
Araç değer kaybı davası kime açılır? Araç değer kaybı tazminatı kime karşı talep edilir? Sigorta şirketine mi, araç sahibine mi yoksa sürücüye mi dava açılır? 1 Temmuz 2026 sonrası yürürlüğe giren yeni sistem kapsamında araç değer kaybı taleplerinde sorumluluğun kimde olduğunu ve hangi durumlarda dava açılması gerektiğini ayrıntılı olarak açıklıyoruz.
Değer kaybı davası kime açılır ve bu tür bir tazminat talebi için hangi adımlar atılmalıdır soruları değer kaybı davası açacaklar için büyük bir soru işaretidir. Kazanın sorumlusu kimdir, değer kaybı davasında davalı taraf nasıl belirlenir ve tazminat talepleri hangi taraflara yöneltilir gibi konular, özellikle mağdur olan araç sahiplerinin hak arayışında yanıtlanması gereken temel başlıklardır. Bununla birlikte, değer kaybı kimden talep edilir sorusunun cevabı çoğu zaman sigorta şirketlerini de işin içine dahil eder. Ancak merak edilen ana sorular arasında yer alan, değer kaybı sigorta şirketinden mi talep edilir ya da bu süreçte sigorta şirketinin rolü nasıl şekillenir gibi detaylar hukuki sürecin doğru okunmasını gerektirir. Yazımızda, bu önemli sorulara açıklık getirerek haklarınızı nasıl en iyi şekilde savunabileceğinizi ele alacağız.
Araç Değer Kaybı Davası Kime Açılır?
Araç değer kaybı davası, kazada kusurlu olan tarafa veya kusurlu tarafın zorunlu trafik sigortası şirketine karşı açılır. Uygulamada çoğunlukla sigorta şirketine başvuru tercih edilir çünkü tazminat poliçe limitleri dahilinde doğrudan sigorta tarafından karşılanır.
Kusurlu sürücü ile araç sahibi aynı kişi değilse, hem sürücüye hem de araç sahibine (işletene) karşı dava açılabilir. Sigorta şirketinin ödeme yapmaması veya limitin yetersiz kalması halinde ise kusurlu kişinin şahsına doğrudan başvurulabilir.
Araç Değer Kaybı Kimden Talep Edilir?
Değer kaybı talebi öncelikle kusurlu tarafın zorunlu trafik sigortası şirketinden talep edilir. Sigorta şirketi, poliçe kapsamında bu zararı karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın yetersiz kaldığı durumlarda İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) sigortası devreye girebilir.
Sigortasız araç söz konusuysa veya sigorta şirketi iflas etmişse, limit yetmediyse kazada kusurlu olan tarafa veya kusurlu sürücü ile araç sahibi aynı kişi değilse, hem sürücüye hem de araç sahibine (işletene) karşı dava açılabilir.
1 Temmuz 2026 Sonrası Araç Değer Kaybı Süreci Nasıl İşler?
1 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe giren SEDDK düzenlemesiyle birlikte değer kaybı süreci köklü biçimde sadeleşti. Artık ayrı bir değer kaybı başvurusu yapılmasına gerek yok; maddi hasar başvurusu otomatik olarak değer kaybı talebini de kapsıyor.
Yeni sistemde:
- Trafik kazası sonrası maddi hasarı inceleyecek eksper merkezi atama sistemiyle belirleniyor.
- Aynı eksper hem araç hasarını hem de değer kaybını tek rapor içinde değerlendiriyor.
- Değer kaybı hesaplamasında aracın markası, modeli, yaşı, kilometresi, hasar gören parçalar ve ikinci el piyasa değerleri gibi ortak kriterler esas alınıyor.
- Aracı yapılara (komisyonculara) başvuru ihtiyacı ortadan kalkıyor.
Araç Değer Kaybından Kim Sorumludur?
Araç değer kaybından kazada kusurlu olan taraf sorumludur. Hukuki olarak bu sorumluluk hem sürücüye hem de araç sahibine (işletene) yüklenebilir. Ancak pratikte zorunlu trafik sigortası bu zararı poliçe limitleri dahilinde karşılar.
Kusur oranı değer kaybı miktarını doğrudan etkiler. Örneğin karşı taraf yüzde yetmiş kusurlu bulunmuşsa, talep edilebilecek değer kaybı da bu oranla sınırlı kalır.
Araç Değer Kaybı Sigorta Şirketinden mi Talep Edilir?
Evet, araç değer kaybı öncelikle kusurlu tarafın zorunlu trafik sigortası şirketinden talep edilir. Karayolları Trafik Kanunu’nun 97. maddesi gereği sigorta şirketine yazılı başvuru yapılması zorunludur. Sigorta şirketi başvuruya 15 iş günü içinde yanıt vermekle yükümlüdür.
