 / A3 %0,50 / A4 %0,25 katsayı tablolarının bugün hiçbir hukuki dayanağı kalmamıştır. Bu tabloları veren her hesaplama eskimiştir.

Değer kaybı için ayrı dilekçe vermek gerekir mi?

Gerekmez. Yeni A.5/a açıkça şunu söyler: “Bu teminat kapsamında araç hasarı için başvuruda bulunan hak sahibi, değer kaybı talebinde de bulunmuş kabul edilir.” Ayrıca “Araç hasarına ilişkin eksper atanması hâlinde tespiti yapan sigorta eksperi, değer kaybı tutarına ilişkin tespitine de raporunda yer verir” hükmü uyarınca ayrı rapor ücreti ödenmez. Sigortacı, hesaplanan değer kaybı tutarını en geç nihai eksper raporunun kendisine ulaştığı tarihi takip eden iş günü içinde hak sahibine bildirmek zorundadır.

Değer kaybının alınamayacağı iki hâl

  • Trafikten çekme veya hurdaya çıkarma işlemi görmüş araçlar. KTK m.92/l bu araçların değer kaybı taleplerini zorunlu sigorta teminatı dışında sayar. Ağır hasarlı araçta 1 Temmuz 2026’dan beri “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi ibraz edilmeden tazminat da ödenmez.
  • Kendi kusurunuza denk gelen kısım. Yüzde 50 kusurda hesaplanan tutarın yarısı KTK m.92/g gereği ödenmez.

İndirimin hangi kanuni dayanaktan geldiği muhataba göre değişir: sigorta şirketine karşı KTK m.92/g, kusurlu sürücü ve işletene karşı KTK m.86/2 ile TBK m.52 uygulanır. Kusur oranının değer kaybı hesabına tam olarak nasıl yansıdığını, %25 ve %75 gibi diğer oranlarla birlikte kısmi kusurlu sürücü değer kaybı talep edebilir mi yazımızda ele aldık.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusur Oranında Tazminat Hakkı Var mı?

Vardır. Kısmi kusur, tazminat hakkını ortadan kaldıran değil indiren bir sebeptir. KTK m.86/2 bunu açıkça düzenler: “Sorumluluktan kurtulamayan işleten … kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hâkim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilir.” TBK m.52 de aynı yönde, zarar görenin zararın doğmasında veya artmasında etkili olması hâlinde hâkimin tazminatı indirebileceğini söyler.

Buradaki kritik ayrım şudur: tamamen kaldırma ancak zarar görenin AĞIR kusuru hâlinde gündeme gelir. KTK m.86/1 kurtuluş beyyinesini “kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat” şartına bağlar. Yüzde 50 kusur, tanımı gereği ağır kusur değildir; dolayısıyla karşı taraf sorumluluktan tamamen kurtulamaz, yalnızca indirim isteyebilir.

İki araçlı kazada araç hasarında özel bir kural vardır

Rakip içeriklerde neredeyse hiç geçmeyen bir hüküm, iki işletenin karşı karşıya geldiği kazalarda ispat yükünü değiştirir. KTK m.89/2 şöyle der: “İşletenlerden … birine ait bir şeyin zarara uğraması hâlinde, zarar gören, ancak zarar veren işletenin … kusuru veya geçici olarak temyiz gücünü kaybetmesi veya zarar verene ait araçtaki bir bozukluk yüzünden zararın vuku bulduğunu ispat etmesi hâlinde zarar veren işleten … tazminatla yükümlü tutulur.”

Yani iki araçlı kazada araca gelen zarar bakımından işletenin kusursuz sorumluluğu işlemez; karşı tarafın kusuru ispat edilmelidir. Yüzde 50 kusur tespiti, bu ispatın yapılmış olması demektir ve talebin dayanağını oluşturur. Buna karşılık bedensel zararda m.89/1 uygulanır ve işletenler “kendilerine düşen kusur oranında” zararı gidermekle yükümlüdür. Üçüncü kişilerin (yolcu, yaya) zararında ise KTK m.88/1 gereği birden fazla sorumlu müteselsilen sorumludur; yüzde 50 kusurlu sürücü, yolcunun zararının tamamından sorumlu tutulabilir ve ödediği fazlayı iç ilişkide diğer işletene rücu eder.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Zorunlu Trafik Sigortası Nasıl Devreye Girer?

Zorunlu trafik sigortası, işletenin karşı tarafa verdiği zarar için devreye girer. KTK m.91/1, işletenlerin “bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere” mali sorumluluk sigortası yaptırmalarını zorunlu kılar. Yüzde 50 kusurlu kazada bu şu anlama gelir: sizin poliçeniz karşı tarafa, karşı tarafın poliçesi size ödeme yapar ve her biri kendi sigortalısının kusuru oranıyla sınırlıdır.

Ödeme yapan sigortacının rücu ve paylaşım hakkı da kanunda düzenlenmiştir. KTK m.99/1 ikinci cümlesi, ödemeyi yapan sigortacının “ödenen miktarın sorumluluk oranlarında paylaşılmasını diğer sigortacılardan yazılı olarak talep” edebileceğini, diğer sigortacıların ise talep tarihinden itibaren sekiz iş günü içinde kendi paylarını ödeyeceğini söyler. Bu işlem sizi ilgilendirmez; şirketler arasında yürür.

Zorunlu trafik sigortasının ödemediği kalemler

KTK m.92 teminat dışı hâlleri tek tek sayar. Talebiniz bu bentlerden birine giriyorsa cevap “bedel fahiş” değil, doğrudan “bu kalem teminat dışıdır” olur — ve bu, talebin ortadan kalktığı değil muhatabın değiştiği anlamına gelir; kalem doğrudan kusurlu sürücü ve işletenden genel hükümlere göre istenir.

BentTeminat dışı kalemYüzde 50 kusurda pratik karşılığı
m.92/eMotorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlarBagajdaki dizüstü, telefon, ticari mal → sürücü ve işletenden istenir
m.92/fManevi tazminata ilişkin taleplerZMSS ödemez; muhatap kusurlu sürücü ve işleten
m.92/gHak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleriYüzde 50’lik indirimin kanuni dayanağı budur
m.92/kGelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararlarAraç mahrumiyet bedeli / ikame araç kirası sigortadan alınamaz
m.92/lTrafikten çekme veya hurdaya çıkarılma işlemi görmüş araçların değer kaybı talepleriAğır hasarlı / pert araçta değer kaybı yok
m.92/bİşletenin eşi, usul ve füruu, evlatlığı ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlarAile içi araç çarpışmalarında mal zararı kapsam dışı

Bu listedeki (i) bendi, Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli E.2019/40, K.2020/40 sayılı kararıyla iptal edilmiştir; teminat sınırını genel şartlara bırakan o bende dayanan metinler eskimiştir. Buna karşılık (f) bendi kanunun 1983 tarihli özgün metninde yer alır ve hiç değişmemiştir — manevi tazminatın teminat dışılığı bir genel şart hükmü değil, doğrudan kanun hükmüdür.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Kasko Sigortası Ödeme Yapar mı?