Sigorta şirketinin talebi reddetmesi, eksik ödeme yapması veya süresinde yanıt vermemesi halinde Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru veya dava yolu açılır.
Araç Sahibine Değer Kaybı Davası Açılabilir mi?
Evet, araç sahibine değer kaybı davası açılabilir. Araç sahibi, Karayolları Trafik Kanunu kapsamında işleten sıfatıyla kusurlu sürücüyle birlikte müteselsilen sorumludur. Özellikle sigorta limitinin yetersiz kaldığı veya sigortasız araç söz konusu olduğu durumlarda araç sahibine doğrudan başvurulabilir.
Sürücü ile Araç Sahibi Farklı Kişiyse Dava Kime Açılır?
Sürücü ile araç sahibinin farklı kişiler olması halinde her ikisine birden dava açılabilir. Hukuken araç sahibi (işleten) ve sürücü, üçüncü kişilere verdikleri zararlardan müteselsilen sorumludur. Mahkeme, kusur durumuna göre sorumluluk paylaşımını belirler.
Uygulamada öncelikle sigorta şirketine başvurulur. Sigorta tazminatı yetersiz kalırsa veya ödeme yapılmazsa hem sürücüye hem de araç sahibine karşı dava açılması mümkündür.
Şirket Araçlarında Değer Kaybı Kimden İstenir?
Şirket araçlarında değer kaybı, aracın kayıtlı olduğu şirket ve kazaya karışan sürücüden birlikte talep edilebilir. Şirket, araç işleteni sıfatıyla sorumlu tutulur. Sigorta şirketi de poliçe kapsamında bu zararı karşılamakla yükümlüdür.
Filo araçlarında veya kiralık araçlarda da aynı ilke geçerlidir: işleten sıfatındaki şirket ve sürücü müteselsilen sorumludur.
Eksper Raporundan Sonra Dava Açılması Gerekir mi?
1 Temmuz 2026 sonrası düzenlemede eksper raporu, hem hasar hem de değer kaybını tek seferde belirliyor. Sigorta şirketi bu rapora dayanarak ödeme teklifinde bulunur. Teklif kabul edilirse dava açmaya gerek kalmaz.
Ancak sigorta şirketinin önerdiği tutar yetersiz bulunursa veya başvuru reddedilirse, Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru ya da doğrudan dava yolu tercih edilebilir.
Sigorta Tahkim Komisyonuna Başvuru Ne Zaman Yapılır?
Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru, sigorta şirketine yazılı başvuru yapıldıktan sonra 15 iş günü içinde yanıt alınamaması veya yanıtın yetersiz/olumsuz olması halinde yapılır.
Tahkim Komisyonu süreci mahkemeye kıyasla çok daha hızlıdır; kararlar genellikle 4 ay içinde sonuçlanır. Başvuru masrafları uyuşmazlık tutarına göre değişir:
| Uyuşmazlık Tutarı (TL) | Başvuru Masrafı |
|---|---|
| 0 – 5.000 | 520 TL |
| 5.001 – 10.000 | 1040 TL |
| 10.001 – 50.000 | 1.560 TL |
| 50.001 ve üzeri | Tutarın %1,5’i (En az 1560 TL) |
Araç Değer Kaybı Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme
Görevli mahkeme, davalının kimliğine göre değişir:
- Sigorta şirketine karşı açılan davalarda: Ticaret Mahkemesi
- Sigorta dışında kalan davalarda (araç sahibi, sürücü): Asliye Hukuk Mahkemesi
Yetkili mahkeme ise üç seçenekten biri olabilir:
- Kazanın meydana geldiği yer mahkemesi
- Davalının yerleşim yeri mahkemesi
- Davacının (zarar görenin) yerleşim yeri mahkemesi
Araç Değer Kaybı Davasında Zamanaşımı Süresi
Araç değer kaybı talebi için zamanaşımı süresi, kazanın gerçekleştiği tarihten itibaren 2 yıldır. Bu süre içinde sigorta şirketine başvuru yapılmalı veya dava açılmalıdır. Sürenin kaçırılması halinde talep hakkı ortadan kalkar.
Ceza davası açılmışsa ve ceza zamanaşımı daha uzunsa, tazminat talebi için de bu uzun süre geçerli olabilir.
Araç Değer Kaybı Davası Açmadan Önce Nelere Dikkat Edilmelidir?
Dava öncesinde dikkat edilmesi gereken başlıca hususlar:
- Kusur tespiti: Trafik kaza tutanağı veya bilirkişi raporu ile kusur oranının belirlenmesi gerekir.