Kasko, kusur oranından bağımsız olarak kendi aracınızın hasarını öder. Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları A.1, sigortacının “sigortalının poliçede belirtilen … kara araçlarından doğan menfaatin … doğrudan uğrayacağı maddi zararları” teminat altına aldığını söyler. Yani yüzde 50 kusurlu olsanız da, yüzde yüz kusurlu olsanız da kasko poliçeniz devrededir. Bu, kaskonun trafik sigortasından en temel farkıdır: kasko bir mal sigortasıdır, sorumluluk sigortası değildir.

Zorunlu trafik sigortası (ZMSS)Kasko
TürüSorumluluk sigortasıMal sigortası
Kimin zararını öderKarşı tarafın (üçüncü kişinin)Sigortalının kendi aracının
Kusur etkisiÖdeme kusur oranıyla sınırlıKusur oranı ödemeyi etkilemez
Zorunlu muEvet (KTK m.91)Hayır, isteğe bağlı
Değer kaybıKapsamda (GŞ A.5/a)Kapsamda değil
Manevi tazminatKapsam dışı (KTK m.92/f)Kapsam dışı (A.4 listesinde yok)
İhbar süresi10 gün (GŞ B.1.1/a)5 iş günü (GŞ B.1.1)
Ödeme süresi8 iş günü (KTK m.99/1)10 iş günü; her hâlde ihbardan 45 gün (GŞ B.3.3.4.1)
Zamanaşımı2 yıl / her hâlde 10 yıl (KTK m.109)Muacceliyetten 2 yıl (GŞ C.10)

Kasko değer kaybı öder mi?

Ödemez. Kasko Genel Şartları A.1 teminatı “doğrudan uğrayacağı maddi zararlar” ile sınırlar; değer kaybı ne bu kapsamdadır ne de A.4’teki ek sözleşmeyle teminata alınabilecek on beş kalemlik listede yer alır. Listede yurt dışı zararları, grev-lokavt, terör, deprem-sel, sigara teması, çekme, kullanım ve gelir kaybı, patlayıcı madde, yarış, anahtar kaybı, kemirgen zararı ve mekanik arıza gibi kalemler vardır; değer kaybı yoktur. Değer kaybı talebi karşı tarafın zorunlu trafik sigortacısına ya da doğrudan kusurlu sürücü ve işletene yöneltilir.

Kaskodan hasar almanın bedeli nedir?

Kaskodan hasar alındığında poliçede kararlaştırılmış muafiyet tutarı sigortalıya kalır ve bir sonraki yenilemede hasarsızlık indirim kademesi düşer. Kasko ödeme yaptıktan sonra, karşı tarafın kusuruna denk gelen kısmı Türk Ticaret Kanunu m.1472 uyarınca halefiyet hakkıyla karşı tarafın sigortacısından tahsil eder. Bu nedenle yüzde 50 kusurlu bir kazada iki yol karşılaştırılır: kaskodan tamamını alıp indirim kademesini kaybetmek ya da karşı tarafın poliçesinden yüzde ellisini alıp kaskoya hiç dokunmamak. Hasar tutarı düşükse ikinci yol çoğu zaman daha avantajlıdır.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Karşı Tarafın Hasarı Nasıl Ödenir?

Karşı tarafın hasarı sizin zorunlu trafik sigortanızdan, sizin kusurunuz oranında ödenir. Karşı taraf zararını doğrudan size değil, sizin sigortacınıza yöneltir; KTK m.97 ona sigorta kuruluşuna doğrudan doğruya talep ve dava hakkı tanır. Bu nedenle yüzde 50 kusurlu sürücü, karşı tarafın onarım bedelini cebinden ödemek zorunda değildir.

İki istisna vardır. Birincisi, zarar poliçe limitini aşarsa aşan kısımdan işleten ve sürücü kendi malvarlığıyla sorumlu olur. İkincisi, sigortacının rücu hakkı doğuran hâller. ZMSS Genel Şartları B.4’ün üçüncü fıkrası bu hâlleri sayar: kasti hareket veya ağır kusur, ehliyetsizlik ya da trafik kurallarının ağır kusurla ihlali, uyuşturucu veya mevzuattaki seviyenin üzerinde alkol, taşıma sınırının aşılması, yükümlülük ihlaliyle zararın artması ve olay yerini terk. Bu hâllerde sigortacı önce mağdura öder, sonra size rücu eder — ödemeyi reddetmez.

Rücuun sınırı da önemlidir. B.4/2 uyarınca sigortacı “tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda” rücu edebilir; aynı ölçüt KTK m.95/2’de de yer alır. “Sigorta ödediğinin tamamını geri alır” ifadesi bu nedenle yanlıştır. Ayrıca B.4’ün son fıkrası açıktır: “Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez.”

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Kendi Araç Hasarı Nasıl Karşılanır?

Kendi araç hasarınız için iki kapı vardır ve ikisi aynı anda kullanılamaz — aynı zarar iki kez tazmin edilmez.

  • Karşı tarafın zorunlu trafik sigortası: hasarın %50’si ödenir. Kalan yarı kendi kusurunuza denk geldiği için KTK m.92/g uyarınca teminat dışıdır.
  • Kendi kaskonuz: hasarın tamamı ödenir (muafiyet düşülür). Kasko sonra karşı tarafın sigortacısına halefiyetle başvurur.

Kaskonuz yoksa ve karşı tarafın da geçerli bir zorunlu trafik sigortası yoksa devreye Güvence Hesabı girer; ancak 5684 sayılı Kanun m.14/2-(b) sigortasız araç hâlinde Güvence Hesabı’nın sorumluluğunu yalnızca bedensel zararlarla sınırlar. Araç hasarı ve değer kaybı maddi zarar olduğundan Güvence Hesabı’ndan alınamaz; muhatap doğrudan kusurlu sürücü ve araç malikidir.

Onarımda parça seçimi: 1 Temmuz 2026’dan beri kural değişti

ZMSS Genel Şartları B.2 parça değişim rejimi 1 Temmuz 2026’da yeniden yazıldı. Hasar gören orijinal parçanın onarımı mümkün değilse kural, orijinal parça ile değiştirmektir. Eşdeğer ya da yeniden kullanılabilir parçaya geçilebilmesi için ya hak sahibinin onayı alınmalı ya da orijinalle değiştirme imkânı bulunmamalıdır; bu iki hâlin ispat yükü sigortacıya aittir. Parça zaten orijinal değilse sıra tersine döner.

Her iki fıkra da aynı cümleyle biter: “araçta bir kıymet artışı meydana gelmiş olsa dahi bu fark tazminat miktarından indirilemez.” Yani “parçalar yenilendi, araç değer kazandı” gerekçesiyle yapılan kesintinin dayanağı kalmamıştır. Ayrıca B.2.2 uyarınca hak sahibi dilediği onarım merkezinde onarım talep edebilir; sigortacı bedel uygulamasını hasar ihbarından itibaren 2 iş günü içinde bildirmezse “bildirim konusu bedeli hak sahibine karşı ileri süremez.”

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusur Tazminat Miktarını Nasıl Etkiler?