- Hasar ve onarım belgeleri: Ekspertiz raporu, fatura ve onarım kayıtları eksiksiz olmalıdır.
- Sigorta şirketine yazılı başvuru: Dava açmadan önce sigorta şirketine başvuru zorunludur.
- Aracın geçmişi: Daha önce aynı parçalarda hasar varsa değer kaybı talebi reddedilebilir.
- Araç yaşı ve kilometresi: Çok eski veya yüksek kilometreli araçlarda değer kaybı miktarı düşük hesaplanabilir.
Araç Değer Kaybı Davasında Avukatla Çalışmak Gerekli midir?
Avukatla çalışmak zorunlu değildir ancak önerilir. Özellikle sigorta şirketinin teklifi düşük bulunduğunda veya uyuşmazlık Tahkim Komisyonu’na ya da mahkemeye taşındığında, uzman bir avukat sürecin doğru yürütülmesini sağlar.
Avukat, dilekçelerin hazırlanması, ekspertiz raporunun değerlendirilmesi, delillerin sunulması ve duruşma takibi gibi aşamalarda hukuki destek sunar. Karmaşık kusur durumlarında veya yüksek tutarlı taleplerde profesyonel yardım almak hak kayıplarını önler.
Araç Değer Kaybı Avukatı Handan Sayan Özgül
Araç değer kaybı uyuşmazlıkları, trafik kazası sonrasında aracın ikinci el piyasa değerinde meydana gelen kaybın tazmini amacıyla yürütülen teknik ve hukuki süreçlerden oluşmaktadır. Bu süreçlerde kusur durumu, eksper raporları, sigorta hukuku ve tazminat hukukuna ilişkin birçok hukuki değerlendirme birlikte yapılmaktadır.
Ankara Barosuna kayıtlı avukat ve arabulucu Handan Sayan Özgül, ağırlıklı olarak araç değer kaybı, araç mahrumiyet bedeli, sigorta uyuşmazlıkları ve çeşitli tazminat davaları alanlarında çalışmalarını sürdürmektedir. Güncel mevzuat değişiklikleri, yargı kararları ve uygulamaya ilişkin hukuki değerlendirmeleri internet sitesi üzerinden paylaşarak araç sahiplerinin süreç hakkında doğru bilgiye ulaşmasına katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
Özellikle 1 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni araç değer kaybı sistemi sonrasında eksper raporlarının incelenmesi, raporlara karşı itiraz süreçleri, Sigorta Tahkim Komisyonu başvuruları ve dava süreçleri teknik bilgi kadar hukuki değerlendirme de gerektirmektedir. Bu nedenle her dosyanın kendi özellikleri dikkate alınarak değerlendirilmesi önem taşımaktadır.
Araç değer kaybı taleplerinde başvuru süreci, eksper raporlarının incelenmesi, hukuki uyuşmazlıkların çözümü ve dava süreçlerine ilişkin genel bilgilere Özgül Hukuk Ofisi tarafından yayımlanan güncel hukuk yazıları üzerinden de ulaşılabilmektedir.
Sonuç
2026 yılı itibarıyla araç değer kaybı süreci, yeni düzenlemelerle birlikte daha hızlı ve şeffaf hale geldi. Maddi hasar başvurusuyla birlikte değer kaybı talebinin otomatik işleme alınması, vatandaşların aracı yapılara başvurma zorunluluğunu ortadan kaldırdı. Sürecin doğru yönetilmesi için kusur tespiti, belge hazırlığı ve zamanaşımı sürelerine dikkat edilmesi büyük önem taşıyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Araç değer kaybı nedir?
Araç değer kaybı, bir trafik kazası sonucunda hasar gören bir aracın piyasa değerinde oluşan azalmayı ifade eder. Bu azalma, aracın tamir edilse bile kaza sebebiyle ikinci el piyasasındaki değerinin düşmesinden kaynaklanır.
Araç değer kaybı davası hangi durumlarda açılabilir?
Araç değer kaybı davası, meydana gelen kazada %100 kusurlu olmayan ve aracında hasar oluşmuş olan taraflar tarafından açılabilir. Ayrıca, hasar gören parçaların daha önce onarılmamış olması ve kazanın iki yıl içinde gerçekleşmiş olması gereklidir.
Araç değer kaybı tazminatı kim tarafından karşılanır?
Araç değer kaybı tazminatı, genellikle kazada daha fazla kusurlu olan tarafın zorunlu mali trafik sigortası kapsamında karşılanır. Bu süreçte, kazaya neden olan diğer araç sahibinin sigorta şirketi devreye girer ve talep edilen tazminat ilgili sigorta firması tarafından ödenir.