Kusur oranı, tazminat hesabının son basamaklarından biridir, ilk basamağı değil. Zarar önce tam olarak hesaplanır, sonra kusur oranı uygulanır, en sonda poliçe limiti devreye girer. Sıra şöyledir:

  1. Gerçek zararın tespiti — onarım bedeli, değer kaybı, diğer kalemler eksper raporu veya bilirkişi raporuyla belirlenir.
  2. Teminat dışı kalemlerin ayıklanması — KTK m.92’deki bentlere giren kalemler sigortacıdan düşülür, muhatabı sürücü ve işleten olur.
  3. Kusur oranının uygulanması — yüzde 50 kusurda kalan tutarın yarısı ödenir (KTK m.92/g).
  4. Poliçe limitinin uygulanması — sonuç, o yıl için geçerli teminat tutarını aşamaz.
  5. Limit aşımında genel hükümler — aşan kısım işleten ve sürücüden istenir; İMM poliçesi varsa oradan karşılanır.

Bu sıra, “ne kadar alırım” sorusunun neden tek bir tabloyla cevaplanamayacağını da açıklar: rakam bir katsayıdan değil, beş kademeli bir süzgeçten çıkar.

Diğer Kusur Oranlarında Durum: %25, %75 ve %100 Karşılaştırma Tablosu

Mantık her oranda aynıdır: karşı tarafın kusuru kadar tahsil edersiniz, kendi kusurunuz kadar tahsil edemezsiniz. Değişen tek şey çarpandır.

Sizin kusurunuzKendi aracınızın hasarında ZMSS’den alacağınızKasko durumuDeğer kaybı
%0 (kusursuz)Zararın %100’üGerek yokTam tutar
%25Zararın %75’iİsteğe bağlıTutarın %75’i
%50Zararın %50’siKalan yarı için değerlendirilirTutarın %50’si
%75Zararın %25’iÇoğu dosyada tercih edilirTutarın %25’i
%100 (tam kusur)Hiçbir şey — karşı tarafın kusuru yokTek kapı kaskoAlınamaz

“Kazada 100 kusurlu sigorta hasarı karşılar mı” sorusu da bu tabloda karşılığını bulur: tam kusurlu sürücü karşı taraftan hiçbir şey alamaz, ancak kaskosu devrededir ve kendi zorunlu sigortası karşı tarafın zararını ödemeye devam eder. Diğer oranlar için trafik kazası yüzde 75 kusurlu, trafik kazasında yüzde yüz kusurlu olan kişi tazminat davası açabilir mi ve trafik kazasında tali kusurlu kişi tazminat alabilir mi yazılarımıza bakabilirsiniz.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Yaralanma Tazminatı Alınabilir mi?

Alınabilir. Bedensel zararda kural KTK m.89/1’dedir: birden çok motorlu aracın katıldığı kazada işletenlerden biri bedensel zarara uğrarsa, işletenler “kendilerine düşen kusur oranında” zararı gidermekle yükümlüdür. Yüzde 50 kusurlu yaralı sürücü, bedensel zararının yarısını karşı taraftan tahsil eder.

Ancak hangi kalemin nereden isteneceği bu damarın en çok hata yapılan noktasıdır:

KalemMuhatapDayanak
Hastane ve tedavi masraflarıSGK — sigorta şirketinin sorumluluğu sona ermiştirKTK m.98; ZMSS GŞ A.5/b
Bakıcı gideri (geçici ve sürekli)Sigorta şirketi / Güvence HesabıZMSS GŞ A.5/b
Geçici iş göremezlik ve sürekli sakatlık tazminatıSigorta şirketi (Sakatlanma Teminatı)ZMSS GŞ A.5/c
Manevi tazminatKusurlu sürücü ve işleten — ZMSS kapsam dışıKTK m.92/f, m.90
Destekten yoksun kalma (ölüm hâlinde)Sigorta şirketiZMSS GŞ A.5/ç (TBK haksız fiil hükümlerine göre)

Tablodaki ilk satır, kazazedelerin en sık yanlış kapı çaldığı yerdir: hastane masrafı için sigorta şirketine başvurulmaz. Trafik kazası acil hâl sayıldığından 5510 sayılı Kanun m.73/5 uyarınca sözleşmeli ve sözleşmesiz sağlık hizmeti sunucuları acil hâllerde “herhangi bir ilave ücret talep edemez”. Özel hastanenin fark ücreti istemesinin dayanağı yoktur.

ZMSS Genel Şartları A.5/c’de 1 Temmuz 2026’dan beri yer alan bir hüküm de mağdur lehinedir: trafik kazasına ilişkin belgelerde illiyet bağıyla ilgili tespit yer alıyorsa, bu tespitin aksini ispat sigorta şirketine aittir; sigortacı rapora itiraz ederse mağdurun itiraz üzerine yaptığı belgelenmiş harcamaları karşılamakla yükümlüdür.

Yüzde 50 Kusurda Manevi Tazminatın Muhatabı ve İMM Poliçesi

İstenebilir, ama sigortadan değil. KTK m.92/f manevi tazminat taleplerini zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında bırakır; buna karşılık m.90 manevi tazminatı kanunun konusu sayar ve “bu Kanunda düzenlenmeyen hususlar hakkında … 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır” der. Sonuç nettir: hak vardır, muhatap değişir. Talep kusurlu sürücüye ve işletene yöneltilir.

Tek istisna İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) poliçesidir. İMM Genel Şartları m.3, manevi tazminat taleplerinin ek sözleşme ile teminat kapsamına alınabileceğini düzenler ve bu teminatın “bahsi geçen zorunlu sigortanın varlığına bağlı olmaksızın, bu sigorta limitlerinin içinde” hüküm ifade edeceğini söyler. Yani manevi teminat, İMM’nin genel “limit üstü” mantığından çıkarılmıştır ve ilk liradan itibaren işler; zorunlu sigorta limitinin tükenmesi beklenmez.

Manevi tazminat talebinde TBK m.56’nın ikinci cümlesi de atlanmamalıdır: “Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da” manevi tazminat verilebilir. Hak yalnızca ölüme bağlı değildir; ağır yaralanmada yakınlar da talep edebilir ve “yakınlar” sayılı bir liste değildir.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Maddi Hasar Tazminatı Nasıl Hesaplanır?

Maddi hasar tazminatı, eksper raporunda belirlenen onarım bedeli ve değer kaybı tutarı üzerinden, kusur oranı uygulanarak hesaplanır. Somut bir örnekle bakalım.

BasamakA aracı (sizin)B aracı (karşı taraf)
Eksperce tespit edilen onarım bedeli60.000 TL40.000 TL
Eksperce tespit edilen değer kaybı20.000 TL10.000 TL
Toplam maddi zarar80.000 TL50.000 TL
Kusur oranı%50%50
Karşı tarafın ZMSS’sinden alınacak40.000 TL25.000 TL
Kendi kusura denk gelen, tahsil edilemeyen kısım40.000 TL25.000 TL

A aracının sahibi kaskosunu kullanırsa hesap değişir: 60.000 TL’lik onarım bedelinin tamamını kaskodan alır, kasko da karşı tarafın kusuruna denk gelen 30.000 TL’yi TTK m.1472 uyarınca halefiyetle karşı tarafın sigortacısından tahsil eder. Değer kaybı kasko teminatında yer almadığı için o kalem ayrı yürür: 20.000 TL’lik değer kaybının 10.000 TL’si karşı tarafın zorunlu trafik sigortasından alınır, kalan 10.000 TL kendi kusura denk geldiği için tahsil edilemez. Hesabın sonuna poliçe limiti kontrolü eklenir: çıkan tutar, kaza yılı için geçerli maddi zarar teminatını aşamaz.

Hesapta karıştırılan iki satır

Değer kaybı, onarım bedelinin bir yüzdesi değildir. Eksper raporunda “hasar onarımı için ödenen tutar” ile “değer kaybı tespit tutarı” iki ayrı satırdır; ikincisi, aracın kaza öncesi ve onarım sonrası ikinci el satış değerleri arasındaki farktan doğar. Onarım bedelinin yüksek olması değer kaybını otomatik olarak yükseltmez; belirleyici olan hasarın aracın hangi kısmında olduğu ve geçmiş hasar durumudur.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Sigorta Başvurusu Nasıl Yapılır?

Başvuru, karşı tarafın zorunlu trafik sigortacısına yazılı olarak yapılır. KTK m.97 bunu dava şartına bağlamıştır: zarar görenin “dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir.” Sigorta kuruluşu başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde yazılı cevap vermezse veya cevap talebi karşılamazsa dava açılabilir ya da Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulabilir.

Hangi belgeler gerekir?

İstenecek belgeler ZMSS Genel Şartları’nın Ek-6 listesinde yer alır ve bu liste, KTK m.99’daki sekiz iş günlük ödeme süresini başlatan belgelerdir. Araç hasarı ve değer kaybı için sayılanlar şunlardır:

  • Kaza tespit tutanağının resmî tasdikli sureti veya taraflar arasında tutulmuş tutanak (varsa ifade ve görgü tutanakları)
  • Mağdur araca ait ruhsat
  • Varsa hasarlı araca ve kaza yerine ilişkin fotoğraflar
  • Banka hesap bilgileri (banka ve şube adı, IBAN)
  • Ekspertiz yapıldıysa eksper raporu
  • Varsa hak sahibine ait doğrulanmış cep telefonu numarası

İki noktayı özellikle belirtmek gerekir. Ek-6 bir başvuru formu değil, “Tazminat Ödemelerinde İstenilecek Belgeler” listesidir. Ayrıca listede sürücü belgesi ve poliçe fotokopisi yoktur; cep telefonu numarası ise her bölümde “varsa” kaydıyla geçer, yani zorunlu belge değildir. Kendi sigortalınıza yapacağınız ihbar süresi ise ayrıdır: ZMSS Genel Şartları B.1.1/a, sorumluluğu gerektirecek olayı “haberdar olduğu andan itibaren on gün içinde” sigortacıya ihbar etme yükümlülüğü getirir. Bu bir ihbar yükümlülüğüdür, hak düşürücü süre değildir; gecikme zararı artırmışsa sigortacı yalnızca artan kısım için rücu eder.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Eksper Raporu Neden Önemlidir?

Eksper raporu, ödenecek tutarın tek teknik dayanağıdır: onarım bedelini de değer kaybını da o rapor belirler. Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği 12 Şubat 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmış ve 1 Nisan 2026‘da yürürlüğe girmiştir; aynı yönetmeliğin 17. maddesiyle 2015 tarihli önceki yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. 2026 öncesine ait eksper atama, süre ve ücret bilgileri bu nedenle dayanaksızdır.

İşlemSüreNot
Şirketin hasar dosyasını SBM’ye iletmesiİhbarı takip eden ilk iş günüYön. m.4/2
Eksperin işi kabulü6 saatBildirimden itibaren reddetmezse kabul etmiş sayılır (m.13/1)
Eksper raporunun düzenlenmesi3 iş günüMotorlu araç sigortalarında
Rapora itiraz3 iş günüSüre, raporun SBM sistemine girişine ilişkin bildirimle başlar (m.8/1)
İtiraz eksperi raporu3 iş günüm.8/5
Hakem eksper talebi3 iş günüHakem eksper en az 10 yıl bilfiil eksperlik yapmış olmalı (m.8/2-3)

Yönetmeliğin pratikte en çok işe yarayan üç hükmü şunlardır. m.5/2: dosyada atanmış eksper yoksa sigortalı, sigorta ettiren veya menfaat sahibi her aşamada eksper atatabilir. m.14/2: ilk eksper raporunun ücretini sigorta şirketi öder. m.11/3: “Raporun düzenlenmesi esnasında ekspere hiçbir surette müdahalede bulunulamaz.” Ayrıca m.6/3 gereği değer kaybı tazminatı aynı raporda hesaplanır ve hak sahibi ayrı rapor ücreti ödemez. Eksper atama işlemi e-Devlet üzerinden erişilen EKSİST sistemi üzerinden yapılır; atama sıralı listeden yapılır, taraflar eksper seçemez.

Rapor sonrası ödeme takvimi için eksper geldikten sonra para ne zaman yatar yazımızı inceleyebilirsiniz.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusur Oranına İtiraz Edilebilir mi?

Edilebilir, fakat itirazın muhatabı ve süresi dosyanın türüne göre değişir ve yanlış mercie yapılan başvuru hak kaybettirebilir. Anlaşmalı tutanakla yürüyen bir dosyada usul, Hazine Müsteşarlığı’nın 2017/18 sayılı Genelgesi’nde düzenlenmiştir.

Durumİtiraz merciiSüreDayanak
Şirketler kusur oranında mutabık kalmışsaSigorta şirketine (yeniden değerlendirme talebi)5 iş günü, bir defaya mahsus, ilave bilgi ve belge sunmak kaydıyla; şirketler 3 iş günü içinde yeniden değerlendirirGenelge m.4.1
İki aracın sigortacısı aynı şirketseSBM Tutanak Değerlendirme Komisyonu5 iş günü, bir defaGenelge m.4.5
Şirketler mutabık kalmamışsaSBM Tutanak Değerlendirme Komisyonu (kendiliğinden devreye girer)Komisyon en çok 3 iş günüGenelge m.3.5, m.5.2
Maddi hata (plaka, isim, tarih, kusur değerlendirmesine esas veri)Şirketlerin mutabakatıyla düzeltilirSüreye bağlı değilGenelge m.4.4
Kolluğun düzenlediği tutanaktaki tespitSoruşturmada Cumhuriyet savcısına, davada hâkimeYargılama boyuncaMüstakil itiraz yolu yoktur
Süre kullanılmaz veya uyuşmazlık sürerseSigorta Tahkim Komisyonu veya mahkemeKTK m.97 başvurusu + 15 gün cevapGenelge m.4.3

Tablodaki en kritik satır beşincidir ve pek çok kaynakta hiç geçmez: kolluğun düzenlediği tutanağa karşı kanunda doğrudan bir itiraz ve iptal yolu düzenlenmemiştir. Tutanak bir karar değil delildir; itiraz bir usul değil ispat faaliyetidir. Tutanağın iptali istemli dava hukuki yarar yokluğundan usulden reddedilir.

Bir başka kritik hüküm Genelge m.4.2’dir: süresi içinde olmak kaydıyla itirazın ilgili olmayan mercilere yapılması hâlinde 5 iş günlük süre kesilir. Bu nedenle itirazı doğru kapıya yapmak, itirazın içeriğinden önce gelir. Ayrıntılı usul için trafik kazası kusur oranına itiraz ve süreç takvimi için kusur oranına itiraz edince süreç kaç gün sürer yazılarımıza bakabilirsiniz.

Trafik şubesine dilekçe vermek işe yarar mı?

Sınırlı olarak. 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun m.6/b, yargı mercilerinin görevine giren konularla ilgili dilekçelerin incelenemeyeceğini düzenler. Kusur, yargının görev alanında olduğundan trafik şube müdürlüğüne yapılan başvuru yalnızca maddi hata (plaka, isim, tarih, yer) bakımından sonuç doğurur. Kolluğa verilen dilekçelere cevap süresi ise aynı kanunun 7. maddesinde otuz gün olarak belirlenmiştir.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Kaza Tespit Tutanağı Nasıl Değerlendirilir?

Kaza tespit tutanağı, kusur değerlendirmesinin girdisidir, sonucu değil. Türkiye’de iki ayrı tutanak vardır ve bilgi kirliliğinin büyük kısmı bu ikisinin karıştırılmasından doğar.

Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı (anlaşmalı)Kolluğun düzenlediği tutanak
Kim doldururTaraflarTrafik zabıtası (polis veya jandarma), en az iki görevli (KTY m.156/a-2)
Hangi kazadaYalnız maddi hasarlı ve taraflar anlaşmışsaÖlümlü, yaralanmalı veya anlaşılamayan maddi hasarlı
Nereye giderSigorta şirketi ve SBMSoruşturma evrakı (KTY m.156/a-1)
Kusur ölçeği%0 / %50 / %100Bilirkişi değerlendirmesiyle ara oran serbest
İtirazSigortacıya / SBM Komisyonuna, sonra tahkim veya davaSavcı veya hâkim; müstakil yol yok
e-Devlet sorgulamasıVarYok (yaralanmalı/ölümlü için e-Devlet hizmeti bulunmamaktadır)

Anlaşmalı tutanakta üç nokta çoğu zaman bilinmez. Birincisi, KTY m.152/2-c uyarınca anlaşmayla olay yerinden ayrılan taraflar zararın sigortalarınca veya kendilerince karşılanacağını kabul etmiş sayılır ve sonradan yetkililerden tutanak düzenlenmesini isteyemez. “Önce kendi aramızda halledelim, olmazsa polis çağırırız” yaklaşımı hukuken işlemez. İkincisi, tutanak formları kıymetli evrak değildir; formdaki bilgiler, kroki ve görüş herhangi bir belgeye yazılıp imzalanarak da tutanak düzenlenebilir (Genelge m.5.1). Üçüncüsü, formun 7 numaralı alanındaki kural ihlali kutucukları KTK m.84’teki asli kusur listesiyle birebir örtüşür — yanlış işaretlenen bir kutucuk, kanunun asli kusur saydığı bir hâle karşılık gelir.

Formun ilk uyarısı da hafife alınmamalıdır: gerçeğe aykırı tutanak düzenlemek özel belgede sahtecilik niteliğindedir ve TCK m.207 uyarınca bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası gerektirir. Tutanağın nasıl düzenleneceği ve hangi kazalarda düzenlenemeyeceği için e-Devlet kaza tutanağı yazımıza bakabilirsiniz.

Yandan çarpma, şerit ihlali ve kavşak kazalarında oran nasıl çıkar?

Yandan çarpma kusur oranları için mevzuatta hazır bir cetvel yoktur. KTY m.157/b, kusur durumlarının “2918 sayılı Kanun ve bu Yönetmelikte belirtilen kurallar, şartlar, hak ve yükümlülükler ile asli kusur sayılan hâller dikkate alınarak” belirleneceğini söyler; deliller iz, delil, taraf ifadeleri ve tanık ifadeleridir. Yönetmelikte oran cetveli bulunmaz. Şerit ihlali (m.84/1-g), kavşakta geçiş önceliğinin ihlali (m.84/1-h) ve manevra genel şartlarına uymama (m.84/1-j) asli kusur hâlleridir; iki sürücü de bu hâllerden birini işlemişse m.84’ün son fıkrası devreye girer ve yüzde 50 sonucu en çok burada çıkar.

Bir de çok az bilinen bir kurtarıcı hüküm vardır. KTY m.157/a’nın son fıkrası, başka bir sürücünün veya yayanın kural dışı hareketi ya da aracın teknik arızası yüzünden temel kurallardan birini ihlale mecbur kalan ve bütün tedbirlere rağmen kazaya sebep olan sürücünün asli kusurlu sayılamayacağını düzenler. Ani kesme veya beklenmeyen yaya hareketiyle oluşan kazalarda bu fıkra doğrudan savunma dayanağıdır.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Sigorta Ödemesi Ne Zaman Yapılır?

Zorunlu trafik sigortasında ödeme süresi kanunla belirlenmiştir. KTK m.99/1 birebir şöyle der: “Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.” Süre, başvuru tarihinden değil belgelerin tamamlandığı tarihten işlemeye başlar.

SüreNeye aitBaşlangıçDayanak
10 günSigortalının kendi sigortacısına ihbar yükümlülüğüOlaydan haberdar olmaZMSS GŞ B.1.1/a
5 iş günüKaskoda ihbarRizikoyu öğrenmeKasko GŞ B.1.1
15 günSigortacının yazılı cevap süresiYazılı başvuru tarihiKTK m.97
8 iş günüÖdeme (zorunlu trafik sigortası)Belgelerin sigortacıya ulaşmasıKTK m.99/1
10 iş günüÖdeme (kasko); her hâlde ihbardan 45 günBelgeler eksiksiz + eksper raporuKasko GŞ B.3.3.4.1
%50 avansİnceleme 3 ayı aşarsa hasarın en az yarısı avans olarak ödenirİhbardan 3 ayTTK m.1427/3; ZMSS GŞ B.2.5
2 yıl / 10 yılZamanaşımı (maddi zarar)Zararı ve sorumluyu öğrenme / kaza günüKTK m.109/1

Bu tablodaki üç süre uygulamada sürekli birbirine karıştırılır. On gün ihbar sigortalının yükümlülüğüdür ve mağduru bağlamaz. On beş gün sigortacının cevap süresidir, başvuranın değil. Sekiz iş günü ise ödeme süresidir. İnternette yaygın olan “tutanak beş iş günü içinde sigortaya ulaşmazsa sigorta ödemeyi reddeder” cümlesinin hiçbir dayanağı yoktur: ZMSS’de ihbar süresi on gündür ve gecikmenin tek sonucu, zararın arttığı ölçüde sigortacının artan kısım için rücu etmesidir.

Süre geçerse ne olur?

Sekiz iş günü dolduğu anda sigortacı temerrüde düşer ve ihtar gerekmez. TTK m.1427/4: “Borç muaccel olunca, sigortacı ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer.” Aynı maddenin beşinci fıkrası, sigortacının temerrüt faizinden kurtulmasını öngören sözleşme hükümlerini geçersiz sayar; poliçedeki aksi özel şart hüküm ifade etmez. KTK m.99/3 ayrıca süreye uymayan sigortacı için idari yaptırım öngörür. Bu nedenle belgelerin teslim tarihini belgelemek (ıslak imzalı teslim tutanağı, KEP kaydı veya iadeli taahhütlü posta) faiz talebinin dayanağıdır.

Eksik Ödeme ve Ret Hâlinde İzlenecek Yol

Yüzde 50 kusurlu dosyalarda en sık karşılaşılan sorun ödemenin hiç yapılmaması değil, eksik yapılmasıdır. İzlenecek yol sırayla şudur:

  1. Eksper raporuna itiraz. Rapor tutarını düşük buluyorsanız, SBM sistemine giriş bildiriminden itibaren 3 iş günü içinde itiraz eksperi talep edilir; itiraz eksperi raporundan sonra yine 3 iş günü içinde hakem eksper istenebilir ve hakem eksper raporu nihaidir.
  2. Kusur oranına itiraz. Sorun tutarda değil oranda ise yol farklıdır; yukarıdaki itiraz tablosuna göre doğru mercie başvurulur.
  3. KTK m.97 yazılı başvurusu. Dava veya tahkim öncesi zorunludur. Sigortacı 15 gün içinde yazılı cevap vermez ya da cevap talebi karşılamazsa yol açılır.
  4. Sigorta Tahkim Komisyonu veya dava. İkisi arasında seçim yapılır; biri seçildiğinde diğerine geçmek çoğu zaman mümkün olmaz.

Sigorta Tahkim Komisyonu mu, mahkeme mi?

Zorunlu trafik sigortasında tahkim yolu, sigorta kuruluşunun tahkim sistemine üye olmasa dahi açıktır. 5684 sayılı Kanun m.30/1’e 6456 sayılı Kanunla eklenen cümle, mevzuatla zorunlu tutulan sigortalardan kaynaklanan uyuşmazlıklarda hak sahiplerinin ilgili kuruluş üye olmasa bile tahkim usulünden faydalanabileceğini söyler. Aynı fıkra, “uyuşmazlık konusu sözleşmede özel bir hüküm olmasa bile” tahkime gidilebileceğini de düzenler — poliçede tahkim şartı aranmaz.

Ön koşul m.30/13’tedir: kuruluşa başvurulmuş ve talebin kısmen veya tamamen olumsuz sonuçlandığı belgelenmiş olmalı ya da kuruluş yazılı cevap vermemiş olmalıdır. Trafik sigortasında bu süre 15 gündür (KTK m.97); diğer branşlarda 15 iş günüdür. Tahkim yargılaması m.30/16 uyarınca dört ay içinde sonuçlandırılır; aksi hâlde uyuşmazlık yetkili mahkemece çözülür. Süre yalnızca tarafların açık ve yazılı muvafakatiyle uzar.

İki kapıyı kapatan hâl vardır: m.30/14 uyarınca mahkemeye veya tüketici hakem heyetine intikal etmiş uyuşmazlıklar tahkime götürülemez; ölçüt “karara bağlanmış olmak” değil “intikal etmiş olmak”tır, derdest dava da yolu kapatır. Ayrıca Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik m.16/2-b’ye 2023’te eklenen hükümle, aynı alacak için icra takibi başlatılmışsa tahkime başvurulamaz.

Dava açılacaksa görevli mahkeme ve arabuluculuk

Davalı kimGörevli mahkemeArabuluculuk dava şartı
Sigorta şirketiAsliye Ticaret Mahkemesi (TTK m.4/1-a mutlak ticari dava)Var — TTK m.5/A
Kusurlu sürücü / işletenAsliye Hukuk Mahkemesi (haksız fiil)Yok

Yetki bakımından KTK m.110/2 özel bir imkân tanır: hukuki sorumluluğa ilişkin davalar “sigortacının şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de” açılabilir. Aynı maddenin birinci fıkrası, işleteni veya sahibi Devlet ve diğer kamu kuruluşları olan araçların sebep olduğu zararlara ilişkin davaların da adli yargıda görüleceğini düzenler. Ayrıntı için trafik kazası sonrası sigorta şirketine karşı dava açılabilir mi yazımıza bakabilirsiniz.

Yüzde 50 Kusurlu Kazada Zamanaşımı Süreleri

KTK m.109/1’e göre motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve her hâlde kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar. Aynı maddenin ikinci fıkrası, fiil cezayı gerektiriyorsa ve ceza kanunu daha uzun bir zamanaşımı öngörüyorsa o sürenin maddi tazminat talepleri için de geçerli olacağını söyler.

Kazanın sonucuSüreBaşlangıç
Yalnız maddi hasar2 yıl · üst sınır 10 yılZararı ve sorumluyu öğrenme günü · üst sınır kaza gününden
Kazada yaralanma var8 yılKaza günü (TCK m.66/1-e)
Kazada ölüm var15 yılKaza günü (TCK m.66/1-d)
Rücu talepleri2 yılÖdemenin tamamlanması ve rücu edileceğin öğrenilmesi (m.109/4)

Buradaki ölçüt fiildir, mağdur sıfatı değil. Fıkra “Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar…” der. Sonuç: kazada başka biri yaralandıysa, hiç yaralanmayan araç malikinin değer kaybı talebi de sekiz yıllık süreye tabidir. Karşı yüzü de doğrudur: salt maddi hasarlı kazada uzamış süre uygulanmaz, çünkü taksirle mala zarar verme Türk Ceza Kanunu’nda suç değildir.

Bir hususta çok yaygın bir yanlış vardır: KTK m.97 uyarınca sigortacıya yapılan yazılı başvuru zamanaşımını kesmez. Bu başvuru TBK m.154’te sayılan kesme sebeplerinden değildir; dava ve tahkim kapısını açar, süreyi durdurmaz. Zamanaşımını kesen işler dava açılması, tahkime başvurulması, icra takibi ve sigortacının kısmi ödeme yapmasıdır — hasar bedelini ödeyip değer kaybını reddetmek de borç ikrarı sayılır, bu yüzden ödeme dekontunun tarihi saklanmalıdır. Ayrıca m.109/3 gereği tazminat yükümlüsüne karşı kesilen zamanaşımı sigortacıya karşı da kesilmiş olur. Süreler için trafik kazası tazminat zamanaşımı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusurda Araç Sahipleri Nelere Dikkat Etmeli?

Yüzde 50 kusurlu bir dosyada hak kaybı çoğu zaman tazminat miktarından değil, süreç yönetiminden doğar. Aşağıdaki maddeler, uygulamada en sık karşılaşılan kayıpları önler.

  • Anlaşmalı tutanağı acele imzalamayın. KTY m.152/2-c gereği imzayla birlikte zararın sigortalarca karşılanmasını kabul etmiş sayılır ve sonradan kolluktan tutanak isteyemezsiniz. Anlaşma sağlanamıyorsa kolluğu çağırmak hakkınızdır.
  • Olay yerinin fotoğrafını çekin. KTY m.152/2-b, anlaşma sağlandığında mümkün olduğu takdirde araçlar taşıt yolu dışına çıkarılmadan önce fotoğraf çekilmesini öngörür. Fren izi, çarpma noktası ve araç konumları sonradan üretilemez.
  • Tutanaktaki kural ihlali kutucuğunu okuyarak işaretleyin. Bu kutucuklar KTK m.84’teki asli kusur listesiyle örtüşür; yanlış işaret doğrudan kusur oranına yansır.
  • İhbarı on gün içinde yapın. Gecikme talebi düşürmez ama zarar arttıysa artan kısım için rücu doğurur.
  • Eksper raporunu bekleyin, onarıma acele başlamayın. Onarım sonrası hasarın kapsamı ve değer kaybı çok daha zor tespit edilir.
  • Eksper atanmadıysa kendiniz atatın. Şirketin atama süresi bir iş günüdür; dolarsa hak sahibi e-Devlet üzerinden sıralı listeden eksper atatabilir.
  • Belge teslim tarihini belgeleyin. Sekiz iş günlük ödeme süresi ve temerrüt faizi bu tarihe bağlıdır.
  • Kısmi ödemeyi “kabul ettim” diye yorumlamayın. Sigortacının kısmi ödemesi borç ikrarıdır ve zamanaşımını keser; eksik kalan kısım için talep hakkınız sürer.
  • Kasko ile karşı poliçe arasında hesap yapın. Düşük hasarda kaskoyu kullanmamak, hasarsızlık indirim kademesini korumak bakımından daha avantajlı olabilir.
  • Yaralanma varsa hastane masrafı için sigortaya değil SGK’ya bakın. KTK m.98 rejimi gereği bu kalemde sigortacının sorumluluğu sona ermiştir.

Trafik Kazası Yüzde 50 Kusur Durumunda Avukat Desteği Gerekir Mi?

Her dosyada gerekmez. Onarım bedeli düşükse, taraflar kusur oranında anlaşmışsa ve sigortacı süresinde ödeme yapmışsa süreç hukuki yardım olmadan da tamamlanabilir. Hukuki destek özellikle şu hâllerde belirleyici olur:

  • Kusur oranının yanlış belirlendiğini düşünüyorsanız ve itiraz süresi işliyorsa — yanlış mercie yapılan başvuru süreyi keser.
  • Kazada yaralanma veya ölüm varsa; tazminat ve ceza dosyaları paralel yürür, ceza dosyasındaki kusur tespiti tazminatı doğrudan etkiler.
  • Zarar poliçe limitini aşıyorsa; aşan kısım için işleten ve sürücüye karşı ayrı bir dava gerekir.
  • Sigortacı rücu talebiyle karşınıza çıkmışsa; rücu ancak B.4’te sayılı hâllerde ve oranla sınırlı olarak işler, poliçe tarihi de önem taşır.
  • Tahkim ile dava arasında seçim yapılacaksa; biri seçildiğinde diğerine geçiş çoğu zaman kapanır.

Dosyanızın hangi kapıdan yürüyeceği ve hangi sürelerin işlediği konusunda değerlendirme için trafik kazası avukatı sayfamız üzerinden tarafımıza ulaşabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Trafik kazasında yüzde 50 kusur ne anlama gelir?

Kazaya karışan iki sürücünün olayın oluşumuna eşit derecede katkıda bulunduğu anlamına gelir. Sonucu şudur: her iki taraf da zararının yarısını karşı tarafın zorunlu trafik sigortasından tahsil eder, kalan yarı kendi kusuruna denk geldiği için KTK m.92/g uyarınca teminat dışıdır. Salt maddi hasarlı kazada bu tespit ceza sorumluluğu doğurmaz.

50 kusurlu trafik kazada sigorta hasarı karşılar mı?

Karşılar, ancak yarısını. Karşı tarafın zorunlu trafik sigortası, zararınızın kendi sigortalısının kusuruna denk gelen kısmını yani yüzde 50’sini öder. Kendi trafik sigortanızdan kendi aracınızın hasarını alamazsınız; o poliçe yalnızca karşı tarafa verdiğiniz zararı karşılar. Kalan yarı için tek kapı kasko poliçenizdir.

Kazada yüzde 50 kusur kim öder?

Ödemeyi taraflar birbirine değil, sigorta şirketleri karşılıklı yapar. Sizin poliçeniz karşı tarafın zararının yarısını, karşı tarafın poliçesi sizin zararınızın yarısını öder. Poliçe limitini aşan kısımdan ve teminat dışı kalemlerden (manevi tazminat, araç mahrumiyet bedeli, taşınan eşya) kusurlu sürücü ve işleten kendi malvarlığıyla sorumludur.

Yüzde 50 kusurda değer kaybı alınır mı?

Alınır. Kısmi kusur değer kaybı talebini ortadan kaldırmaz, tutarını azaltır: hesaplanan değer kaybından kendi kusurunuza denk gelen yarı düşülür. Araç hasarı için başvuran hak sahibi, ZMSS Genel Şartları A.5/a uyarınca değer kaybı talebinde de bulunmuş sayılır; ayrı dilekçe ve ayrı rapor ücreti gerekmez. İstisna, trafikten çekme veya hurdaya çıkarma işlemi görmüş araçlardır (KTK m.92/l).

Kazada 50 50 kusur olursa ne olur?

Tutanak sigorta sistemine girer, her şirket 3 iş günü içinde kendi kusur değerlendirmesini yapar, sonuçlar farklıysa dosya Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonu’na gider. Ardından eksper atanır, rapor 3 iş günü içinde düzenlenir ve belgeler tamamlandıktan sonra ödeme 8 iş günü içinde yapılır. Her iki taraf da zararının yarısını tahsil eder.

Kaza tespit tutanağında kusur oranı yazar mı?

Kolluğun düzenlediği tutanakta yazmaz. Karayolları Trafik Yönetmeliği m.156/a-3 birebir şöyle der: “Tutanak düzenleyenler, tutanakta taraflar için kusur oranı belirtmeksizin sadece kazanın oluşumunda kimin hangi trafik kuralını ihlal ettiğini belirtirler.” Tutanakta ihlal edilen maddenin kodu yer alır; oran, sigorta şirketlerince veya yargılamada bilirkişi tarafından belirlenir.

Kazaya karıştıktan sonra kusur oranı nasıl sorgulanır?

Anlaşmalı tutanakla yürüyen dosyalarda sorgulama Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) internet sitesinden, e-Devlet üzerinden veya Sigortam360 uygulamasından yapılır. Maddi hasarlı kaza tutanağı için e-Devlet’te polis bölgesi ve jandarma bölgesi için ayrı iki hizmet vardır. Yaralanmalı veya ölümlü kaza tutanağı için e-Devlet hizmeti bulunmamaktadır; o dosyalarda tutanak soruşturma evrakının içindedir.

Kusur oranına itiraz kaç gün içinde yapılır?

Şirketler kusur oranında mutabık kalmışsa, sigortalı bildirimden itibaren 5 iş günü içinde, bir defaya mahsus olmak ve değerlendirmeye etki edebilecek ilave bilgi ve belge sunmak kaydıyla yeniden değerlendirme isteyebilir; şirketler 3 iş günü içinde yeniden değerlendirir. İki aracın sigortacısı aynı şirketse itiraz doğrudan SBM Tutanak Değerlendirme Komisyonu’na yapılır. Süresi içinde olmak kaydıyla itirazın ilgili olmayan mercilere yapılması hâlinde 5 iş günlük süre kesilir.

Kaza sonrası hasar ödemesi nasıl yapılır?

Zorunlu trafik sigortasında ödeme, ZMSS Genel Şartları Ek-6’da sayılan belgelerin sigortacının merkez veya şubelerinden birine ulaşmasından itibaren 8 iş günü içinde yapılır (KTK m.99/1). Süre başvuru tarihinden değil, belgelerin tamamlandığı tarihten işler. İnceleme 3 ayı aşarsa hasarın en az yüzde 50’si avans olarak ödenir.

Tazminat süreci ne kadar sürer?

Kusur uyuşmazlığı olmayan maddi hasarlı bir dosyada eksper raporu 3 iş günü, ödeme ise belgelerin tamamlanmasından itibaren 8 iş günü içinde tamamlanır. Kusur oranına itiraz edilirse süreç birkaç hafta uzar. Sigorta Tahkim Komisyonu’na gidilirse yargılama 5684 sayılı Kanun m.30/16 uyarınca 4 ay içinde sonuçlandırılır. Mahkeme yolunda süre bilirkişi incelemesine ve istinaf aşamasına bağlı olarak belirgin biçimde uzar.

Yüzde 50 kusurlu olan kişi hapis cezası alır mı?

Salt maddi hasarlı kazada almaz; taksirle mala zarar verme Türk Ceza Kanunu’nda suç olarak düzenlenmemiştir. Yaralanma varsa TCK m.89/1 uyarınca 4 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezası gündeme gelir ve suç şikâyete bağlıdır. Ölüm varsa TCK m.85/1 uyarınca 2 yıldan 6 yıla kadar hapis öngörülür; bu suçta şikâyet aranmaz ve uzlaşma yolu kapalıdır. Kusur oranı cezayı kaldırmaz, TCK m.22/4 uyarınca miktarını belirler.

Yüzde 50 kusurda ehliyete el konur mu?

Kusur oranı tek başına sürücü belgesinin geri alınmasını gerektirmez. KTK m.118, ölümle sonuçlanan kazalara asli kusurlu olarak sebebiyet veren sürücülerin belgesini 1 yıl süreyle geri alır; asli kusur, KTK m.84’te sayılı on iki hâlden birinin gerçekleşmesine bağlıdır. Ayrıca taksirli suçtan mahkûmiyet hâlinde TCK m.53/6 uyarınca mahkeme 3 aydan 3 yıla kadar sürücü belgesinin geri alınmasına hükmedebilir.

Kendi kaskomdan hasarı alırsam karşı taraftan da alabilir miyim?

Aynı zarar iki kez tazmin edilmez. Kasko ödeme yaptıktan sonra, karşı tarafın kusuruna denk gelen kısım için TTK m.1472 uyarınca halefiyet hakkıyla kendisi karşı tarafın sigortacısına başvurur. Size kalan hak, kasko teminatı dışında kalan kalemlerdir: örneğin değer kaybı kaskoda yer almadığı için bu kalem karşı tarafın zorunlu trafik sigortasından ayrıca talep edilir.

Trafik sigortası karşı tarafın hasarının ne kadarını öder?

Sigortalısının kusuruna denk gelen kısmı ve poliçe teminat limitine kadar öder. Yüzde 50 kusurda bu oran yarıdır. Önce kusur oranı, sonra teminat limiti uygulanır. Zarar limiti aşarsa aşan kısımdan işleten ve sürücü kendi malvarlığıyla sorumlu kalır; İhtiyari Mali Mesuliyet poliçesi varsa bu boşluk o poliçeden karşılanır.

Ölümlü trafik kazası yüzde 50 kusur ne demek?

Tazminat tarafında ödenecek miktarın kusur oranıyla sınırlı olması, ceza tarafında ise cezanın kusura göre belirlenmesi demektir. TCK m.22/5 uyarınca birden fazla kişinin taksirle işlediği suçlarda herkes kendi kusurundan sorumlu olur ve her failin cezası ayrı ayrı belirlenir. Ölümlü kazada zamanaşımı 15 yıla çıkar ve uzlaşma yolu kapalıdır.

Yüzde 50 kusurlu kazada araç mahrumiyet bedeli alınır mı?

Sigortadan alınmaz, kusurlu sürücü ve işletenden istenir. KTK m.92/k gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararları zorunlu sigorta teminatı dışında bırakır; ZMSS Genel Şartları A.5/a da teminatı “doğrudan malları üzerindeki azalma” ile sınırlar. Talep, karşı tarafın kusuru oranında yani yüzde 50 olarak yöneltilir. Ayrıntı için sigorta araç mahrumiyet bedelini karşılar mı yazımıza bakabilirsiniz.

Sigorta şirketi eksik öderse ne yapılır?

Önce eksper raporuna itiraz edilir; SBM sistemine giriş bildiriminden itibaren 3 iş günü içinde itiraz eksperi, ardından yine 3 iş günü içinde hakem eksper talep edilebilir ve hakem eksper raporu nihaidir. Sorun tutarda değil kusur oranındaysa itiraz yolu farklıdır. Sonuç alınamazsa KTK m.97 uyarınca sigortacıya yazılı başvuru yapılır; 15 gün içinde cevap gelmez veya cevap talebi karşılamazsa Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulur ya da dava açılır.

Yazıda Geçen Mevzuat ve Kaynaklar

  • 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu — m.81, m.84, m.85, m.86, m.88, m.89, m.91, m.92, m.97, m.98, m.99, m.109, m.110, m.118
  • Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar (RG 12/6/2026-33278, yürürlük 1/7/2026) — A.5, B.2, Ek-6
  • Karayolları Trafik Yönetmeliği — m.152, m.156, m.157
  • 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — m.22, m.53, m.66, m.85, m.89 · 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.253
  • 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.14 ve m.30 · 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.4, m.5/A, m.1427, m.1472 · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.49, m.52, m.56
  • Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği (RG 12/2/2026-33166, yürürlük 1/4/2026) · Yalnız Maddi Hasarla Sonuçlanan Trafik Kazalarında Taraflarca Doldurulacak Kaza Tespit Tutanaklarına İlişkin 2017/18 sayılı Genelge

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Her trafik kazası dosyası kendi delilleri, poliçe tarihi ve kusur tespitiyle birlikte değerlendirilir; somut dosyanız için bir avukata danışmanız gerekir. Mevzuat metinleri yazının hazırlandığı tarihte yürürlükte olan hâlleriyle esas alınmıştır.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir